R. D. Caroli Musitani ... Opera medica chymicopractica, seu Trutina medicochymica, in 3. partes diuisa; ... Cum indicibus capitum, rerum, et materiarum locupletissimis

발행: 1700년

분량: 841페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

581쪽

& ab ijs in dies deterior non redderetur. Plerique oppositam tuentur sententiam, quia vomitu rei j ciuntur humores non contrari j, nimirum acida appetentes, acida vomunt ; humores

enim pravi, & vitioli. quasi famili res redditi naturam ad similium conservationem stimulam, ac proinde tamilia appetunt: sed si pica laborantes appeterent similia cautae morbificae , ex eorum frequenti , & copioso usu

malum maxime augeretur ,& tamen hujusmodi aegrotantes videmus carbones, cineres, calcem, gypsum ,

aliaque noxij lima ingurgitare & ex ijs levistimam, vel nullam percipere

noxam, a quibus bene valentes ad internecionem usque laederentur. Praeterea, quae convenientia est inter carbones, cinerem , calcem, gypsum dec. cum humoribus S Tandem praegnantes salsos , & acidos vomitu reijcere humores & tamen neque salsa, neque acida appetere videmus , sed potius toto genere diversa. Nonnulli probabile autumant potius a simili, quam a conitaria qualitate depravatam provenire appetentiam, attamen quae illa sit non tantum explicatu dissicilem,

sed impossibilem dijudicant , cum nulla in manifestis qualitatibus convenientia sit cum humoribus dulcibus , salsis, vel acidis. Versim ad occn itas confugiunt qua litates, & si

qualitas est occulta, quomodo sciunt potius a simili , quam a contraria depravatum provenire appetitum. Nos in pica humori pravo neque contraria, neque similia appeti tu ta nostra principia statuimus ; natura enim gravata, vel irritata ab

illis humoribus talia appetit non prout illis contraria . vel similia ad

eorum correctionem, sed ut opportunum producti remedium, ut nimirum illos rectificet, & corrigantur , quibus Getificatis, correcti seque ad appetendum solitum, & conveniens redeat alimentum. Id p tet, quia aegi orantes ex frequenti,& exuberanti absurdarum rerum usu

nullam percipiunt noxam ; imo eis ita oblectantur , ut laudabiles re iapuant cibos, quod in statu sano alias seret. Videmus excalfacta corpora , sive in statu naturali, ut per immodica exercitia, sive in statu praeternatuali, ut in febribus restia

gerationem expetere non tanquam contrariam qualitatem, sed tanquam opportunum remedium. Item fames sanatur non contrario cibo, non

denique simili, sed sedat famem cibus, quia a propriatum remedium. Sic canes otia, colun bae lapillos v rant , mutio ferrum , non quia sermento contraria, vel similia , sed opportunum remedium. Eadem qu que ratione rerum insolitarum appetitus aliquos solvit morbos. Vorant aegro antes terram, cretam, gypsum, carbones, cineres, calcem, L smilia , quia in his sal nitro um , vel aikili, quod acido aluminoso junctum , istud infringitur, & corrigitur , ita provida stimulante natura..Hinc inepti discant vulgares ex ijs,. quae pica laborantes Vorant, appropriatum elici posse remedium ad

hunc moibum corrigendum. Vorant copiosὰ , nimiium acetum, li- mones, aurantia , fructus acerbos, ut remedium opportunum sine laesione, quoium succus in illud enscolpori innoxium tiansinutatiu , ut PMQ

582쪽

patet in oleo Vitrioli accerrimo , vel apposita manu ad al uod mem ,

quod sine corrosione in ventriculo brum,licξt inadvertentri& ci a volui rium me morari potest ; perfusum talis concursum sui appetitus stigma in tamen cremori tartari intangitur , fietu depingunt, membrum contacto& cicuratur , tanquam ab appro- COCrespondens, imagine obiecti illi iis oriato remedio , & fit cremor perturbationis. UndE si appetitus fuit tartari vitrio latus , ut postmo- ad cerasum, depingitur ceratum utiqueddin utrumque in setis larga quan- in istu, Sin membro consimili qualetitate absque ulla.noxa in Ven- praegnans sibi manu tetigit, quod vir triculo morari ooisit. Illa succus descit, flavescit & rubescit quotannis. acidui alumino ius iuxta conditio- iisdem temporibus, quibus arboris cenes.& gradus suas nanciscitur pro- rasa,has collarum varietares acquirunt. orietates , quapropter non uno, eo- Dignulti videtur examine,quomoob

