장음표시 사용
131쪽
cliol Iam destituto.Smeta de Provident. narrat Me coenalem tribus annis intestis sine somno permansiste,&tandem ab hac aegritudine liberatum fuisse sola fatida , ct leni harmonia. Sicut & de
eodem Plinius lib. 7. natur. hist. e. 13. reseri, quod ei triennio nullo horae momento contigerit somnus. Fernelim Patelog. lib. 9. e. r. mente quindam captum menses I . insomnes duxisse refert. Heurnius de morbis capitis cap. s. reseti sibi in Italia narratum esse Nietolium, illum Ciceronianum, dra cennium somnum non vidisse. Montanus de morbis lib. I. cap. 27. scribit se novisse mulierem , quae per 3I. annos insomnia pelmansit sana , & citra no-Tam. Verumenimverb tales vigiliae sine periculo continuatae nonnunquam infatuitatem terminantur, quale exemplum habet Panarditas Tentecos. F. obseru. qo. de puero biennii sex mensibus insomni . qui postmoabm sat s redditus fuit. Nostra Curatis
Quam maxime sex res non-naturistes pro parte diaetetica militant, ut somnus conciliatur, & primo Aῆν sit frigidus, & humidus, & praesertim pluviosus, qui si per contingentiam haberi nequeat, at te parandus est aquae strepitu ad modum rivi blanta Euentis, vel aquae in pelvim per gutturnium stillantis sonitu. Pavimentum frigida, & soliis rosarum, lactucae, vi larum , solani dec. conspei gatur, sit aetsi calidus, ct siccus. Cibus sit eius conditionis, ut suaves Senerat vapores, qui ex alimento ascei dentes vapores densandi, & spiritus
sopiendi vim habeant i sit itaque con coctu facilis, frigidus, re immissus, fialis est ni sana hoideacea, ova sorbilia. caro Pallinatum, vitulina, hedina , da. pes uni ex lactuca, juscula cheres otio alterentur. Cibi sint elixi, vitentat metu vel affati, fugianturque alimenta sicca, corrupta, acria , falsa , & acida, nain caepE vigilijs ansam praebent. Intet haec
alimenta bellaria connumeramus, quae ob latentem aciditatem acidiores redis dunttit humores , ei servescentiam excitant , & sphitus mobiles, & irrequi tos efficiunt. Vitentur cibi flatulenti, de nimia quantitate ingurgitati; ne ii digestio gignatur, de aciditas augeatur. praestat itaque aliquid astumere Inedia, ct jejunium vitetur, nam in nobis experimur, si cubitum properamus, non iam jejuno stomacho , quam tenui coena , somnum vix capere potuisse , de totam noctem insomnem transegilne . ideoque vigiles jejunia ferre non possunt. nim vigiliis ansa praeberetur , 5: forsan dormituti, somnus evanesceret.
Antiqui ad somnum alliciendum post
coenam lactucam sequenter usurpabant: cum hodie jam appetitum gratia excitandi ante coenam mandatur, undE Martialis lib. 7. Epigram. cecinit: Claudere qua cernas factuca solebat
Dic mihi, car ηο1rras inchoet ore
dapes λATimitur nunc ex lactuca , vel aliis
herbis acetatium ante coenam , & pro paupet ibus optimum aceta tum est pcusimae coenae piancipium. Risumiti quandoque acetarium rost comestionem , qui mos apud Hi spanos convaluit , ad hoc ut cum appetentia claudatur coena. Panis cum amygdalis, re papavetis albi semine paretur, at si vi
giliae sint obstitatissime, cum aliqua
132쪽
fatinae lolii portione. Absint in epniis
omnia aromata, ut cinnamomum, caryoplaylli, crocus, piper Zingiber; haec
enim spiritus tumultuantes reddunt.
