De iure et officijs bellicis, et disciplina militari, libri 3

371쪽

31 Dp IURE TV oppIC., BELLOTH. M censum legendo militem abrupit '. Prae . ρῖ terea,vel capitalis ' criminis, voluntarii :i., milites capite puniuntur h. Similiter M. f. rei. . U. do 1 qui do beluas d ri, vel in insulam de τε milit, portati, militiae se dedςrint,lective dissi-

r mutauerint . Ad tempus vero xelegatus, si expleto sipacio fugae, militiae sis dedit,

s d. iii. causam datimationis quetrendam respondit Arrius Menander: vi si contineat in semiam perpetum, saerameto soluatur: alioquin in ordinem redire, & honoresa a L hi eu. militiae petere non prohibeatur 4. Sed da is ua te m. is qui cum adulterio uxoris suae pactuco x, fur mento solui deportarique iu-lφ betur ς. nihilominus tamen M. Iunius lis ' Hctator, post Cannensem clademi clari spopulus bellis attributus milite indiges Lia. lib. u. ret, edixit, Vt qui capit lem fraude ausi,

L in i quiq; pecunia iudic ti in vin ulis essent s

o .' pii eorum pud se milites fierent, eos α. . miles.no a pecuniaq; exolui iussurum f. Pro L. qui hibentur praeterea militare haeretici& omnes infamia laborantes '.h Vndi In tria. ibi ominia missi in multes recipiςda tioi de rex j, scirit . Item in fraudem ciuilium mune P rum nemo armatae militiae nomen aut

nil pos . h. petierit, postusante aduersario sollic q i cum. Gai nento debet J. Sic & qui metu cI- ta quo rcus fuer t. postulatus, sD-m LCh. f. d. mera mili lae dederit, statim facramestore misit. s luedusest M. Vagui quoque & vel, ,

372쪽

LIBER TERTI v s. ars nus non . debet in tyrocinium a Turni a. a i. t. n δε- indignus etiam militti iudicadus est, qui paretes, a quibus educatus est, maleficos Io appellauerit . . Porro inebris debilitati', sita ut inhabiles militiae sint,in milites re- cipiendi non sunt . Quo numero non est o L qui cisis. habendus, qui cum vno testiculo natus P sitim est, quiue amisit: nam iure militabit, se- cundum Traiani rescriptum. Sylla enim& Cotta duces memorantur eo habitu fuisse naturae q.Legimus quoque Narse- 4 τ' M'tem eunuchii a Iustiniano exercitui praepositum fuisse, qui bello Ostrogotorum 'in Italia finem imposuit. Neque enim

morbosii vel vitiosus est, qui num tan- .i tum testem habet, cim generare possit φ. e l. pom - 'Cyrus aut e custodes corporis eunuchos habuit, quo magis in officio essent, eos praeter illecebras voluptatum firmissimum praesidium ratus Ceterum ne o-sXenophanmissis armoru usu ad aliud opus se con-pμι - ferant milites, prohibetur agriculturam

vel mercaturam eXercere, aut quaecunq; nοχα bb. U. l.

negotia gerere g. Nam, ut Plato in sua σμ-m. i. r.

republ. constityit,singulos singulas artes, e et

exercere conuenit. unde etiam miles a C in re militigrum in prouincia comparare non po- . ILLmi

test, ne studio agriculturae militia negli- vi Gia gati . hinc quoque duas militias diuersi hi. . la L

373쪽

a l. militem. matre, et VXOre,sec tantum in re suam .Lquisti GH Et quidem-ratione possessionum, quas . ς'ρ donatas asserit, si iudicij mutadi caumi a donati. facta fuerit, agere miles non bt pno . f. de potest sed prior dominus debebit ex-ιAi d. m periri, ne magis litem,quam rcm,in mi litem transtulisse videatur ς. Prohiben-ὼ . ni. tur dentque milites accusare q: tuli incri d l. qui ac μ' mine I ste maiestatis ς vel suam vel suo

se rum iniuriam prosequantur s. Qui vero et flamis si si milites priuatis negoths implicarim, A ad leg. tui. reipub. stib traxerint, eos Iustinianus pu-

