장음표시 사용
111쪽
habet, vetum allande caput serit. Sic epilepsia suppressis mensibus, vel semine in testibus corrupto exorta in virginibus , vel viduis juvenculis , vel uxoribus, quae ignavos habent matbros , de non sunt prudentes , talis epi-lepsia ab utero dependet a Pluribus aliis pal tibus pendere potest , puta it macho , liene , me sentelio dec. ' aliis etiam partibus extremis , brachio nempe , pede &c. & plui ibus succedit
morbis . ut vulneribus, casibus, perculsonibus, variolis , moibilis , vel-minibus, puerorum dentitione dcc. Hinc aura elevatur vitriolata, Se vola. tilis , Ze cerebium jaculat ut, verum antequam ad sacram Palladis arce in deveniat, in transitu viae spirituum vitalium ad cerebrum plo suis muniis obeundis non totaliter occluduntur,
de illi parvi sphitus aciditate imbuti
in cerebro epilepsiam in actu exerunt.
medentes dum non agnoscunt , par-rem , a vitia pendet , hyd 'opathicetvenire fatentur , Se partem prima libassectam non vestigantes infelicem faciunt medecinam magno cum aegri discrimine , in productum, ' polletius curationem , de non in moibi lamilem , de causam dirigunt. Sic a poplexia non fit in capite, sed caput compatitur . quia spiritus vit lis a sinistro cordis ventriculo per arterias aortas, & postmodum per carotides in caput non scandit ob omni labinterclusum aditum ab exhalationibus acidis , de austetis exaltatis , di hinc omnes humani corporis lanctiones,
quae in capite exercentur, intercipiui rur , dc abolentur, de oritur apopleaia.
Hoc non phantastice adducimus , sedi amoesia compto bamui . dc instiangulatis expetimin In quibus chorda , qua strang ilantur, viae illae. per quas spiritus vitalis cerebrum ascendit, arcte clauduntur , nisi illico, ruptis ligaminibus, quibus viae illae intercludebantut , de apertis viis, vitalis transit spiritus, de revocantur ad vitam. Hoc etiam in sufocatis, qui si quidem , aqua rejecta, quae ventriaculum inundat, saepe saepius ad vitam revocantur , modo non diu in ipsa aqua permaneant, de ratio est, quia si vitali intercepto spiritui illico lii
cu tatur per vitetiatum, de canalium gut uralium relatationem, redit ad suae munia. Hinc mei tib et uimus facit E incubum in epilepsiam, vel apoplexiam degenerare, si minor aciditas viatiiolata , incubi occasio cerebrum p tat, de ne vorum principium vel licet
sit epiles sa ; si major, de ad ultimum
exaltationis gradum exaltetur, ut vi avi litui vitali omniab praecludat, fit
CAP. VI. ectibus Sopore P. A sectuum Soporosorum nomine lethargum , coma de carum comprehendimus , de a poplex iam, quam aliqui inter hos connuiTerant
affectus, a soporosis sejungimus. Di
ferunt isti affectus ; nam Lethargus, sive veternus est ine pergisc ibiti s dormiendi necessitas , somnusque gravis cum delitio ἡ memoria laesa, febre, pultu solii , sed aliquantulum undoso, & Dcici pallore. Coma duplex est, vigil unum, som-Iaolentum alterum; vigil eli, cum aegri' clausi
112쪽
C A p. VI. De Agfectibus Sol rogli.
clausis oculis frustra Mormire conat tur, qui tamen vigilant, ct quandbque
delirant, quandbque vel O non, atque ex levi contactu mox cum torvo aspectu oculos aperiunt , R extemplo in somnum labuntur; Somnolentum vero est pariter somnus Profundus, sed patiens ab eo excitatur, oculos aperit,
respondet , ct mox profunde indot-iniscit. Caius pari or est somnus sine sebre, sed praediciis profundior , in quo aeget
excitatus vix aperit oculos, & interrogat iis non respondet, sentit tamen con-
cuiliis, di integrὸ respirat. signa. Signa lethargi alia futurum , alia
praesentem demonstrant; saturum arguunt capitis gravitas, dolor , tremor,
aurium tinnitus, somnus abique in-s inniis, & frequens oscitatio , sigiata corporis finiet dormiendum insueta,
Iullus inaequalis , sebiis continua , ta
Quae praesen: em patefaciunt lethargum est somnus profundus cum subtelanta. in quo aegri profunde dormiunt, ct excitati subit b iterato in somnum labuntur. In ignis adest stupiditas, memoriae , rationis, ct imaginationis laesio , auditus infiimus , ita ut etiam si
alta voce vocentur, non respondeant,
oculos sempit habent contriventes , crebertimὸ oscitant, & inter oscitas: dum saepe os claudere Oblivi icuntur.