Potus sit , si morbus, a quo vigiliae
pendent, id serat, vinum dilutum, &liberalius potetur, antiquum vero , &generosum, vel spiritus vini, a quae spirituosae, & id genus alia vitentur, nam saepe hujus affectus sunt sabii, quia san, guinis incitum ad gent, elusque coit sistentiam minuunt, spiritus acccndunt animales, & vigilias excitant. Ea propter operae pretium erit, antequam vigil cubitum eat , haustium aquae lactucae stillat tiae bibere. Imo salutatissimum
medicamentum erit emulsio ex amygdalis, & quatuor seminibus si igidis dictis cum pauca seminis papaveris albi quantitate ; lixe enim humorum acri in uiam temperat, ct tumultuantes spiri.
tus ad quietem componit. Motus, & omnis agitatio prostri batur, quies magis convenit, unde vigil in conclave, clausis fenestris , de rimolli strato cubat, a quo culices, pulices , ct cimices exulent. Abiit omnis sti epitus , di vehementior somnus, ac omne id, quod vehementius in scia- suum organa agit, ip e quietus , de tacitus oculos habeat claulos, de inretim mulier digitis ejus scalpa: caput; hac n. indultria macies insantibus somnum conciliare solent. Somnus eii vigiliarum alexipharmaeum , di hic omni opera, sedulitate, dc studio conciliandus, sed ea cautela, ne
in veternum degeneret, vel alia mala inducat; plovocetur itaque vel dulcibus amicorum colloquiis , vel suavi cantu , Ω ivulica uni tmem sonum edente, avium cantillatione, susurratione sub inisse loquentium , aquarum D. Car. Trutina Medica.
strepitu , vel medicamentis somnum inducentibus , de quibus inserius age
Alvus , de reliqua en Iunctoria, per quae consuetae peraguntur evacuationes , si secundum naturae institutum suum non solvam censum , arte pro I
Animi pathemata sex rebus non-n turalibus supremam imponunt manu ac ea maligna cor ligantur, de ad benigna transferantur, quae somnum conciliant. At si intenta cogitatio vigili rum sit in causa , mens dexteritate aliba vocetur , ne temperatum spirituum tum perturbet, de agitando, illos magis eneros reddat. Vigiliarum cura non perficitur, niti causae, a quibus hae dependent, removeantur; semper enim aliorum morborum sunt producta, & qui his occurratur , suis in capitibus dicetur. C t rum causae illae, quia non ita brevitet auferri queunt, ct interea vigiliae vitae
oeconomiam subvertunt, vires dissol--vi tur. & ager vigilans motii succumbit; tunc vigiliae totam ad se rapiunt curam : indicatio igitur curativa, ejus - qtie antidotus est l. mnus, nec aliam medicam exigit opem . & sicut sitis remedium est potus, de famis cibus, itivigiliatum somnus, nec aliud pro vigi-lijs pliataeacum habemus. Ut somnus concilietur , ante omnia causae removendae sunt, si fieri potest, aliter spiritus animales blande sopiantur, aut I umectentur, vel narcoticis moderate cocrceantur, obserando cerebit, de nervorum valvulas, per quas in cerebrum ingrediuntur, & egrediuuntur spi litus animales. Medicamenta. quae somnum inducunt, universalia, ut venae sectionein, di purgans, arcemus.
133쪽
tali v iliarum causa id exigat, qu lin aliquibus casibus ratissime eveniteat bitramur. Coele Qm Galeni armenta languinem a brachio , vel malleolo ad revellendos vapores acres caput scandentes , 5c spicitus conluctantes , sun
dant : quasi tu vapotes unicum sangui De e corpore egrederentur. Si bilis nimia quantitate spiritus inqui tet animales, de inde vigiliae exsurgant, illam,
si suishm vergat, vomit Ot ij, exturbant,
Si ve id detors is, cholagogis eliminant, di sic qub natui a vergit, eb educunt: Sed bilis potius temperanda , quam
evacuanda est, nec tota evacuati po-res , & ea, quae remanet, majorem adipiscitur motum , magis aestuat, ex
caudes it, & eb magis vigilias excitaret. Si blis C: a quantitate si littus irre quietos facere , de sic vigilias inducere Pollet , in complexionibus biliolis
Ad vigilias profligandas , sommmd-que inducendum ea conducunt medicamenta, quae humectant , divi pollent narcotica , ct ex hac vi narcotica lactuca valent tempore in magno usu fuit Ontra vigilias. Apud nos in magni consuetudine est emusis omni era ex quatuor seminibus stigidis tam majoribus quam minoribus ,. ut amagdalis dAlcibus , femine misinum, papaeter
uno, i restica , portulaca , ut Amagd. d. num. viij. cortice in ar calida exutarum,
'l'i V a coena aliquo exacto tempore,
jsida uno haustu propinatur. Quan sive Nepcnib. Quercetam gr. j. Eio pertinaci vigilia addimus. Hate hiat dum conciliat somnum , quia blandε
immotum et servescentium acrimoniam
temperat, & irrequietos sopit sp iii ius.
