Tractatus de amortizatione bonorum, a principe impetranda. Auctore D.P. Peckio ..

202쪽

AMPLISSIMIS ET

CLARISSIMIS VIRIS AC DO

MINIS, PRAESIDI ET CONSILIARIIS

Regiae Catholicae Maiestatis,in magno Senatri Belaico, in oppido Μech- linienti, Dominis suis

perpetuo obse uandis.

S. P. D.

EC Υ Ε dixit Plutarchus,triplex esto vitae genus. Primum quide ad tuum. Contemplatiuum alterum.Tertium voluptuosum, hoc sane dissolutum& voluptatis mancipium,belluarum ei: & infirmorum hominum. Actiuum autem,si phi- . losophia, arte & cruditione caruerit, ineptum est, inultisque dilictis inuoluitur. Speculatiuum,si ab se diluo seiungitur, inutile. Quod si tamen altero istorum carendii sit, nihil plane dubito,quin plus damni Reipub. ab his sit,qui nulla iuris cognitione circa tri, in lia veruntur, rabulaeque sorenses esse malunt rituam ab his, qui scholasticariurisprudentiae regulis sermati, & veterum consultorum responsis assueti, aliquantulum adhuc a foro atque forensibus acti nibus alieni& peregrini esse videntur. Hi enim, i metsi nondum singulas rerum causarum &per narum circunstantias ad amussim discernere queant,l gum tamen sanctiones callent: quid actori vel reo A a tribuem

203쪽

tribuendum sit: quis in iudiciis ordo s andus sit iquoties citationes repetere: dilationes producere,ustium productionem prorogare: quid in eorum personas excipere, aut statuere liceat: probe norunt, quid operctur in causa concluso, quibus modis sententia feren da & dictanda sit,unde illius executio p

ti sisti aut impediri possit: ex ipsis iuris voluminibus

didicerunt. illi vero, praeteraliquot terminorum &consuetudinum obseruationem, quid iustum aut iniustum sit,ignorant: vim & cffectum verborum quae proferunt, picarum more non intelligunt equid sit praxis cuius se peritos esse ἡloriantur, non capiunt: de ultimo atque extremo sine ad quem omnia referri debent, interrogati, obmutescunt,&denique ex suo cerebro incoctoque animi iudicio leges figunt atque refigunt. Ingentis igitur scelicitatis & diuini fauoris est, si alicui utrumque Deus contulit,& is vere ac persectὸ Iureconsultus esse, dicique potest, qui usum& contemplationem coniunxit, legumque diconsuetudinis eius qua in ciuitate utimur, de ad xespondendum, & ad agendum, & ad cauendum peri tus est. d minime olim ignorantes maiores & antecessores nostri, almae nobilis istius Academiae Profestares celeberrimi, quos cum veteribusillis i ris Interpretibus,quorum scripta obuiis ulnis excipie& exosculatur uniuersus terrarum orbis, optimo i re comparari potuisse constat: non silum intra n dete ac simplicis contemplationis seu professionis cancellos aut limites constiterunt, verum etiam longius progressi, his potissimum temporibus quibus a docendi munere otium csse solet,iudiciarias litigantium contentiones diligenter euoluere, consuet dines & statuta locorum ex his & alijs obseruare, acta& formulas quorumcunq; iudiciorum exactius cognoscere,& sic clientibus, eviam ex totainquis, exto

204쪽

xis, acremote dissitis rc onibus huc venientibus, de iure respondere,cceperunt: ut corii domus quod de uth ianua & vestibulo dixit Cicero) totius ciui- . tatis oraculum quoddam csse viderctur. Et quemadmodum auditorio suo non dcfuerunt,quod doctissimae & luculentissimae ipserum annotationes osten dunt: ita quoque longe maiore cum fructu studi sim iuuentutem instituerunt, exemplo Barioli, Bandi, Albeiici, Alexandri, Socyni, latinis aliorum, quorum libri, eiusmodi consuetudinum & statui rum pleni, ac consilia, euidenter demonstrant, iuris professerem abaetitia vita, usii, & exerci io rerum forensium seu politicarum, minimὸ d bere esse ali num, ut dum yel sacros canones, vel leges ciuiles Romanorum,publice auditoribus interpretatur,vna e iam designare possit, quid in his antiquatum sit, in quo ab his recessiim si, & quatenus corum usus in . , hac temporis variatione remansit. Et cum hoc print dens eorum consilium,omnibus bonis,doctis,& se j liciter in Repub. versantibus, plurimum commedarii atque probari animaduerterem et utique oct6decimi bis annis, quibus iura partim canonica partim ciuilia

