장음표시 사용
371쪽
et ac novum vinum non adhuc perse- giam die judicatorio, nempE septima .cte defaecatum , quod ob spir ituosita- vel decima quarta, quia diebus juditem dc turbiditatem seipsum ad serum catoriis natura humores ad eas partes rem concitat, ut suas deponat faeces, transferre incipit, dissicilis respiratio. quas sursum , deorsumque tanto pro- M tandem hypochonditorum tensio pellit conata , ut magna optimi vini sine dolore. pars cum faecibus sursu ad orificij va- Praesentis haemorrhagiae prognosis sis forat in una feratur,& esstuat:idem ita se habet: Haemorrhagia mediocris, probabile est in juvenculo sanguinε &per rara adveniens intervalla saluta fieri. ut ad amovendam a se faeculen- tis est ; natura enim rectὰ operans sutiam servide se commoveat,& prae ser- perfluo pondere se exonerat: at si cre-vore sursum bulliat, ejusque pars ad Drae, largiores, & vehementes sanguia summum humani vasis orificium, ni- nis profusiones fuerint, pessimae;omne mirum nares superfluat , ac dictam enim sanguinis profluvium immodia constituat haemorrhagiam, in qua san- cum est periculo plenum , viam pret guis per nares exiliens vel a venis, A parans ad mortem, in primis si extre- arterijs imam, aut supremam cerebri ma frigeant, si facies appareat pallida, sedem permeantibus effunditur, vel 1 viridis, vel livida, vel animi deliquia, vasis , a palato ad nares descendenti- syncopen, vel cachexiam δί hydropen
bus, quae sunt venarum haemorrhoid omnino incurabilem excitat, ita ut lium iustac in ano, & utero. exempla non sint curatorum ab hy-
Prognss. drope,qui narium haemorrhagiam seia Duplex est haemorrhagia,iana immi- quutus sit, in quem etiam conjicit, sinens, altera praesens,Verum majori exi- per plura spatia ejusmodi fluxio pecstimationi erit medico imminentem nares diu fatiget, ac si consertim depraesagire, quam praesentem sistere ; continuatim nat.
ideoque 'imminentis praesagia sedulo Haemorrhagia in morbi principio
recensere oportet. Imminentis haemor- mala,quia symptornatica est, fit enim rhagiae prognosis , praesertim criticae a natura ante tempus ad excretionem eruitur ab alii onibus laesis,excremen- irritata a materiae morbificae malitia.
eis, & qualitatibus mutatis. Futuram Paucae sanguinis stillae in moibis per haemorrhagiam praesagiunt insomnia, nares effluctites, in fius tam praedicune& rerum rubrarum imagines capitis& eventum,de Vel mortem,vel recidiv mcetvicis dolor subi nec ortus ; tempo- praenunciant , & praecipue in morbi rum gravitas. & magna pullatio in il- principio, Epaminon Sileni exem-lorum arteriis; aurium tinnitus, vel so- plo penes Hip. Epidem. b. . i. qui inte-nitas; oculorum hebetudo, ver splen- rierunt, quod pusillum quid e naribus dotes , Marmarygines oculis obver- stillaverit agilificant enim naturae im-santes; faciei,& oculorum rubor; lucis becillitatem, vel malignitatem morbi, averso; lacrymae involiantariae ii pruri- eo q bd omnis excretio in morbistus aurium, nasi rubor; sanguinis stilla aclitis, quae tantum incipit & non si
die indice apparens v. g. quarta, vel nitur, damnanda est. Quod si stelli
decima, ostendit futuram haemorrha- die iudice prodit coctionis fgnis ut
372쪽
3io Trutinae Medicae L 1 B. I.
Cumque apparentibus su uram crisim te. Idque ex eo probat, quod sanguis Eper humorrhagia die critico significat. nare profluens,colore, substantia lau-Hς .norrhagia in quartana m illinum dabilis apparet; cum sanguis eodem signuin est, ut habetur se l. 8. aph s. tempore e vena detractus impurua de Ouibuscum i in quartani ebribus sanguis e naribus defluxerit, malum. Quia
sanguinis fluxus in melancholicis de phlegmaticis noxius est; hi enim sancorruptus videatur.