Attamen in acutis morbis alia morbis. appropriata adiicimus, ut in febre in ligna u. g emullionem concinnamus ex lupi a dictis, cum aqua scor Zonerae, addimulque beet artici mitteratis gr. vii ..
vel sibit diaphoretici P. j. vel lapidis
beetoar. 9.j. vel magisterii cordialis 5.j.pto divitibus , p: o paupetibus utimur cornu cervi praep. Sic enim malignitati restitit, somnum allicit, de prohilis in somno detrudit sudores. Sic v g. adlconciliandum somnum in dolore Ne-Phritico , cmulsone somnisera ut
di s Ne emb. Quercgr. l. Tet ij fr.de Quinq; ra .aperient. 5 j. ' Haec non solii ii vigilias sistit, semnum allicit, & omnem abigit dolorem, sed etiam expergesidio agio, de dolore sic
dato , calculos excludit. Maximoprie Opima, tanquam visi liarum alexi pharmaca commendanaus, hec namque omnem humotum acrimoniam emendam, narcosia inducunt,
spiritus animales latentes sistunt, e rumquem Num inhibent, de blandum conciliant somnum, ut quo: idie nos, ea petientia docet, & praeseitim si vigiliae a doloribus otiantur. Veram accurata solerti eahibenda sitiat, nec in doli peccandum, eapropter moderate hisulendum,& potius in parua dosi. qa miti nim a peccetur, ne majus malum, vel ipiam insciatu necem. Tempestive alnii ur
134쪽
Masinistrata, 'in racula patrant, & maxima morborum pars optatis curatur. Verum enimvero optatorum ulus nensemper e t tutus , ello in vigiliis sit pretio tam alexipharmacum, tamen his non semper, di in omnibus utendum est; ea propter quandb vigiliae lunt fi tutar ciliis lignum , plane optata rele-guvia sunt, ne naturae labor impediatur. Sic quoque ubi adest vilium pau- peties , & etiam ubi senes diuturnis totquentur vigilijs, tunc alia, quae sunt de confortantium potius ordine, ut species di amo sebi, vel diambrae, &s milia , commendare debemus. Sic etiam ubi vigiliae in pectotis anguilia excruciant, in dypthaea , catarrho sus-
focante , hydi ope Sec. optata vix tuto ad. ibentur piopter suffocationis me tuni ; sotnno enim fortiori procurato,
aegri suffocati moriuntur, & se diabolum per Beelaebub stulte medicus eliminabit. Item papaverina non admodum large a matribus , vel nutricibus pucrulis per os exhibeantur, ut mos apud illas invaluit puerulos papaveriunis in sarciendi singulis sere noctibus, ne vagitus earum perturbet somnum; sed haec non solum eorum animam labefactant, di eos ingenii stupidi reddunt , verum quandbque funere mergunt acerbo. Habent tua narretica rancidae medi, cinae prosei fores , quae per vetularum, α tonsorum ora feruntur, de prael etiabuntur, ut sunt Requies Nicolai, Philouium Rνmanum, Phuaniam Persicum, - pitula de croglossa , quae , cum simplicia cruda narcotica amittant, sere indilluetuΞinem abiere, te ab aliquibus vulgaribus tantum iniis e sortis aegrotis propinamur.
