장음표시 사용
121쪽
itio TOMUs m. LIB. q. SECTIO III
antequam Legan ius . cum praecipuo corpore adesset, mira vi ex desperatione aggressus est, ut eum cedere loco & pontem relinquere compellereti quam ipse ea nocte ita munivit, ut interdiu, spes' ante exercitu Hispanico , tutum iternibitumque habuerit. Quo recessu nomen Ham ourtii non minore , quam si magna pugna via iis et, gloria mactatum est. - 7. Initio sequentis anni Hispani ultimam manum pellendis ex Italia Gallis imposituri , αι- salem Monserrati, quae horum praesidiis tenebaturp2r Legan tum obsederunt, adeo certa cum spe capiendi , ut urbem pro sua Venctiis alibique
venditarent: Principe matre Ducis Mantua ni, ad
quem urbs pertinebat, jam pacta cum Hispanis de modo possessionis: quanquam oppidani Hispanos
oderant; At praesidium Gallicum non excede hat numerum mille ducentorum peditum & equia tum trecentorum. Cum quibus absque eruptionibus urbem arcemque languide Latourius Gallorum praesesiis defendebat. Sed non minor Grat ex securitate Leganenti negligentia, castra soris non munientis & ultro deditionem nee ullum soris a Gallis motum expectantis. Jam Vocii & Pontifex, Hispanorum in Italia potenetiam metuentes, de scedere, quo Casali succurrerent, agebat: sed hoc Leganevium utpote lentum 'nimis remedium adspernatus securiorem reddebat. Cujus rei certior factus Hareourtius, col-
lecto quicqiiid E Gallis & Sabaudis corradi poterat, ad cptem peditum s equitum tria millia quin-
122쪽
meridis', antrepide ad pellendum obsidione longe
majorem exercitum progrediebatur. Quo L ganea ius intellecto, raptim munire castra, jun-sere lineas, quas vocant, disArrere, moliri, festinatione & confusione rerum hominumque nihil agere. Pulsus est adeo post operam pugnae brevem; equitatu primo gufugiente, dein exercitu toto sub noctem se recipiente Bremam, iminuto tribus caesorum millibus, sed longe - majore numero fugitivorum amissisquq omni ibellico apparatu,pecuniae,ipsisque literariis Hispa--norum instrumentis, inter quae authenticum foed -ris interi os 2 Principem Mantuanam i niti. Tam duculenta & generosa fuit haec victorii , ut non minore victae'partis,quod rarum,quam victricis &famae communis elogio celebratus sit mr artius. 8. 'Non minore cum adstra ratione, exercitum habens decem millium ausus est obsidere maximam Taurinoramaeivitatem, i in qua Princeps Thomagus erat, ctarn trium praesidio millium, praeter cives a
mis promptos, Legan tum habens a tergo cum -xII. millibus peditum & quinque millibus equia aura ; tanta commeatuum inopia, ut jam fames esset, quam Galli natura talium malorum tim patientissimi , Ducis amore & exemplo sustinus runt: Cui. tamen succumbere oportuisset; nisiaostes vim salutis aperuissent. Princeps Thoma sui & cives obsidionis taedio, indignabantur, L ganea , i multo viribus praestantem non inv dere hostem & solvere obsidionem, esserentes in idem tempus eruptionem. Sed ille certus h - stes
123쪽
les same ad deditionem compulsutiam exicui temporis exigebat; Qua repudiata, Thomasius ei denuntiavit, si intra q satriduum non Iolveret obsidionem, sie urbem dediturum. Compositus igitur est invasonis ordo, secundum quem erat dubium , quin Galli fuissent oppressi. Sed executio non bene comparatis vicibus fefellit ;Oppidani cum Hi pani plerique serius quam dictum erat, adfluxissent, jam regressi erant, duobus equitum Hispanorum millibus ita ab hoste circumventis, ut in urbem, cui antum oneri
