장음표시 사용
151쪽
es I, PPost Christit in iuxta medios motu s supputari
152쪽
x IConiunctiones es B V post Christi incantationem
supputatiet secundum medios motus. Anni
153쪽
Coniunctiones re τ/post Christi incarnationem supputatς secundum medios motus.
154쪽
Coniunctiones i post Christi incarnationem
supputatae secundum medios motus.
155쪽
supputare secundum antiquos canones.
Tempus mediae coniunctionis vel oppositionis Solis de , Lunae per tabulas ad hoc factas inuenire. REdue totum tempus propositum ad diem in qua aestimas eoniunctionem aut oppo
sitionem fore propὰ ad 4.3.2. dc τ.secundum doctrinam prius traditam . Quo factos be radicem mediae elongationis Solis de Lunae:deinde intra cum quartis &e. in tabulam mediae elongationis Solis de Lunae directae eodem modo per omnia operando, sicut dictis in de mediis motibus.Et eum omnes introitus feceris, de numeros addideris,in eodetempore est media coniunctio ad quod operatus es,si proueniant signa G.praeesse:& si tria, in eodem tempore est media oppositio . Si vero non proueniunt signa G.nec tria praecise, tune si volueris inuenire colunctionem,subtrahe illud quod prouenerit designis s.de seruaresiduum.Si volueris oppositionem,subtrahe illud quod prouenerit de signis 3 .de serua re-sduum. Quo facto quaere illud residuum in tabula media elongationis:& si fuerint ibi aliqua signa,quaere ea in prima linea post linea numeri : de si praecisa totum numersi signori& graduum &αpon inueneris, accipe minorem propinquiorem: de vide numersi si pisi in directo in linea numeri,quem scribe extra,de sunt dies: serua eos ad partem.Deinde subtrahe illud quod accepisti in tabula,sicilicet signa de gradus,&c. 1 numero tuo quem habebas, sciliecta signis& gradibus,&c.ut scias residuum,cum quo intra tabulam eandem. Et si sint gradus in residuo, quaere eos in prima linea post lineam numeri: de si eos inueneris , illud quod scriptum est in linea numeri erunt minuta dierum et sesibe ea extra post dies prius seruatos. Si autem nerint tot gradus,quod non poterint in prima linea inueniri, tunc quς-- eo, in secunda linea in illa parte ubi est cista vel o .in prima linea,vel minorem numera propinquiorem: δ: tunc illud quod scriptum est in linex numeri sunt dies, sesibe eos extra
sub aliis prios scriptis. Quo facto vide si aliquid sit residuum subtrahendo illud cum quo
intrasti a numero tuo, Se illud iterum quaere in eadem linea:& si in residuo fuerint minuta, ae inueneris in prima linea,tunc illud quod scriptum est in linea numeri sunt i .dierum. Si autem sint tot minuta,quod in prima linea non poterunt iuueniri,tunc quaere ea in secunda linea, in illa parte in qua est citra vel o .in prima linea: de tune quod scriptum est in linea numeri sunt minuta dierum.Et istas denominationes ostendunt tituli substripti in pede tabulae.Et isto modo oportet te intrare donec totus numeriis compleatur . Et ias quod dies se inuenti sunt dies completi computati a meridie diei praecedentis.Similiter de minuta dierum &csunt completa,sicut anni,menses de signaede omnia quae inueniuntur in istis tabulis sunt completa. Quo facto dies de minuta dierum de caeteras fractiones quas inuenisti per eperationem,adde tempori cum quo quaesiuisti mediam elongationem, & quod post additionem prouenit,erit tempus coniunctionis vel oppositionis mediae. Si vero habita colunctione volueris modo faciliori inuenire oppositionem sequentem,vel habita oppositione volueris eoiunctionem sequentem aequale enim est tempus utrobique) adde supra tempus quodvis istorsi dies t .m diersi 4s. . s. 3.3. . 8. Si etia quadraturas volueris inuenire,adde supra tempus colunctionis dies I .minuta dierum 22.2.s7. 3.3 I. .s .de habebis quadraturam primam Adde illud idem supra tempus oppositionis,& sabebis quadraturam serendam. Vel si habita conisictione volueris iuuenire coniuctionem immediatὸ sequetem, adde supra tempus inuentum conisictionis dies 29.minuta dierum 3 I. r. s O. 3.7. 4.3 s. tantum enim est ab una coniunctione ad aliam . Et ita habebis tempus coniunctionis veIon sitionis medium ad meridianum Toleti. Si autem te in alio Ioco existente ad meridi
156쪽
,num tua vas reducere illud tepus,quia tian alibi habitas cognoste si s distati meridiam
Ioci tui a meridiano Toleti. Et si meridianus loci tui fuerit orietatior meridiano nostro, illud addas ad ips luctionis de oppositiois &c.p nostras tabulas inuem. Si vero occidetallor, ipsum subtrahes,ct: habebis ipsas colunctiones d: oppositiones ad meridianu tuc regionis.