Narcotica simplicia fiant ptim. Pa-
paver , cujus succus ereptessus, te imspissatus appellatur Maeconium , ct tota papaveris planta est a nod ira, narcotica , de obilupefactiva tam soliorum , stpitis, quam capitum, & seminum , ex quibus parat ut maeconium. sive nostras opium , ut mercatorum fraus declinetur, qui optum ad nos adulteratum e dissitis regionibus asporistant: hinc D. Calet aniti de Augustina peritissimus pharmacopi us de Celeberiimus nos iii temporis Chymiae p:osesitar, Amicissimus noster , quotannis optum nostras propria manu, de attificio parati quod in compositionibus narcoticis mira praestat, & optatos patrat affectus, ει meliori sol te id pcrpsit , quia exotico opto saepe adult rato fidem minime praestat. Deindet Mandragora , eiusque radix vim habet narcoticam, & obstupefactivam , deest una ex primariis narcoticis , & obstupefactivis , idelique interne laib. imb latissime, de sere nunquam usurpatur, tamen extrinsece adhiberi solet ejus succus in emolliendis tumotibus duris , de sciriliosis . codem modo ac cicuta. Postvodum sequitur H Us mus , cuius radix, solia , de semen , ac tota planta est una ex ptimatiis narcoticis, Se sine praeparatione vim habet obstupefactivam , de dolorum lenit
vam , tam interne, quam externe usu pata: Coeteium nimis ejus usus de cim ctes, de amentes reddere solet sumenies , aded ut si passa res hyoscyami semen comedant, illi in tertim supidi.& torpidi ita decidunt, ut manibus prendi possint, de tamdili veluti mot- tui iacent, donic a natui a vis obstupefactiva evecta suetit. Tandὸm Sira niam, ejusque semen est narcoticum, &obstupefactivum, sed E narcoticorum
135쪽
censu proscribi arbitramut, nam vel in profundissimum veternum , vel ii famam sumentes adigit, & nos tres observavimus pueros, qui stramonium comedetant , duo quatium agebant
diem, in qui profundissime dormiebant , 5c tertius insanths evaserat, qui aromatibus, calidisque cibariis pii itiuae restit ut i suete sanitati. Sed prestat
Indorum Datura , est haec planta ex Stramoniorum genetibus, cujus temen insignitet habet vim anodyno-narcoticam, nihilominlis ita mitiorem , ut
sint , qui hanc Iudotum datutam ipsi
praeferant odio..Habemus nos in medicina ipso auro , S: lapidibus pretiosis pretiosiora
narcotica, quae si iste praeparentur, ser- mententurque miracula praestant , &aegros ab orci faucibus eripiunt P.r
celsus ille medicina Monarcha quibusdam pitulis optatis, quas secum scimper ferte solebat , mita e sicere valuitia Sed quantum optata prosunt, tantum male praeparata ,. dc perperam administrata obsunt, nec omnes medici his uti debent, quia non omnibus licet ir Corynthum , & tamen vulgates medici in medicamentorum recentiorum promptuaria se initudunt , dicuntque
vos quoque Poma natamus , de recentiorum non tantum optata , sed etiam alia,
pharmaca passim praescribentes , non Paucos jugulant aegros. Sint itaque Ra colica iitu praeparata a perito plur-macopoeo , vel ab ipso medico , neque omnibus seplasiatiis in dii tenter fidem adhibete debemus, de praesertim in Nepent his consectione, cujus usus in
tantum devenit tremorem propter vulgares medicos, ut vulgo ab Italis dicatur : Nepente, non mi ullare , cheti
de cynuloso , caeteratque ollicinales
compolitiones confugere. Sint nostra narcotica rite a pcrita manu praeparara,
correpta , & vetustatem sapiant: nihil enim tam bene illa corrigit, quam v iustas. Optata egregia sunt lauda inopiatum, laudanum sine opto, Theriaca Calestis, depenthes Querceram. Tm-ctura Zuzel eri anodyna , nostra Aqua somnis ra in Mantia , de alia quatn- plurima apud varios aut Lotes descripta, quae si prudenter exhibeantur, nota tantum vigilias, sed earum causas abigent , & quia sulphurca pollent ene gia, vim diapboret cam , & sud ii ἀ- cam habent, qua humiditates morbificas expellere valent, unde ad mult Ium morborum caulas respiciunt. Solent quandoque vires adeo esse debiles , ct inopes, ut opia 2 non conducant , de non niti magno vitae discrimine praeberentur, idcbque non rarbcontra vigilias externa usurpantur, doelegantes pedum, & manuum lotionis
fieti solent hae foliis lactuca, nymphax, solani, hyoscrami, mandragora, stari bas chamomilia, faeniaraci semini na
nymphaa , ana m. i. c-pit. papaυ alb cum senim. n .r Gque in suos aqua communis quantis te, te isto decocto foveantur tempora,.