emque modo se habet , sed juxta id contingat, pro quo dicimus homis

cujusvis naturam, & dispositiones num primmationes circa stomachio se duatur. Sc causatur appetitus ta- sabricari, & mdE ad cor ascendere, mires vel talis ut humor in tali, lietum verb proclivius ad uterum mi ve tali eraditatione corrigatur, & ti,quia mulier naturaliter morationes Oriens ab eius molestia releve- mittit vitales ad istum,ideoque omnis r ' praecordiorum commotio in mulieri- 'Pie, quandoque ad istidas se exten- bus continub respicit uterum, sive in ait ut ad cimices, pediculos, scarabeos eo adsit tarus,sive non .Omnis genera- Re vel ad noti tanda ut ad Lanas,pan- tio imaginationem praestipponit, juxta telas, earnes crudas Sc. In ejusmo- quam suas exequitur dispositiones, - i aegrotis non tantum pro causa assi- dE tam in animalibus, quam in plantisonamus gustum , Odoiam que depra- sua cujusque est imaginatio suo modo, at uni velum etiam sal acidum alumi- productrix tamen utrobiqtie tacundi- nolum exerementum , quod imagina- istis seminum , tam ad esse naturale, tionem depravat,& ad peregrina liimu- quam monstruosum. Sicut praetinans; t.non quidem ex ratione, sed exotica non operatur,nis si perturbatione ps

''D m,laei, dux est tantam prae- faciens animam descendere in semen, stilantium affectio, causam assignamus ut illud illuminet. Mulier praegn1nsvehemens desiderium, quod non qui- ita fortiter per phantasiam operatur,ut 2 eibos ab hominum natura lie- nec vir,nec alia quaevi, tamina opere- sed si litos Attur, qui tanta animi tur. Insuper in praegnante manus ie- fiooetentia , & aviditate praegnantium quisitur, organum organorum,ut ex e totam vitae oeconomimam agitant,per- num, ' signum determinati membri in inibant,& depravant ut in tanta animi quo imag i est sculpenda, sora animariettiubationem agitatione nis deside- perpetuo utitur inedias sis per quae :

vel abortiunt, so fertur ad essem operari. Ut no-

583쪽

CA P. V. De ssica, Cr Malacia. ueri

tandum, si pr, trans sterit dextera, sini- nicialium vel abolium ves in socii fit stia tamen manu aliquod sui membri ma per totam ipsus vitam retincit attigerit sub pertilibationis ivluliu , i- dum. hil inde super statum signabitur. Uadd Veterum Curatio. apparet, quod mai us illa,quae comm Vulgares in picae curatione pravos

nis, ordinaria, & quotidiana ct cogita- huitiores in ventriculo ccntentos eva- tuum executrix , sit etiam directiva ad cua dos praescribunt vo tu , quem imaginationum loca,& operatione . concitant decoctu raphiam aut aqua te- Prognois. yida cum butyro , etiam in praegnantia

Pica miserandus est affcctus, & nul- bus Auia praegnantes E p imis men-

Iatenus tamen periculosus, si ivsolita,& sibus sine noxa vomere sol. nt; attaminaliena a cibi natura vorentur quantum si humores commode per vomiti m satis ad humotis in ventriculo contenti purgari nequeunt, illo i piaepara i , &correctionem : verum si eorum usus sit per alvum evacuant, eandcm observantia exuberans, ut natura oneri succum- tes methodum in praegnan; ibus, quas bat, iade gravissimi succedunt morbi, tamen lenioribus purgant.Sed quia ho- quia vitia a prima coctione, necesse est rum humorum natura in eorum se icia, secundam &c. vitiati, ex qua pertia ce tii peculiaris qua' itas est prorous occuI- obstructiones , cachexiae, hydropes, S ta , deberent ea praescribere medica- plurima contingunt mala , attam to Ob' menta,quae id peincerent occulta qua-Lervatum est sceminas , quae tali labo Plitate,& non quae ex suis promunt pan-rant affectu, saepὰ talia praeter naturam dectis: quasi vulgaria medicamenta eL sne noxa comedisse , praecipue men- sent veluti panacaea, quae omni humo struis fluentibus. Si humor consertim rum geneti accommodari possent.

ad ventriculi os seratur, cardialgias in- N in omittunt phlebetomiam, & Interdum producit,ex quibus lipothy mia forminis non gravidis venam in malleo. εἰ syncope, di quandoque mors succe, io, vel poplite secant in vitia veid haedere solet. Minus malum est in hoc as- morrho .aum enas aperiunt : ed frustra sectu acida . austera , & acuta vorare, laborant, nisi menses provocentur, ob qu m res a natui a alienas, quia signifi- structiones reseientur, & haemori holacat minorem excessuma statii naturali, dum duxus conche tu .

qui saca ux emendati potest. Si ab alie- Ad di cutiendis pravos humores

nis xbstinere inc piunt pica laborantes, ventriculi tun cis compactos ci lebrantct laud bilibus utuntur eduliis minoii ante cibum capoires. vel ol vi sale

eum saltidio, incipientis curationis cer- ac tu conitas. Plaesicribunt venti icuum tissimum est in d esum. Praegnantes a roborantia, ut ni. δερumticum pica ii plurimum liberaxi solent cisca pulvere ment hi psiccae. ρai em cum c quartum g slationis m nsem, quia per cydonio ' , era. at rum I u n. aut

rates ductus succum acidum alumino- npm generosi r 'tir 8 i. si ae an

sum natura excludit, ne foetui noxa in- pro it . vel os ii t. et ii iii is dici , p seratur. . tent. As excitandum no malem a p ti- Malacia perpetud malum portendit, tu ,& venuiculi os d erge. dum l .iu-

