C. Iulii Caesaris Commentarii. Quae in hac habeantur editione, sequens pagina demonstrabit

581쪽

loco sunt deiectae, er proprer paucitate nostrorum equutum innuis leui armatura inter turmas aduersarioriam, protritae. Hoc in conspectu utrorsus cai orum gerebutur, maiore Popes imp exultabant gloria ongius quod notris ceditibus prosequi coepissenti. quicὰm aliquo loruco a nostris recepti sent,ut copii Fent,ex simili uirtute clamore facto aduersati sunt praelium facere. Fere apud exercitus haec est equestris praelii colluetudo,cu eques dimicandu emisso equo eum pedite progreditur,nequari qua par habetur: id quod in hoc accidit certamine,climpedites ex leui armatura lacti ad pugnam equitibus no, stris nec opinatibua uenissent,id, in praelio animadueris sine et,c3plures equites descenderunt ita exiguo tem 'exesus pore eques pedestre, pedes equestre praelium facere eo pit usq; eo ut caede froxime a vallo stcerintan quo prae,

lio aduersariorum ceciderunt centu uigintitres,complua rest armis exuti,multi uulneribM usecti in castra sunt reducti. nostri ceciderutires,sauciixo pedites,eTequia tes quinq;. Eius diei insequenti tempore pristina consueritudine pro muro pugnari coeptum est. Cum bene magna multitudinem telorum ignems nostris defendentibuε ι

l iecis ni, nefandu crudelisiniuras fuci nus sunt aggresas, in conspectus nostro hostiles, qui in oppido e ,

iugulare, er de muro praecipites mittere coeperunt,pcut apud barbaros, quod post hominum memoriam nunqua est factu. Huius diei extremo tempore a Pompeianis clam ad nostros tabellarius est infus,ut ea nocte turris,an rems incenderet, Cr tertia vigilia eruptionem faceres In igne. telorurnis multitudine iacta,cum bcne magnan

582쪽

partem muri consium issent,porn quae e regione, in m conspectu Pompeis castror- lverat,aperuerum, coapix, totae eruptionem fecerunt, sic j extulerunt caucat ad Has complendM,er harpagones ad casM, ivxstramenin ab nostris tabernorum causa aedificatae erant, diruendM,Vincendendaφ. Praeterea argentum,Cr uestio menta,ut dura nostri in praeda detinerentur, illi caede μαβψ ad praesidia Pompei se reciperent. Nam,qu)d i xt hisynabat eos posse conviu licere nocte tori ultra ibat fluismen scisin in acie. Mod factum licet nec opinantιbus Mnesset gestu, tamen uirtutesteti repulsos, multis uulneribM a ctos,oppido represserunt:prαda ,σς mis eoram fiunt potiti,uiuos, aliquos ceperunt,qui poostero sunt interfem die.Eodem, tempore tranuga nunα - tiauit ex oppido Iuniunt,qiu in curitato fiasset, iugulψα tione oppidanorum s.cta,clamasse facinus se nefandum, er sceis fecisse. Nam eos nihil meruisse,quare mu poena ascerentur,qui eos ad aras, er 'cos suos recepissent, hostillim scelere contaminasse,nitam praeterea di.

xisse,qua oratione deterritos amplius ιugulation m non

rin . scisse.lci postero die Tullios legatus cum catone Lummio uiola Mnit, er apud caesarem uerbasicit: utinam qui sumi. dem Di inmorinter millient,ut tum polim miles, qμ4 cn. Pompeii factuη eflem, er hanc virtutis constantiam is tua victoria,non in illivi calamitate praestarem: euius f qeta laudes quippe ad hanc 'rtunam reciderunt, ut ciues Ro.indigentes praesidii, er propter patria luctuoasam perniciem dedimur hostium numero, qui neque missi s prostera acie primam 'rtunam, neque in aduersi

, secun

583쪽

Iecundum obtinuimus uictoriam, qui seponam tot isteatuε sustentantes nocturnis,diurnus operibu3 gladiori ictus, telorum, missus expectantes, ut ii, er deserti . Pompeio, tua uirtute superati, silutem a tua clementia deposimu3:pethnMs,ut qualem tegentibus praestiti'. 'milem in ciuium deditione praestes. Rem is legati cum ad portam uenisset Uberius Tulliin, iam eum introeunatem C. Antoniuι insteutus non est, reuersu est ad pora , er homiuem apprehedit. mod laberius cum-ri animaduertit, ut, pugionem eduxisset, moum eius incidit: iri refugerunt ad casarem. Eodem p tempore signifer de legione prisa transfugit, σnuntiauit,quo

die equestre praelium factum estis, suo gno peris ,

mines trigintaquisque, neque licere castriscn. Poma

pei nuntiari, neque diei perisse quenquam . Seruus, cusim dominuη is caesaris castris fuisset, uxorems, erlium in oppido reliquerat, dominum iugulauit, ita

clima castris praefidhs in Pompei castra discesit, erindicium glande scriptum misit, per quod certior ferre

sar,quam oppido ad de dendum compararentur.