deinde manus, ct pedes, & petiis involutis eodem decocto madefactis, ac sponte exsiccatis, blandus provocatur somnus , praesettim si aliquot diebus vesperi ante lecti ingressum usurpetur. Post lotiones coaducunt inuncti O- .nes temporibus. & fonti ex otiis aneus ,
136쪽
ibino , seminitas papaveris albi per dem sempet medicamenta simplicia a expressionem , seminibus hoc ami nobis supta des clipta in vitiosum tot- et1am Per expressionem , mandragora, quentur circulum lubdiu eis; sotmis nucis mas..ita expressio , ut ol. papaveris SE. hyoscyami,
mandragorae ana M. nuc. mosch. q. s m. pro inunctione. Vel adhibenda sunt unguenta somnum inducentia, ut tinguentum populem, de Inoglus, alaba trinum, cic unicuique Refert Fit mullerus e Deniquesordes aurium asini quantitate pisii temporibusi ita in agripnia febrium ardenιium probata sunt. Sed observetur , ne auge tur dosis , alias nimis profundum , ct diuturnam somnum indurat. Stupemus equidem tantum authorem hor arc num asininum recensere, credimus ip- illorum separatim aliquot guttae olei sum hoc remedium optatum experien- . hoscyami addendae sunt.
tia comprobat se , dum renit aucta dosi somnum prosundum , de diuturnum inducere. Censemus sordes aut tum asiniel se ipso opto ad somnum conciliandum enicaciores , quia tempotibus tam iam illitae ; extrinsecὸ veternum i a ducunt, quod de ipso opto extrinsec Eadhibito in majoti quantitate non tam tam vim somnis eram commemorare Vel uti pollumus sequenti unguento possumus. Miramur tamen non cen
l. nuc. mosch. 5. v. 9. i. ateri sambucini parum M.f. s. a. Ung. pro Uu. Inungit ut fronti, temporibus,2iit ma noum, & pedum pulsibus. Similitet medici tantam medicamentorum congeriem pro alliciendo si, no adhibent , ut sunt balsamus hypnoticus , cataplasmata , epithema- numerari inter animalia somnolenta, eum ejus sordes inautibus opto majores aemulentur vires', attamen est animal melancholicum, forsan sordium optatatum energia. Si tantam vim extrinsece ejus in auribus sol des habent, si propinaientur, somnum inexpergi scibilem inducere arbitramur. Est itaque asinus animal lximiis praeditum virtutibiis, & totus quantus est asinus. medicamentosus existimatur , nec est inhumano cos pote moibus , cui asi
Idem asseti Clati Emias D . Baptita, emplastra , turiandae ex laudano sta Hotura uelim in scio Asino Pyha- optato', clysteres, glandes , supposito' gotico . seu scientiarum Reso atorertia, de somnum pet podicem conci opus id est sane multiplici , ac re coimitant , poma ex orio, sacculi, noduli, odoramenta, suartus dic. quae si de. selibere voluissemus, caput in immensum Produceretur: sullicit, qudd G-dita cum Veterum, tum Recentiorum eruditione resertum. Ibi Momus varia, & opposta de Philosophia systemata, . q.iae t c saeculo circumseiuntur, con-
137쪽
trariasque ascrisones, quibus ipsa huc illuc distorquet ut , ac laceratur Philosophia , mente volvens; indignum id
ratus , atque animo per i itus, Iovem
adit, eique stomachabundus, magis exoticas, dissentiente' ite, ac, ut itὲ dicam , phantasticas Philosophorum opiniones de rerum natura majori ex parte refert. Iovi , quot sum id , Squid sibi velit, roganti; aliquem l pientissimum te pondct , eligendum , qui Philotopli iam ex rei veritate I formet, idque ratum a cunctis habet dum , tot commentitiis , sutilibusque sententiis , ct opinionibus in orcumtejectis. Auctore Molvo , cogit luppi, ter Deorum concilium: cum ibi alii alios ex antiquis philosophis , adjectis eorum laudibus, proponat : Momus, patefactis eorum ineptis dogmatibus,
ac vitiis , ad unum respuit, ac excludit. Taedio Divi tandem assecti , ct ira succensi ; ut ipse in medium afferat,quisbi tanto muneri par esse videatur, in-jungunt. Tunc Momus omnium maxime ad id oppositum, atque idoneum Asuum esse pronunciat; quare ab om nibus exibi atur, & magnis clamoriabus , ut impostor, exploditur. Post aliquas contentiones, indicto per I vem silentio . Asini laudes Momus e
promit , ac luculentum texit enco. tum , in quo praeter innumeras tum corporis, tum animi dotes, de virtuita , praeter multas scientias , Asinum Pro ipsa mente poni, ac germanum sapientis symbolum elle . clare ostendit.