Re pilatio rara est , di debilis, pullus magni, languidi, iaci , faeces male
olent, quas cxcernere non recordan
tur : Sudant interdum copiosiissime,ntinam reddere oblivisci iniur, imb litis matuta Porrigatur, aut non acci-
piunt, aut si accipiunt, minget e non recordantur, aut si mingunt, matulatu reddere obliviscuntiat, ct saepε etiam distieillime utinam reddunt, ct interdum lethargici mingenti Scicultate intereuat. Vultus luteus est , aut liavidus , lingua alba , & ialivola. Interdum saliva redundant lethargici, ut ab ore depellere nequeant. Praeterea delirium adest ; excitati enim respondent quidem, sed incondito , & inconvenienter , non secus ac ii, qui naturat, ter e prosundo excitati somno, non adeo statim, & apposte respondere valent, sed inordinat E , & iidicule lo- luuntur. Tandem usque aded somno epulti tecumbunt, ut sista respirati net vivere videantur, quae respiratio sae-pὸ fit cum stet tote quodam. Comatis somnolenti signa sistat formnus gravis , expers factio dissicilis, sterior, & pulsus mollis. Disci imina.
tur coma a caro steriore, quia in caro nullus adest iterior, sed in comate; anhelitus disti cultate, nam in comate in . venitus, minime vetb in cato; pulsus
mollitie , quia in comate pulsus est mollis. Coma accidit tam in sebi ibus continuis, quam in febi ibus inte imittentibus, ubi aegii admodum ad somni uia sunt proeli ves, imb ctiam qiuandoque profunde dormiunt; In intermittentibus quidem rarius in parox IGmi principio, saepius tamen in eius tane , tuterdum tamen etiam observatutim principio somnus gravissi imis. In continuis febribus communitet obser
Coma vigil cognoscitur , quia a grῖ
modo dotii iunt, modo vigilant, uemodo palpebras habent clausas, inter dum modice apesiunt, interdum in nu4 movent, latiunt, Fbloquntur, in
113쪽
db delitant, modo sapiunt, & quiescunt. Hoc coma vigil, alias appellatur Typhominia, & in febribus ma- dignis coires esse Iolet, in quibus ini. minentem pilae nitidem , vel convulsionem pol tendit. Adest alia affectio. quae coma vigil aemulati videtur , appellaturque a medicis vigilandi impotentia , quae cognosc tur, quia succedit post febres cxitiales. & fere sem. 1 et in fine, & in hac affectione pulsus 1 uiat maxime obscuri , de minimi. Cati signa sunt: carotici prosundὸ dormiunt, sine motu, & seniti jacent, oculos tempet habent clausi,s, aut si periunt, statim claudunt, respirationem habent magnam, sed non multum impeditam ; sebiis aut nulla est, aut maxime lenta; in vultu, ct pulsu atatio pauca , sed nihil omni labintelligunt, nihilque audiunt. At quoniam catus pluribus aliis similis est affectibus, distinctiva adducere oportet, ne unus pro alio ac-ipiatur.
Distinguitur a lethargo , qui semper febrem comitatur, carotici vero febre non tentavtur, quandoque lenta laborant. Lethargici stimulati a somno
excitantur,&respondent; contra carotici puncti, & liimulati, aut non e
citantur , aut excitati non respon- dem.
Ab apoplexia, quia in hae valde
laeditur respiratio , in caro nullatenus laeditur, & sola te iratione diste iunt; ut a caro libetant ut, sani ex toto eva-
Ab epilepsia, epileptici nὶmque mo-xentur , spumam habent in ore; qui
vero caro corripiuntur non moventur,
A sim cope, in hac enim pulsua ad
modum obscurus& languidus est.' atque facies cadaverosa; caiotici pulsum magnum, &validum habent, de facieἰ color potius solidus , quam cadauriosus est.
