장음표시 사용
41쪽
Caroli Mettensi Τνetti . Θndieἰ,, quam discipuli amplectebantur sen- ,, tentiam, sed ingenii eorumdem Ιuis venum eXercendi gratia , in re , quae M adhuc sub judice posita videbatur, &,, & in utramque partem disputationi,, permissa, illis id concesserunt: vel uta, opposita sententia apud miniis eru- ,, ditos saltem probabilis fieret , haec ab ,, iis, quorum multos sorte auditores M olim habuerant, pro sua industria
M aliqui exegerunt. Quod si doctiori- ,, bus illis , in hujusinodi discipulorum
D congressibus , cum FF. Praedicatori- ,, bus, in locis, quae in scripto notan- ,, tura agendum fuit, qualem victoriams, reportaverint , testes sunt qui adsum
XVI. Dixi Romanos Censores Fratrum Praedicatorum contra Germaniae Academias exceptionem approbasser nec temere. Clarissimus quippe Botatius Cognitorum unus , cui poli annos ali 16o6. quot Paulus V. Scripti ab decem Ie- sultis elaborati examen demandavit, eas Academiarum subscriptiones iudicio
Censorio dispungens , id statim initio
ponit: Patrum Societatis, qui numerantur
inter alios subscribentes , suspecta sunt testi monia , qua de se ipsis perbibent, in actione contra illos intentata. Et multis interjectis , de Academia Mussipontana diffe
42쪽
V a uerela repussa . 33rens : Certum est , inquit, ηεn esse nisi in imanu Patrum Societatis. Ex his autem vi
demus , illos nimis dilatare philacteria sua ,σ fimbrias magni care e duin scilicet illarum Academiarum lifragia ostentabant. Sed de Bostitii suffragio Censorio in ad- ditis ad Historiam plura dedimus..
Ihii aeque , in nostra Congrega-2 I. tionum Historia, Syndico Υre virensi stomachum movit , quam objecta suae, aliisque nonnullis Germaniae Academiis obscuritas nominis . Quare ut claritudinem suis vindicet, Herculis co- . thurnum Induit, Nonnullos vetustae n talitatis viros imitatur , qui a pristina Maiorum gloria devoluti , pannosi , laceri , atque ad incitas redacti, genus. jactant i & inutile nomen ; chartas situ
putres excutiunt, fumosas Majorum imagines ostentant, millesimum ab Atavis ramum ducunt; interea tamen despe- .
cti, atque invisi risu populum quatiunt. Trevirensis scilicet Academiae dignita-- . si tema
43쪽
34 Carali Metxensi Ταυῖν.θndῖeἰtem , ab antiquitate commendat, Imperatorum privilegia memorat, viros illustres , quos prima tulit aetas , in censum vocat. Nam quod obscuritatem nominis objicit , inquit ille , in clari ima Itice caincuti e se probat , quam Flaviu3 Crispua, Constantini Magni filius , quam Gratianus, σ Ualentinianus secundus Imperatores suis studiis, datDque privnσύι ; quam Lacta rius Firmianus Crispi Magister , Eumenius AEduus , Claudius Mamertinu/, clarissimi Rhetores sua eloquentia , quam Medici , Poeta innumeri saa eruditione ' quam Theo-ιogi , interque hos , qui multorum instar esse potest , Divus Hiemurmur , proh quale s quantique viri l sua sapientia , doctrina , functitate, vetustissima huic Academia dederunt . Sed quid tandem Academiam suam, sub honore vetustae nobilitatis hodie laborantem statim prodit lepidus Encomiastes: nil nisi pristinae. gloriae
cadaver agnoscit; utque quod in praesentia Iaudet, inveniat. ruinarum nobi litatem comminiscitur . Non is fateor , subjungit e vestigio , badiedism illi Iplendor est , qui olim fuit, dum bae urbs Roma is, nomm Imperatorum sedes esset. Veram dam nos a quid non immiauit dissi Communem rerum morialium sortem experti Jumu . . Non tamen ne post tot bellorum calamitato
euidem, eo prola s. uι obscuritatem nominis
44쪽
tierela repulsa - 3s Laveνnia iste nobis exprobare quen. Magnarum quippe rerum etiam illustres riaina sunt. Ita Syndicus , Praeficas imitatus , quae Majores tantum , se ipsas laudare non possunt. Bene igitur est, bene prorsus : habemus hic fatentem actorem, nec aliud volumus , ia nos , quam quod is ultro concedit. Quam enim Germanicis Academiis nominis obscuritatem objecimus, non aliam intelleximus, quam quae lap- su temporis consecuta est ; quaeque in re literaria spectatur m xime, & ad deprimenda lata judicia , de quibus quaestio
vertebatus, maXime conducebat: obscuritatem , inquam, ab exiguo Doctoruinnumero petitam, ab experimentorum queis eruditio tentatur levitate , a praecipiti Magistrorum inauguratione , a remisso studiorum fervore , ab imminuta Auditorum frequentia ; aliisque id genus , quibus obscurantur Academiae , tametsi annum a positis fundamentis