Postremo Divi estieacibus Momi rationibus inducti , ad Philosophiam
scientiasque reformandas unanimi s suo Asinum eligunt,
Uzrtigo est spirituum motus deis
pravatus cum imaginationis deis pravatione, in quo omnia objecta circumagi , de in gyrum rotare videntur; at cuncta firma stant, & nullo pacto in gyrum vectuntur. Differt a phrenitide, di melancholia, quia in vestigine ratiocinatio inanet integra, ct imaginationis errorem advertit; in plire nitide verbi & melancholia ratiocinatio cum imaginatione assicitur. Duplex eth; una levis, altera teue-bricosa; levis est , in qua visio illaesa
manet ; & objecta lautum aliquanti tum in gyrum agi videntur; tenebrico. ia, in qua non lotum omnia circumrOtare apparent . sed etiam oculi simul caligine hebetan tur olfusa, vel sum
sa , vel varia coloramenta obversavuir.
In utraque vertig ne visio aliquantu-
una laedit ut, quia spiritus, qui ad
oculos recta tendere solent per nervos Opticos transvei sim movent ut , undὸ oculus illis non ita commodὸ si uitur, sed in tenebricosa vehenaentior est spirituum commotio , ita ut minus ad oculos ferantur, undε viliouis obtenebratio oticur.
Quaenam functio in vel tig ne prae sertim assiciatur, apud aut bores valita controvertit ut , de quibus prolix Eagit Seniurius Nonnulli vitium in visu et Ie autumant , quia ita depravatur,
ut res omnes externae circumagi vita
deantur ab oculo , ct praecipue iacidi stallino humore , qui in ipso ceri mine commovetur, do in tarum ver-
138쪽
xliiii ab Ipso animali spititu , quia ipse
et spiritus gytat , undὰ necesse est, ut omnes species externae visibiles in gyrum etiam verti videantur. Habet ut experimentum in speculo , quod quidem dum commovetur, di in gyrum
vertitue , tota domus; di ea , quae in Veculo repraesentant uc , commoventur, & gyrant. Ita species omnes viii. biles reptae ientantur in humore cir-stallino . tanquain in speculo si clystalbitriis tui inor moveatur, & gyrct movciatur , & gytant omnes spccies, quae in eo humore r praesemanitat. Hinc phantasitam non depravati, tasensum communem lolum pet accidens. depravari statuunt , quatenu5 s. ei salsus motus a vita ossi ratui : Ccxterarecte se habete , & motum illum a qui ea et discet nere . de motus magnitudinem dijudicare Sed expecim ut non ocu lum. , ct visum in vertigine allici, quod Ws quietae moveri putant uc , . cum etiam liquis clausis oculis , aut tectus in Drum agatur , nihilominus veri igine corripiatur , & pavimentum cui insistit , circumagi putet . & nisi ad mlai
culo se lustentet, concidat. Imo otatur Vert go mo: boia, etsi nulla vel a vilia, vel a mota, aut certe levis occasio Praebeatur.
Alii sensum communem praecipuς, non laesa stram alia : alij stantasiam, non laeto tensu communi, d prava istabilium. V rum senius communis , dc phantalia adici potest, sit visus ver iis ni occationem prabet , quia ut tr que rem, quae quiescit . quati motu agitatam apprehendit; Cum en in spiritus animalis sensuum objecta recipiat, ct ad sensuin communem. ct ad phan rasam rc sciat , si ille p n moveatur, objecta quoque movit i videntur. Ida.
