장음표시 사용
241쪽
so istaeon ditione, jam se voluit obligare pro illo tempore, quo dispensatio impetrata fuerit ergo nullo requisito novo consensu amabsolute sponsalia obligant sina pliciter, sic ut
una pars invita altera, Mire, ti Consequenter alia sponsalia valida contrahere non possit, quin etiam sponsalia forte ante impetratam dispe sationem eum alia persona non impedita, absoluta contracta, post impetrasam dispensationem invalida remanebunt: dc cum
illa illieite, etsi adi: u valid matrimonium
IV. Contrarium tamen per omnia, nimi Irum sponsalia inter personas impeditas sub illa conditione si papa dispensaverit, contracta simpliciter esse invalida, ct etiam post
impetratam dispensationem, nullam inducere obligationem, silc ut utervis contrahens positi licue resilire eum alia contrahere, nisi post impetratam dispensationem accedat novus consensus vel ratificatio, docent gravissimilDD. Abbas, Ut storia, Solus, Nauar. Veracrux,s Henriqu. apud Laymanet t. plurimis citatis Rota variis Decisionibus apud Dianam part. 6.iημα Propter quas Decisiones censet Go- bat cit eas 6 num. I 64 in sine, non esse quem quam metu ullius poenae facit cogendum adducendam illam quocunque impedimento iri retitam, cui sub illa conditione dispensationis alis matrimonium promisit. Fundamen.
242쪽
spensationem sint inhabiles ad contrahendum matrimonium, ergo etiam ad valida promta tendum illud. Neque hi AA agnoscere, Iunt regulam illam num. I. in fine traditam des Ruser consenserie. CPonsio matrimonialis, sponsalia ac ipsumo matrimonium contracta sub conditione: Si pater meus vel tuus consenserit, omnium consensu obligant veris cata conditione, si nimirum pater, re intellecta, statim consentiat; non autem obligant,4 deficit conditio, si rogatus pater ita prmiter ditientiat, ut praesumi non possit, nec spes sit intra breve tempus pru dentis arbitrio, Consensum ejus obtineri posse, ait recte Castro Palaus apud ambur. . . . aeum. 2 o. At quid si pater . Initio consentiat, postea vero contradicat, aut contra I.
Primo dissentiat, postea vero consentia es: Quid 3. Si taeeat Quid . Si interim mortuus sit, priusquam ejus consensus exploratus fuerit t. Adhuc teneri promissionem, docent multi Ianullo dicto eam teneri, docent etiam multi apud Sancher, i*. 7. Perez di p. 6. Sect. i. Dieastit disp. dub i . Tu in praxi sequere iblos, ex quorum opinione minora incommoda oriuntur, nisi de intentione contrahentiu allia deerto constet, quae ante omnia inquirenda est,
ut provide monet Gobat cas 4.num. 167. II. Rega
243쪽
II. Regillariter sub ista conditione eontra Illirentes solen esse solliciti, non tam ut paterpositive consentiat, quam ne contradicat cum
indignatione . no scilicet filius vel filia patrem offenda , si forte matrimonium spondeat vel contrahat sine ejus praestituis consensu Quare nisi te mente eontrahentium aliter vel aliud constet a regularite eensebitur impleta conditio, promissio obligare, quoties pater
non contradicit, utpote I si ante consensum exploratum jam est mortuus, certe non con- tradicet, nec indignabitur. a. siraeeat sine di-
splicentiae vel indignationis signo, scilicet nee contradicens, nee etiam positive vel aperte eo. sentiens J.inando primo quidem diisentit contradicit, attamen post breve tepus, V .g. cras consentit; ficut hi praecedenti eas censetur impleta conditio: si Papa dispensaverit tam etsi primae vel secundae petitioni non acquiescat, postea tamen dispensationem concesserit. Tambur. 1 Gobat cit. 4. Denique si a principio quidem consentito postea intra simile breve tempus contradi ea , certe non censebitur impletaeon ditio in uia illa brevi secut repugnantia absolutum priorem patris conse sumtuisse moraliter non ostendit. ambur.
III. At quid de illa formula conditi nata , qua non raro utuntur puella dicentes: nubam tibi, si Deo iacuerit se, suis com mu ne messe: si re bene considerata deprehendam, effe 4 ex
244쪽
expediens ad animae meae salutem, ce nubanil tibi. Quare, si talis puella deprehendat sibi ad salutem conducibilius vel manere ebs vel nubere alteri , eri omnino liber promissione sita. Ut recte opitiatur Gobat
Cit. Arum. I 69. referens , duorum D. utis- consiliorum iudicio nullam promtisionem sponsalitiam illis verbis contineri quoad se. Tum externum. Vigere tamen potes de hae
formula disputantes ancheas a . . st Dicastit. di f. s. di b. a. IV. Quid item de hae simili conditione: ne ducam tibi nubam si Dous ita disposuerit,
Gobat, esse explicandam vel eodem sensu, quo superius, vel steri Te Ducam si Deo dirigetis te mihi commodum fuerit. Ide6que per has formulas non constituuntur sponsalia ab luta, nisi ea aliter declarentur per alios actionum vel dictorum modos, juxta dictas. p.
