장음표시 사용
331쪽
monticulis: Hae sunt illae ferae, qua nobis capiendar ; Hὲ sentini aici, qui reconciliandi: At qUibus arbit aut le-
questris Certis duo sunt, tapemcmorata, Mercur-lco Usu A1.νnm--. me non absque Causa caduceum serpentibus binis, mare & foemina circumcinctum instat, diueris &. contrariae virtutis i Hoc enim vigiles in soporem Coniecit vel solo tactu, somnolentos in vigilias; imo reduxit discordes in Concordiam, anima S mortuorum in corpora, qRas inde quoque eduxit: Hoc enim G rcurypotissimum est officium,unde deorum terrestrium aut subterrenorum, potius quam c estium dictus est minister S nuncius,qui m- termedius currat: Hic, inquam, sua illa miraculosa virga Mo'-m
concordiam stabilem inter hostes interneci nos faciet &
Alter, utpote PanM, nolentes volenteς coniunget, Mui,si opus sit,ligabit. Nouimus enim dissidenxes inesectione unius conCordibus votis, inclusos loco angustiori cogi z-- ὰ M adigi ad unionem r Ita&I nisi te inditos suo vascu- ιδων--.lo urget& vrit, donec minisi unumquid aliaetu & effectu viderit. Quibus tres nou 1 Germanos ad ijciemus,ne& illi ut absque nomine,ita absque encomio sese digno tacite prς-tereantur Horum primus esti guthor Roserj nragni philosophorum, quem eX rythmis Avih.ja.- Germanicis passim insertis clarissime constat fuisse G erma- μνιι M. num : Hic collectanea ex optimis quibusque auctoribus si collegit,quanta inordinem di siposuit, ut continua videatur oratio Sunt autem inter multa allegorice& tropicedicta quaedam ad nucleum artis spectantia,non contemnenda, quae si quis , veluti rosas ex spinis, caute colligere nouit, flosculos habebit, quorum fragrantia intellectus cuiusque mirifice illustrabitur i Summam totius artis alle-Mm rota ca
332쪽
S Y M 1 . L Abia gorica deseriptione per rythmos germanicos & figuram flet ' iacirtem masculmae 5 fhemineae faciei, in dextra ternosis.-Daii. angueS,in finiistra unum tenentem ad pictam expressit. Hirythmi Cum in Latino non extent & sint non liniucundi,
veritatique propinquissimi,sic se habent: Hic nata es Imperatrix disissima, manstris vocatursu lia .
fugetur, donaturque multis fiberis, ' immortales Funt ,puraque a maculis: Regina haec mortis tenetur odiora paupertatis es fugax auxilior rst, nec non argento praestat se gemmis, Et omnibus, quaprostant, medicinis: Nihilei confertur in terra solo, I egratias referimus caeli DEO: Ego nudata farminas heu cogor vi , , Infelix erat Aorpus risinum mihi, Non ante mater i amet comparaui, nam secunia in lucem edita sum. Tunc vires cst omnibus pares herbis, Et medicit u elisiter morbis: Fum 'ecyrars meum desiderio, In uno loco congressa cum illo. Postquam ingrauidata ex fui, Et partum insecundo ibuo edit, Virgo manem,ut priuν factassim marer, In actionibus meis hine ridear, . 2uo lius patrem mei epraestitit, Hoc iis Demprovide ordinauit .
