장음표시 사용
21쪽
de subsantia habe uius, natalibus late d. sentire, comparatis 'triusque vel bis contendit. Duo tamen esse obtervat, quae displicuerint illi in sua de substantia doctrina : primum, quod generalem ejus ideam non . abstractione 2 intensione idearu in simplicium, Verum complicatione quadam earum gigni statuat, dein, quod nullum aliud suu lamentum substantiain habere dicat, quam iugenium re phantasiam humanam. At harum a ceu sitionum neutram ad se pertinereia it. Quantum enim ad primam, 'expressis verbis se docuisse ostendit, abstrahendo nos pervenire ad cognitionem substantiae in genere spectatae; ex complicatione vero dive satum idearum, subctaiularum distinctarum ideas, qualis est idea elephanti, arboris &c. na iei docuisse. Quantum ad alteram, non ipsam substantiae e sientiam. sed ejus, quam habemus, ideam iugenio humano se superfruxisse ait, quod cum modos sine aliquo substrato conti pere nequeat, substantiae conreptum producat. Rei
vero essentiam ejusque certitudinen non pendere a modo nostrae cognitionis, cum multae res existant, quarum nulla omnino detur cognitio. Nee istud ideae hujus tundamentum lubricum esse, eum eo, dein Reverendum Aduellarium suum etialia uti, ex denuo productis
verbis ejus manifestum evadat. Jam quid ad illa Adversati 3 Ex eo
quod omnium particularium substantiarum ideas ex combinatione , dearum simplicium Loeli ius derivat, evidens esse censet, nullam ex ejus mente haberi posse substantiae particularis ideam, n si quae ex complieatione idearum simplicium oriatur a ct quamvis abstracta aliqua notio sive idea substantiae generalis dari queat, nullam tamen realem particularis lubstantiae ideam dari posse, quae non si mera simplicium id earum complicatis: quae simplices ideae cum nihil aliud sint, quam sensibiles quaedam qualit/tes, nullam iuba antii e id indari, seu sup . positonem aliquam substati accidentia sustinentis. Quod vero adulterum Lothii effugῖum, certitudinem essentiae alicujus rei non dependere a certitudine id earum, saltem respectu habito ad cognitio-tiem nostram aliter te rem habes e, Vir R verendus existimat, cum rerum, quarum nullas habemu3 ideas. nulla quoque nos ra cognitio sit:
atque id. qn id potissimum bie quaeri putat, ad nullam scilieet certitudinem nos de iubsantiae natura pervenire per nudam id earum simpli. Hum eontemplationem posse, Ossendit. Non Dpus esse putamuρ, utium alia quae istis succedum, ad rem quae .gitur primario non spectan-
22쪽
tia, tum ea imprimis repetanant, quibus neut quam eum sibi sui sie a nimiam, cum Lockii principia examinanda suseiperet, Rev. Episco pus declarat, ut eorundem eum Autore Christianismi nihil mysterii habentis errornm ct eriminum reum illum perageret quem illius principiis abulum esse humanissime agnoscit, veniam tamen sibi dandam esse ex stimans, quod doctrinas expendendas esse duxerit, quibus minosa in molem suam superstruxerat isse. Quin potiua ad Lockii librum redimus,ut videamus,quid Reverendo Adversario reponat,qui nullam hibstantiarum spiritualium in nobis existentium eertitudinem dari dixerat, Lochi semel admissis pestaeip is. Lochius enim spiritus ideam in nobis gigni ait per reflexionem, qua cogitationes ninstas intuemur, quibus substratum aliquod nun tribuere, substantiamque adeo spiritualem in nobis non agnoseere non possimus: idem tamen etiam fieri posse, ut systemati cuidam materiae vim cogitandi indat Deus. admittit. O a id ergo 3 nonne hae ratione existentiae spiritualis substantiae, quae in nobis sit, certitudo pati' Minime,si Lockium audiinus. Cum enim generalis substantiae idea eadem sit ubique, ut spiritualis ea evadat, illa modi fietatio,ob quam cogitantem dicimus, facit, cum eadem juncta, nulla habita aliarum eius modificationum ratione, soliditatis v. g. ct si quae aliae sunt eidem subsantiae inhaerentes. Sic contra substantia, quae soliditatis modificatione gaudet, materia est, sive cogitandi eadem simul gaudeat faeultate, sive minus. Si itaque per subsantiam spiritualem ea intel ligat ur, quae immaterialis sit, animae nostrae spirit litatem solide a se demon stratam non esse,