Distinguitur tandem ab uteri perso-catione , quia perso catae mulieres homines non hoc tentant ut malo intelligunt, recordantur, de sese sine omni respita: ione sunt; in caro neque aesti intelli sunt , neque recordantur , de conspicua fruuntur respiratione. Carus proprie non est morbus sed ex illo symptomatum genere , quae ex externo fiunt errore , v g. a nimia ebrietate: spiritus n. vini ivlphureus non tit E cum humani corporis spiriatibus junistus , iis tam confuse permistus continuum infert sonatium. Item opii abusus catum inducit. Fumus cat- bonum in conclave praecipue conc merato, & clauso carum infert; carbones n. sulphure minerali sunt in praegnati, ac pio inde figendo spiritus , c rum inserunt. Item sumus Nicotianae, quia insignitet narcoticus est , carum producit. Urierum cause Vulg res medici horum assemium praecipuam causam esse volunt humorem pituitosum, vel aquosum in cerebro praeternaturaliter conceptum, qui si copia non admodum magna copuletur , ' cerebri substantiam iri Oret, atque refrigeret, illiusque meatus insensiles obturet, comatosum generat
affectum ; quod si putredinem concipiat, sive in tu molem sit collectus sive per totam celebri substantiam dis pergatur; lethargum e scit; si in magna copia est , de imbibitur a tota
114쪽
rebri stibstantia, catum producit. Causae a vulgatibus medicis allatae splicent Hermeticis, &Primo, pituitosus humor sit multis
itari hosis maxime abundat, qui tamenis affectibus non corripiuntur.
Secundo , quia hydrocephalo labo
rates , quorum cerebrum totum aqua
penum est, neque comatos , neque thargici sunt. Tettib , sectionibus compertum est aamplurimorum cerebrum pituita, &qua fuille repletum, qui tamen nun- uim somnum praeter naturam ha-
Quarto, quia multi in hos incidunt sectus ex vini generosi nimio potiri
ui consequenter in cerebro vim vaores calidos, ct siccos habent. Praeterea si igidae regionis incolaeuamplurimis leat ciat hujusmodi ex- rementis , & tamen in hos incidunt siectus, non aliter ac alij, qui in aliis abitant regionibus , cum deberentci perpetuit, vel laepeliata pati : igi.
Nonnulli vulgares somni causam algiditate provenire perperam credi erunt, quia neque aqua frigida in equτix, neque glacies utpote summe fogia a somnum inducere possunt. Deci-iuntur in opio , mandragora, solanoac multis at is, qui vim habent somum inducendi, quem ab horum Diaiditate ortii putant ; idebque vulgo
igi)a ultra tertiuna gradum it tutant. e: im si horum qualita es, de vires sculo perpendamus , calida animad-ertemus ;cit enim optum non tantum ustui amatum , sed acre, linguam velicat, palatum, di fauces exulcerat, im excitat , odorem iobct gravem,acile ilammam concipit, animum eia
ferat, Ventrem excitat, sudorem proe. vocat, dura emollit, & discutit. Mai dragora durities omnes, apostemata, strumas , omnesque tu moles licEt Sci rhosos resolvit, & Disorides inquit mandragorae succum ebur dissolvere .&sic de cveteris. Videnturne hi affectus a frigiditate pendere polle ' Quae
frigid tale somnum inducere credunt, frigida nequaquam furit , sed calida. Vnde styracem calcfacere extra cor troversiam est, ct tamen soporem a fierre docet Dioscorides. Anethum call- dum est, nihilominus somnum conciliat , teste Gai.f. de simpl. med. facult. Lolium inter excalfacientia connumerat Gal. ' panis, in quo fuerit, stupiditatem quandam , ct veluti t cm lentiam cstantibus patit cum in xpergiscibili fere somno. Vinum calidum putatur, di nimius vini potus prosun dum affert somnum potantibus, non minus ac opium sumpsissent, id edqηeTurcae, & AEgyptii in opii desectu , vino pro ejus si accedaneo utuntur, teste Pro pero A ino de medicina εδ ορ-tiorurn lib. q. r. i. Vini spiritus non tanto prosundi olim , quamb polentiorem somnum inducit. Nec ei iam quae calida sunt, somnum inducunt
sed ob quoddam narcoticum sulphur quod eis inest. Nostra Causa. Principium chymicorum unum, v delicet sulphur, tim in mineralibus,, quam in vcgetabilibus quibusdam reperitur, quod uat coticam habet virtutem, tale est in Opio , hyoscyamon aliis ex vegetabilibus; in mineralibus vero in vitriolo &c. Hoc in mi-ciocosiano et se probant chymici, prim i
115쪽
ex constitutione , secundb ex commistio ite ; ex constitutione , quia extrahitur ab homine mortuo tale sulphurei ex commistione vero, quia utitur tebus tale sulphur habentibus: alitur enim herbis, Icguminibus, ct se mentis, in quibus vel actu est, vel potentia hujusmodi sulphur; alit ut quo que animalibus, quae illis vescuntur. In lactuca inesse actu sulphur narcotbcum pater, qui actim lactuca mature.