Verum locum Solis de Lunae hora mediae coniunctionis cuiuscunque de oppositionis inuenire. SCias argumentu Solis,cum quo intra tabula aequationis Solis,& reptis veru locu Solis. Vera aute locum Lunae habebis quaerendo argumentu Lunae in tabula aequationii Lunc, de in directo inuenies aequationem argumenti:cum suis titulis adde vel minue, si cum argumento non sint minuta. Si vero cum argumento sint minuta, fac pro illis partem proportionalem, hanc aequationem adde vel sibtrahe secundum quod tituli admonent, a medio motu,& prouenit verus motus Lunae. In tempore enim coniunctionis vel oppositionis pro facienda aequatione Lunae non ingredimur cum eius centro quia aequatio centri nulla est Nee etiam accipimus diuersitatem diametri circuli breuis:quia minuta proportionalia nulla sunt,sed tantum cum aequatione argumenti operamurict sabebimus propositum. Duodecimam partem distantiae inter Sole de Lunam inuenire, ut fieri oportet tu aequando coniunctiones de oppositiones Solis & Lunae veras.
CVM gradibus distantiae eorum intra tabellam distati et primam Sec. de g. de fit i, inuenta extra nota. Deinde cum minutis distantiae intra tabellam secundam distantiae, dec. de quod ibi inueneris ex minutis de secundis,sub primis scribe: quod si in dista tia fuerint i . intra tertid eadem tabulam minutorum quod ibi inueneris,sub primis inuentis pone,ita tame s minuta sub secundis ponantur.Quod vero ex eorum aggregatione Prouenerit,erit duodecima pars distantiae inter Solem Se Lunam. Motu solis de Iunc diuersiam uno die,vel in uno minuto diei,vel in una hora iuuenire. I Nucto vero loco Solis de Lunae,ut supra hora medic colunctionis vel oppositionis videdisseretiam,id est, longitudine inter veru locu utriusq; subtrahedo minore a maiori , de quod remanet, est longitudo. Et vide cuius sit longitudo,est enim eius qui praecesserit alterum in ordine signorsi id est tunc talis logitudo est Solis, si Luna nodum cosecuta est Sole in colunctione, vel nassir Solis in oppositione.Vel est Lunae,fi luna iam trafuit solem in co-iui1ctione:vel nassir solis in oppositione. Hanc ergo logitudinem serua, de scribe iuxta logitudo Solis vel Lunq,secuta qd oportet. Cuius logitudinis accipe duodecima parte,& ipsam eide logitudini adde: A: illius totius parti edo ipsum in duo media accipe medietate, de eam cum argumento medio Lunc cum quo inuenisti eius versi locum, adiuge,si fuerit longitudo Solis.Vel ab eo minue, si fuerit longitudo Lunae:& quod prouenerit,erit argumentum Lunae aequatu pro inueniedo motu lunae aequam in uno minuto diei,vel in una hora si volueris Brete orarip horas dec. de serua ipsum. Deinde intra cum argumeto solis in tabula motus diuers Glis in uno minuto diei,si volueris opari per minuta diem &c.qu redo signa instriori parte tabulet trasuersaliter:& gradus in linea Isigitudinali quς destendedo augmutatur . Vel inferiori parte tabulς etiatrasversalitercu gradiban linea logitudinali q Hededo augmetatur : de qa in eius directo inueneris de motu Elis diuerse accipe,si scis potes eum
inuenire,quia est motus solis in uno minuto diei aequatus.Si vero non praeci se inuenias eu, fac parte .pportionalcideinde eode modo intra cum argumento lunae cum suo addito seu diminuto seruato,si praeesse potes ipsum inuenire. Si vero non ,fac parte pilortionale, de quod in eius directo inuenies,est motus lunae diuersius in uno minuto 1ei. Si verd quia soria operaris per horas motu solis de lunae in hora volueris inuenire,resblue signa argumentorum solis vel lunae in signa comunia,ct eum illis intra tabulam motus diuersi in una hora incipulata,eodem modo operata ut iam fecisti in tabula motus in uno minuto diei,semῖ faciendo
157쪽
I spartem proportionalem,si opus fuerit:& liabebis motum diuersum in una hora: quo me di te
inuenias hora vera colunctionis vel Oppositionis. Et nota hic quia licet per istum modum possis inuenire motu solis in uno minuto diei,vel in una hora,i quociiq; loco eccetrici sui stsoI : tame motu lunae in uno minuto diei,vel in una hora per per tabulas inuenies selu qu1docentrii epicycli lunae est in auge eccetrici Gquod est hora coauctionis vel oppositionis soli, ct Iunae. Srigitur velis motu lunc in uno minuto diei,vel in una hora ubiciique tuerit in suo eciatrico,veru locu tunc ad lepus Ppositu invenias deinde ad unii minutu diei,vel ad una horam post lepus ippositu iterii inuenias locu tunc verit. Et tunc subtrahe primu a se do,& qa
remanet,est motus lunae in uno minuto diei,vel in via a bora,secundu topatus es. Cosmi liter poli et fieri de si le,subtrahedo eius motu veru Priino habitu a vero motu ipsius secunda habitu,& Puenies esset certior eius in uno minuto diei, Vci in una hora motus. Item notast per eo simile modii potes inuenire motu eorum aequatum in uno me, scilicet primo qu edo vera loeaearsi ad lepus cosiderationis tuae, deinde ad unu diem post, & tunc subtrahendo primum a secado,& habebis motum eorum in uno die aequatum sue verum.