584쪽

ue L L Trutina Medicae Lia. III. .

dant am satis amaras cumZane. Item conducit, nam somnus aeyros ab eduliisetcherii decoctum in aqua conditum ab hominum natura insolitis avocat,hu- le,oleo .ct aceto. Troiula de Pasi mu- mores temperat, corrigit, & horum de-lier. cap. ii ad sidera extollit Iab. co- sideriorum sensum obti indit. Llas , vel conditas saccbaro, putatque Alvus lubrica praelectim clue steribus pravam apPetentiam in mulieribus adi- seivanda cst, vel si is, quae alvum lenitet mere ab occulta pi OPrietate. 1m pro subducunt, quotidie proi itetur. quia hoc siis vana,& nimis rustica sunt vulga- modo a ventriculo lenissimὸ humores xium medicamental exturbat. Si mentes, vel haemorrhoides reo tra Curatis. lint stippressi , ad debitum reducantur Hujus duplicis affectus curatio dupli- fluorem. cem requirit domitore, unus est diaereti- Ausmus variis, & solidis rationibuscus, alte cilia. maccuticiis, ptimus cx sex persuadcndus est, ut ab his, ct alijs ins i. rebus non-natui alibus Potendus est, I ii is, inconvenientibus, & ab irdis, aciutar quas plina in tenet Ioccim. minime alibiIibus avertatur. Aer qui debet cile temperatus, purE, Pharmaceriticus victor pro picae cu-S tcntii, , ac ratallo modo crastus, frigi- ratione non tantum dirigendus est ad dias,ncbul is. S.& . asoribus rcsertus. productum , sed etiam au causam , quo C;bus iit op imi succi,omnium avium ad producti eliminationem utiliter per carnescunt a coinoda illimae,. raeiciti in alvum, Yomitumve institui pollunt pii columbarum allatarum. Vitandae sunt gationes , attamcn in prxgnantibus VO-

carnescias e , & vi ci ae, hinc a 'ninae , mitus, ct purgantia licet benigniora I caprinae,& miles fusiantur Cibi con- cum non habent. Ad ejusdem productidiendii. int aromatibus, & t, conditi correctionem, & mitisationem prosunt

m. xline confertilit Pyra cydonia cocta, salia tam nitro , quam athalia pyr ec cinnamoino conspersa Iuvant. Quae- rotechnica arte elicita ex rebus a cibi cum 9ue optantur ab his a Accatis in cx- natura alienis, quas aegrotantes Vorant, tremis caiiD s cimsp.ircentur, & foedi L de in cibis , vel stomachicis liquotibus sine pacata inserantur, ut si cupiant car- propinata , ἰο aqua clunamomi, cortiabo.ὶes, conlpuscentur fimo, stercore, & cum aurantiorum c mi upo de ab n- urina, ac ita apponantur, ut foetidarum this , ex corticibus chri cum essentia rerum horrore pei culli deponant deside- eiusdem citri, cora Ilis, vel ξemis prae-rium , sed hic modus non omnibus cou- paratis. In virginibus apeliendae sunt venit aegri civilior erit si ita edulia pa- obstructiones, re provocandi menses rentur, ut assimilentur rebus optatis, ut si pulveribus cachecticis, v no, vej v p tierint calcem, sani edulia ex carne, triolo Martis, tartaro vitriolato, ut su-

de saccharo, ita ut constructa calcem sus sitis locis. aemulentur, si cat bones in ciborum sor- Ad causam tollendam usi irpanda sunt ma parentur, sed non facile est hos deci- sansilinem purificantia, & emendantia, Pere aegrotos. hii tui modi sint halia volatilia , quae cum Porus si luci indissimus, ut est vinum varia sint, illa seligenda, a quibus plus

odoratum, suave, Potens,)'enerosii in em utilitatis aegris accurata observationerius, M. iam tenae, generosi n inque vina expetiemur, quapropter mutanda fiunt,

non sollim dissipant, R exsiccant humo- ubi iis parum proficere obsiervamus.

res, vel timetiam corii unt,&hebetant. Hortina salium usus crit ad plura, vel

Vel si vinum non bibat ar er , decocto pauciora grana, prout debiliora, Vel Po- cinnamomi, vel misi, vel coriandri uti renuora lunt, bis, vel ter, aut saepius, in potet it. . die in liquore docenti, & praecipue in Motur sit moderatus, nimia qui ei, de prandio, ac coena. Juvat in hoc affectu