Academiarum claritudinem, dignitatem , ac nomen , non a Conditoribus , aut Atavis , non ab annis, aut priuilegiis , sed a disciplinae severitate, Doctorum eruditione, ac numero , frequentia discipulorum, studiorum fervore petendam , Ecclesia dueet; quae quoties in
45쪽
Caνoli δε rexenii Ο--Dndia; Pontificiis Diplomatibus , aut Cons- Iiorum statutis famosiores Orbis Academias percenset, Parisiensem, Salmantinam , Lovaniensein , OXoniensemias
Bononiensem &c. primo loco ponit;
tametsi aut omnes, aut certe illarum
aliquae a multis inferioris ordinis Academus, vetustate, di Conditorum digni
II. Suae igitur Academiae tabulas excutiat Syndicus Trevirensis; natales a prima Christiani nominis aetate repetat; Hieronymum ejusdem Magistris adnumeret; addat si lubet Athanasium, eique dum Treviris aevum ageret Doctoris lauream datam effutiat; ventis illum pasci, haud aegre feremus . At nihil interim nisi pristinae claritudinis fugitivam memoriam ostentabit: nullamque Censuris cadente seculo decimo sexto expeditis quo tempore Academiam suam antIqua claritudine devolutam agnoscit auth ritatem conciliabit. Cum contra Belgi. cae Academiae quarum comparatione
Germanicas obscuri nominis diximus , non longa Majorum serie tumentes a proximae originis claritudinem tum ma xime retinerent, dum suas in Lessium s& Hamelium Censurasi expediverunt ἀPartaque non ita pridem doctrinae famaeaeteras vincerent, quas sub honore Vetustae
46쪽
AEuerela repulsa ' Tytustae nobilitatis Iaborantes , non tam laudat, quam illarum Πιustres, ut fate- tur, ruinas luget Advocatus impru
Non esset itaque , cur tabulae manum secundo admoveremus, ut, qualis a n bis obiecta est , obscuritas nominis demonstretur . obscuritas , inquam , non avita, sed praesens ; non primigenia, sed lapsu temporis consecuta et quandoquidem hanc ipsam ne dissiteri quidem Metgenius ausus est . Immo quas nos Belgicarum duntaxat comparatione sobscuri nominis Academias dixeramus, is nulla comparatione institui , parietinas splendore vacuas nuncupaVit. Verum ne quis nos Actoris consessione nimium abusos existimet, ut probandae accusationis onere exsolveremur; de Germanicarum Academiarum fortuna squae decimo sexto vertente seculo jactatae fuerant , dicemus paulo dillinctius , ut nos in Historia mitius locutos nemo non videat. Absit ut Germaniae pudorem Onera re velim: at peregrinum illum in veteri memoria esse oportet, qui nesciat , quae tropica Haeresis Lutherana instituel rat, ubi primum vastissmi Imperii partes occupavit. Sacrarum literarum cultores
47쪽
33 CaroIἰ Metneniἰ Trevis. Syndkἰ . exterminatis neglecta studia, despecta, contemta; Academiae aut erroribus i Dctae, aut orbatae Magistris, aut discipulis vacuae, aut occupatis reditibus , relatifundiis ad extrema redactae; ut inloferme titulo obliteratae dignitatis fugitivam umbram retinerent. Synodi Trevirensis oratorem audire praestiit a damna Patriae , literarum excidium , scholarum jacturam facunde exsequentems spublica oratione ad Patres habita a anno II '. Quantis , Iesu bone, tenebris, quanta caIstine obruta , in obducta vid mus propemodum tiniυersa λ quis non deploret Studiorum puritatem . multis jam
inde annis nedum neglectam , etiam csutaminatam , labefactatam , condensarisque renebrIs obumbνatam λ Artes , Philosophiam , nitrisnasque literas non satis pro dignitate ractata/, qua re Itaι tractatae iatilium profectὸ attulissena nominis , plus reIigiosae , minimeque fucatis pistatis p quid ausimu-ιamur uin quod omnium verissimum fa
stiana Respubliea λ Verum esse, quod
aico ima res elamat , es' rerum eventus coninfirmat . Nusquam fere non desiderantu Aratum hono aliorumque Faevitatum
48쪽
quibus complures annos exularunt cum libe
ralia studia . tum vero sancti ma illa , amplissimaque Divinarum literarum disciplina λ Recepta est in scholas , Ur aliquandiu b inuit hpinosa , sentiessa , frigido, jejunusae nimis in elix via , tum Philosophiae , tum Theologiae tractatio ς eis nimirum. In
. utramque aurem dormientibus , altumque
.sternentibus , quorum inυigilate , atqne inspicere intereriat &e.