Tepus igitur coiuctionis & oppositionis verae Solis & Lunς ex supradictis si vis inuenire. 8Cias tempus mediae coiunctionis vel oppositionis eorum, ut supra: deinde scias veru locusolis di lunae hora mediae colunctionis, vel loca utriusq; hora mediae oppositionis, ut siu-pri:& vnuquodq; seorsum serua. Deinde vide si verus locus lunae sit in eodem gradu deminuto atq; secudo,in quo verus locus selis:tunc coaunctio vera & med i a sent in eodem teporis puncto.Vel s verus locus lunae sit etiam in eodem gradu de minuto & secundo in qt oest nadir solis tunc oppstio vera de media sunt in eodem tempore. Deinde si sol & luna nofuerint in eodem loco,tunc cognito motu solis ci lunae aequato in uno minuto diei, ut si pra: deinde motu solis in uno minuto diei sub trabe a motu lunae in uno mini to diei, de quod
L hierbit dicitur si peratio lunae in uno minuto diei. stea vide quot saint gradus logitudini, inter solem dc lunam. Deinde superationi adde pro quolibet gradu longitudinis virogradu amoto unum secundum pro quolibet minuto unum tertium,&c. hoc est dicere,si lo-gitudo fuerit g. s. adde ad stiperationem tot i minus uno,id est quatuor i. de hoc si luna su erit in inferiori parte sui epicycli, id est, si argumen tu aequatu lunae fuerit plus tribus signis: vel subtrahe,si fuerit in septori parte sui epicycli, id est, si argumentu aeqvi tunc fuerit minus tribu, signis:& quod post additione vel Lubtractione prouenerit, erit saperatio aequata,& ea
serua. Quo facto reduc totam longitudinem ad eandem denominationem, scilicet ad i. vel S.&c. reduet etiam stuperationem ad eandem denominationem,scilicet ad p. vel 3.cte. Quo
facto diuide longitudinem per superationis,& quod prouenerit in numero quotiente,eriit minuta dierum: scribe ea ad parte. Et si aliquid remanserit post diuisionem, multiplica illud per Go. de divide per idem quod prius, scilicet per superationem,& numerus quotiens eruti. dierum:& pone ea post minuta dierum prius seruata. Et si aliquid remanserit post diuisionem, multiplica iteriam per Go.&diuide etiam per idem quod prius: & numerus quoties ut S. dierit Et si adhuc remanserit aliquid, multiplica illud iterii per Go.& diuide etia per idem quod prius: di numerus quotiens erunt .dierum,& sussicit. Si tamen sorte longitudo dicta esset minor et si peratio, multiplica longitudinem per Go .& postea diuide per superationem,& erunt i . dierum: I si fuerit aliquid residunm, operare ut iam supr2. Quibus exire sitis minuta & ῖ. dierum &c. quae inuenisti per diuisiones adde cum tempore mediς iunctionis vel oppositionis,& hoc si longitudo fuerit solis.Vel ea subtrahe a tempore mediae coniuctionis vel oppositionis, si logitudo fuerit Lunae: & quod post additione vel sub
tractionem prouenerit,erit tempus vcrae colunctionis, si operatus es de colunctione: aut verae oppositionis, vel valde propinquum,si operatus es de oppositione . Deinde ad istud te pus quaeete mediam motum solas,& mcdium motum lanet,& argumcntum medium lunς α
158쪽
lis,& aequasilem de lunam secundum omnem praecisonem qua poteris :& si concordaverint in signis,gradibus de minutis,sessiciat tibi.Si vero non concorda uerint,subtrahe mini rem de maiori , de remanebit logitudo,quam serua. Deinde super medium motu selis,quem nune ultimo habuisti,adde motum selis in uno secudo diei,& iterum si per argumentu, α ua selem,ut prius. Quo facto a motu selis nunc inuento subtrahe motum selis prius inuetum,a quod prouenerit erit motus selis in uno secundo diei Similiter iacias de luna cilicet aequa eam per unum secudum diei post tempus ad quod aequasti eam,& siubtrahe primum a secundo,& habebis motum eius in uno secundo diei. Quo facto subtiali e motum selis in uno secudo diei a motu lunς in uno sectio diei, Ac Pueniet