Vinduam in lucemper me est erita:
333쪽
AvREAE MENfAE. L I B, VI. a73ν sum notavidum,naturature iunctum montibuUrfecte manet abaetum. Ex quo quaterna copulantur in uno
In lapidu completo magisteris; Et sena considerata tripliciter, Reducti in unum essentialiter. Si quis hac mense perscrutabitum , Huic est a Deo concesse pocentia,Cunctorum morbos qua opulset geWr- In metasiorum sorte aeque hominum: Idavique Dei nutu nemst peraget,
Ernonnisequisis bene agnoscet:
terra mea ori monticuluου, Mnde propagatur rursum duplex riuus, Aurum unus decurrit ad Orientem, insterfluxu properat ad Occidemum, Hinc aquilae bina missa cremant penna protinussic nudae cadunt: in ter εἰ Post hac plumis vice donantur altera. An obe ni terra Solis Luna: Gihor Dialogi Germanici inter aurum s lapidem , iura- - , mento protestatur , se veritatem eloqui & nudam verbis proponere et Haec autem eius est intentio , ut probet v diuersis modis & rationibus , aurum commune non esse Aupiam eo. aurum philosephicum, sed hoc longe aliud agnosci: La- μην ρ phs ab auro venenosus vermis vocitatur ; Mercurius Ve- ,-ro communis ab auro pro teste adducitur , quod nimi cum.
rum ex Auro&Mercurio totum fiat opus , sed a Lapide, ut volatilis & inutilis reqcitur : Lapis adfirmat in sese esse aurum philosophicum&non in alioseque Dominum Tincturae vero a philosophis dici , aurum autem omnes decipere, quotquot in eo laborent i, cum vero a verbiSMm 1 ad
334쪽
176 SYMBOLA ad violentiam Lapidi inferendam reliqui duo conuenirent, I Lapide absimpti sunt : Qui sanc philosophus dignissimus est lectu& profunda consideratione, siquidem
mens eius in centro abdita, licet stylus in superficie peri--. D. pheriali haereat De lapide, quod sit draco,serpens,viperaicis,anupra venenositatis particeps,cosentiunt philosophi,at post prς
parationem neminem eius veneno in toxicari, sed otiusAων, νώi intoXi CatoS OmneS curari Theriaca indefactat. De auro
obseum communi ijdem testantur , qHod non sidaurum suum: zm ..4 Author auror id ex alijs demonstrat cap. 16 inquit, communi Philosophicum dicitursimile , ut Philosophus testatur, H cens, Praesentes c praeteriti non fecerunt aliquid, nisi auro aurum, se ex argento argentum . Non tamen astum EDd vel arienium fuit vulgi: Esautem phil ophicum aurum, quod non emitur precto magno, ut Alphiatus dicit : Scitote, quo unc lapidem , de 'quo hoc arcanum agitur Deus non emendum magno precuposuit.
quonIam in via UMIm invenitur, ut a pauperes divite haberi possit i titsit hcet ratione se sicientia ad eum qiusquis possit leviter per-
ura ire Et Morienus ait: Omnis res, quae magno emitur precio , mendax es, quoniam modico huyus summa spaulo auro multum e- mimm Et Senior dicit urum nostrum non est aurum vulgi, . arast Ritur dealbatio, ut ibi dicitur. Dealbate aurum. Hoc Tityaurum cum dealbatum uerit post nigredinem sum, est tinctura. .
Et iterum, commiscete aurum cum auro, hoc es cinerem cum aqua, ve seminare aurum in terram alia oliatam, qua stertia terra,
qua est auri, tingit Elmir. Ei hac est magnesia albaperfecta est non 'rubea . Inde ex auro philosiophico non fit aurum sed a entum, ur rQba philosophorum testitur, duens. Scitote quod nisi dealbetis siluet aurum nos μὰ non potestis rubeum sacere, eo quod dua b,ώ,ἡ m nasura mi aliud unt, quam album es rubram. Et paulo post. Ex Mout mi hoc patet, quod Aurum philosophicum non es aurum vulgι, nec ' β' incoiares nec mμbsantia. Ideo dicitur, quod non laeti scat cor ,
335쪽
minis sarge similitersed illac uod extrahitur eae eis est alba se