scit, iere ut papaver somnum inducit, quod non facit , cum tenella est, quod debetat hoc magis ei scete, si humiditate , & si igiditate id perageιet. Praeterca ex numentis , fructibus, ct le- suminibus sermentatis liquot cilicitur inebrians, & somnum inducens. Cum narcoticum sulphur , vel in alimentis vel in sanguine existens exaltatur ac celebri arcem petit, tunc celebri poti claudunt ut, de spiti tus admotum necessarium redduntur inepti ob fixationem, & somnus oritur; si non admodum sulphur exaltatum est, vel somnus naturalis, vel qui parum a naturali differt , generatur; si exalta tur magis.; & etiam iocendit ut tunc lethargum efficit; si ad ultimum seregradum exaltationis provenit, coma vel carum efficit; si spiritus in totius corporis partibus existentes figit, catalepsim facit. Hinc facile controversia, quae de somno praeternaturali meo dicos angit, tollitur, qui aliquando febres comitatur acutas ; nim cum febres fiant a sulphureis sulphur aliud de nardotico participat, necessat id somni praeternaturales generantur. Aliquandb figitur vel Mercurius , vel sola narcotico sulphure . ct tune assectus ferὸ insuperabiles procreantur. R inici, quomodo probam chimi ei in sulphure esse vim narcoticam Respondetur piobate primbex. no , cujus sulphurea pars narcotica est Secundo ex opio , cuius pars inflammabilis est etiam narcotica, qua separata ab opto, optum amplius narcoti.
Somnus igitur praesertim praetern tu talis neque nigores , neque humidi- tutis soboles est , quia multoties; qu tum cerebrum summope: E calet, delingua siccatur, hi observantur praedictis soporosis affectibus obnoxii, ut videre cst in praxi.
Haec, quae adduximus, praeter rationem, fere per mechanicam , an vera sint , unusquisque facile expetiit potest : sed somni naturalis causam investigemus oportet , ut praeterna turalis causa magis eluceat, ideoque dicimus : In somno natu tali omines quies uni perceptiones, quae ab externis obiectis creantur, ad has cisciendas concurrunt nervi, spi litus, ct an
mae sedes: in his igitur vel omnibus vel in uno ex his necessatib in somno aliqua sit mutatio. Objecta extrina ovent nervos , sive iaci volum ibbtillas , a ubi illis moventur spiritus, a quibus animae sedes : quotiescumqueisi ut motus hic deficit, oritur sol nus ; non oritur hoc ratione spirituumta cerebro existentium , quia spiti usetiam in somno natu tali moventur, de excitant perceptioncs internas .' ut via dere est in somniis: et gli defectus est vel in spiritibus existentibus intra ne vos, vel in ipsistret nervis sive in fibrillis, vel in ambobus. Carentia spirituum in nervis non est , quia vehementi motione facta ab objecto sensibili excitatur senso in dormientibus.