fuerunt, se subducere cogerentur, sicut Legane-α ius incepti irritus in castra; moxque cum Ib-xennius subsidia commeatuum, per hostium repulsam, in Hariorertii castra conduxisset, trans Padum se recepit. oppidani pulveris nitrati &sarinae laborabant i opia . quorum facultatem Leganea ius aliquoties illis suppeditare conatus, ab Harcourtio numeris ' viribus ad famam tanto' rum successsuum alieto accurati sit me impeditus; non sussiciente copia , quam Franciscus Agnonius. Bergo mas, bombaram, quas appellant, vehiculo singulari dexteritate in urbem jaculabatur. Postremo Thomasius & Leganmius
novam tentare vim ex compacto statuerunt; mex urbe erupturo certasque Gallorum munitiones occopaturo , Hi panis ab altera par. e cain a pπρο-pturis. Sed cum Princeps ex urbe suas partes implevisset, Hispani, cessante eo qui signum invalendi illis daturus erat, suas partes non obierunt. Quare cum Harcomnias sex millibus E Gallia
124쪽
Italica ab anis rQ'. ad 6 17 iij militum, duce Milargio Marchione corroboratus esset, oppidani commeatu pecuniisque deficientibus, deditionem secerunt die 24. Septembris
9. Thomasius Princeps, cuius frater Mauritius Cardinalis Nigram & Villam Francam ten bat ibique degebat, inducias cum Gallis usque
per mensem Februarium contraxit , inito etiam secrςto 'edere cum Fullo Ma irino a Richelis ea gratia misso, quo promittebat , se proximi anni principio Lutetiam esse ventur m ct uxorem liberob ue in Hispania agentes repetiturum ; si ποπρο ip rct , arma cum Gallis conjunctur m , qvil ter ingentes pensenes, statrocinium in locis tunc
fratribus p sessis aliaque coiamoda pollicebantur. Etsi Thomasius idem,chirographum uxoris in Hispania factum, per quo e patrocinio Hispoico seu
miserat, nuper approbaverat. Quo etiam postea stetit, eluso Mobarisio , & Hispaniae Rex ingrati m ejusdem Thomoli , avocato Leganetis ipsi infesto,Comitem Sicuelam belli imperitiorem& minoribus instructum copiis Medisiano praefecit: adeo ut Turenius capto Montecalvo, impulsu Mat arisii Thomasio irati Inuream, quem unicum locum Thomases in sua potestate habebat, obsederit; . verum Hispanis Chivasium obsidentibus, Harcourtio , cui Aureae obsidio minus probata fuerat , visum est inde recedere, captisque Cava, Monrivio aliisque locis, Cuneum natura situque munitissimum & a nemine adhuc unquam captum obsedit & cis xii. Si embris si l
125쪽
diem ad deditionem coegit, ac ita viam sibi versus in & mare patefecit. Ubi Gallis hoe inso tempore se dedit occasio. Hispanis eripiendi Monacum , quod anno sectili V. ut di tio elias, OccupaVerant suoque praesidio tenebant . Oervaris Principi Honorato Gri malilire litibus :Oui supcrbe & avare ab Hispanis habitus 3ee in pactus cum Gallis, Hispanicum Draesidium; auxiliis in Pedemontium missis valde imminutum , & per occasionem convivii a Principe dati, sommo vinoque sepultum oppressit is accepto mox in oppidum Gallico priesidio; donatus a Ludovico Rege Ducatu Valentiae & an nuis honorariis. Caeterum, compositis in Aula Ped montana rebus, arma illic intestina cessabant, nec inter Galui & Hispanos illa parte, licet pace nulla , bellum serVide administratum est: Quand6 novum incendium in media Italia derepente coo
De ballo Castrix mensi ab atmo
PRimium caput finitum est in pace, quam o do ardus Farnesius Parmae ct Placentiae Princeps eum Hispanis iniverat anno secuis xxxv tr. Hoc in-eipiet a bello,quod ei cum 'ontifice Urbano pra ter opinionem , natum aut illatum est; mirantibus eun Urbano pacis alioquin omni principatus sui tempore studioso quid in mentem venisset, ut cum Principes ompis Europa hortaretur ad pacem Se
126쪽