Illi homme titi stat, se cor hommissanar,ut Senior icit, se reddis h. minem hilarem se timent facit o vigorose corpus conseruat. Hec ille Si CR Osari us 'aurum purum,in q uit,deductum est per ex- amr ignisin corpu firmum o um , se cum eo ampliusfermen- si tare omnino impossibile est apudphilosophos, nisi habeatur materia f. m.,iari prima metasiorum , in qua resolvatuin auram in primam materiam puta. ct in elementa msibibat Recipiamus ergo isiam materiam, unde eris aurum, se mediante arti cis deducitur in terum fermenaeum
philosophorum. Et mox: L stus phi ophus v Ex perfecto nihil ri potestiquoniam rem meties perfectae insua nar ra non mu- ramar, sed potiuν corrumpuntur, se. At haec quilibet acri
Author quos Dis morum aliquis est haud vulgaris, qui figuram 15M.fomappictam quasi exponit huiusmodi. septem metata suis
Cnaracteribus superius ponunturcum manibus Vtrinque inferius, Leo,Aquila&stella quaedam cathenatim colligatur cum signo apposito globi terrent;Circulus ambies habet verba: Iasitabis interiora terrae dcc. Huic sua laus non inuidenda est verus enim,etsi incognitus,author est: ve-'rumne negligamus illiim,qui omnium Germanorum recentissimus,in tam indoctorum, quam doctorum ore, scri - ptis,celobratione dc imitatione est,atque hic agnoscitur ic
PHILIPp vs, THEOPRR Asrus' PARA CELSvS, Cu- , ius nomen adeo increbuit hoc nostro seculo,ut non solum lippis 6c tonsoribus,quod dici solet, sed etiam EmpVri Cis, circulatoribus, Alchymissis deceptoribus, erdonlbUS,D-bris& operariis plerisque, ne dicam pharmacarios & me duos,praesertim Germaniae , innotueris . Hunc virum,qui Mm 3, mul-
336쪽
apum mel in os ingessi, eo augurio , quod dulciss-mus ec diurnus eloquio futurus esset , quod &accidit, ideoque ipse Theophra , quasi di una loquentis , nomen a ju .u. vulgo meruit: ille ei generesus sui praeceptori S fristotelis ρ.4. , i. Equus,quem freno indigerc, alios calcaribus, dixit qui I scholam Peripatheticam propagauit sibi ab i. ristotelete- 'stamento concessam , qui historiam vegetabilium & terrae fossilium valde memorabilem edidit et An iam noster Bombastus eiusdem cum eo omini, fuerit , Cum nominis voluerit, mihi ignotum est : Dicamus hunc es se diuini loquum , at non in Latina , nec Graecanica lingua : In materna itaque ac vernacula , Helvetica, quae multis non adeo polita auditur r Sed respondeo
pro Theophrasto , quod respiciendum sit ad res & non ad linguam: Si res sint diuinae , quas tractauit , iussi- :za, .l
cit , ii non diuino eloquio protulerit eas t Aureolum quoque se aritimauit, forte propter eius artis scientiam, vel etiam ob doctrinam diuinam , Diuina enim & a U- βι - - rea in maximo sunt censiu , illa coelestium , haec terrc- si strium , summa Deauratus itaque csh, diu aniloquuS e cx transcendentibus supra Conuncinem hominis naturam seu captum o Vnde non immerito illo nomine gaudere debuit : Et fure illi Iicitu in nomen mutare , cum id factum sit absque alterius pr judicio , praesertina si1d fiat cum eius bono aut honore e Causam eius facti alij non in arrogantiam, sed in nouae doctrinae , quam I'ple prolatia rub crat, Commendationem transferre possim De Secundo Germanice scripsit, quia Germanus , serth eu G. ma ingentis tuae honorem & quod alijs nationibus 1mii rit thesauria, sciae eruditionis : Popularas aurae an siti- οῦ ...iabundus extiterat, ignoro , sane superbus non fuit , qui DV
roauo habitu Hcluctici militues , quam tanti Docioris o'
337쪽