argumentis licet probabilibus, ab invicte demonstrata L. IV. Tr. do
Menteli a. e. Io. g. is.) immaterialitate Dei desumtis, evictam, Lo-ehius satetur; at nee ab alio quopiam talem demonstrationem expectandam ait. Vitio autem sibi vertendum non putat, quod spiritus vocem eo sensu, qui materiam omnimodam non excludit, aecipiat, cum id Virgilium quoque atque Ciceronem maximos linguae Romanae magistros imo ct saetos seriptores secisse eonflet. At inmnia ista mera esse κρησφυγητα Maxime Venerandus Stillingsseet probare satagit, dum productis ex ipso Lochii libro locis ostendit. eum spiritum pro immateriali su bstantia habere, atque ex operati nibus mentis nostrae elaras di dictinctas substantiarum immaterialium
ideas gigni statuere. Accipi vero vocem spiritui eo quo Loctius
23쪽
cupit sensu a Cicerone & Virgilio negat. Atque interea utraque manu arripit, quini largitur Lockius, ex principiis luis immaterialitatem animae certo demonstrari non posse ' proindeque aliis superstructam fundamentis de imonstrationem, aut potius ex principiis Lorkii paulo aliter inter se combinatis elieitam, Loekii desideriis satisfacturus Iuppeditat. Nimirum ex id eis materiae ct spiritus, a quarum illa cogitationem plane Lochius in locis quibusdam removit, impossibile esse ut anima materialis sit, colligit. iuod autem omnipotentiam Dei es- sicere posse ille ait, ut systema aliquod materiae cogitandi polleat sacvltate, Venerandus Episcopus respondet, nihil quidem seoinnipotent aedivinae velle derogatum. verum non tolere Deum essentiales rerum mutare proprietates, rebas ipsis propria earuin natura integra relicta 'id quod Ponti fir iis quoque responderi soleat, spiritualem praesentiae modum corpori Christi in S. coena tribuentibu Sed ad aliud disputationis hujus caput progrediamur. Ne evidentem quidem demonstrationem ex illentiae Dei nudis simplicibus elarisque id eis superstructam dari posse. Max.Ven.Episcopus monuerat, ipsamque Lockii demonstrationem ratiocinationi ab id eis simplicibus clarisque distinctae inniti ostenderat. Verum adversus quem ista disputet, ignorare se Loelitus ait' u unquam enim sibi in mentem venisse,ut statueret, non posse nos convinci per rationem de aliqua veritate, nisi omnes ideae, quarum aliquae in hujusmodi convictione sint partes, clarae sint atque distinctae. In ea se nunquam non fuisse sententia, scientiam ct certitudinem in pereeptione convenient ae ct disconvenientiae id earum, qualescunque illae sint, non vero perfecte distinctarum dc evidentium .positam esse. Quid quod ne probet qnidem, quod probare vult Ven. AdversariusΤex eo enim quod modus probandi existentiam divinam a se propositus ideis simplieibus non innitatur, colligi non poste, quod nulla detur Dei demonstratio ideis simplieibus superstructa: eum pro unieo Deum esse demonstra lidi modo, suum nuspiam venditaverit, nee rejeeerit argumentum Cartesianum a clara & distincta id ea des astitum, sed iis tantu in obviam iverit qui pro unice vero illud habent, qui nullum argumentum infirmum reddi velit, quod quorundam hominum fidem sui, ulciat. Dumque argumenti vim pro diversisti,ninum temperamentis istam rationem obtinere posse, pariter ae alia dixit, non de argumento ad pariendam scientiam, ted ad fidem gi-