Im literis Meeptu. cum in oppidum reuers es , qM mittere glandem serim solebant, insequenti temp re duo Lus i stanti transfuga nuntiarum , quam Pompeius concionem habuisset: quoniam omdo subasilio non posset uenire, noltu ex aduersariorum conaspectu se deducerent ad mare uersam. Vnum restor disse , ut potius ad dimicandum descenderent, quam gnum fugae ostenderint. Tum, qui ira locutus esset, togulatum. Eodem tempore cibellarii e deprabena

584쪽

σοῖ DE BELLO HIS P A NE N sis, qui ad oppidum ueῆiebant, quorum literas ORODpidanis obiecit,eπ qui uitam bi petere iugit turrerilia gneam oppidanorrum incendere:id Istri et ei se promissi omnia concessurrum. Mod difficile erat factu, ut e

ture fine periculo quis incederetari facturus designo cum propius accessset, ab oppidanis est occisus. Eadem nocte transfuga nuntiauit, Pompeiam, er Labienum de iugulatione oppidanoru indignator esse.Vigilia secunia propter multitudinem telor- turris lignea, quae nostra fuisset,ab mo uitiumstrit, usque ad tabulatrum secundu,

er terti .Eodem tempore pro muro pugnatum acera. Ger turrim nostram,ut superiorem lacenderunt:idis

circo quis duentum oppidani fecundum biluerunt, iustaquenti luee materfamilia; de miro se deiecit, eT ad nos transilijt dixitque se culm familia constitutin habuisse,ut una transfugerent iud caesar Iitaoppressam, er iugua latam.Ηo praeterea re lupore tabellae de murosunt deita L. Mimitus. ct in quibus script est i--M, Μααι - . Si mihi uuam tribuis,quynamis 'm des 'tus,qualem me isti praemi,ustuirtute, er constantia βιαturium me in die esse praeliabo.Eodem iapore oppidanorus legati,qui antea erieram, si Pudierim si filia inm. concederet; sese insequenti dia pidini esse dedituros. 'P' muta ante diemκr. Calendarum Mariij oppido poti,ti mperator est appellatus. Et Pompeius, ex perfugis cum deditionem oppidi factum essescilbet, eastra mouit Ucubim uersius,sed cireum ea loca casteri disto sint, ermunitionibus serom re coepit. Gesar moait, er pro

585쪽

LIBER VI. sos vi castra castris tantulit. Eodem tempore mane loricitatM MM ex legione uernacula ad nos transfugit, er nunaiauit Pompeium oppidanos Ucubenses conuo se, eis, .umperauisse,ut diligetis adhibita perquirorent,qui essent suarum partim, item aduersurior uictone fautori res Hoc praeterito tempore,in oppido, quod fuit captu, seruus est praebensa in euniculo,quem supra demonstra, . ulinus, dominu iugulasse,is vivus est combustus: eodenis

. tempore centuriones loricati octo ad caesarem tranquis gerunt ex legione uernacula, Cr equites nostri cinadauersariorum equitibus congre si sunt, er saucii aliquot

occiderat levi armatura. Et noctespecul tores praebensi serui tres,eonM ex legione uernacula.Serui sint iis ervicem sublati, militi ceruices abscisse Postero die equites,

ero levi armatura exaduersarioru castris ad nos transisfugerunt.Et eo tepore circiter undecim equites adaqua, tores nost os excuc rerunt,nonnullos interfecerut,item

alios uiuos abduxerunt. Ex equitibus capti sunt equites octo.Insequenti die Pompeius securi percusit homines septuaginutquatuor, qui dicebantur esse fautores caesa, ris victoria:reliquos in oppidum iusit deduci, ex uibus effugerunt centum viginti,er ad caesarem uenerui. Hoc praeterito tempore, qui in oppido Ategua Bursavolet ses capti sunt, legati princti sunt cum noBisi, uti rem gestam Bursavolensbus referrent, quid sterarent de cn. Pompeio,cum uideret bos,ites iugulari. Praeterea multa

scelera ab iis fieri,qui praesidij causa ab his reciperetur: qui,cum ad oppidum uenissent, nostri, quis sent equi, tes Romani, er senatores, non sunt ao introire in opapidums