585쪽

inna v os emendant humores, corrigunt fidorifera, licEt eos ien libiliter non exPellant. Praeferuntiri crassio ibus li- uda, & Cpirituosa, ct est , antimoniam aphoretἰcum, beroarticum m nerale,cte. sicca sint, longe tamen piae stantiora sunt In malacia licet rcs praeter naturam,&secundum naturam avidius expetantur, non denegentur , quia praegnantes vel abortiunt, vel sti mascetui imprimitur. Suadent nonnulli mulieres praegnantes decipienda; esse dulciarijs colorem, de figuram rei, quam anpezunt, reserentibus f Sed impossibila eli talia conferre, Et ill petinim explore,clim non colorem,& figuram, sed certam appetant si ibstantiam. Quod si res cupita naberi non possit, ne quid incommodi matri, vel scelui accidat, aqua paminorum vis alba convcnit, quae statim matri osseratur.

bd si post partum aliquod stigma inini ante observetur, ne per totam vitam

retineatur, hujus mi habemus expertum remedium: Stismati admove ca veris manum, longa tabe extincti, omnique proprietate exuti, donec frigus partem penetraverit maculatam, quod fit unius mi erete spatio) de de coetero sponte evanescit. Ves primus veris flos stigmati,ffiicetur.

CAPUT VI.

SIcut fames est cibi appetitus, ita sitis est potus, ct quemadmodsim fames

nunc minui uir nunc aboletur, minc late-ditur Ac nunc depravatur: Iti niloque Po- tu scilicet si is appetitus vel imminutitur, veI aufertur, attamen raritis cum hominis detrimento imminui tur, vel auso-tur,vel depravatur, verumtamen rarissia me contingit , ut Quis omnino contra naturam potum apectat; vel intenditur, ideoque tantum de intensa siti, tanquam frequentiori sicci alius agemus. signa

Sitis sqna ni I habent dissicile , aegri enita satis de anhela conqueri tib siti.

Causis etiam propriis signis co gnoscuntur ex his, quae Praecellerunt. An sitis ex toto, vel aliqua parte vicina cum ver

triculo consensiim habente sit excitata, non aegrE ex spiris cognoscitur Febris. quae morbus eii universialis, facilὸ ex ea sitis innotescit. Sic quoque patet, an ab aliqua causa evidente, ut aeris aestu, ira, ciborum calidorum Diii, vel salibrum,

corPOI evaci latione,veneno corrosvo,

hydropra diabete , ct c. sit excitata. Si ex ventricuIo, calor, Se siccitas vicinarum partium sentitur, de canor aliquis

D. n. ut amarus , nitrosus, sal ityino lux.

faucium, linguae, de palati asii redo, quae

partes communem cum ventriculo tunicam, qua teguntur, habent. Sitis,quo ex pulmone, de corde excitatur, patet ex

calidissimi sipiritus expiratione , a quo os redditur aridum , dissicilisque locutis propter tracheae, δί laryngis ariditatem. Anhela ista sitis pallim . vel nihil fonte levatur, cum nihil potds ad pulmones perveniat , sed potius msidi aeris potatione restinguitur. Ita si hepatis, veI alterius partis ventriculo vicinae inflammatio, vel aestus adsit, illa sius E suis c gnoscitur signis.

Hererum Causa. Nostri barbati sitis causam ad siccitatem, seu humoris , inopiam reducunt, attamen Galenu I dest l. med facult. ea' so. ad duas causas sitim redigit, vel ad caloris humoris inopiam , veIad caloris copiam. Inc pit sitis ac ilare, ac desinit in siccitatem, Ii nc priumacio frigida, secundat A v 'rb humida expetit, ac proindὰ incipit ab inanitione membrorum scd ob calorcin i consumptione roridae substantiae iesius vc tricu Ii, 3c post a la consti myrion.cm r liquarum Eumidi partium desinit, 3 hac de causa sitim definiunt esse a piti uni Digidi , . Se humidi, quod i ii potu . Nonnulli sium p. n. non ibi sim a calcfacientibus , sed etiam a siccantibus pria mari , derivare dijudicant , quia quaedam,non tanto in primari , calcfaciendo, sed psimari , exsiccaodo sitim excitare

Plausibilis certi, est haec de siti doctrina, sicut, de civicta; scd quia calosis,

586쪽

Trativae V dicae L I n. III.

de siccitatis dogma continet, facta est fabula vulgi, az proinde in or cauponas est agitari digna. Non oti uir sitis a siccitate, licet IIJudat, ac si rc rcnte magia adrcniste siccitas, niloqui .cnes, i ii K ii. i. hectini,&atro hici temper iiiiiciat, de pliis quam hDliopici, q iod 1 vcritate ali num deprchcndimus Neque linguae a di as,