Plautibilis equidem est haec Fernelii
do miris, non tamen absolutὰ recipie-da. Verum est in quam plurimis mor-guinis profusione magis refrigerantur bis acutis, praecipue in febribus malis& debilitantur, quia vulgo quartana, gnis, haemorrhagiam saepe morbum ut & cachexia, & hydrops morbi fri- penitus non solvere,atque perpetuum gidi nominantur. Sic etiam si haemor- non est, sed tunς cum tales evacuati Ortiagia in senibus oboriatur, malum. nes fiunt a natata ante coctionis tem-Per hς morrhagiam quantoq; natura pus irritata a causamoi bifica. alias compensat evacuationes,it. l nota- Ad id,quod Fernelium dubium red-vit repoet Z.1.aph H. Mulieri menstruis dit, nimirum quod sanguis, qui in na- prater naturam descientibu anguinem rium h qmorrhagia emuit, semper pu- . naribus profuere,bonum.At si haemor- rus & floridus apparet,facile res pode- rhagia intempestivὰ supprimatur,co- mus; nam non semper E solis venis e vultionem,epilepsiam dcc parit,ut hς- fluit,sed cepe ex venis de arteriis simul. morrhoides longo tempore fluentes si puta e tertio crast, meningis sinu:sicut inconsiderate cohibeantur secundum de evenis, & artet ijs in cerebri basi. Hi p.tabis, aut hydropis & secundum per varias anastomosses cocurrentibus alios scirrhi, cancri, de leprae pericu- ista h morrhagia fieri potest. Cum er-lum impendent. gb iste sanguis non solum evenis, dia Febres acutas criticὰ & quahdoque arterijs fluat,non mirum est, si rubicui symptomatice ante humorum coctio- dior appareat, qi in ille,qui e venis in nem ii morrhagia solvit ; experimur cubito sectis emanat. enim qua plurimos a gravissimis morbis nari si h morrhagia liberatos suisse & praecipue febribus malignis , ut I xς ii ,que variolas de morbillos ha-ent adiunctos, si h morrhagia super veniat febris vel solvitur,vel mitigatur& variolet, vel morbili multo pauciores erumpunt, quam si nulla supervenisse th morrhagia.Veru huic doctrint; adversatur Fernetius inquiens: licet deliria,vigilias,capitis dolorem, dc reliqua symptomata demulceat, Vix tamen propriam morbi essentiam,& radicem evellit, quia languinis portio Purior emittitur, impurioii remane
Vulgares in hi mori hagiς curatione ita se gerunt : Cliticam non supprimunt, sed ad debitam sanguinis quantitatem fluere permittunt; Solet enim quandoq; licet critica,modum excedere, squidem sanguinis multitudine
gravata natura ad illius expulsionem excitatur, & modum tenere non potest , & vel, mentem facit evacuationem, unde virium jacturam,& mortem timere Oportet, tunc illam cohibent.