fibi illae vel pollunt Iaraci, vel ita liga-
116쪽
ti, ut mo: um non referant, laxantur ratur somnus in ijs, qui vel a vehea defietcntia spirituum . ob quam menti aliquo exeicitio, vel a vigilia concidunt; ligari possinit a materia aliqua immoderata afflicti fuere, linc quadam , sive a causa coagulanter tamen cum valde nimia est ex uis , EhCausa haec coagulans, vel potest elle via semper facti a spiritibus insomnes Digus, vel aliqua alia. Rutius defectus fiunt: quibus causis addi potest rarefa-uc cum sit toti corpori communis, ctio sibi illatum cerebri a vigilia coib recallatici est in nervorum capitibus: fecta.
rum capita igitur ne tuorum vel laxan-
ut ob spirituum defectum , vel a sei- 'Ore, vel ab aliqua alia qualitate fibi il-ae ipsorum colligantur, somnus oritur,2 quia laxitas ab humiditate etiam Froficiscitur, hinc humiditas naturalem .mnum caulate potest. Frigus non potest sic excedete in vi- o homine , ut colligationem necess Ab bis quoque cattas praeternatus
lis somnus generari potest , scilicet a
iiituum indigentia, de narcotica energia, & quia spiritus communicatur per arterias jugulares, illis clausis, somnus
quoque fit ; his comatosi, & lethargici affectus praeserendi, sed carus validiorem requirit causam, vel igitur in cato sere omnes deficiunt spiritus animales, iam patiat ad somnum inducendum, vel a narcoticis spiritibus coagulantur,
iam ierpentes, testudines, pisces , de sic ut ad omnem motum reddantur inedilia animalia, quorum cereSrum geli-lum observatur, non dormiunt semperi,Mjtis ratio est, quia spirituum animatum existentium intra nervos tanta est
enuitas , & mobilitas, ut coartati a rigore, licet excedonii non possit, ex-mplum habemus in vino, quod co
utatur in doliis, illaeso manente spi-itu. Neque humiditas praesertim salal e licere valet , quia fibrillarum potingustissimi sunt, A solum spiritibusnimalibus patent.Testantur hoc pueri,c qui existimantur pituitosae tempera- irae, & qui hydrocephalo corripiun-it non semper dormientes. Remanet
ti, vel nervorum capita narcotica vi
tta colligantur , ut spiri us animales
vel fixentur simul cum fibrillis, vel a
nervo exprimantur. In comate vigili
adest narcotica vis , qualis in lethargo, sed adest praeterea motus internus spiria tuum talis, ut facile nervos subire possint, & cerebrum ac exagitent, ut drilitia inducant. Pragns Horum affectuum prognoses hoc modo instituendae sunt : omnes sopin rosi assectus sunt periculosi, quia Som-
:ittar , ut hoc elliciat aliqua quaedam nus modum excedens, malum.apb. 3.se Lausa , haec autem talis esse debet, ut ex 2. In quo morbo somnus laborem facit. imosis constet particulis sic fabrefa- lethale. aph. I. fere r. Sed pro colum is, ut nervos, sive nervorum fibrillas minori, . vel majori vel mentia alius Illigando , somnum excitare valeant. est alio periculosior, de quo dissicilius amnus igitur naturalis , vel ab hac ex nergi citur aeger , eo majus vitae disi usa est, vel a spirituum deficientia in crimen portendit. Sic lethargus coma-ervorum principio, ob quam fibrillae te , & carus utroque peticulosior est. ancidunt, Ac hoc ultimo modo senta attamen omnes senibus ulpturi in una
117쪽
Iethales esse solent proptet spirituum ut oculos radiis obiiciat solatibus. Ci
indigentiam. Hi affectus periculosiores rem vellicant, pungunt, pilos, capti' sum in febribus acutis, de praecipue ubi loque evellunt, testiculos contorquent, praegiessae sunt vigiliae, quia propter fictiones celebrant validas, membro- spirituum absumptionem vix superis rum extremitates arctis vinctu ut ligabiles sunt. turis, nares vel ribus calciamentis luia In lethargo praeterea prognosis ita se fumigrat. Spatulis scatificaras appo- habet ex Lb. i. de morbur Lethargo asse num cucuibitulas, vescantia. imbfecti inseptem diebus intereunt. Ibidem Vexantia applicant, de sternutatoria Iubarguis septimum diem excedens ,s- uiui pant. Alii ad eandem soluendam,
natur. Si lethargo parotides erumpant, sive evacuandam pituitam, catares, ecvel pus ex naribus, faucibus , velanti- intei secto tum animalium viscera cali-bas suat , Er lethargus cesset, bonum, da, ct adhuc palpitantia capiti apponuntis si non elhale. In eoac. lethargo servati qualia sunt catulus , gallus, collumbus, empyici fiunt l. purulcnta excernunt O nonnulla alia. Glandibus , ct clyste- alicubi, significat enim natutae prae- ribus aruim sollicitant ,. quasi ani ster-
dominium supra morbilicam causam, . cus sopores cuderet, venas secant, hi- quam non dum pei secte concoctam,vel rudines podicis venis apponunt, de ad ad emunctolia expellit, vel in pus con- purgans deveniunt praesidium. Nonversam per naturales ductus evocat. A nulli laudant fetio cand:nte, vel lam lethargo tremor, malum. aph 2Lfeci. 7.. na ignita ustionem in occipite excita-Sed sudor staequens , convulsio , & sin μ , α id genus alia carnific a in somno gultus, letha is. Nonnulli in lethaiso, sepultos exercent, qiae aeque Pat a aliisque periculosis capitis affectibus ita lippio , atque ton Oi ibus..
