Tractatus de amortizatione bonorum, a principe impetranda. Auctore D.P. Peckio ..

171쪽

aco TR AcΥΑτvs Da tacitam & secretam aliquam rei iniustὶ

quisitae restitutionem in se contineant. Addo,quod omnis difficultas debitoricincoin modo esse solet. t r. M. ex his. l. continuus. . illud.sLde verb. oblig. Iason ad d. l. cum se uus, num . . quod ubicunque ea occasionei sumptus requiritur, ut legatarius legatum con quatur, is ab haerede praestandus est, i. a. M. i. q. si usust uet. pet. l. si ita legatus M. si dominus, ff. de usu & habit. Roman. con- sit. 13 o. glos ad i. his verbis, M. idem test tor, Π. de legat. s. & quod sicut haeres debet legatario iura cedere cum effectu, ut nulla ei exceptio obsistere possit, Bald. ad i. cum alte. versic. incip. dubitabatur, colum. I. C. de legat. ita quoque ad eius Onus referri videtur,'t manui mortuae legatariae, rem te .gatam cum effectu praestet, & exhibeat, id quod absque simptu consensione Principis fieri non potest,eaque in re sola executio adimpletioq; vltimae voluntatis destincti ps ita & collocata est. eoque ad d. idem te sator respiciens Accursius, sun ptum in eam rem collatum,ut legatarius rem legatam ac sequatur, ab haerede sbluendum este respondet,atque in hanc sententiam multa loco sisenis citato adfert Petr. Beli tiga, etiam si eius argumentis non per omnia acquiescam: Equidem huius quaestionis usum video esse perrarum. Si enim testator ecclesiae collegim

172쪽

A MORTIZAT. Bo Nov. Milegio, seu manui mortuae rem aliquam immobilem simpliciter legauerit, legatum iulud ex Principum nostrorum constitutioni bus,collabi atque corruere paulo ante ostendimus, adeoque de sumptibus impetrandaeam ortietationis fruitia quirimus. idque perinde dici pbtest, si rem immobilem legatam

distrahi,& pretium ex illius venditione confectum, manui mortuae, quae proculdubio illius capax est, numerari mandauerit. Nam

cum ea res in manum mortuam non trans

eat,de impensisa ortietationis nullaesidii bitatio. Iterum, si vivus ipse a morti Zationem impe rauit. & iura illa Principi solue rit, certa res est, cu donari videatur d, quod nullo iure cogente conceditur, l. donari, is de regul. iur. aliam coniecturam laic accipi non posse, qu m quod eius solutionis repetitione &exactione haeredem liberat, argu. l. si ex toto. st. delegat. i. Econtrario, si ipsa manus mortua in impetratione amortiZatiaonis, & sblutione eorum, quae debentur,aut testatorem ipsum, aut eius haeredem ant uertit, eadem exceptione recte repellitur,l. cuius per errorem, is de regu.tur. Sed quando igitur utilis erit isthaec disputatio ' binis

mostis: aut cum manus mortua iura amo

tietationis veluti per errorem a se soluta condicit: aut testator, qui amortiZationem ipse impetrauit, auximp traristaecepit, ean5

173쪽

, TRACTAT vs DE siauit.Verum priore casu,pretercludin quMid quod per errorem iuris indebit) solutu inest, repeti non potest, i. si fideiussor, M. fideia iussor, ff. de fideius . iri grata admodum Grit. si pio haerede solutum repetat, qui insiin lcgatum consentiat, ipsa defuneti mi unatate in uniuersum frustrabitur, etsi negotiorum gestorum aditionem intendat, recie iliali ob ij ciet ii res quod in dubio, proprio potius quam alieno nomine soluisse praesum L. t tur l. 3. ff.de solii. Posteriore vero casu, quo niam Princeps aut Dominus cum manu motiua legataria, nihil ex quo aut obligatio, aut actio sine qua nemo experitur, l. ina C. de rei vendicat.) nata videri potest, egit aut

contraxit, existimo eorum debitorum solu- tioncm, quasi tacite a destincto mandatam haeredi incumbere. Etenim mandato conse quenti, Videtur quoque & antecedens, sine quo id quod mandatur . explicari non potest mandatum este, i. ff. de pecul. leg. l. sin. ff. de ossi c. eius cui manda. est iurisdiet. l. ad

rem mobilem, ff. de procurat. Praeses in loco a concesto. consequentis. Ideoque non in

leganter ad d. l. his verbis, idem testator. fide legat. 3. in simili respondet Bart. quod si testator rem a se emptam, necdum solutam,alicui legauerit non legatarius, sed hae-

. res ad pretii illius solutionem compelli pos sit, d. l. et pud Iplianum, M. si Titius, Bald. ad

174쪽

d. l.praedia, colum. I. Versic. item si veniunt, in fine. . Verum enim uero, incidente aliquo casu, in quo di putatio haec nod inutilis foret, utique in priorem lententiam essem procli uior. Nam cum liberalitas testatoris esse diu suum in ipsa ro legata abs scienter demona. strat etiamsi ad solutionem iuriu, quae Principi debentur, sese ulterius non porrigat, sane id nulla consideratione dignum est, quod non nisi bene meritis, gratis, ct charis legata relinqui solent. Alioquin nec is quidem te stat r tib crat is dieen diis est, qui pannum ad vestem conficiendam legauit, Operdepretium vero vestiario exolui non mandauit. ID

noti iuris non est in testamentis, si haeredis institutionem, aliaque similia fauoris plena. N ad utilitatem publicam pertinentia r spicias, latiorem interpretationem constitui, l. in testamen. ff. de regu l. iur. in legatis

vero strictam & coarctatam, Decius num C.