ΑVREAE MINsAE. LIB. VI. 18 Imedici huic Helvetico Theophrasto in medicinis experienti Dsimo, inque curationibus 1: Ciusmo intentarunt : Secundo , non potuit semen melioris medicinae in agrum seu mentem discentium seminare nisi prius agramine & loliotCrram arando, vertendo,lyrando,occando & qaasi inno-uando praeparassetaobiurgatio, Criminatio&Comminatio itaque Theophrasti,quas medici, intendit, nihil aliud sunt quam aratio,versatio,lyratio, occatio illorum aurium durarum & voluntatis iniquae in quas novam medicinam inspergere appetit: Si quis pro lignea domo marmoream Construere;velit, annon hic opus habet, ut i igneam a fundamentovsque prius destruat,& deinde marmoream pO- nat8Stratonicus insignis cytharoedus duplicem mercedε In is iapostulauit ab iis discipulis,qui iam prius in ea arte ab aliis erant sed perperam instructi,nempe unam pro dedocendo, quae mala didicerant , alteram pro docendo meliora progymnasmata: Sic Theophrastus in destruendo& de
docendo incongrua non minus laboris habuisse videtur, , quam inconstruendo &docendo magis convenientia
medica : Sed nos quoad medicinalia eius hic arbitrium nullum statuemus,eaquc cuique libere diiudicanda relinquimus: Verum,ut veritas patefiat,Bern hardi Penoti, se- s. hi, unis emeriti iudicium, ric non temerarium,nec nimis ca- moiasnaelidum, in tan a aetate,audiatur : Hic in libro suo denario medico Paracelsum plagii maximi accusat: Tm inquit, il- ιι is '' la incipia mercurii doris se salis eum a verbo ad verbum ex o
pere vegetabili Isiaci Homnia risu si seri sic se doctrinam de s
paratione quatuor elementorum: De gradationibus medicinarum, ab L Onoldo: rchidoxa a Rarando Lullio ex Fa arte operati et De arcinis a Rupesiisse , Nihilprosus ast ipso , praeter quam vitia is maledicta: Synonima , quibus viii ιν a LAIssimo
atiente domino Gariando glo tenet: - Tristemio varia Disit iroo by Gorale
338쪽
SYME LAattente Arnoldum legerit mundam in arte o rasiua 'animadvertet Paraclum istorum virorum treocasse μῖλ ωendicasse scripta Legite Landyrancum, animadυeranis Paracel um ab eo de uam Chirurgiam desumpsisse Cur non ritat Arnoldum capus de Paralysi, de Galbaneto suo , destripto libro de morbis Tartareis ' Plura alia sunt , quae doctis viris relinquo investigandos Pertaesus vita praesentis aperio vobis studiosis viam, qua poteritis ad meliora c=faciliora persentreinalium Eliam artistim expectare notite,prater Isaarimitindi opera. Hactenus Penotus. Ha Cati ita se habeant , quilibet ipso chspiciat & investige Alii hoc si ita sit , vituperabunt institutum , Paraceti sumque Auctoritate sua in cuius possessione , temporiSpraescriptione diuturna extitit, tanquam senes de ponte deturbabunt: At nos id factum, nisi sit dubium & illi falso imputatum , excusari, in tanta viri honorem, possur 'opinamur: Hippias Sacratis discipulus, cum aliquamdiu eum audiuisset,per aliquot annos peregrinatus, post redi
sos aut ' ens Socratem eadem legentem dc tractantem miratus,cui sapiens senex, Ego, inquit, eadem de iisdemsentio, --,. ' se aeco: quasi innueret, esse unam Veritatem In rebus naturae, quae nouitatem aut diuersitatem non admittati Idque verissimum est: Quod si itaque in rei veritate Paracelsus consentiat iam cum vno circa unam materiam, iam Cum alio Circa aliam, eamque sibi applicet scum Veritas Vt palma in medio posita sit, arripiat, qui potes an- non recte secisse statuetur 3 Hoc enim indubitatum est, non Vm Deum omnia dedisse , & veritatem esse opertam sub densis tegminibus opinionum & vanitatum , pro quibus vix respirare , nec lucem adire queat:
Quod si sic , quaerenda bona , ubi inuenienda , dc veritaS Omnibus angulis inuestiganda: Non raro & mO- litor
339쪽