Ab si is non ob Itumidi di sectuna necessarid; ntana in Lb.ibus at callet tur causani rilis , qua de re non cessat litis,estb stomaclius Proyrio as A. at Potu , uia pol is ad li5c .ilhali non pervcnit. ic nempe vini meraci iis usus, data, piperata. & ind oc stibilia intensam excitant sitim, non quia cali ab Ac siccastini in modii, stoiu'chi undi, detenta, scd quia veluti at . alia pi .llida rcidum esto in icho excit d. mi sermentum, illi- utieresistunt, Ze non ob humidinii tritivi defectum, sta ob impeditum fermentum , quod tan scin lonsiori somno praefatas si perans dissiculi utcs, siti tu tollit, tit aph. is Sesti . habetur: Νιctis bUerea etentibus, admodumquestit e libus, si Lyerkorm eriat, bonum. Neque fe-biim siliculosam a calore, de siccitate manare cxistimamus. quia exhibito potu sedaretur, quod fiet i iit beici, ii resulariter,a calido fle sicco sus oreretur drati rea febris ver ipsbs est passo calida, defccadu pricipue in licetici ob ervamus,

ni ibd si vertim hoc esset, in O nni sebi er Rulariter sitis tanquam insi parabilis comes adcill deberet. Tandem hydropicus bini iec lore, ' siccit .le incoim pes cibili or mitur stti : er b sitis alibi quam in calori, di siccitate querenda cst. Hermetiat praetem turalem sitim aspii ilibus qui b isdam sit ibi indis cx imi uritatibus uilphuris R. nitis Provenire conten h nt, qui non sirplici D f iv TItione, 8 humecta ione, sed spiritibus alias sibi analog s la I ri volunt: qui madmodum in s bitum siccsi ossibus intensam observamus sitim, muIto aquae potu, parum, vel nihil restingui, quae t men is uicibis acidis, sulph. ii eis, vitriolatis cie latinis longe cum minori aquae quantitate permitti, facilius cc dat. Non mirum, ii Hezinctici sphitus inib. undos assisnent, cum et am iam clicos conliti tuam, naadei' apud ipsisfunias famem, alter veri, iit in ex ita attamen isti spi- litus ex impolitatibus sus hirtis reniti ad nostia reducuntur alcalia, ncc Hcr- mctici de sitis causa a nostia dissidciat

sciatentia.

Nostra Catio. Ad nostram de sus causa stabiliendam

sentcntiam.

I. ara a. de iis communis pri m et . . ἐ-buid:ximus: a anta est talis neccssitas, ut absque eo it tura iter homo vivere nequc at, ac proinde hoc opus habet in omnisus cibariis. Sal naturae est balia-II um, Quod corruptionem aicci calidistili huris cum Limido Mercurio x quibus homo natiaraliter const .at. Cum prima Principia, R quod libit sibi simili

nutriri OPoueat, sequitur hominem ad sui si sphulis inieini si istentationem ardentibus uti cibarijs. humi. is ad mercurium tuendum, de saliis ad sal in condenti facultate conservandum E iiis conse vationis virtus in eo maxime cilicet,dhun carnes mortuas , putredine diutit sini conservat , Quali O magis vivas piaeservabit, h: dicate facile iueiit. Salest ciborum correctio, nam si non intervenit in his, nulla cis correctio, quos quidem esib stomachus reces crit, conuere minime potest, est enim in sala expulsiva virtus in sucos strin , vel in urinam , quae duo, nisi in lito conservom ircursu naturali. omnes vitae stinctionesinistranti ir viribus ex Dulconis. Sanguis natui a sua falsiis est, A insillium non recise it nutrimoniam , quod si aliquandbrecipore corinus sit maxima n iacam in cia, hoc in coimul ionein abit. Ut ivitur ulteriar hoc viti.)m . ordinatum

587쪽

CAP. VI.

Intuper provida Natui a, ne in necesi iij, .sceici, in cit, rum sonaci attorie ac dona rei istans intitat in lallum. Praetoica latet in sale sacc Itas refoti itiva oppilationes in Poris a Montaliter contii Sciates ascra cndi, ac pi i r ibi tionem in lirinam expcllcnbi; nam utina csim si tal cruoris, tan umid cli, iat dona a-xat cx sale naturali, quod natui ali ci ci m

sale inscioco mico nili clarum per conjunctionem simul an bo maxime faciunt ad excrementorum expulsionem:

quid ex humano corpore expassionem recipit, salinam redolci indo em. Q a- ropre ii miliam, ii PMacellus talitiosionaes microcolinicos contemplatus

Praemittimus secundb ad nostiam scia-tentiam stabiliendam ait ulla de Inlae , Pro quo dicimus, qudd latex non cst de sanguinis natura, sed liquor fatuus nutricia io ine 'tus, omni sa ccarens, si iis tamen accomodauis illibus, ct tanXalnis comes , cum quo innocuus se itur, tib in concrctic noua abeat, qui ad partium

cluendas sordes d. putatus scit , allii inis quandoque de acredinis admistiones ab internarum paruum s iidibus deiurpatus combibit, ' multas ulcet timcxcitat catervas , diversas exituras, Pr rct varias in pelle pinu ines. Hi ius n- scitia laticis vul Marium scholas in in blas, cur dementavit , c jus inicia potic mi Dci P. tub acc iant , de amaris rotionibus , te tera iniue phlcbotomiis intonsi' excruciant li par, nὴ dicamus stomachum , ncc animadvertunt, qudd Mor-b da faritate cur retum corrump t et ire,

rex est, cui sit persibus accedi sel Saliva

itidem materialiter latex est in . notis Maiia vagans , qui ad maxiIlares civ dolas mediante circulatione 'cr variosesducitur ramulos, qi bus in Olivales ductus noviter detectos seie in. cIunt, .