ptognolim explorant : Si itudo frontiam polita non adhaereat, vel si pane, aut Ialdo frontem frices, quem vel quod s.famelicus canis re puat, lectiale, quae
an vera sit, experientia te docebit. Veterum Curatisia soporosorum affectuum vulgatium de clibete curationem, non tam prolixum , quam ridiculum existimamus, lucidus, & purus, ut spiritus excitet
quia esset eandem recanere cantilenam, tui, allevetur Odotibus ex casto. eo, pu-
quam in apoplexia , paralysi, ct epia legio. origano, de similibus, rectilia
lepsia tetulimus , hoc unum brevitet cetur lignis iunipcri incensis, tote in .icemus, subd in his allectibusagium rino, de folijs lauti; Vitetur iacbulosus, magna voce, proprioque nomine v pluvio ius, humidus , di frigidus , tali sitantes, omni strepitu, ct tumultu enim ad soporem disponit . excitare conant ut, sed do ient sabu- Cibus iit tenuissimus, ct attenuan&lom nau i ,. deinde ii, soli exponunt, is in princieio, quia sopolosi assectiis sunt acutissimi, Nostra Curatio
Antiquam ad nostram curam pha macetaticam , Se chii uigicam pro aluctibus sbporosis deveniamus, C per pretium ell, ut cuia diaeterica pice cedat, quam in sex tabus non-natui alibus i mamur, ideoque
Aer sit calidus . de siccus. praecipuc
118쪽
acntissimi, & in his praestat in defectu, sagapoifumu admoveatur. It naria quam in excessu delinquere. Condu- bus subdatur stirisui fatu armoniaci eunt juscula, vel jura consumpta per fumani. intervalla usurpata , fiantque ex cap mi ilia omnibus possibilibus modis nibus, gallinis, pulis, vel phasianis, procuretur, & haec est unicum holum
zondiaaturque aceto, lucco limonum, affectuum medicamen. hei bis cephalicis, cinnamomo, alijs- Motus loco, sortes instituantur on que aromatibus. AEgri ad cibos astiti. nium membrorum, pedum, manuum.