, ibid.l. nummis, &d. l. apud lulianum, scio, nisi & consuetudine quoque loci la gior aliqua interpretatio admittatur, l. Tiatia, vit. & ibi Bartol. V. de auro & argent. lega. Bald. adl si quis ad declinandani, co

son ad i. si ita sit adscriptum, ff. de legat. i.TLraqucllus de pia caui . cap. 21. Et quod

in rebus dubijs summa est ratio , quae. L a pro

175쪽

TRAeΥAτvs Da pro religione facit, i. sunt. ff. de relig. &ium pl. funer. Bald.consit. ior. in sin. huc non pertinet, ubi clarae N apertae iuris decisioni in re clara S. aperta insistimus, quod a testatore in verborum enunciatione omissum,

pro omisb haberi debeat, i. commodisi in Ε, ff. de liber.& po illium. &quod non est prata sumendum testatorem , aliud quidquam, quam quod expressit, velle, i. i. C. de caduc. tollen. Socyn. consit q. lib. . Iason consit. r s. lib.2. Long autem ab his alienum est, quod horti conducti legati haeres mercedera

soluere teneatur, d. M. qui hortos. Nam cum merces locationis & conductionis fructi bus horti & rerum quomodocunque loc tarum adaequetur,& veluti cum ijs compensetur, nullam penὸ legati utilitatem sentiret legatarius, ii ipse pensione annua conducti

onis grauaretur. Lud O. Roman. consit. 23 o.

inci p. praesupponitur. id quod verisimili te

statoris voluntati non congruit, ut l. Titiacum testa mento, M. t. l. Maevius, in princip. ff. de legat. r. Iason ad d. l. cum semus, num. 9. Castrens. ad i. praedia, d. qui hortos. Cuman. ad i. si tibi homo, ff. de lega. I. non magis, qua cum res aliena legata suit, quam nisi haeres luere, eiusve aestimationem prae stare cogatur, quae obsecro erit utilitas legati r l.cum res. C. de legat. M. non solum, Insti. delegat. Et rursum, cum in seruo fugitiuo

176쪽

reducendo magnis impensis opus sit, quae

subinde omnem illius utilitatem absumeret. quis exiit imabit eo fuisse animo testatorem, ut legatarii sumptibus reuocari eum volu rit d. l. cum reti in princi p. At si praetereas impensas legatum inutile non sit,&Zasius,&alij plerique ad d. l. cum seruus, in ea sunt opinione, ut existiment, alio iure utendum esse, sumptibusque illius, cui legatus suit, fugitiuum retrahendum, qua de re ad c. india

cante,de testamen.circa rinem. pluribus veta

bis Didacus. Sic & illud. quod de his,quae ad studia necessaria legata sunt. dictum fuit.

singularem atqtie aequabilem rationem habet, quesa cum concestio consequentis etiam antecedentia necessaria trahat.& contra,l.ad rem mobilem isde procurat. d. Prsses in loco a concessione consequentiri nulli mirum

videri debet, si & ea quoque . quae pro intia

tutatione soluuntur,naeredi praestanda censeantur. Et cum restitutionis verbum ple nisi in E accipiendum sit, i. restitutionis, Lde verbor.significa. & quidona potissimum ad- uersus eum,eiusve bona & heredem,qui do- . lo malo deliquit, improbumque foenus ex- ercuit,quod indubie animae illius magis cx- pedit,aequum bonum est usuras iniuste exi tortas, morosi debitoris,eiusve haeredis impensa restitui, Bald.ad i. i. C. de sacros an .ec