Siti intenta. . Ips

quod pei salivationem arte chatam adiciatum fatet. Scis quia matnam quando ite salivae copiam bicvi. .cmpore ita

exitii bar cxl et imur, ut eam a ciniorisma: sa vix post: bisel questiati posse vindeatur, ex vcntriculo, & tactibus, ciuis iva b 's cohaerent varis, cam P Ov nire neci sie cst, quia lingua. os de ven . triculsis totus communi in os amicitiis tunica. Insi per cibus zquae in Cre , ac ventriculo s. diva commilceii dcbct, cuius sal ad cibomin f i in lationem Pi movendam pluiti Tum adjuvat , & cmi fert, non ve id uti saliva ciborum se mentationem ciliciat, ut aliqui timetiacrcdunt. ι raeterea molestiun valdὰ cflet Inter comedendam continuo b: bere, qua de re ventriculas assim tum liquorem ali ita cesse conservat, 1 cx ebici

sim per fibras portionem aliquam ore communicat pio facilio is ciborum dota

lutione ; hinc melancholici ins bessputatores csse italcnt non selum ex ventriculo, i vel cd ante vale bicve ex lictae: sed ex alisi vicinis vatis. Tad

dem latcx totum Penetrat coIPus,

atque proinde ventriculum, ct cis. Iste latex fit saliva non solum in glandulis

maxillaribus tanquam in culinis, velum etiam in glandulis ad Aaiyarconis lateia, qtiae sp ngiolae com sint, laticcm ex tota cruOiis inas a ci culationis beneficio combibunt, ' ad fauces, lai 3ngcm, lin- suam, S cxlosebagum ob opcros iam so

dum cibum berrimus huius in os sproventus asili ic rt dc niit, ita in magna

pars tam iram excci Dytim caeci cinentu

588쪽

ob similem cruorem, nunc verb tenuior ob hunc magis tcnuem, S aquosum.

His de sale,& latice Nnc pcrpcnsis, intentam sitim non excitari ab humoris

egestate . neque a caloris r d, nd .ntia,ut

causa proxim .i,dc immediata,sed ut causa remota, & mediata, cxcitati ve id fatemur ploxiine Ac inam diate a sale ini-

crocosmico cxaltato, Rui ventriculum,

eius orificium, sopiragum. LarynZem, S linquam male ametar: caloiis cnim copia laticem secr icia silcm , de intens- Iem evacuationem abluinit, de Sal microcosmicus exaltatur. Id P r extet nas

nsitiva Medicae L 1 p. III.

excludit. Quadere multa orstur sitis. etiam a potu ne aventi,ut Horatius lib. 2. Carminum Ode 1 inquit:

Fugeris venis acyr osus a boc orpore languor.

In diabete oritur sitis, quia in hoc mombo saliva redditur paucior, diaphaeresis, diminuitur, sudor totaliter intcrcipitur, alvus conllipatura anguis in lotium mutaIur, nullimentum ad vitae sustentationi nata corporis exagitatio , vehemens linguae,3c paritum vicinarum motus, ut

diuturna lectio, Be peroratio. Dormitio hiante ore.Vigiliae protractae, evacuatio Per medicam lita purganti venena corrosv alvus υ im adstrictioi,tum laxior, sudor multusatrina copiosὸ excreta, san- seminis notabile ei fluvium. causas ultib patet , quae sunt cibi vinc- ncm rcdditur ini plum de omnes inscia si- menter saliti, ut haleccs, omniaque alia les evacuationcs pcr hanc unam urinam' ale condita. Condimenta acria, qualia tant sim compilantur. unde microcos

sint sinapi, piper, Zinliber,allium, de si- micus sal non dispensatur per salivam, milia , quae plurimo abundant sale pipe- diaphaeresim sudore Sc Scd in partibustino. Potus meracior copiose ingur- exaltatur,' a potu non diluitur, quia iit Ailatus. Longa mora in locis aestuosis, alii imitur,sine ulli ilicratione statim per renes ad vesicam rejicitur,ideoque m inaredditur tenuis, uosa, iuda,inique statimento.& omni carens sale. In febre ardenti oritur si sis a vehementiori sanguineae massae effervescentia , in qua exurentissimus calor Iaticem vapor tenus sollicitando, salem mici ocos mi-ῆ sinis , vel seminis notabile ei luvium. cum exagitat,& halitus falsos ad ventri later animi affectus, fortis indignatio, culum, de os elevat, indὰ sitis & aridita- magnus error, timor,imaginatio mortis iis illusio ibidem producitur. festinae, ut findu chri ad mortem apparet. Prognosti. Omnes hae causae externae intcniam si- Sitis a caulis procat articis excitata nil tim excitare valant , vel addito majori Periculi habet,assumpto enim potu,faci-