Quis id lerat, ac non statIm intelligat, Germanicas Academias, atque inter illas maxime Trevirensem , pristina claritudine devolutas seculo decimo sexto, ignotasque , longa nocte obscuritatem nominis subiisse λ Nee idcirco viro historico illius aevi res exsequenti vitio dandum, quod eam iustae desensonis necessitate victus, leviter observarit, Immo quis illum mitius locutum non fateatur , qui quod Germanus orator , in sacro Genti, suae consessu , longa pompa , & mordaci sermone exsecutus est , uno verbulo, eoque ad modestiam composito subindicavit pMiseram Germaniae AeademIarum scatastropheo, scholas pestifera lue infe-
49쪽
o carui Memeni; oemis. Syndisἰόtas , extinctam si udiorum disciplinam , neglectas literas aeque produnt Concilii Moguntini statuta , sub Sebastiano Archiepiscopo lata , anno Isqς. e quibus pauca haec delibabo, ex Capite os, quod est de generalibuι diis insta arandio , σconfervandis , unde caetera discere liceat. Prudentes homines facile perspiciunt , σboni , ae pii jam diu queruntαν interitum studiorum , qua an bac .mifera perturbatione rer- , saltem in locis Catholicis propen stindiam in universum perierunt: in primis Ecq .clesiasticisaius extirpationem, adeoque r. . sanctae Religionis,ae totius Rei publicae Chri fiuna ruinam secuturam ese Hinc
Comprου ciales nostros in Domino exhortamur , ty seri. commonemur, eisque pro Au thoritate nostra Meινopolitica iniungimu , ut omni cura, ore, σ industria, ubique per aeniveriam Pravinciam nostram studιa prAE cipue generalia instaurare , promovere , tyconservare satagant: σ hane Religioni , ex publicae tranquillitati perniciosam necessitatem Parentibus adimant, qui alioqui sancta Religioni nostrae bene a ecti , tamen ex ne alectu sudiorum in loeis catholicis , commpelluntur Mios suos ad alias Vniversitate ,σ βοοιas ablegare , ubi tin. eum literi/ noxias de Religione opiniones hauriunt; qui bus infecti. Tpeνυersi domum redeunte si ρε plerumque Iarenter , ac ιotam sape
50쪽
rumpunt. Quae omnia plus satis ostendunt , collapsas ea aetate Moguntiae,
aliisque Catholicis Germaniae locis publicas scholas; vixque ullas Academias substitisse veneno liberas, ac pravis de Religione opinionibus non imbutas . Hinc Synodus Coloniensis, hoc ipso anno II 69. celebrata, sub Adolpho Archiepiscopo praecipuam , maximamque Decretorum partem posuit, in studiis initaurandis, quod ea potissimum parte
Immensus sim si superIoris aevi Scri- IV.ptores , qui de rebus Germanicis , deque primis haereseos Lutheranae initiis
sermonem habent, ad examen vocare velim z quorum una vox est, a Iacobo Middendorpio vice omnium expressa , Luthera nos , & Calvinistas in eam curam Lib. sia incubuisse , tit bonas literar anὼ eum lam Academiis everterent. Sat erit illorum Consilia, artes , circuitus versipelles ,
in depravandis Academiis , ex Nicolao Sandero percensere, Lib.a. do Schismate Anglicano. Quamquam enim is, exscriptionis instituto , strages Angliae im-
Portatas potissimum exsequatur, easdem
tamen In Germania primum adhibitas monet; Immo illinc nesarios Academia-