hic publice professus sim, sedulam operam dedi, Vt

orum vestigijs inhaerendo, ea potissimum obseru rem, quae ex more seu consuetudinehuius nostrae r

vionis dependent, & vel ad confirmationem iuris Iripti pertinent, vel aliquid ex eo innovant velim mutant. Maximi vero, posteriore hoc septento,quo rosanctae Catholicae Christi Ecclesiae vim haeret corum passae, & ab his violatae, confractae,diruta ,s dis incendijs vastatae,& spoliatae sunt,& quo inter es 'rum qui decimas percipit, & inter populum qui easiavit,magns graues & plurim ,de earum reparati ne lites exortae sunt : ingenium meum ad hoc intendere coepi. ut quid de ea vel a veteribus decisum esset,A 3 vel r

205쪽

vel recenter in iudiciis pronunciatum foret,vel in s

cro Oecumenico Conciliod rident. nuner decretυm extaret, cognoscerem : cognitum ad honorem Dei Opt. Max. in unum volumen colligetem,collectum bono publico emitterem, emissum vero vestrae amplitudini dedicarem. Nam cum praedicta nostra Vniuersitas Lovaniensis, vos Amplissimo,&clarissimos

viros,vestrumque celebrem,integrum,incorruptum&doctum senatum, quem infra hominum memoriam celeberrimis quinque iuris profestaribus ex suo corpore translatis,auctum fuisse meminitimagni patroni loco habuerit semper : & cum nuper hoc vostrum de me fuisse iudicium palam sit, ut me non indignum vestro ordine existimaretis: ingratus profoecto essem, si non aliqua ratione grati animi testificationem vobis exhiberem. Et proinde exiguum hunc libellum,obseruantiae & propenis meae erga vestram. amplitudinem voluntatis testem acindicem, ad vos mitto, orans &obsecrans, ut pro solita vestra hum nitate ac beneuolentia, benigna laetaque fronte cum accipiatis,nec rem ipsam respiciatis,sed mittentis animum, qui erga vos talis est, qualem .esse oportet udelis liberti in opibmum patronum.

206쪽

INDEX OMNIUM

ET SINGULORUM CAPL

tiun quae hoc Tractatu

continentur. P R I Μ v M.

cIsarenouatis contineatur. ο

Ecclesia tacita hypotheca quam habet in bonis eius,qui istam destruxit aut Obaust,an Ueratnhypotheca ompro es duel ar

Flamissis seu abolitis delicti a rim e petrata, utrum E isti iniure quaesitopraejudiceti as VII. anmagimus qui direptionem Ecclesiarumnonimpedivit, ad reparationem eiusam teneatur. πVIII., adreparationem Ecclesia teneanturhi, qui tempore beti eam elusiq; turrim munierunt, ac prosas ruri rerum Z d sensane deformarunt. 3a IX. Tu conssuetudine, qua reus reparationis Ecclesia ad uicos per

atios transfert. 3 Populo

207쪽

ri se resaluum Ecclesia obligara, viae sum M prin

reparationem ct intertentionem Ecclesiae, nauisseu cam celti eiusdem,ac aliorum ornamentorum. δόXIV. Reparistio Ecclesia cessantibus statutis o consiuetudine, ad quem de iure communt pertinet , ct an illi hoc eregrGuemur, qui decimas Ecclesiispercipiunt. i , II XV. yrHatin qui decimas habet , an aduersu reparationem E

clsa prascribere positi 13

XVI. tralatus qui decimas brint,vir ad reparationem Ecclesia vocari debeati s XVII. Re Pere debens Ecclesiam , an arbores ad erat pretinentes in ipsius reparationem impenderepsul IbXVIII.