373쪽
ca r. XXVIII, De Narium Amor situ. 3ir
Implomaticam h morrhagia cohi- minus ad fluendum idonea; se sanguia bent celerioribus praesidi js, in anasto- moderate educendus ad J.j. vel ij. at imosi vasa rectusa obturant, in diaeresi iteratδ post hole spatium ut major fiat
uniunt, in diapedes densant, sanguine revulsio,viretq; simul nonde vastentur. ad nares conssaentem revellunt,ab iis- Alij ampliori foramine,& exigua qui- de .n,& vicinis partibus repellunt,Ea- titate sςpius repetita sanguinem detra- mores acres, & tenuiores sanguini liendam, & revulsionem melius fieri
permistos evacuant, dc corrigunt , censent: nam ut contrarius motus sania
eorum genesim prohibent,liepatis, dc guini concilietur,vehementiori agiti- venarurus retentionem roborant fi- dus est motu liquidem motus vehem cultatem. tior debiliornm rapit: idio quo am-Primo sanguinis missionem, quae in pliori soramine, de magis conseitim ter revulsoria remedia principem pos sanguis e filuit per sectam venam, eiss det locum, matute antequam vires promptius e naribus fluentem add debiles evaserint, celebrant. Hic Ba cit sanguine. bati suam excercent carnificinam, hic Non possumus non respondere ad barbatorum sanguificinatri aphat& hanc vulgarium controversi ina, licet aegrotus tanquam ad lanienam ducti , utraque sententia a vera medendi me- satellitio constipatus,per fidos carnifi- thodo aberret, tamen verisimilior vices,nimirum tonsoles. incisis venis sa- detur, quae ampliori utitur foramine. guinariorum in plebilem explet si- ex allatis rationibus de laquam impro-rim. Incidunt venam mediam,aut in- babilem reijcimus illam, quς angusturernam brachii e directo partis , qua statuit soramen .ex angusto enim for
sanguis profluit,dextri scilicet f ὲ nare mine subtilis sanguis i. spirituosus eia dextra, vel sinistri, si e sinistra, utriuia fiuit, remanente reliquo sanguine spi-que dum e nare utraque sanguis ema- ritibus effoeto, unde lipothymiae, synnarit. Si caput magis sanguine abun- copes, virium jacturae emergunt ob dare vident cephalicam aperiunt. In magnam spirituum deperditionem. magna plethora prius tali venam inci- Vindicandam censemus naturam adunt,piaesertim ubi ex suppressis men- tanta vulgarium laguificina,licet prς- sibus, vel haemorrhoidibus acciderit. dicent multos infirmos E faucibus orci Attamen si unica phlebotomia E mor- ereptos, cum potius per accidens id rhagia non cohibita sit illam reiterant evenerit, quam aliqua demonstratio- ad mali usque declinationem. ne; sunt enim probabiles conjecturae, Verum incompescibili jurgio con-.quae pro illa afferuntur. Non est haec trovertitur inter vulgares, an phlebo- recta via ad salutem, neq; optimae nomtomia fieri debeat angusto, an amplo tae med cus hoc incerti praesidu gene- foramine,& sanguis exigua quint: tate re uti debet quia periculum facere persi pius repetita detrahendus sit, adeo hominum mortes,ello quandoq; juviti ut in phalangas distincti invicem di- se observaverit, tamen multoties inte- diantur. Aliqui censent foramen simille expertus est. Itaq; recedat ame-ebere esse angustum , ut subtilis san- dicorum aula .hoC incertum reme-
374쪽
31L Trutinae Messicae L 1 B. I.
nicie tentatur; In ambguis enim &praesertim perniciosis tutior sententia amplectenda est,us' de praestat sanguinem, qui est vitae ines aurus, conservare, quam illum veluti aquam profundere Clamat enim occisorum sanguis ante thronum Dei: Vindica Dominebanguiuem no rum, qui effusus est. Quod de revulsione de derivatione dicunt vulgares in haemori hagia phleboroni a languinem ad laesam partem accurrentem posse sisti,dc retrahi,merum figmentum esse sanguinis circulatio Ostendit,ex quacumque enim parte sanguinem mittas,aeque totum corpus sanguine depletur. Putarunt creduli vulgares in humano corpore sanguinem intra venas, & arterias si ignare, ac posse aliquin do a laesis partibus iuauxilium retrahi.Sanguinisi g turmisso solam aufert plet horam,non caco-chymiam verum vix adduci possumusaei credamus naturam, quae nunquam
deficit in necessarijs , in supei fluis
abundare , ut tantam sanguinis copiam produci patiatur, quantam venae capere non possint.
Post phlabotomias alia adhibent revulsoria praesidia , ut cucurbitulas
cum scarificatione in scapulis, dc cervice , quibus fluentem a naribus sanguinem retrahere imaginantur. Attamen non est tutum remedium, post indenim sanguinem ab inferioribus par-t.bus ad luperiores attrahere, de novo a illuxui occasionem piae bere. Hi rudines post aures,extremorum frict: ones, eorundem ligaturas dololificas, loliones quoque ex aqua fervente Cucurbitulam latis magnam sine scaris catione hypochondrio applicandam jubeiar, dextro, si e dexteιa n re sanguis
euat, sinistio, si e nare sinistia ς siluat, utrique si ex utraque sanguis emit at
Verum cuc orbitulat um applicatio hypochondriorum regioni est medicamenti genus maximo periculo adjunctiim ; sanguis enm tunc effervesct iis ad hepar de lienem magna copia attrahi potest Nin his partibus initiminationem cssicere, cujus inflammationis historiam narrat de quod am aulico Fabricius mManus obf. 47. cent. 2. Huius occ itione cujudam medici Vulgitas recordamur, qui in narium haemorrhagia cucurbitulas supra utramque inaminam cuidam juveni
applicuit, sanguis quidem extempl5
substetu, sed ita maxima raucedo subsequuta fuit, ut vix miser audiri potuerit, quem ad mortem usque comutata fuit.