mendos impellantur, quia dormientes que frictiones , quae asperis peraganturpatum, & nihil cutant de victu. In pannis, de caepiks in lecto ab uno lateremo bi progressu, & praecipue in deci, in aliud volvatur aeger. natione aliquid carnis bo si succi, de Quies in his affectibus non est nece&zoctu facilis concedi potest. Vitentur saria, idcdque mer ito eam praetermi cibi crudi, saluoli. frigidi, salii, olera. timus. lacticinia, & praesertim amygdalatum, Excreta, ct retenta omni conatu ia& seminum milonum emultiones,nam suo statu naturali conservanda sunt. Sed bae somnum inducendi vim habent. heu, somnus evacuationem tolliti Ex-Potus lit aqua hordei cum cinnamo- perge fiat primo aeger, deinde comprimo , vel decoctum ex praecipuis heibis latur ad lotium reddendum , & vesica zephalicis, sed praeitat potus herbae comprimenda supra pectinem , qui oles ed ex aqua sontana, qui sacchato rutaceo cum castoreo inungatur. Aruus
edulcorati potest, vel sit psius Casseς, pro scybalis egerendis en ematibus glan- cuius vires heibam Theae emulantur. dibus, aliisque id genus urgeatur c A vino omninb abstineat aeger usque tharticis. ad declinationem, aut si ob ventriculi . Animi asones , quae his consonae imbecillitatem aliquid vini aegroto per- sunt at sectibus, laetitia, ct hilalitas praemittendum sit, sit illud aquosum, vel cellunt, idebque accersendi sunt amici, bene dilutum , &subadstringens. qui semper discurrendo , aegri semiium
Somnus non pilis concedatur, quam interrumpant. Vitentur malignae animi quod viribus saltem conservandis susti- passiones , ut tristitia , melancholiuciat, productus arcendus est omnibus anxietas, timor &c.
modis, & quantum posso ite est, & Cutatio iuxta nostra principIa , &inptimis mox a cibo, saltem per unam, sententiam dirigitur vel ad causae ablais vel alteram horam arceat ut somnus tionem, vel ad ejusdem mutationem, dulcibus amicorum colloqui js . & Ω- ct depressionem. Aufertur causa nunc bellis, qu bd si non prosint, di a ger la- per vomitum, nunc per aluum , modbbatut in somnum, excitetur vellicatio- per sudorem, & modo per sternutatoria, nibus, pilorum , de capillorum evul- quibus mediantibus . virus narcoticum. sione , digitorum compressione, arctis & concomitans phlegma celebrum vinculis ad partes extremas, & s ne- inundans felicitet eliminatur.
cessitas urget, torqueatur . ut saltim Evacuantia statim nulla interposit, tortura excitetur, vel naribus t uris, morula, nullaque habita teri potu
rasorci, e barbH, I b'erir,galbani, val electione, dc respectu propinanda sunt;
119쪽
idebque messicus Abet esse audax, de omni deposito timore , & cunctatione
in purgandis lethargicis , & quidEm
valido medicamento , quia somnus Omnem evacuationem tollit, & sic ii
cassum laboraretur. Inter evacuantia
primum obtinent locum vomitolia , si commode propinari pol Iunt, quae admodum proficua experti sumus, ct inter haec piaecellunt antimonialia, & praesertim nostrum Hippocras emeticum,
vel mercuris vita in vino infusio , vel Aqua vi eulapij ad 3. iij inii stra Θ-rotechnia defccipia, vel Nicotiana Tia tura vini spiritu extracta ad 5.11. Vel
si uitristi albi, si a stomacho prae ertim moibi soporifici otium liabeant, ut ex crapula, vel vini nimia ingurgitatione, vel narcotico intempestivὸ adhibito, vel in dosi excedente, vel veneno obstupefactivo, quod spiritus imerassat, de immobiles reddit , ut sunt Cicuta, solanum, hyoscyamus , mandragora , stra monia dcc. quae somnum profundiis inum lethargo non absimilem inducunt : tunc vomitoria praesentaneam afferunt opem , & via compendiaria se extricant, quod non fit per medicamenta pu gantia; qira diui ita in
peragendi evacuatione cunctitatur.
Purgantia extemplo in his affectibus exhibeant ut, quia vitium est in mora, di maximum pro aegroto impendit pericullam , ne dulci moti e quiescat, δρconsultius est materiam evacuare, diὶ min motu est , quam dum in capite fit-mata est, & sedem ibi fixit, quia tunc mors imminet, Be 1 somno ad mortem brevis est transitus, & similitudo. ut
Stulte, quid est smuus, gelida nisi
mortis imago Eapropter purgantia sint valida, dissicile namque est in prosun-ilissimum somnum demeis a purgaret,
quia somnus omnem evaeuationem idulit : idebque assumpto medicamento, ad completam usque evacuationem omni industtia, & attificio evocandus est a somno.