salis proventu,vel absumpto latice , qui Ie restinguitur ; attamen in magno sitis filem diluebat; unde in siti intensa lin- aestu plurimi subitanee , dc ubertim bi- oua nimio inficiuir tale, ariditate findi- bentes in gravissimos praecipitanturtiir , est alioquin indolens & nil mali in morbos,ut patet ex aph. si ject. 1. Pluria

se habet, mum, atque repente evacuari, vel re-

Sitis in hydrope non oritur liquoris pleri, vel calefacere,vel frierare,vel

penuria, neque ab hepate,militoque mi- alio quovis modo cor us movere, periis ni is iramis minoribus majores Bugenti- culosum ; omne en m n mium natura

rius esse debet, ut nos multoties ex fano- est. Cum in ingenti sitis ardore corpus rum, de aegrotitin educto cruore gustu plarimum aestuet, zravissimorum malo- deprehendi mas: latex enim in hydrope rum,3c mortis caula est illud repente ocplurimo sale est faturatus, nec per urinae affatim frigidissimo potu refrigerare, vias exturbattir,imb per varias scrinen- quia interna viscera aestuantia frigidissitationes intensae emergant labiigines , ac mo potu exsblui uitur,non aliter ac silices Proinde suo non uastinctiis viatico , in candentes Projectione aquae dis Iolvunt.

589쪽

CAp. VI. De

corporis aestuatione non statim bibendum , sed tamdia a potu abstinendum, donec eiici vescentia i cstringuatur , &tunc panis buccella prius , yci aliquod dulcialium comedendum cst,& postea

bibendiam. Sitis p. nest malum non contemnendum, nocet n. corporis nutritioni, & vires valde dejicit. quia cilius est impleri potu quam cibis Et liticiates maximo re potui indulgent , & patiam come-unt inde in caci ex iam , hydropem &alios stavissimos incidui morbos. Hinc Sitis , quae a cautis excitatur internis - pro illarum varicta e magis vel misadsest periculosa , quaproptcr quae sebribus, alitique aste stili is curatu facilibus contingit, eorum tollitione spont cvanescit. Si vel . a moibis chronicis vel gravibus pendeat est valde periculosa,ut in hydrope, in quo tis potu non rcstrino uitur , sed potius intenditur,ut in Phthiii, diabete &c. quorum sit ictilosonina vix nullus evadit, denotat enim maynam elatinis particidis exustionem intus ςxcitatam. Unde In febribus continuis spartes externa fri eret,internae uruntur,

ct si is a GH, lethale. infelix morbi exitus timendus est in Orbis , quibus sitis adeste deberet.&deficit,uam In causastifera Mon si re,

malum,ncque enim credcndum est si in , elusve causam vero si bla am in quibus-oam cum oris ariditate, orroii 'ire ardore delirantibus,quoniam eam non sentium, non advertunt. Vel ubi aderat in-t nsa sitis,ut in febre piaeseitim at dente, ct praeter ratione evanescK,quia Ingravi morbo sitim temere,ac prater naiuraeelsere pen tus,malum e t. Virtus enim

animalis oppressionem vel nativi caloris ex solutionem vel ps pctcntis facultatis in v triculo cxtinctionem tignificat. Attamcn ex aph. ect a .Quibus in Kebr bus ardentibus siccat tu, spaululum seritantes diu durant, non admodum sticulos font. Qila flandulae, quae adstant inferiori larvnsis regioni, laticem a cerebro suscipiemus prunos asperae arteriae annulos cortiguntialemque stim citantem aliquantulum diluunt.bi sitis ab evacuatione accidat , Per

scctae pingationis fgmim est, ut inquit Hipp. h. assecl. Icti a medicamentis purgati nou ktiunt non clant, prius- qu.imsitiant. Siquidem humoribus pravis e . cuatis, tali dicamcutum etiam aliquid de ventriculi humiditate ab limi , atque ita sitim inducit,quod sistis no ad-

vcniat, perscctam purgarionem nondum factam esse indicio eu. Nostrates balbati hanc apho. limum tanquam divino ab ore Prolauim veneramur, Quia corum ii dicium cst limitatum,nec extra limites

proiiluunt. Maximum praejudicium, imb aceibam cladom humano generi sic aphoi limus advcxit inia de re si rorumedicamcnti purgantis c vacuationem sitis desi sciatur,pra diciat pilulas, apOZe

tionem litis succedat, ut hersecta habe tur purgatio iuxta a licuismi decretum. Hinc multoties aegris veIdant Recipe iocadavelis forma, ct pro 'luant malae sa hui. Unde si viventes ob soc conqueruntur, destinet i pejus agunt, licEt medentum inicii iam terra tegat. Medicamenta purgantia sunt veuenata,' quadam de ser mentali cnersia vitulenta participant, qua latcx, ct lolidae palles in iiduanaeia