Si narium haemorrhagiae sola plet hora sit causa, sola sanguinis revulit 3 sussicit, nec purgatione opus est , ubi ver δ vitiosi alijsucci sangitini sunt admisti, purgans medicamentum, quod compressivum vocant, instituunt , quia non niti l adstringunt, de hum rum revulsio ad inferiora si : tale concinnant. si praecipue bilis redundet. ex
chebulis, I rivo ex multiplici rosarum infusisue , γ ν barbaro torre fudio. Velum vulgarium pace, purgans me dicamentum nullum jus intra venas habet,cum illuc non pateat aditus. His omnibus administratis, si sanguis adhuc fluat, ad alia deveniunt medicamenta re tam intio, quam soris imponuntur ; unde primo exhibent syrupos ref igerantes, ut de succo acerosa, de nymphaea, cichorio , portulacae c. cum aquis Plantaginis , lactuca, portulacae cte. Vel optata, ut Philo-mmu Romanum, Persicum, requies Nu
375쪽
Iat, putant enim optata esse frigidi, non desint alia remetiorum oener, ela languinem in crastare ; non exhi- eis caciora & tutiorahenda tamen sunt aegio debili, quia Hepar ceratoDntalico,et lun uento
cinguatur. - dum sanguinem sursum mittit. oris topica applicant refrigerati- Testes circumligant aqua fri et Maria, capiti nempe, fronti, temporibus, panno madido ex aqua Haistis' micono, hepati, testibus, manibas, bra- portulacae, bus paseor , pulvere rose- Chus, pedibus tandem toti corpori. rum, O trochi ideo sera. Veii in Caput aqua frigida perfundunt; nullus consensus est inter ies vverinia sanguis per refrigerantia in- nares ; si est bai ba sanguis flueret, uti- .pulsus, venas, quae alto sunt, re- que hoc remedii genus concede emus plebit, & sanguinis fluxus augebitur, cum inter barbam & icitos maenus Vel sanguis retentus convulsionem, intercedat consensus, ut videre est in apoplex iam, parotidem , dyspnoeam, eunuchis, qui quia testibus carent, aut alium quempiam gravem affe- carent quoque baeiba.ctum excitare poterit. Manus, brachia ει quoque pedes re-l ronti de temporibus seium ex frigerare vat id utile esse dijudicrent ne aqua valde frigida, vel exsucco plan- proin id in aquam in nidam im me ruinii, Arse resoru olant m addi- gunt. Vel aqua frigida volas. & dilanto aceto ad penetrationem, applicant tas e carpi regione lavant, ubi arteriae cum linteis, quae dum calescere inci- pulsant. Vel elices , ferrum aut alii piunt, frequenter mutant. Vel iterato frigida manibus tractinda imperant fiontem songia aceto frigido madida aut pedibus laminas plumbeas velis revi: . , pideas substernunt. Collo linteum ex aqua frigida ma- Tandumst omnibus his refristerania didum circumdan ; verum in hoc me- tibus sanguinis fluxus non con neseatus est, ne apoplexia, vel syncope ac- tur, quia maximo in fervore versatur ceriatur , praeclusis vijs inter cor, & quidem vulgares torum corpus in bal- cerebrum. . Deum frigidum demittunt. Verum heet aciem aqua gelida conspurcant , remedia sunt ex aqua frigida. quia non solum sanguinem fluentem Nihil proficientibus refristerantibus repellit, verum etiam eundem ad inte- ad adstringentia recurrunt, uti suntriora retrahit Sed aqua frigida satis in myrtosi selia, consetida major, bolis magna copia in faciem conjici debet armen ,terra ginta corasita, acacia ex improviso, nempe ad dRos, Vel tres h'pacipii, cortice