Ita ira ab an Is et M is εἰ rat ctantes Increparet, ipse media in Italia, prosundae quieti, praeter extremas partes, immersae , personaret armis belli. Sed nepotes eius Barb Hia,2 quorum princeps Francissus Cardinalis irati erant Farnem elati animi & prope nimis generoso Principi, non pro spe sua,. Romae, ubi promissis oneratus aliquandiu egerat, excepto et Qui proinde in Audientia privata Pontisci. sagitia dominationis, quibus publicum dedecussibi ori conciliabant, tam vivis coloribus depinxit, u
sevi lacrymas excuteret, quae postea tamen in cutum & memorem doloris sensum odiumque Farnsi mutatae sunt. Habebat is Ducatum
stri Romae propinquum ct Dudum se is Papalis,
cujus membra quaedam Barberini ab illo venalia rogaverant: Quod ab illo constantius negatum odiis fomentum dederat. Sequutum est, ut Papa tanquam Dominus Castri supremus frumentum e Ducatu , cujus vectigal Farnem quotannit nonaginta septem aureorum millia dabat, evehi prohiberet, eoque vectigal illud cessaret. Hoc ille principium inimicitiae interpretatus Castrum oppidum munire coepit, quod Barberini, licia stilem contra dominum studi conatum appellaba' militemque summa cura u Uique conduxerunt, nihilo secus pro viribus suis Famesius. Ut ea re caeteras Italiae Potestates non levi momento tumbaret, imprimis Neapolitanum Pr regem, qui Tarberinos cum Gallis consiliade regno invadendo communicasse meminerat per hunc mo
127쪽
poterat. Nec Ferdinando Florentino neque Venetis causae suspicionis deerant. Nulli tamen omnium Oliter quam intercedendo & deprecan)o controveritae se miscere visum est.' At Pontifex arinis praemisit Monitorium , quo Arnesius intra dies xx. Castra munitiones demoliri ct milites dimiti H jubebatur, pub poena rebellionis 2 excommunia rationis. Quo per sp tium dein quindecim dierum producto, Exercitus tamen Pontificius omnem Ducasum, ipsamque urbem Castri situ & operibus munitam, antequam Farnesius in auxiliuini accurrere posset, occupavit, cum animo ditiqnem Romanae sedi tarn opportunam, jaltem mmittaloca Montalium de Castrum nullo modo reddendi, Farnesio brevi post ea per Sententiam , rebeia Itonis condemnato , seudis 2 dignitatibus cunctis privato, boniVque publicatis. r. Interim Sabaudiae Principes Mauri ius te Thomasius, missis aliquando Hi panis, cum fratria Gallisque pacti sunt , ut Mauritius ducta in uxotem Ludoerica Maria nepte sua ex fratre defuncto & Chr ina Francica, Nissam cum sua iurisdictione, Inoma in Inreream 3e Biellen e territ rium tanquam Gubernatores tenerent, Christina Regentis jure cindignitate gauderet , gramorialus nego iis cum Principibus in Aula praesentibus,
communicandis, anno I 2.3. Sed Pontifex sententiam adversus Tam ,executurus xx millium exercitum, odonensi Duce co 'o ad transitum concedendum , in
ipsum Paro. Hac MIM Ducatum immisit τ
128쪽
Italica ab avra rur IM .. yyy cui se Dux cum quinque misibus peditum, mille ducentis equitibus & mille mixti generis, quos Dracones vocant, opposuit. Sed tantae hostium multitudini impar & ex pecuniae inopia transfugiis obnoxius. sine aliorum auxiliis brevi ad , incitas te redactum iri sentiebar. Idem cum V neti & Florentinus & Modenae Dux viderent ne que pati vellent k collatis pecuniis illi subven runt Ad mox foedere inito, s aluerunt exercitum colligere xo. mille peditum ero ingentorumsupra mille equitum, sumptu Venetorum pro parte dimia dia steliqui sumpstis duas partes Harentinus, trientem ferrei Moden sit. Luser virent communi foed ratorum 2 Parmensis defensioni; Cui etiam locus is foedere seretabatur. At is animatus hac Societate, cum iam Pontificis exercitus, E tyrone & collectitio milite constans, enormiter diminutus,'i' Bononiense territorium retro cessisset, .cum tribus equestrium selectorum militum &pro Duce quem mirifice amabant, nihil periculi d trectantium, sine pedite, sine machinis bellicis& urbes oppugnandi instrumentis Pontiscias diationes, impetrato a M.denense transitata, invadebat, dehortantibus illum sociis nec alisd quam ex ti m eius hoc conatu praesagientibus. Sed ille fugam& cladem per omnia portabat, dissipato, metu sis, hostili exercitu, ut Matthaei dux Pontisi i