- 6t- blicatione bonorum pleisti volui: S. R hii tu . 'C. est, ut de aetate militari aliquidi Et arcus dicamus: & quidem Romanos haud fere .mum quenquam minorom septem & decem 'si' annis, aut sex & quadraginta maiorem, tyrocinio asscribi voluisse constat: idque

a Servio Tullio vetere censione cautum, plus. iis is fu,so prius: quod aeuo subsequente a C. in Gracchi. Graccho lese facrata sancitu fuit h. La borantibus tamen Romanis contra Veios, delectu habito, non modo iunioresilitas. O c. conscriptos refert Liuius , sed etiam se- niores coactos nomina dare, Vt urbis in- . D turea odiam faceret, quod & Camil-

lus iussit. Rursumque post Cannensem cladem Decius Iunius dictator iuniO- . res decem & septem annis, imo & praetextatos,militig aiscripsit; notatiq; sunt, qui maiores annis. exdecim illo bellio no

374쪽

l Lis p R TERTIV s. sis, Olitassent Phocio verb, ut Atheni.n- D- a ses, nimis bellicosos, a belli furore delectu acerbo cohiberet, lecta iuuentute, etia octogenarios emeritis stipendijs co git no mina dare. Exstat tamen constitu- b in s. ea xio Frederici imperatoris b, quae dicit de duello agens, maiorem te aginta annis, Mai. Mα minorem viginti quinque, non teneri f. in usib M per seipsum pugnare. Historia vero sa craς dicit, Dominum p xcepisse Moysi, c tivi omnes Israelitas vigesimum qiaris an- i. Dum excedentes, militiae asscriberet. qua aetatem etiam ido eam militiae censuit Plato. Vt ut sit, bene praecipitur, t tyronem quaerat, qui Veteranum non habet. sue Longe enim pluris secteda est exercitatorum Veteranorum parua manus, quam

indocta& belli expers multitudo, quae caedi exposita, minima qu que formidat,ta fugam magis quam gloriam medita- tUr i. Itaque Alexander, mortuo patred neget.ψ Philippo, cum quadraginta millibus veteranorum, quos illi pater optime eruditos & rei bellice peritos reliquerat,Varias innumerabilesque hostium copias superauit, & plurimas orbis terram prouincias subegit:& idem ducturus contra Darium veteranos peritos belli, magna cura militiae asscripsit,& parua manu ingentem Persarum numerum iudit, fu- nauitque. Solent quoque veteres eX co

Poris habitudine, si apti militiae, si lato

375쪽

3is PE IVPp PT OFFIC. BῖLet pectore, ceruice erecta, si fortis, ut Kre- nu Us, quae speciei, qualiscitae vigor, A quod robur virium loret, internos ere,

ut illorum forti fidelique opera respubi uti posset. Vnde Cato pinguςm misit enixelut reipubl. inutilem censuit, cuius inter guttur & inguen cuncta Cub veniri; dominio forent. Admonendi quoque sunt princip;s, ut potius proprio milite', quam eXterno,qui non tam pro gloria qu in stipendio militant, in bello v- tantur: exemplo Tulli Hostilii; qui ciun Romani quadragini uanis in pace & octo vixissent belli expertes,& bellum gerere instituisset,' aspernatus terna auxilia,suos latum ad arma excivit,& bre- iiii tepore disciplina optimos milites e fecit. Longe enim tutissima sunt domestica praesidia; & longe aptiora sunt pro-ῖpria arma, quam aliena. quod nobis quoque ostendisse videtur hi storia sacra. nam David,cum se offerret ad lingulare . certamen cum Goliath Philisthaeo; A Saul, ut illi animum addpret, suis armis illium armasset; noluit iis uti, quod ijs impediretur, sed propriis tantum, funda scilicet de baculo, congressus,hostem

a r, is, prostrauit . Et quide si omnino externis auxilijs dux belli vii velit, aut necessitas cogat illud cauendum praecipue, ne ita illis credat, ut non plus ini roboris, suarumque virium in castris habeat, ne me- ιa lito