vertuntur cadaverosum , sanguinem resolvunt abradunt, evacuant, Ac tandem si iam tyrannidem in humano corpore exercent tam Purgantia , qtiam emetica. Eortim energia in veneno Iaxativo, scia

licet corrosivo consistit, aliod est de salis sectici indole ac non mirum proindὸ si sitim excitat,curii microcosmicum se mentet salem. Neuuc medicamenta quodpiam a venis tiasunt, scd vcnai una oscilla intcstinis proximiorum aperi ut, ire sanguinem, ac laticcm exeuntem col- Iiquant. Convenienti do si exhibita te nientia vi ius 'laxa ivum habent debile; attam n in majori purgation ri faciuna exquisitas , & vchementia aemulantur medica menta, quod manifestum signi mi est lenientia haec cum additamcnto h bere vlius laxativum in minori quantitate de non exaltatum lyitur in majorii dosi vitiis laxativum habent exaltatum,& vehemcnter c siiltricem iuitant f cultatem , rei biviuit , colli tu . ni , im 2num in corpoIc excitam tumultum

590쪽

simi inducunt. Quar optur modum in agendo letinere non possunt ,& non secus ac scrpori succedit, ac civitati tumultuanti, ubi omnes liges , siquae sunt,sne lege su ,δc ino id mat . Unde vel nullam,vel valde cxiguam spem in purgantibus habere dcb ni medici stercora i ij ad morbos prc fl gados , tu-plsrimum enim sanant per accidens, cum sanant, quod rato faciunt : ill is

ergo non te me ic utendum , di pia ci-apue cum sitim excitant. Veterum Curatio.

Curatio sitis p.n. facillima est apud vulgares, cum ejus causa si calor, de siccitas eamque definiam et rc fiigidi, de humidi appetitum qua de te totus curationis cardo in aquae potu cor sistit,quae figida, & humida est , de io magis cum videant ignem calidum, de siccum exstingui ab aqua frigida &humida. Hac ducit analog a pro exstinguendae sitis remedio potum ad sidera extollunt,& pro fame cibit, quod remedi j genus cunctis animantibus a natura insitum fuit.& est adi δ in fallibile ut nunquam quodpiam fefellerit. Vel um Magister Galei m 7 meth. ad sitim sedandum duo pr stantissima proponit remedia,Letcscilicet,& balneum; attamen lac recessc a vulgarium aula, quia improbatur ab IIV. aph. 6 . ect J. De dare siticulosis malum. Restat balneum quod paratur ex decocto radicisalthaea .litiorum foliorum malve, violaria ree.Vel ex decem capitis; pedum, Fintestinerum vervecis , quod remedij genus impossibile est apud pharmaco- Polas reperiri, possibile tamen apud

Caupones. Aut ex bu rro recenti vel Meo iolaceo, qu.e in aqua tepida dissolvuntur pro basileo, quod tepidum eis e de-yst,ia nequcnter usurpati. In balnei exitu inungyntur lubi,dorsum,& ve triculus oleo vιolacerimedulia cruris via tuti ree. Exterius quoq; adhibciat manuum,& pedu lotiones cum c qua friagida, quia stomachi cal ditatem imaginantur, quasi aquae se gid stas pedibus,& manibus recto tramite stomachum peteret.Epithemata ventriculi, hep tis, di cordis regioni applicant,

quae omnia toetius corpo iis calorem temper re, SI Sitim sedare credunt, attamen sitis incipit a calore & desinit in siccitatem,nec upit: emata figida,

si calorem temperant . siccitatem , quae cit humul. d. iactus a cestore relictam auferre pos Iunia Stomacho exterius applicantur rasura cucurbita ct ejus succus,solatri, lactuca, portula ca, fores rosarum , violarum , MAupharis. a resta, succus Udo ου iorum cum aceto,

folia salicum , es similia. Hepa is regioni applicatur Succus cra horti, endia via, portulaca , lactucae cum aceto, hoc acetario sitim sedaile saepius de felicius Hercules Saxonia sci ibit. Nonnulli de crystallum,ac corast. um in ore detinere jubent.

Haec & alia ridicula pro siti sedanda praescribunt vulgares, quae multo eachinno,& festivo crepitu sat digna. Ubi venae sectioni. & lax tivorum si pellectili non est locus,in seniles incidentes ineptias, rant eunt in Scenas,&in vulgi ludibrium,quia vix alia suppetunt remedia,nisi qui paganicis ad haerent doctrinii , ideoque omnis eorustientiam in sanguinem dc stercus d sinit. Sicut solidior substantia quae absumpta est,non restali ratur per ior in sec m cibi applicationem ita nec humidae substantiae restauratio succedit- nec sitis per externam balneationem,, lotionem di epithemata extinguitur.

SEARCH

MENU NAVIGATION