granatorum, κ'uis cyathos per brevia intervalla proje- draconis. lapis haematites 2 c. ex qui- cios. erranu tamen hoc temedium bus pulvei es concinnam intra nares a luet frigidet syncopen excitare potest, ipsunt dos, vel aceto, & ovi album ivel altem lipothymiam & aegrum de ne subagitant, fronti, & tempoributini d: o tollere. Neque optimum reme- admovent, Vel supra linteamen extendium cst ad haemorrhagiae fluxum co- dunt, ct collia , ubi venae iustila e iubendum sincopen excitare, cum descendunt, circumdant. β
376쪽
vel utuntur sympis cydoniorum ,
ssu, trochsu de terra Agillata despodro, de carabe, myua Ndomorum , Nex supra diastis pulveribus vacia electuaria de optata parant. Instillant in aurem acetum, quae na
ti suenti proxima est ; sic enim venam, per quam sanguis, fluit, adstrin
Fabam, aut numisma argenteum radici narium intercilia admotum. dc falcia alete alligatum, ut fortiter par- rein Comprimat, eundem fluxum cO- hibere credunt. N , ii di sunt vulgaribus medicamentaspecifica, quae a proprietate occulta sanguinem fluentem cohibent. Ita est urticasuccus, quem seri et, atque iterum ad g. IV. propinant, tum per nares attractus, tum fonti dc temporibus
admovent totam urticam contusam.
Stercus porcinum inter praestantissima 1 pec inca recentent, si calens fronti, A temporibus admoveatur, vel olfaciendum de ur, vel siccus in nares immittatur. Maximopere etiam ad sy-dera extollunt siercus asininum eodem
modo usurparum, ut de porcino dictum est ; imo coniiciunto pium desercore asinino. Narrat Rodericus a Cain ro tib. i. de m-bis mutierum cap. q. Medicum quendam septuagenarium i morrhaguae maxime obnoxium , stercus asininum mod ce exsiccatum
in capsu a semper gestare lolitum, Cui medicamento nullum aliud sinite se reperiit e referebat, pr esertim si succo
urticae commistum, si liccum, aut recens per se naribus exhiberetur. Multi vulgares haemorrh. giae Occurrunt vel bis aliquibus supe istitiosi, qu recensete non licet; sed haec Lerea de inutilia sunt experta, ut psate in adce verborum fundata. Si narium hamori hagia sit critica, aut consueta, de modum seivet, non impediend', si si copia vires prosternat. Nunquam autem statim in principio ii statur, de multo tardius in iis, qui in aetate sunt juvenili, de con- istitutione corporis sangΗinea, & quibus haemorrhoides , aut menses lubstituerunt; multi enim ex intempestiva suppressione in graves. aut chronicos morbos incideiunt. Morbosae, seu symptomaticae mox in principio succurrendum,& quo longiori tempore fluxus duravit,ed citius occurrendum est, ne vires prosternantur. Nostra Curatio. Succurrimus narium haemorrhagij
rum internis tum externis medicamentis. Interna sunt. qtiae sanguinis acrimoniam, ejusque particulas sal nas, & sulphureas absorbent, ac procipitant quae sanguinis impetum , Mi urgelcent tam mitigant, pacantque, quae particulas acriores aissolutas hebetant, & compingunt, & tandem quς vasa angu llant. Sanguinis acrimoniam obtundunt in primis crocus Martis cum succo cydoniorum aqua bur pastoris, vel ejus suc sed pi stat extractum croci Martis sequens, si ejus grana quatuor ca aqua plantaginis exhibeantur: V. . Limatura Martis L. I. undantur lente, ta successive aquaesontis i. iv. ad viij.