sepatio perquam diui de Iogitudinem,& numerus quoties erut 2. dierit:& si qd remaserit, multiplica p so. de Siride p ide qd prius,de ersit S dieru:dc sic quamlibet.Simile est si a motu selis ad lunt in hora varis rota: nisi u resultas est hori de citteret fracti ies hor. Quo pacto ips istius diuisonis adde stip twus verς colunctionis prius inuetu,si ultima logitudo fuerit selis: vel subtrahe,si fuerat lunt & qa post additione vel subtractione Puenerit,erit lepus verς colunctiois diebs non aeqtis. Ad quod tuc qucre lota selis de Iunc,vtruque i cite aequado,& videbis P situm. sd quia modus iste inueniendi tempus colunctionum vel oppositionum verum iam dictus, licet sit praeter caeteros maioris veritatis,tame quia laboriosius multu,maxime non exercitatis: qui igitur vellet breuies & expeditius tempus inter mediam csii Enctionem de veram inuenire posset operari hoc modo. Habito tepore mediae coniunctionis vel oppositionis,& ad illud tempus verum locum selis de lunae & dcinde eorum motu in una hora ppraecedentia inuento,& per modum iam dictum sit pra liabita logitudine Se Cperatione aequata de seruata,cum gradibus tantu longitudinis de minutis tantu seperationis intra quae instribitur tabula inuentionis teporis inter coniunctione vel oppositione media de veri de horas de fractiones in angulo communi gradibus longitudinis in latere tabulae inuentis geminutis superationis in capite tabulae inuentis accipe. Accipe etiam disseretiam scripta ver. sus dextram,& omnia scribe ad panem. Deinde cum minutis logitudinis intra tabulam quet inscribitur Tabula inueniendi tempus inter coniunctionem vel oppositionem mediam de veram in linea laterali descendente de cum minutis superationis in capite tabulae δ: minuta de secunda quae in angulo communi inuemes, accipe:& si intrando cum minutis longitu- innis in dicta tabula haberes tot minuta longitudinis,l ea non posses praecise inuenire, intra primo cum numero minori propinquiori in tabula reperto, scinde cum residuo & minuta & secunda quae inuenies,adde horis de stactionibus quas prius inuenisti,& serua. Deinde cum minutis longitudinis iterum intra eandem tabulam, &cum differentii scripta in capite tabulae a latere minutorum superationis,cum quibus intrasti,& minuta de sectiai q. ae in angulo ci)mmuni inuenies,adde disserctiae quam scripsisti ad partem deinde accipe partem proportionalem huius aggregati secundum proportionem fractionum quas habes in superatione ultra minuta ad 6o. de hoc facies cum tabula tabulanini ad omnes calculationes. Et quod prouenerit subtrahe ab horis de ii actionabus quas dixi seruari,& proueniet tibi te-pus inter colunctionem vel Oppositionem mediam de verant quod addas ad tempus mediae. coiunctionis vel oppositionis,si logitudo fuerit selis ves nassir eius,vel subtrabe, si longitudo fiterit runae, I proueniet tibi lepus verae colunctionis vel verae oppositionis diebus non aequatis,vel valde propinquum . Si vero sine omni scrupulo falsitatis velles inuenire tempus verae colunctionis vel verae oppositionis, ad tempus ita inuentum quaere loca vera clis de lunae,& si sint in eodem loco vel locis directe oppositis,habes intutum: si vero fuerint indi uersis locis, iters l5gitudine de motu selis de lunae in hora ct suratione inuenia , ut supra N: per modum dictu Nare,& proueniet tibi lepus verissimae colanctionis vel oppositionis de quocum operatus es,Je ad illud tePus deberent quaeri loca vera solis de lunae, si fuerit opus.
159쪽
'.incarnationis ad meridianum toleti. 3. 3Α. 231ψ2. 33. 29.
TABULA medii argumenti latitudinis lunae.
160쪽
.incarnationis ad meridianum Toleti
3-χ . s. 9.ψ6.12. Tabula coniunctionis vel opposicionis Solis di Lunae,siue tabulae medii motus Lunae in elongatione sui a Sole.