Inter purgantia maximoperὸ , quod Alexandri Tralliani aetate fuit celebet-rimum purgans in affectibus sopor s
misce , divide tu aura partes aquatin Datur in Oxymelitis scillitici vehiculo. Vel propinare possumus extraIl- trechiscorum Altandat ad gr. x. ct cast rei gr. viij. Vel extractum catholicuo, vel pitula Anselua. Vel quia dormientes non sacile digluiiunt , appropriatum purgans erit oirit m aureis. Martini Rulandi. Ex ollicinalibus pitula cochia ad 5.jsi. exhiberi polliunt. Si medicamenti pu gantis aeger norasit capax . vel illud assi mere nequit, tunc clysmatibus socii ter stimulantibu uti possumus , qui parati debent ex heγbis sale volatili uberibus, ut sunt fam'
fucus, origanum radix Drethri sardita centaurea minor , ruta cte. Ex his fax de doctum in susscienti aqua quantitate,
in qua bulliat pulpa celoontidos 5.is. is petia ligata , ι colatura, in qμa d siue fellis tauri S., de iniiciatur. Vel adhibeti pollant glandes acres, & suppostoria acuta oleo colocyntidos illita, sed ani stercus somnum non cudiris
Ani remediis nihil ptoficientibus, gesopitos non excitantibus , ad nas medicamenta recurrendum est . quae sum nutatoria dicunt ut, quia ista tales hobent particulas rigidas , de de acrim nia participant, de statim ac membranulas attingunt, illas vellicant, di spia ritus ad motivn sealmodicum, d excre- imitur
120쪽
tolium Irritant, & a somao ispitos que irritant, & in motum adigunt, po excutiunt spiritus, quorum sormula ros volatilitate sua penetrant, reserant, HIe potest.
piperis albi, castorei ana Absas paseis.
Quae sternutato ita per calamum , vel pennam naribus inflantur.
Vel& ingenuum, suique juris i ii itibus
commeatum permittunt, hujusmodi sent Bassamus sanguinis humani n. d.ia Manissa, salia volatilia succini, corna cervi, liquor eornu cervi succinatur, spiritui fuliginis , ei quesal tam volatile quam fixum , spiritxs falis armoni claromatizatas cte. in diversis laim lis et hibita. Hotum a Sctuum soporosorum causa narcoticae energiae depress:one mutatur , & ad hunc scopum excellens est pro his affectibus eliminandis, ut te thasgo , comate, & cato, ac multis, Vis lolia albedinem calcinati 5 j, alijs morbis , ut apoplexia, vertigine,
mi liquor natibus attrzhatur , de est elegans sterninatolium. Mubd si nec stetmitatorijs iu somno sepultos ad vitae munia reducantur, ad vesicantia, idest ad vexantia transpuim dum est, ut
Vesicantia ad Endimionis sorannm dormientes idonea a ibittamur , haec quia cantharides admittunt, quae sile vol illi caustico, te sulphure inflammab liabundant, facile etiam exti inlecesse ii sinuant, spi litus a veterno excitant, in affectibus stomachi, malo hypochon d: iaco , podagia . dolore nephritico, consortanda memoria Sc. heiba Thee, quae mode in is est usitata. Est plantulaCbinensis,& Iopponensis soliis myriianis . haec coquatur in aqua istiusque do cocti, de aromaticum acquirit sapo tam Qui hoc utuntur decocto aliquot dies, di noctes insomnes ducere poliunt sine laxitudine, & ingenii labe, imo est giὰ ingenium acuit. D primitur soporis cmsa ab et Iemia callor ei, & ab omnibus illis , quae optum corrigunt. Opium corrigentia in nostia rarotechnia docuimus, eius que tincturam acidis extrahi, quia ita opium deponit sumi sulphur venen sim . foetidum , ct vaporosum, in quo motum iii equietum impellunt, efferos omnis vis obstupefactiva consilit,
reddunt , ac pioinde magis excubias
Tutius ad ea medicamenta, quae penetrant , ct particu Iis subtilibus , &spiti tuosis coustant, confugimus ; quia haec spiritus veterno coci citos lusciis iant , ad volatilitarem reducunt, cosquod carebrum laedit . de attenuatum citius suam exerit malignitatem : acida
autem , ut acetum . succum aurant lo
riam, hibetum, citri, limonum ea de causa eligimus, quod sicut humorum acrimoniam . ita & nareoticam vim acida hebetant, & illius narcotico