Digerantur per noctem in cineribu , vel arenaad totalem usque so,tionem. Hinc
per alembicum aqua fortis ab irahitur ad Dissi tiroci by
377쪽
C A r. XXVIII. De Narium Haemora agia. 32 s
adscitatem pulveri restanti a funda- vitraoti aκa 56. Aur vinis rati vulgaris ad duorum somnium pulvis subii h mus. digitorum eminentia-, supposito alem- & tabaci init.:r naribus indatur. Vel, buro coeco, digere in arena. donec rubes alumen, quod lacca pictorum pro in- rat tunc vini J iritum abstrahe mlium carnato colore larvetur. Item fuligo funde, ecundum artem ita procede, ramini succisi i sardiendida, pul vetia donec corrosi salia aqua fortu totalia sata. Opus in martio captus exsiccatus,ur ab radia sint. Tune nosum vini hia O in pulverem redactus, ac in nasum ritum a funde,digere,& mctum de se immissus.
ra, dyis repere donec nil amptius de , - Sed advertendum est, quod fluxu rura extrahatur omnes usu lanes . seu sedato per escarotica medicamenta,
decantationes commisce 2 per Ba ia, vel glutinantia dcc. ei chara non stet et cineres ad oleualem e destilla. removenda, neque sanguis cogula-
Utilis eii orvus I magisterium, ta tus. Si adsit , ob novae haemori hagiae
tinctura coralliorum, essentia rosarum periculum. rubrarum, t-ctura lapidis haematitis, Sanguinem coagulant aquassem crorum, Gursiue igne praeparatum , camphorae quantita , resa chari Satur amplurima antes corbutica, quae san- ni,5c linteamina mali. fiant, ac collo, gui is acrimoniam corrigunt,de mul- ubi venae jugulares descendunt, circent, de adimunt. cum lcntur. imb aqua permatis Oxa- Sanguinis motum, & impetum re- rum lavare faciem , α nares cibi amo- fraenai Liudanum optatumeiu uetin. dum est. Laminam, vel numisema ase Pura, spermoti compositum, praecipud genteum aliquo viato inunclum, ae
efficacissilitum est ad quamvis haemo i quenti unguento fonti applicarithagiam sistendam si in aqua bur ae jubemus palloris ad grana tria, vel quatuor e V. Croci Martis subtiliter pulveriani beatur,pi aesentaneum verb fit medi- sati, pomeque reverberati. camentum , si aliquid laudant optati ta croci t eneris ana Sii. addatur , ta cum θ πο 3apaveris cum M. visci pomors. Animent m. - sados,vel urtica succo exhibe tur. Lodaum, vel optum intra nares ire. -
Externa ea medicamenta conveni- missum mitificc haemori hagianas stit. Knt,quae austeritate sua vastat ars uise- Si sanguis ex arteriis ssuat, quia spira coarctant, de angustiant, ut vitri ritibus turget, difficulter reprimitur; tum, vel e a vespa assumpatictu, generosa ,&plura remedia ais medi- quo lintea sanguine madefacta insper- ca excogitavit, de scut hominem sergi debent Magnone te juvat colcholar, vare didicit,ita & sanguinem , inter vel terra exanimata uriesi, vel ipsum alia nullum aliud praestantissimum vitriolum rubficatum intra nares immissum , vel gestatum. Vel sequens pulvis pluries a nobis experuis ut V. Cortis. granato aluminuare medium in tota republica medica inveniri potest, quam aqua amrialis, ad quamlibet haemorrhagiam depi ratam sistendim , descripta in nosti a P Mechnia sophica lib. q. cap. I. ut. I.
re m, im iura lapidis haematitis, Sanguinem coagulant aquasperma-
. . m perium margaritarum, oculi cau- tis ranarum, si in ea addatur pauca
378쪽
Causae haemorrhasiae deindὰ, si aderit , respiciendum est , quapropter si
sanguis aquosus nimium fuerit,emendandus remedijs appropriatis, scilicet pilulis de cynulas a. Si mordax, mordacitas compescenda,& causa principalis removenda. Examinandum quo-
ue diligenter erit, quae mordacitas,
at inan), an vitriolata sit. A naribus recte ad os descendimus ut more nostro ejus lanruores eximinemus, de eo iam unicuique medicam opem praestemus.