586쪽

ustro,curo, acceptis, er redditis, cum ad n

orbe reciperent,qui extra oppidἄDJcm: isti de praea

Iimo inbeciui,ex aversione legatos rugi larunt. Duo Mi-

qiu, qui ei fugerunt, caesari rem gestam detulerunt, Erlpeculatores ad oppidam Ateguam misierunt. Qui ea cerim comperissent legatorum restonsa seu se ali quemadmodum isti retulissent ab oppidanis concursu Disso, π,qui legatos iugulasset, itare,er ei manus ina tare coeperunt 'in opera se perisse. Ια uix periculo uberatus,payt ab oppi , ut ei liceret legatu ad cri

inde esset prostaM praesidio comparato, ea n bene matagnam manu fecisset,eπ nocturno tempore per fallacia vi oppid- esset rereptus, iugulationem magnam facit: principibus,quisbicotrari fuissent, inesctis, oppida st inbuam potestatem recipit. Hoc preterito tempore, serui

transiugae nuntiauerunt oppidanorum bona vendere, necute auae liceret exire, nisi distinct-. Idcirco, quod ex quo die oppidum Ategua esset captu,metu cotis territos complures profugere in Bethuriam, neque bivllaristem uictoriae propo m babere,uis quis ex noαyris transbugerit,in leuem armatura coniici, eisque non puMbexdecim accipere. Insequeti tempore Caesar c ι ris eaara e tu it, or brachiu ad fl-en Salbum ductare eoepit. Hic dura in opere nostri distenti essent, copia, res ex superiore loco aduersariorum decurrerunt. Nec damentibM nostin mis telis iniectis, eomplures utita neribus Uecere. Hic amen. ut ait Ennius, nostri cessere p4ro

587쪽

parumperarique praeter eon uetuirim,cum a nostris maduersin esset cedere centuriones,ex legione quin α flumen transgressi duo, restituerunt a.iem,acriter prx ma uirtute plures, cum agerent,ex superiore loco minitudine telorum alter eorum eotuliat. lm cta is compar prelium facere coepisset,er eum undis se cisa cura miri maduertisset,parumper ingresses, pedemose dit. Huim concidentis uiri casu pom audito, cuia complures aduersarioru cocursum facerent, equites no. stri transtrisi interiore loco aduersarior ad uallum agrare coeperunt i ri,dum cupidius intra praesidia illoru stu, dent caedem facere.. turmis,er levi armatura sunt inriterclusi quorum nisi se ma uirtus fiasset, uiui capti G. snt. N- er munitione prodis ire eoangustabantur, ut equites statio intercluso uix se de isdere possent. Ex

utroque genere pugna complures fiunt uulneribus useacti, in queis etiam clo Aquilius. inter quos ire comis Aquin s est pugnatum, ut ex nonru praeter duos centurioinnes sit nemo defideratus,gloria se terenter. Postero die ab Soricaria utraeque couenere copiae. Nostri brachia du* Soricitia. cere coeperia Pompeius,cum animaduerteret castello se excludi Astauia, quod ab Ucubi midia passuum quinque δωμαι distat,baec res necessario uocabat ut ad dimicandum aciscendiret:nes remen aequo loco pia potestatem faciebat. sed ex Grumo excelsi tumulum capiebat , usque eo, ut necessario cogereturiniquin locum subire. Quo facio, cum utrorunseopiae tumulum excellentem petissent, prohibiti a nostru sunt, deiecti, planicie.

res secundum nostris ediciebat praelum: undique u tem

588쪽

temeedentibus aduersariir,nostri magna in eaede vesabanturi. quium mons,no uirtMsaluti A it: qui s.bitὸ tunc. nisi advesperasset, a paucioribus nostris omni auxilio

priuati estni. Nam ceciderunt ex leui armatura trecenti vigintiquatuor,ex legionar 'scentum trigintaocto,praeaterquam quoram arma,Cr holia sunt astare Ita piidie

duorum centurionum internitio hac aduerserioru pcra nassitata.Insequeti die pari cosuetudine,cimi ad eumdem Ioeum eius praesidium uenissc pristino illo suo vitabantur instituto. Nam praeter equites nullo loco aequo se eommittere audebant cum nostri im opere essent, equia tum copiae concursus facere coeperunt. Simul uocifer tibus legionarijs,cum locum es gitaret,ut consueti ina