AvREAE MLNSAE. LIB. VI. litor est opportuna loquutus: Imitanda est veritatis investigatori diligens apicula , quae non reperit mel in no loco frustratim, at ex millies millibus flosculis congerit in unum favum , unde fit mel & cera ; idque laudi cuique ducitur non immerito . Cur igitur Thephr sto hoc sit dedecori, quod ab aliis mutuatus sit, quis eis, multis sequentibns prodesse potuit ' De Tertio : Sunt,
qui is in meaecina, prauertim Chirurgia multum tribuant, Chomia prout reuera meritus dicitur, at in vera Chemia ne tantillum , iique utuntur his rationibus , primo, quia ipse a. Chemiam multis in locis suorum scriptorum eludit, dicitque Chymicos insanos triturare stramen Inane : Se - ,
Cundo , quia praecipui eius discipuli nullo foetici in Chy--micis successii usi sint , Duo magis non sint pro exemplo unus ipsi semper, dum esset Basileae familiarissimus ad . fuit professione Theologus, at Chemiae non minus deditus , homo quatuor literarum , nempe A. B. C. D. qui post moxtem Paracelsi libros in Valle Oeniquaesiuit in Cavis arboribus & inuentos , ut aiebat, domum retulit 3 quos vendidit magna pecuniae summa;
at quia forte subreptilii ac ficti fuerant , cum effectus promissis non responderet , precium a venditore recuperatum eique liber nugatorius restitutus est i Altera Paracep doctrina unice pendens, scripsit tractatum de A Antimonio geminum , quo tandem post aliquot annorum errores frustraneos fatetur , Chemiam esse longe alia intentione scriptum,quam aurificii; simulq; inuehitur in Lullium aliosq;,adducens praeceptoris Paracep e M lintestimonia,quod ille irriseritChymicosChrysi poeos quasi 1 cars sit naturae & Deo aduersa: Quod si itaq; tantus Pa- rivis an moraci discipulus,qui praeceptore suum spiritui stylo Minue- No α heu
340쪽
a Chemia fit transfuga eam negando, auctoritateque Paracelsica ad hoc utendo,quis altu sex discipulis demonstrahit, Parace*um eius artis veram cognitionem habuisse3Tertio,quia Chymiat effectus utiles si sensit, valde arcanus in Iris, e titit; Vnus ipsi famuluS,nomine Francisius,attesta-feii famis. tus est, praesente ab eo proiectionem factam in paucosis 'UMMi sotones argenti vivi,quod Conuersum puluere quodam in aurum,hoc aurifabro venditum esse: SterZingat in alpibus tempore pestis de hac lue tractatu iam edidit, dedicatum ibidem. senatui,quod forte non tam lucri, quam commimiotis serationis gratia fecit : De Regulo sui antimonii glociose praedicat,quod nec Carolus nec Leo Romanm, eum aequiua lente precio compensiare valeat: De opibus eius, quam
istae fuerint post mortem pauperibus SalZburgi erogatae. nil memorabile auditum est: Quarto,quamuis libros de aurificio scripserit , qui avide leguntur ab eius discipulis mia. aut suffraganeis ,. adeo ut in his solis αtatem dc fortunam suam quamplurimi consumant nec confidant aliorum iphilosephorum scriptis , tamen hoc facile tot extantibus, Chymicorum libris,in quibus diu studuit, effectum dare insensio, potuit,ut etiamin hac scientia quid stivisse videretur Sed νυ νηημι nos singulis hisce rationi b. pro Paracelso respondebimus; '' Primo eludit Chemiam in loco &tempore,eamque e tollitiisdem cosideratis circumstantiis: Quj puellam pulchra ac diuitem amant secrete,non de ea omnia , ut se habent, , nisiinsiam sint,aliis produnt, forte inuidis avn riualibus futuris: Nil tu tum est in amore, nec in Che 1: Hoc satis est nisi, cau*,cur aliquado visus sitei' artifices elusisse aut ipsa arte non adyr,i. in dubium vocasse:Semia,siver' fuit philosephus, discipulos ex obligatio e no agnouit:Si ex gratia,curaperiret alteri