376쪽

filo ei ςueniat, quod Cn. Scipioni in Hispania cum Asdrubale bellum gerenti.

nam Asdrubal, animaduertens exiguum Romanorum exercitum in castris Cn.

Scipionis, & spem omnem in Celtiberorum auxit ijs eu er occulta colloquia

cum Celtiberorum principibus conu3Nit, magna mercede, ut copias inde abducerent, neue bellum gereret: nec metus a Romanis erat, quippe tam paucis, ne se retinerent. Quod exemplum prodocumento habendii Romanis ducinus suadet Liuius . Uonstantinopolitanus a G. u. autem imperator, clim pro ijs armis careret, accer licis auxiliis Turcarum, Vt se a vicinis tueretur, eos aem finito bello expellere no potuit. unde uniuersa Grq-cia Turcarum dominio Liba ta est. Non itaque Cyra consilium probo, qui non ex civibus legendos milites, sed velut optimos equos e longinquo quaeri opor- . . ' tere dicebat; neque Alexadrinoruni Vetustum morem, qui nullos milites nisi . perebrinos admittebant. Rectilis Ro- .mani, qui, quo milite proprio abundaret, in foedere, quod cum Antiocho percusserunt, cauertit, ne milites sub ditione populi Rom. conducere,aut voluntarios nabere liceret : & cum bello cum Pyr- b Lirilib. st. rho con enderent, quamuis bis-pr. lio' ' ες ' victi, auxilia tamen a Carthaginiensibus V milia remiseruntς. Ceterum notatu di-- c I r. lib. tr.

377쪽

3 3 3 DE IRR ET' OFFIC. BEL L. g nim est, milites Romani nominis , a ircondita urbe, per annos fere trecentos

quinquaginta, suo sumptu er impensa meruisse. partem enim anni sub pellibus militabant; 'artem vero liberis, ori, δί penatibus, sibique ac familiae, agrum colendo, & rei rusticae nauando operam porabant. Qito autem ter pore de bello ii dicendo Veijs agebatur, ubi diutina Adissicili obsidione opus erat, & hyemando continuare bellum, Romani, utili Sc necessario eXeplo docti, senatus decreto militibus stipendium de publico collata stipe statuero .clim ante id tempus de suo

a i .. lib. . quisque functus eo munere esset . Por-' ro post Cannensem cladem illatam lata inclinatio animorumit ad sustinendam inopiam aerari j, Vt non eques, non centurio, stipendium acciperent ; merc en a riumque increpantes vocarent, qui ac cepisset .. Stipendium vero ' militum igRom. fuisse decem asses diurnos indicate a mal. ab Tacitus φ. cu ait, milites in illa seditione QUI AG Pannonica inter alia coquestos, denis inciem assibus animam Sc corpus aestimatri: hinc vestem, arma,tentoria, hinc saeuitiam centurionum, & vacationes munerum redimi : itaque pet ijsse ut singulos denarios mererent. Ex quibus apparet, quod quamuis denarius primum a limatus ruerit decem assibus, quapropterta decusse x. signabatur, tamen postea

ta. I.