Conditio impossibilis & turpis.' I. CPonsalia sub eonditione de futuro opossibili vel inhonesti, turpi seu bonis
moribus repugnante v. g. Te ducam, si cras uno palmo creveris te ducam, si copiam corporis feceris, si fidem Papisticam negaveris e valida, dc ejusmodi conditionem impossibilem e turpem debere haberi pro non adje-: ac proinde in dubio, an sit serio vel oco P PQ.
245쪽
ipposita talis conditio, debere praesumi, esseidjecta in oco , ac proinde nihil obesse valori ponsalium, etsi non purificetur, sed sponsalia perinde manere , ac si non Dille appositataIi onditio: docent sane plerique Canon istae&Theologi, quos longo catalogo recitatos sequitur Sanchegi. . disp. 7. Dicasti l . . 6ρ. s. dub. I 8 Escobar. Theologia Morali l. 23. ub los addens : ab hac receptis a senis
tentia recedere, piaculum ducerem Atti duincem iisno, Ratio tota consistit in hoc Enthymemate e C. Finali. De conditionibus a positis.
expresie decernitur, conditiones impossibiles turpes adjectas matrimonio, habendas esse pro non adjectis contractui sponsalitim; quandoquidem hic eontra eius estivi ad matrimorinium. Verum Contrarium non sine ratione docent Rebelliis, Castro palatas, Pontius, Her in ex hic quas I. diD. L. num 1 ac optime GO-bat eodem casa se num III. Cum pluribus di stincte dico.
II. Conditiones impossibiles de turpes in I s. sponsalibus simpliciter non sunt habenda pro non adjectis , sed standum est pro intentione contrahentium Ratio est quia hae conditiones non reiiciuntur ex natura rei in contracti
bus quin imo ex natura rei conditio impossibilis eontractui adjecta illum vitiat; turpis vero obligationem suspendit. Ut mox dicetur. Neque reiiciuntur ex jure positivo, C. Finale.
246쪽
eir. Quippe quod solum loquitur de contractu matrimoniali Et nimis infirma est consequentia extensio ad contractum sponsalitium. Ut optime probant Pontius mobat cit. Nam
lex correctiva commus iis consuetudio is, restite iva juris naturalis non est ultra proprietatem verborum extendenda ad materiam essentialiter diversam eum diminutione liberta. tis matrimonii, toties a sacris Canonibus f ro pugnatae . Sed noc facit illa illatio ergo nulla Ueinde quae, qua vel 'tiant statuunt jura de matrimonio ut de in dissolubilitate, clandestinitate, aetate , ei alpore, Sanctitate , cc.ὶ quae u uam ex teiaduntur ad sponsalia ritin super illud ipsum C Hinale soldm loquitur,
quoad praesumptionem fori externi , quando est dubium virum conditio fuerit serio vel jo eo apposita lut siret .sequesti videbimus. Qua re, quod e Nuper. De bigamis dicitur is matrimoniis contrahendis non juris esseCius, se animi desinatio attenditur. Id ipsum auito magis attendi debet in sponsalibiis II l. Omni ergo ure sponsalia contra 'a,sub conditione impositi bili serio posita tu Insunti contracta vero sub conditione turpi, non obligant quidem, sed rescindenda sunt ante effectum vel eventum conditionis i cum implicet, aliquem obligari ad aliquid illicitum : sed sol iam post completa in conditionem, etsi cum scelere, oritur obligatio ad implendum pro-rnissum, cilicet matrina onium contrahendum. Ita
247쪽
De Matrimonio, eat . I. I9ta DD.cit Ratio jam dicta est Comenim ius,ositivum quoad sponsalia nihil speciale .con-tituatrui dictum est manebunt illa , sicut alia Facta vel promissa sub conditione impossibiliret turpi, in suo valore vel nullitate naturali , nodo indieato.