177쪽

autem legata restitutionis causam plerunque coiitinere, varium & incertum est, ideo que clim non probet hoc adesse, quod ab hoccontingit abesse, in re dubia benigniorem interpretationem sequimur. N ambiaguis coniectionibus non utimur. l. non hoc, C. unde cognati. Illud quoque huc trahenta dum non reor, quod incommoditas omnis debitoris periculo esse soleat, chira illius axi omatis veritas apud multos controuertitur, t d. cap. 21. Tira quelli satis apparet. Et

quamuis per omnia indubitatum foret, huc non facit, cum vel ad debitorem generis, quod perire non potest, reserendum sit, i. incendium, C. si cert. petati vel ad inopiam eius & difficultatem,quae contractae obliga tionis vinculum, in fraudem creditoriue,nulla iusta ratione dissoluit, sed exactionem &solutionem ex aequitate differt, M. illud, d. l. continuus. Qu9d autem proponitur tunc ab haerede sumptum praestandum csse, cum sine eo legatarius rem legatam assequi non potest ., non alio sensu accipiendum est, quὶm cum ex facto defuncti testatoris. illud impedime tam seu necessitas oritur, l. si domus, de euictione, T de legat. i. Bald. ad d. l. praedia vel uti cum rem alteri pignori obligatam legat, quae nisi ab haerede luatur, nullam legatario adfert utilitatem, d. l. si res. vel cum sine facto & sunt ptu haeredis Omnis

178쪽

omnis legasarii usus tollitur & impeditur,l. si usus ruct. petat. ratione manus mortua ad ab lienanda bona non mortigata

cogi possit. Cap.

- XXXIIII suu MARIA. i Ecclesiastici catalogum omnium suorum bon rum qgandoque Principi exhibent. Eccles icis ad exhibeii lxm bonorum cates

sum dilatio an concedenda. δ Amor lixationis deferitus a quocunque deferri potest. .

FR. ocistus Mignon non obscurus Galaliae pragmaticus, ad consuetu. Andegaven tit. defleigneurs temporei Z artic. 97.e clusitim. confra tei nitatem, aliamq; manum mortuam. per Regem, Regisque ministros, ac Praefectos,coram Senatu Regio,in ius vocari, cogique posse testatur, Vt intra annum, aliave praestituta tempora, pro cuiucque regionis more ac lege, bona immobialia non amortizata abalienci, atque in manum laicam capacem transserat: alioqui nisi

ad hoc condemnata, iusIa faciat, solere Regem, vel talis per donec in ea cotumacia pe

L 4 sistit,

179쪽

fissili, bona istiusmodi adprehensa suis com

modis applicare, vel legitimis aliis executio nis modis iudicatum urgere. Idque& Ioan. Papo ad Burbon. consuetud. .21. & Guilei. Benedict. ad c. Raynutius, ad verb. & uxorem,decis s. num. .& 6, & Pyrrhus ad contasuetud. Aut ei M.tit.de laudim. .r .&Ivlol naeus ad consuex. Parisien. s. i. nu.8o. & 9 . probant.Solet etiam,si connivere Rex velit, ad hoc eam compellere, ut pro re seudali, laicum aliquem. qui in manum, fidemque

Regis conueniat, praestandit seruiiij capax

sit,iubstituat, atque exhibeat, Ioan. Faber adl.quoties,C.ὸe rei vendic. Pet. Rat. ad consuet. Picto.tit. de distinct.iurisdictio.art. ι' Pe Iacobi in sua praxi,tit.de cau. ex qui. V sali.scud.amit. &in arbore successo. seud.

Addit quoque in Speculo Princi p. tit. des

cto publico Regem quandoq; iubere, Ut omnium bonorum suorum a multo tempore possessorum catalogum ecclesiastici omnes exhibeant, ut illius injectione, vel ea, quae a morti rata sunt,agnoscat, Vel pro ijs, quae a-mqrtigata non sunt, ius suum exigat. quod ratione , on caret. Nam cum facile alioqui lex frau8ari possit: sequitas non patitur, Ut vulgata iuris decisio hic locum habeat, quae generaliter constituit, neminem ad proses Eooena tituli sui compelli posse,& nullam in cia

180쪽

A MORTI EAT. BONO . 169eiuilibus caussis inquisitionem admitti,t.cogi. C.de petit haered.&ibi Castren. l. vltima. C.debon.vacan. Ex quo dictus Mignon sactum affirmat, ut Franciscus Galliae rex eius nominis primus. ingentem thesaurum ab e clesiis in regno suo sitis,annos 22. congesserit atque collegerit. Et quamuis Reb. ad ordin. Reg. tomo t.

serat se in libris camers rationum Regiarum aliquando legisse, nullam ea in re procrasti

nationem manui mortuae esse concededam:

existimo tamen ex variis circunstantiis quae concurrere subinde possent, temperandiam

id moderandumq; esse. Quid enim i liberi,

irationes,ac registra, ex quibus catalogus ille confici debet, metu hostium ut nunc quotidie magis experimur, quam velimus alio translata sinit argu. c. personas. de exceptio. quid si ecclesia manuive mortua inpertu batione,& euersione rei publicae non nisi vi lissimo pretio, magnoq: suo malo,& incommodo distrahere cogeretur' argum . eorum quae lath ad i. diffamari. C. de ingen. manu miss. obseruat Blarerius. Neque alio sensit accipiendum esse censeo, id quod ad c.recolentes, in fi. extr. de stat. monacho. respondit Panor. fratres minores se rei immobilis sibi

legatae emptorem non inueniant. eam retinere non posse, sed eos aut cum alia eandem L 1 permu-