378쪽

Lia ER T LRTIV s t temporibus auctam fuisse denarii rem mationem.Itaque Q abio Max. dictastore, cimi Annibal premeret rempubl., donarium xvj. assibus permutatu fuisso

scribit Plinius: qui tamen in militari sti pedio denarium pro dr em assibus seni

pet datum fuisse asserit . praetorianae Ve- a 33. e. 3.1 is cohortes binos denarios acciriebat . 1 Tacitus Hunc vero denarium si cum nostri tem- A N L M, i Poris moneta conferamus in pondere dc

Valore, fere aequalem fuisse regali Hispanico post Endo una & alios aperte osten dii Couarruvias: ita ut stipendium no strorum militum nihil aut parum a Ro mano stipendio differat ς. Stipendium c sis T vero equitum Rom. quatum fuerit, non fatis constat quam qubd assignabantur

illis equi publici, &in praedae diuisione

nonnunquam triplum,nonnunquam duplum eius quod pedites ferrent. Itaque ex praeda quam L. Emilius Paulus fece- rat, Perseo victo, pediti, inquit Liuius , I t L 1 in singulos centeni dati, dupla; centurioni, triplo equiti, ex quo nonnulli de stipendio equitis coniecturam faciunt. sed alio loco idem Liuius, ex praeda E-e lib. 1s. 'piri ciuitatarum, quae ad Persea defecerant, ctantum fuisse,ut in equites cccc . denarij, ditibus duceni diuiderentur. Itaque nihil certi hac dore affirmare ausim. inlud certe constat, equites in maximo honore apud aranc. fuisse. ... i

379쪽

DE sACRAMENTO Miti T1L1' sacramento non asscriptus ni litare non poterat. a Sacramentum quomodo pristari solii Ly Varia formula iuraudi suale imramentum apud Lacedamonior ρ astari solitum. s uus inii Samnites iurarent. . obitu randum puberum Athenim m. .

NT Emini apud Romanos ' militare εο permissum fuit,nec quidem hostem

gladio petere, qui sacramento militari non esset asscriptus : perindeque in eum militaris animaduersio fuit, qui hostem militiae sacramento non asscriptus occideret, quam qui ciue aut socium iniuria affecisset. itaque cum Pompilius, vel, Ut alij legunt, Paulus αmilius,uiram legio nem, & Catonis quoque filium, qui in eadem legione militabat, dimisisset, MCatonis filius ardore pugnandi in exercitu mansisset: Cato ad Pompilium scripsit, uti,s eum pateretur in exercitu manere, secundo eum obligaret militiae sacramento : quia priore amisso, iure cum hoste pugnare non posset. idem quoque scribebat ad filium, ut caueret ne praeliuiniret, negantius esse, qui miles non sit, pugnare

380쪽

L I 2 E R TERT I V s. ira pugnare cum hoste R. Sed prius 'sui ac responte decuriati equites, centuriati pe - dites, sacramenta mutuo praestabant. Paulo deinde AE milio de Terentio Varrone consulibus, primum , quod nunquam ante factum erat, milites a tribu- nis militum, a voluntario sacramento adlegitimum iusiurandum adacti fuere. Quod quidem imperator praestare tene-- batur primus: suo mox ordine subsesue

bantur legati, deinde tribuni, deinde 'centuriones, postea decuriones, mox praefecti castrorum, demum milites: uod singulis annis, calendis Ianuariis edenuo praestabatur. Iurabant autem per 'deos'1olenne iurametum, se iussu consulum conuenturos, neque inius u abi di, turos: sese fugae neque formidinis ergo D non abituros, neque ex ordine recessu ,, ros, nisi teli sumendi, aut petendi, aut ,, hostis seriendi,aut ciuis seruandi causa h. b LM-l. Posteri tibus verb temporibus, ut resert Vegetius ς, iurabant milites per c de remitin

Deum, δί Christum, & Spiritumetum, & per maiestatem imperatoris cui, inquit, taq. iam corporali Deo fidei& deuotio praelianda est) se omnia stre- , lnue facturos, quae ii erator iuberet: militiam nunquam deferturos, neque mortem 'recusaturos pro Rom. republ-Nonnunquam vero cum ingens subeunda dimicatio esset. & in extremu discri-N . men