IV. In dubio et An eonἡitio impossibilis se Ipa id vel joco adjecta sit, praesumendum est, esse erici adjectam: iro adjecta habenda est Ἀ- eoque sponsalia sub conditione impossibiliret turpi non impleti, esse irritain nulla. Ratio est; quia juxta regulam utriusque ju-4 In dubiis inspiciendum Oadeoque praesu-nendum hen, quod plerWmque ferisolet: atquialtem hac aetate, in Germania maxime, plerumque fieri solet: ut adjectio conditionis imis,ossibilis ii dicet dissensum in spontalia cumini contractu ad ij cimus conditionem imis ossibilem plerumque volumus indicare: n Maullo modo velle contrahere. Ut , sit a justi eat Titiae inopi puella: Certo te accipiam iuixorem, si pio dote attuleris millionem auri, tagnum ispaniae, &c. Contra vero, quan-omines adiiciunt eo h ditionem turpem ip- is sponsalibus solent serici apponere dc velle, at consensus suus ac promisit omnino depen- eat ab eventu talis conditionis; quando enim ammulti pro dolor' dicunt. Ducam te, si- Religione Papisti ea defeceris plerumquendicare volunt: se omnino velle illas duccre,
248쪽
aa Dro ij neramentalis Caput IV.
sed non ,nisi impleta illa turpi ieelesta Conditione omnino serio volita Ladeoq; ea non impleta, nolle ducere:&sic conditione no impleta, rursus poni alia erunt nulla. Deniq; spei at lure naturali universaliter debet quis in dubio haberi potius pro libero, quam pro obligato.
HA varie enumerant vari j, et aliqui, alij decem vel duode ei m etiam septenis decim, sed omnes reducuntur ad tria Capita quae sunt : Superioris legitima dispensatio
Mutuus contrahentium consensus is notabilis mutatio accidens ex parte alterius utrius ponsorum; quas mutatione sis moriae causa ad arilia tria capita recolligam. Praemitto verbulum de dispensatione.
Dispensatio. I. Uando sponsalia valida sunt jurata seu afirmata juramento , neque pontifex
potest dispensare sine causa gravissima bonum Commune concernente. Communissima Sanche Z l. . mora c. M. Lugo l. I. Respons morat dub. 4. num 3.Nam jus acquisitum alteri, firmatumque juramento nequit etiam a summo Pontifice auferri, nisi ob gravissimani bonoque publico necessariam causam. II. Si sponsalia valida, non fuerunt firmata juramento, ob causam vere justam inravem utique poterit dispensare Pontifex , at
249쪽
non potest Episcopus ; nam generatim piscopus nequit dispensare in casu , quo jus est
acquisitum alteri tertio; talis enim potestas est penes solum supremum Principem. Et nominatim quoad praesentem materiam videtur haec
dispensatio Episcopo interdicta. c. de sponsal ct matrimon lege Sanchea cit. III. are dispensatio solum locum habet, se F quando sponsalia valide contracta adhuc va- ient , dc altera pars nondum remittit suum ius, quod habet in alteram subest tamen aliqua causa , quae suadeat dissolutionem seque enim quisquam absque rationabili causa potest alteri auferre jus suum; quando autem adest certa
causa sufficiens ad dissolvenda sponsalia qua-
aes infra enumerabunturo certe nulla requiritur dispenniti. sed neque aut horitas vel sententia judicis sed partes propria aut horitate resilire possunt per se loquendo, secluso scilicet scandaloci quod tamen scandalum cessat, si sponsalia fuerunt occulta, aut causa resilienis di notoriaci aut contra, spontalia quidem sunt publica , causa tamen occulta, ut coram ju- die e probari non possit ; tunc enim frustra imploraretur authoritas iudicis ergo pars gravata utatur iure sues authoritate privata . Communis D D cum Sanchea ι. I. de matrimdit'. 69.σ7I. Herinc di φ . num. Is Cois
barcas ρ --- 377 quos vide, si placet.
IV. At vero, quando causa resiliendi dubia& controversa est, cum scilicet dubitatur de
250쪽
22 et Irocinii Sacrangentalis Nun IV.
existentia vel sum cientia causae ad resiliendum, omnino ad Episcopum spectare debet dijudieare Tententiam ferre ob probabile periculum injustitiae , dum spoliatur a Iter in dubio iure sibi acquisito. Communis cum Saneheri. c. imo in puro dubio post inquistionem Ierseverante, ne quidem in foro externo petententiam judici potest heri dissoluti, fieret enim injuria partito itidenti jus alias certum ex sponsalibus eertis. Ut praeter alios notat Herita cccit num ci ci. e. Iam ergo causae justae ex parte sponsorum sussicientes ad dissolvenda sponsalia explica dae sunt: certe paucis explicare non possum.
Consensus mutuus 3 annexa. CPonsalia puberum etiam jurata valide saviolem dissolvuntur mutuo libero consensu contrahentium. Omnes .Ratio est; quia omnis contractus natura sua solubilis qualis est etiam sponsalitius; minime vero matrimonialis propter bacramentum annexum sicut ex mutuo consensu paciscentium nascitur, ita ter eundem mutuum consensum dissolvitur Juxi notissimam re ita utriusque jurisa Canoniaci et in s. decreta omnis res, per 'Mascunisque causa nascitur, per easdem dissolvitur. Et ei-
vilis 364s de regulis iuris nihil tam naturali est, quam ρίc re quidquιim dissolvi, quo colli-