Tonsillarum. Medicae L et B. I.
sim obiervavit Ab i observ. i .Qui Κῆ .doque in linguae supellicie hinc inde
Verrucarum instar tumusculi sciri hosi . Oriuntur, alij tamen sunt molliores,&albi, & aliorum colorum alij, qui alue Venerea ortum habent. Interdum est cedema, vel Cancer. Quandoque a lue Venerea, & ab hydram gyri inunctione ita intume cit . ut
ex Ore cinineat. Nonnunquam ex materia venenata , ut fungorum V
nenato lumesia, Napelli, aconiti, 'eralterius rei venenatae, vel bestiae venenatae mortu linguae tumor excitatur, ut in quodam milite Hispano ex viperae morsu observavimus. Tandem ex inflammatione intumescit lingua, de qua udoque inflammatio in abscussum degeneIat.
generibus lingua laborat, interdum supra modum incrementum sumit, ita Gal. de dist. morb. eap. 9. scribit se vidisse cu'usdam tinguam supra modum abfue usio doloris sensu excrevise , ut neque αδε- a , neque scirrhu neque inflammatio es videretur. Neque enim prementi digito cedebat, neque omnino sensu carebat, neque dolore ims stabatur, sied hoc isum incrementum dumtaxat erat, nihil ipsa si stantiae particula vitiata. Verum hoc accidit ob copiam utilis alimenti in eius substantiam convers. Nonnunquam ex magna alimenti degener Dii copia ita intumescit lingua, ut vix in ore contineri possit, ut F.υ-
Linguae tumor visui patet, si vernsi ex alimenti copia , lingua sensim
incrementum sumit aequaliter secundum omnes partes,&dolor ac vitiosorum humorum signa absunt. Si fi it ex alimeti degenerari colluvie, cactextae signa,& dolor plerumque adest,& Ω-rd magis in una parte , quam in alia apparet. si tu musculi verrucarum instar sint, in sui eis cie apparent, sunt
molliores , albi, 3c aliorum colorum. Si ex Lue Venerea sit tumor, ejus notae etiam alibi in corpore apparent.
Si ex veneno, aut re venenata ium
pta, id ex aegri relatione patebit, de alia etiam veneni signa aderunt Sidemum ex inflammatione, adcst sa-ciei & litigii e tubor, eorporis habitus est calidior, dolor manifestus, ecfebris percipitur.
379쪽
CL p. XXIX. De Linguae rumore'. 317
sed niatum ijs augetur: nullo igitur modo adhibenda sunt ob infelices luccellus , quia humor repercusius ad internas, principes, &nobiliores remeat partes, & majora damna interre potest. Praeterea repellentia frigida, &humida sunt, qua de re potius adstringunt, quam rer . . . o A pς lupi In augmcnto Diambrori Linguae tumor perniciosus est, nec addant, de in declinatione acetum causa. Horum tumorum causae variae sunt juxta tumoris qualitatem, de quibussio loco egimus. Prognosis.
ce piciendus , lingua enim suo motu admiscent sicillitιcum
sermoni, & cibi, potusque deglutitioni inservit, quia in lingua tumida laeditur. Insuper ex nimio linguae tumore siti cationis periculum imminet. Si linguae tumor sit durus, lividus , de ad cancri naturam accedens insanabilis est
Curatio. In materia venenosa ad alexi pharmaca confugiunt, de os Colluunt decem plantaginis , scabi sympo rosus. St. linguae sit inflammatorius,
primo cephalicam tundunt venam deinde sublingualem , & cucurbitulas usurpant. Ut abscessus rumpatur , utuntur decocto hordei, ta- , , .. dito Syri de tu bis. Qitando Credunt vulgηres linguae tumo- que sicum per medium lassam contι- rem per fluxionem heri , ideoque nub super linguae tumorem pe stare eam evacuant, repellunt, & quae fluit, imponunt, ajunt enim scus sup- discutiunt, vel suppurant. Si sanguis abundat, venam cephalizam in frachio aperiunt, & cucurbitulas cervici apponunt. Postmodum venae sectionem sub linqua instituunt. Si
purationem promovere. Tumo rem scalpello aperiunt, nisi sponte rumpatur. Excreto pure , abG cesssiim apertum eluunt decocto plantaginis , cicercrubr. ta agrimon. ad-
humor fuerit biliosus , vel pituit , duo mella rosacra , abste sum ulcussus, convenienti utuntur pharmaco. consolidant. Praemissis universalibus, de revulsionibus, ac diversionibus adhibitis, in tumore a sanguine ortum ducente, repellentibus in principio utuntur medicamentis . ut succo citri , in
monum , rabiBm , granatorum, acetos, lactucae , t . Inquiunt enim hos succos se a frigiditate, & aciditatis ratione humiditatem cum saliva educere. Velum repellentia non tantem magnum inseruat tauinum, Si lingua ex nimia alimenti copia incrementum sumat, decenti diaeta absolvitur. . Si ex alimenti degenerati colluvie linguae tumor ortum ducat, nullum majus remedium inveniri po-
χἀ , quam medicamentum purgins, hujusmodi erit extractum catholicum , cujus rei experimentum. habemus apud mi tib . m. cv. 8.