νum summus nullum vel minimum corpus ad ipsequendum duntaxat eum, continere potuerit. Eroo tarn sanibulabat, solis pluvii&, ut o-
m ij se, praepeditus, per Italiam, Imula ipsi
129쪽
obviam serente claves; Genava, Forum Livii aliaeque c;vitates & omnis ager, commeatus, pecunias, tran stum offerebant, quem & a Duce Florentino petiit ac impetravit, etsi roditum ille suaderet. Sed Farnesius, 'quatuor etiam maioribus tormentis, ex urbe papali instructus Castrum ' Romam versus properabat, ubi omnia,
mirum de Iribu hominum millibus f plena in id nis N confusionis erant; Nisi quod Antonius Barc mrinus Cardinalis, collectis subito duodecim pedittim & tribus equitum millibus, sub bonis ducibus, nam milites nauci erant, eos per praecipuas. urbes d stribuebat, nihil adversus hostem vitentare, sed mora conficere illum, studio babiturus ; cum interim 'mipendentis civitas in alto ita, validoque munita praesidio, Profecto minisurrito, se dedit Parmensi. q. Pontifex tamen & Francisius Barberi s ac Dux Furentinus Pa mensem pacificatione detinebant, quominus primo' impetu Romam conte deret: Male pro ipso; nam mora illi erat exitia-hilis, sicut accidit, magna parte militum ejus diffluente, reliquis ;nopia constrictis. Pacta iam inita , Pontificis Commissarii rursus eludebant; ac ita cum jam neque pergere neque subsistere posset Farnesius , ipse repentino, ut erat ingenium , consilio, per equos celeret ad sua recurrit, sui mis suis Urao Duci , Galliae Legato commendatis , qui testandi regii sui patrocinii causa Parmensem comitabatur, etsi nihil auxilii adduxissset. is utem ut domum reducerentur, delegavit eos,
130쪽
Ferdinando Duci Florentino, cui tam subita mutatio displicebat, & qui tractaturn ad finem pemquci optabat, eoque suas obtulit terras, ut ese inde vini. Pontifici ostentaret eumque ad sequas conditiones facilius compelleret. Sed Parm 'sis Florentino iratus, quod eum prius retardaset, hanc salutarem , ut res erat, oblationem, delia 'ise putans & Ferdinando, qui se obtulerat sequestrationi Di ca us Cas ensis , quasi exuviis su is inhianti dissidens , rejecit: Unde tractatus paci & formidabilis Odoardi ex ditio in irritum ' i' fumum abierunt e Barberinis non modo Castrum retinentibus, sed etiam manentibus in armis; magna foederatorum in Italia suspicione, ne quia cum Gallis, qui Tortona jam, etsi nomine Principi3 7 omas occupata, magis magisque in Italiam penetrabant, rerum nou rum molirentur, Ita exiit annu MDCXLII.
3. Anno sequente, Foederati spretos se Ba barmis rati, vi majore Pontificem ad reddendum
Cobum censuerunt esse cogendum; sed, malum foederibus aeternum i quo pacto procederent , convenire non poterant. Idcirco Odoardus solus cum prius . Inari terraque suum Castrum frus ratempestatibus impeditus tentasset, cum modicis suis copiis Ferrariensem Pontificis ditionem inva-st. Quae res foederatos praecipites dedit ad concludendi necessitatem , ni Ducem perire mallant. Placuit exercitum ultra xv. augeri millias d obus ultramontanorum millibus, pro tribus Ita'