24쪽
gnendam idoneo se locutum ait, ut adeo hae quoque ex parte nihil contra se obtineri een leat. Q a Id vero exinde, quod pro minus ce ta habeat Luckius Dium ex idea Cartesiana demonstandi rationem, Venerandus Epiles pus colligit, plane ergo deserendam esse ad eo-gnitionem tendeati clararum idcarum viam, in eo rursum eum salii Luci ius putat: quamvis enim illa id ea Deum non probet, aliam tamen, quae id eis iat, dari posse. Atque ipsam illam, quam in libro suo
de Mente human i suppeditaverat, Dei dei non strationem claris hujusmodi id eis innis ius undit, quamvis, quod male ab eo sibi imputatum dieit, certitudinem nun in ipla idea, sed, quod nemo non faciat Philosophorum . in per e prione convenient re dc dii convenientiae idearum eonstituat. Colloeasse itaque te existentiae Divinar certitudinem in ea, quam de nobis ipsis habemus, idea, quatenus entia sumus cogitandi facultate instructa; nee esse quod objiciantur sibi verba sua, quibus dicit, per considerationem nostri rationem nostram ad evide tem Dei cognitionem nos deducere, cum consideratio illa ideas exi. se itiae cogitati0nisque excludere nequeat supponi. Regerit ad ista nonnulla Max. Rev. Episcopus, ex quibus id maxime ad rem sacere videtur, quod constanter defendere perget, certitudinem, quam hahemus de Deo, cognitioni nostrum met ipsorum supers ructam, rationis esse, non idearum ; in quo quidem non multum obluctantem Luch una habere videtur, mullum dc sormam loquendi ei praescribere neut quam satagentem, id tamen sibi concedi postulantem, rationem sine id eis in nos certitudinem illam non gignere, quemadmodum nee Sol sine oculis de diei prauentia certiores nos reddit. Sed missum faciamus illii l controversiae genus, ct ad ea pergamua, quae de natura persona invicem disputant. Miratur Lockius, ad illam contro- vetitam se detrahi eo solummodo, quod principia ejus sussirere non credantur gignendo distincto naturae ct personae eonceptui, quem neque seu sationem neque reflexionem in nobis producere Venerandus Episcopus ostendit. Si enim propterea impetendus sit, imposse. rum fore, ut nulla non tractetur fidei controversia, in cujus partea i plenon ve uiat, post itantibus semper litigantibus, ut ostendat v. g. quomodo per sensationem reflexionemve gratiae oc liberi arbitrii, praedestinationis, peccati originalis. iustificationis cte. conceptus producantur. Deinde vero omnino naturae ct personae notiones in no bla
25쪽
produci per viam idearum ostendit, repetens id, quod antea dixit . ab
C ideis nunquam rationes exercitium se excludere, quemadmodum vice versa ratio ideis carere nequeat, omni alias objecto caritura. Adhaee Venerandus Stillingsteetus breviter respondet: licet illa de natura Spersona disputatio ad Lockium non pertineat, ad mysterii tameno Trinitatis explicationem pertinere; ideas vero ct rationem perperam ab eo eonfundi; intelligi enim per rationem principia rationis communia, fine quibus ex simplicibus id eis nihil possit consei. Verum ea, quae de natura α pet sona jam demum in Epistola sua Loel ius tradidit, novam ct uberiorem disputandi materia in Episcopo uosito sup - peditant. Ex iis itaque, quae prolixisti ine Luckius discussit, ea tantum