380쪽
ενιδ-m, ore continera non posset Erat qui 'agenarim Iam rea 3 .horaque fere decima erat, cum ad eum primum accessi, ta vidi. Ac visu niihi es usitatis mihi pilum, qua ex aloescam- moueo, cs colocynthide constant, vestere
datu purgandu . terum ea nocte eνι-
denti simum , per quietem in somniumnsrum homini consilium, teriam ip- Iam medicamenti desinime. Linguae tumor ex lue Venerea sist, ejus curatio ad eundem morbum dirigenda est. Si in lingua carcinoma st, ulcus nimiium durum, atrum, callosum, dc melancholicum , malum incurabile est,si irritatur, venas erodit, sanguinem profundit, ac per totam linguam ad ejus radicem usque serpit,& mortem infert , pro more enim cancri vulgaribus non auscultat remediis, nisi nostra,& selectiora cap. 9.de cancro cap.23. De ulcere cancros istumantur.
Si in linguae superficie tumusculi
verrucarum instar infestent , eorum curatio cap. 27. De Verrucis petenda est, sed selectoria, & mitiora ratione partis desumuntur medica
Si ex materia venenata assumpta , vel bestiae venenatae morsu
linguae tumor excitetur , in huj iam odi malo tumor non est magni momenti , sed id, quod urget , est Venenum , quod illico ex inguendum est , quo extincto , facilis est linguae ad naturalem statum reductio. vitanda sunt phlebotomia.& purgantia : nam ipso veneno
sunt nocentiora , quia ipsum ad corporis centrum trahunt , dc intus retiaciat. Si igitur vcuenum alia
sumptum fuerit , omni diligenti ,
3c nulla postposita mora , nam periculum est in mora , illico ocorpore eliminetur emeticis , quae leniora sint , dc una lentorem habeant , ut salia corrosiva , dc
sulphura ins inamabilia infringant , & gas illud suffocativum disperdant. Non desint clysteres pingues , de mucilaginosi , si in
intestina aliqua veneni portio de iacenderit. Interim venenum statim foras eliminetur , ne ad interiora serpat . & si in venas , vel arterias se intrusit , alexi pharmacis exturbetur , hujusmodi sunt Theriaca , Mithra tium , elect. debacc. junici c. c. terra sigillata , bo- δεμ armemu , unicornu , de Getera vulgaria. Si a bestiae venenatae morsu pendeat linguae tumor , exhibeantur alexi pharmaca supra enumerata. sed prae caeteris Theriaca, Orvi tanum , Mithridatium , aqua theriacam ex stiritu vini , tinctura Dec. junip. de interim demorsus gargaris. mala adhibeat , Quae vim acidit tis infringendae habent , ut sunt aia alia omnia in si co ruta caprariae, iis deco D tormentisia , scordi', sic sonerat . Item vinis ritu, cumsale vipera-mm,dc pro pauperibus,in qua sal dis
solutum fuerit, gargarietetur. Vcium de vulneribus ex venenato morsu ii
si stis, ut viperae, aspidis, scorpionis
Si lingua in s minatione tente tur , os gargarizandum d cocto aliquo discutiente in principio , ex