'alato ad que' onus reparationis Ecclesia pertinet, nonD-cta reparario necessaria mortuo, qua ratione Ecclesia consulitur. 1 XIX. Successor in aratura aut beneficio,qui decima non percipit. Wrum aes reparationem Ecclesia teneatur bo

208쪽

M Di opus Caranici se reliqui benesciati ad reparasonem Ecclesa teneantur,ct quando' M

clericus an pro rata pensionis teneatur contribuere ad reparationem Ecclesta, piper cuius fiuctibus dicta pensis est imposita' ιό XXII. Populus quando de iure corureunt ad refectionem Ecclesia to

XXIII. An capella teneantur ad reparatione Ecclesia maricis,quam do plos non enatis diues ad faciendam id us reparatio 'nem, o an clerici se Ecclesiae inferiores debeant comferre, cum opus est,adreparationem Ecclesia cathedram luλCapella quando eget reparatione, quis ad illam teneatur. . . XXV. ε Disso male ablata a testatore incerta, possit aut debeatis Ecclesiarestaurationem c ferres

De concubinariorum beneficys o istorum fructibus ad reprirationem Ecclesia applicandis. 7 XXVII. ad re rationem Ecclesiam faciendam agere, rarc gerepvit. 7s XXVIII. uis sis iudex competeηι in causa reparationis Ecclesia

209쪽

i N D E X. XXX.r ruiu appellari post asotentiaqua quisad reparationem Ecclesia condemnaturi ροXXXI.

Tigna ex ruina vel demolitione reparata Marestaurata Ecclesiis existentia furentiiηentia,cuilusint. ya

XXXII. De his qua ad fabricam aut reparationem Ecclesia ligara sum. AsXXXIII. Consensis Disi. a m reparatione Ecclesiissit necessarimi 1οοXXXIV. an refciens Ecclosiam fas illius patroniu,o an destrum E

clesia extingua rurius patronatus. Ita

XXXV. aurcclisia destructa ct read caras restaurararetas crari debeat,veteras tura is priuilegia retineati tos

altaria ab Ico clusu confracta, o violata, iterumr consecrari debeanil nox XXVII. vi taria ct templam sint reconcilianda, in quibus velfacem dotes ab haereticis,vel haretici asacerdotib.occi unitur, XXXVIIs. Iliaria omnia euersami, an aes relictis alia pauciora du- taxat reparari, aut de nouo ad campo sinit urXXX lx aliaria eismo demolita, exquamateria repararisma dificari debeant. In XL si laeci est sam ct concubatamabhaereticis θIcoracla is

210쪽

ET CATHOLICIS CHRLsti Ecclesijs Reparandis

dis P R AE F A T I O

i Deploratio huius temporis. Sacra qua venerationesint tractanda. 3 IIaretici corrumpimi textum iuris ciuilis.. Crucis veneratio quantasit. I Religio contempta quopacitostipsam vis sit apud Gem .m paria fuerint a Deo in

tuam, polluerunt templum sanetum tuum, pO. suerunt Hierusalem in aceruos lapidum. Posuerunt ca-i dauera seruorum tuorum escas volatilibus coeli, car- nes sanctorum bestijs terrae. Effuderunt sanguinem e rum tanquam in circuitu Hierusalem, & non erat quii sepeliret. J Et rursum Psalm. 3. L Rugierunt qui oderunt te in medio Synagogarum tuarum. Posuerunt signa sua, s gna. Quasi ita silua lignorum securibus exci-

' η ς v v R Regius ille Prophetal

Dauid deplorado olim incendium tem- pli,& vatiationem urbis sanctae, & calci mitates populi, Pla l. 8. his verbis usus est : C Deus. venerunt gentes in haerediamitates populi, Pla l. τ8. his verbis usus