betque se tes licui ἰn aliis rebus visibilibus. Etesim ni si rei albae species
per vitrum flavum , aut rubeum in oculum admittatur , res rubra, vel st va appatet: ita etiam cum res quiescentes moveri videntiat , si spiritus. animales non recte in oculos, sed cit-culat iter agitati influant. Si vero ab
externa tantum cauba excitetur uritiago, ta oculi sint clausi, seluin imaginatio allicit ut, non autem simul iei ius communis, utpote qui non agit, nisi ab externo sensu motus , ut exteris norum sensu tam obiecta medus s ensibus exterioribus peicipit, secundaridi postea motus, & visus lat pe laeditur. Cum enim a Phantasia animalis giel
sus legatur , accid t, ut laesa imagin tione , conlaque utei laedMur motus, Maegii concidant, quia spiritus animales in antet toti cercbri Palte piae te aturam moti, etiam cos , qui ad organa motus induunt, tu ibant, ac ut ino dinate moveantiat, essiciunt, unde sit,
uti piitibus antialibus , non uI pareat. in organa motas inquentibus, aegri collabam ut : aut , ut aliis placa cum omnia circumagi videantur , non habent, ubi aegri figant siciliam. EUquia spicituum hoc visium oculis quo-que communicatur , tenebrae simul
oculi soliutitur. Vtri: inque tamen etiam ie enire Pottit, ut & aliorum seniuum, i lio , qucd si illius animales in organa. Ius, ct inotus non instuant. Eienim cum si illius animales iecha lineat in nervos insiliant , si bi circula iit eo
moveantur, , net vos prael dilabuntur,. sicut aqua , quae in vale aliquo circ. lariter movetur, e vase non estiuit,.et sit
Depravatuc interdum auditus , S:
tunc. levia obauditu; finctuatio. In
139쪽
nonnullis etiam olfactus. & in aliis
gustus , ratio inatio autem , & memoria salva est , cum vertiginosi se errare
cognoscant in ipso pato xylino, di poli
Vettiginis signa uon sunt langius
inquirenda , cum aegris reserentibus,' manifesta fiant, ni n praecedit objectorum inveisio , di circumgyratio , de si tencblico a sit vertigo ; oculi simul valle obtenebrantur , modo quasi perspis iam nebulam , aut fumum , jam quasi observatue viridi, vel flavo , vel spadiceo , vel variegate colorato velo ; & o'nia inverti, di rotati in altum videntur. Hinc vertiginosus circum se palpat, adminiculum que arcns , quo se sustentet contra lapsum, &nisi adminiculum apprehendat , in terram labitur.
Diuert ab epilepsia, quia epilepticἱ
subitania velut siderati in terram concidunt , convelluntur, di denique sp uiam emittunt ex ore. Ab apoplexia, quia a plectici extemplo omnem sensum , & motum amittunt, & cum difficultate, &stet tote respirant lecsis in vertigine.
Si caput dolens gravitatem, & au. tium tinnitum percipiat , affectumidiopaticum in ipio capite elle dijudi, camus ; si veto in inlatiotibus partibus aliquod persentiatur gravamen , sympathicam elle vertiginem coniecta. ur. At incomparabilis Hrlmomius .lnnem vel tiginem ex debili stomacho oriri, Se assumpto vomitolio cessarie as Iait. Veterem Cases
luum animalium cliculationem GH. i. de ioc. alf capci . totus vertiginosus assignat, cui Utv. nes vulgaris in gyium se subici ibunt ; pso causa vcro antec dente , omnes humores, ut sanguinem
bilem, pituitam, & melancholiam, e quibus vapores elevari pollunt, cum tant a calidis , quam a frigidis vaporibus vertiginem exci: ait polle imaginatur. In diis vertiginum causis vulgales consentiunt medici, & Hermetici suo rv ore ulterius piogrediuntur.& non in simplicibus vaporibus sistunt , sed asierunt vapores , qui sa linis scateiit spiritibus ae timonia sua
eslicere capitis dolores S c & uncti Osos fumos , quales sunt, qui ex resi- .nosis lignis exhalant, nigras affecti nes concitare, si in cerebro illi vel g neiantur, vel ad cerebrum transi taatur ab aliis partibus. Transistitit ut pet venas, vil a te rias interiores, ta exteriores cervicis vapor, qui inaequaliter in his attei iis, vel cavitatibus cerebri citcumactus