sequi existimare possent,se paratifimos esse ad dimicanis dum, nostri ex humili conualle bine Icnge sunt uris', er planicie iis aequo loco cqnstiterunt. lili cit en procula dubio ad congrediendum iis eum locum no sunt aus deis Antisto in scendere,praeter unum Antisti Turpionei qui Adens Dbes, EM Miribus ex aduersarijssibi parcni esse neminem cogitareo. coepit:hic ut βrtur Acis is, Memnoni s congrcssus. Pompeius Niger, eques Romanus Italicenses ex acie . nostra ad congrediendii progressus est, quonia strocitas Antistis omnium mentes couertcrat,ab op re ad lectam dum acies sunt dispositae. Nam riter bestatorcs,princi, pes, dubia erat posita uictori ,ut prope uitiretur stia bellandi duoru dirimere pugna at quid cupidi, suaruquin partium,exp ertorum uirorum, fautor ures uolanras habebatur. Moru uirtute alacri cum ad dimicandum

in planiciem se contulissunt, scutorum, laudis insignis

589쪽

LIBER V L sis praeμ res opus caelatum, q*orum pugna esset propὸ procto direpta,ns propter equitu coculam,ut suprὸdmonstrauimus eui armatura praesid3 causa non longὸ ab opere castrorum collitifent:ut nostros equites in reaceptu um ad eastra redeut,aduersar* cupidius sunt m secuti,uniuersi clamore facto impetum dederis. In metu perterriti cum in fuga essent multis amisis ui eastra se

recipiunt. caesar ob virtute turmae casiana donata mitilia xii LG praeficto torques aureos itier levi arma ramidia κ. Hoc die A.Bebius,erc.Flauius,er A. Trea bellius equites Romani bastenses argento prope tecti Aaiininius equites ad caesare transfugerunt,qui nuntiauerunt equi tes Romanos coniurasse omnes, qui in castris Pompeii ,

essent, ut transitionem facerent , serui indicio omnes hi custodiam esse coiectos,e quibus occasone capta se trusis fugisseeatem hoc die uteri sunt depraebense, quia mitte.

bat Saonem .Pompeius s. v. G. E. v. es,prout nostra

felicitia , ex sententia aduersarios adhuc propulsos M. ε αι,αmens aequo loco sui potestatem facerent, celeis rius, quam uisa opinio est,bellum comism.Sed exeracitum tyronum non audent in campum deducere, ti

stris. adhuc steti praefidqs bellum ducunt. Nam sint

ita riuitates circunfident, inde sibi commeatus eapiunt. Qisa re er ciuitates nostrarum partium conservabo, bellum primo quos tempore conficia cohortes animo habeo ad uos mittere. Princtὸ nostro commeatu priuati necessirio ad dimicandum descendent.Insequenti tepore cum nostri temere in opere distenti essent,equites in otia Meto,dum signantur,interstat sunt aliquot:serui transis kk

590쪽

Iugerunt, qui nuntiauerunt at tere. Nonarum Martilpraelium affore ad Sorstium,quod factum est,ex eo temActi V -- me metum esse magnum: er Actium Varum circum c

stella praeesse. Eo die Pompein castra mouit, er circa Hispalis. Hispalmis ollueto constitit. caesar prius, quam eoaenest pro ictMatina horaeirciter sexta uisa esst. Ita castris motis Ucubim praeseritu, quod Pompeius reliquit, iusit, visur hi. kης id rς't,er deusto oppido in eastra maiora se res ης tempore ventilonte oppidum cum mi oppugnare eoepisset, deditione facta ter fecit in curru, cam, contra Pompeii cad ra posivit. Pompeius oppidum.

quod contra sua praesidia portas clausisset,incenditimiales , qui fratrem sivum in castris iugulasset , intercep est a nostris,er fuste pere M. Hinc itinere factoahi caripum Mundensem cum esset uenit ,castra contra Ponti

peium constituit.Sequenti die cum iter facere Caesar eum oris uellet, renuntiatum est ab speculatoribus Pompeium de tertia uigilia in acie stetisse. Hoc nuntio alla,

triuexillum proposuit . Idcirco enim copias eduxerat. vina ista, quod versaonensium ciuitati fuissent fautores, antea si, teras miserat, caesarem nolle in conuallem descendere. quod maiorem partem exercitus tyrotum haberet. Hae Eatera uehementer eonfirmabant mentes oppidanorum.

Ita hae opinione fretus totum se facere pose existis bat. Etenim er natura loci destndebatur, Cr ipsius odipidi munitione,ubi eastra habuit constituta. Nanque, ut superius demonstraumus, loc4 excellentia tumulis contineri interuallum prouinciam liuidit. sed ratione nuta placuit tacere id, quod eo incιdit tempore. Pl nicies