humores varie impellit, ct spiritus animales, vertiginem simpliciter dictam essicit. Procedit etiam aliquandb ex ventriculo , & praecordiis, quibus vapores huiusmodi a cottupto aliquo humore suscitantur, qui spiritus inficiunt& luce privant. Exaltari hujusmodi fumos ex pinguioribus corporibus,& hos in morbis esse piobant HetaV. tici ex sanguine , & iacte; quibus incensis nigrae fuligines denigrandi vi
praeditae eliciunt ut, quae oleo sae ita ut, ut observare est.. Opinantur aliqui ex vulgaribus medicis , quibus etiam quataplurimi ex Hermeticisse liibsci ibunt, spiritus
auiuialta lucidos disse, de quia luce prae
140쪽
giti anisam quodammodo illuminant, dunt, etsi vertigo, ut Ipsmet fatentur, ct actiones quamplurimas peragunt, ct luce vel imminuta , vel deficiente, actiones quasdam vel minui, vel descere censent. Piobant spiritus anim les esse lucidos ex fulgore, qui ex oculos percusso exire observatur . Rex his , qui oculos habent splendidos, ut feles, sed nimi tum in modum , qui se philosophantur, allucinantur; nam
ignis, qui in nostro corpore est, lucidus non est , quia cum humido corpore est, propter causas alibi tactas, sic aqua quantumvis serveat, lumen non
Nee si lucidi ellent operari praenuncia aliquandb est epilopsiae, necessarib fieri debet tunc ab acti v pote epilepsae causa. Praeterea a quibusnam vaporibus nebulosis afficiantur, qui intente inlabentes aquas prospiciunt ' Qui inimvapol thedis , di curribus velocitet currentibus, si velocissimus rotarum cursus aspiciatur, insidentes invadit rQuinam e locis altissimis respiciunt, quive ex ira, maerore , subito in ve tiginem incidunt , quibus vaporibus corripiuntur Z Vt vera vertiginis causa
indagetur, imaginationis, quae in ipsa
aliquid possent ratione lucis, quia lux laedi iur, investiganda est essentia.
in retinam tantum agit , illamque movet, & visionem medio hoc motu excitat. Lumen vetb, quod conspicitiarin oculis selis est adventium ex dilatatione 'pupillae, & se etiam illud, Nostra Causa. Sensio non in his partibus sit, in
quibus fieri vulgb , ct ab aliis philos
qliod in multis observatur, qui noctu phis puta: ur, videlicEt in partibus. etiam per aliquod tempus legere poti quae organa ipsarum sunt. Probat ut sunt, ut sciunt philosophi. Neque lu- hoc ex historia duarum mulierum, qui-men semper retinam percutere deisti bus inscientibus a medicis recisum fuit ut luminis phantasma otiatur ; lassicit brachium, & crus: hae mulieres sem- namque , ut hoc oriatui, si retina fe- pet querebantur de doloribus in digi-riatus , sive comptimatur a corpori- tis, quibus carebant. Sensio igitur non bus , a quibus lumen excitatui, vel si fit in o: ganis externis, sed in sede atii. motus internus excitetur illi similis , inae , quam aliqui in cerebro statuunt. qui excitatur a lumine media retina, aliqui verb in corde , quidam in sto. se somniantes lumine phantasmatis, macho, alij tandem novissime in censetuntur , neque anima a lumine ata tio nerveo, & licet hae sententiae pro-citur, nisi quatenus lumen motum e. babilior es omnes sint, probabilius t citet in ejus sede. men videtur cerebrum animae sedem Chymicorum sententia vana est de esse. De parte celebri animae sede etiam fumis tenebricosis , sutile etiam est, quod dicunt de vapore sulphureo acrimoniam non habente; nam etiam va controvertitur, probabile tamen est
in conario animam sedem habete, hoc est in illo, veluti in quadam arce obpores salini actimoniam habentes ver- jectorum nuncios recipere: anima igi- tiginem efficere valent , ut observare tur, cum sedes illius mutatui, lentit. est in iis, qui ex comestione nimia & quia conarium corpus est, mutatisnapis , & allii in vertiginem incia tamen potest eo modo, ac corpus mu-y . Car. Musitani Trunna Medica. O tari