repetemus, quae imprimis Vener. Adversarium ejus ostenderun . Naturam Lockius nil aliud esse censet, quam collectionem variarum i- dearum, ad constituendam unam complexam ct abstractam ideameombinatarum: quae si unitae in individuo aliquo inveniantur, quamvis in eo cum variis aliis id eis conjungantur, essietant, ut vere illud dici possit, habere hanc,quam constituunt, naturam,u .g. hominis: dum, nimirum omnes illae ideae simplices in eo inveniuntur uallae, quae respondent ideae complexae abstracta . cui speeiscum nomen humanitatis vel naturae humanae tribuitur. Perlonae vero vocem in se spectatam nihil significare ait, cumque adeo nulla ad eam pertineat idea, nihil proprie dici posse veram ejus ideam. Cum vero gens vel lingua aliqua vocem illam ideae cuidam quasi propriam addidit,tum eam esse
veram personae ideam, similiterque cum natura rem e se habere, Personae igitur di naturae vocem signa esse duarum id earum, quibus dicata fuerunt: disserentiam vero earum a se invicem evidentem in X
fore, ubi omnes simplices ideas, e quibus composita e se complexa, quam designant, accurate recensueris. Quid ad haec Venerandus Stil. lingileeius 3 Aut falsa hare esse, aut nulla ratione Ecclesae de Trinitate doctrinam defendi posse ait. Si enim vore; istae in seipsis revera nihil significent, sed abstractae tantum coinplexaeque ideae sint quibus. st communis linguae usus dedit, ut duarum idearum essent signa, tum evidens esse, quod nihil aliud illae quam notiones mentis sint, quales
omnes abstractis complexasque ideas esse pateat, atque adeo unam naturam ct tres personas non amplius extituras. Quaestionem autem
Rev. Episcopui non ia eo versari ait, an in formanda idea communis
26쪽
naturae mena nostra a particularium rerum circumstantiis abstrahat 'rerum an communis natura sive essentia rerum abstracta tantum sit idea, sive nomen aliquod generale, cujus realis essentia in particularibus tantum entibus sit, a quibus illud per abstractionem sit derivarum, adeo ut nullum antecedens in natura rerum fundamentum habeat 3 Assirmate quaestionem, di quidem Hubbii ductum secutuincl. Lockium Ueu. Stillingsseetus ait, quem propterea magno cum apparatu impugnat, totique epistolae suae ista disputatione coronidem imponit. At cum ea ipsa liaee controversia sinita non fuit; eece
0. LOCRII RESPONSIONEM AD DIS LO
EPISCOPI VIGORNIENSIS AD SECUNDAE LOCRII
litteras responsoriam. Londini , I698, 8. pug DS quorum seriptorum utroque plura dicendi nune animus eral; at eum ita eum plerorumque ingeniis comparatum sit, ut in abstractis huiusmodi notionibui diti se detineri non nisi aegre patia utuneorum omnino rationem habendam esse duximus. imprimis meruissent, quae de persona dc natura uberius disputantur, paulo accura ita percenseri,a quibus ita pendere fidei de Sacrosancta Trinitate certitudinem. ut actum de illa sit, si arbitrarie nomina icta rebus significatis imp sita fuerint, quod Rev. Stillingsseetus existimet, Lockius plurimum miratur. Verum manum de tabula, ad quam parum abest quia nova aliquo impetu nos rapi patiamur. Id adhue monendum ,
27쪽
Soe niani cujusdam, qui Vindicias ejus pro S. Trinitate impellerat, responsionem, quam illis ut jungeret, tanto iacilius sibi perluaderi passus est, quod ex abstracta naturae notione Socinianus ille argumentatus fuerit: Lochii vero litteris posterioribus annexa esse ea, quibus Epistolae cuidam, qua tractatus ejus de Mente humana notatus varie fuerat, satisfaciendum esse existimavit.
LETTRE D' UM THEOLOGI EN DE LOLIVA IN
uendam Doctorem Sorbonae, concernens Epycopi Meldensis sententiam de Charitate.
Leodii, apud H. Hoyous, I 698. in 8 pl. 3. UT hostes multos adversariosque nactus est Cameraeensium Archi. Episeopus: ita illi quoque non desunt delensores. qui decreta ejus propugnanda suscipiunt Hos inter nunc comparet. Epistolae hujus Auctor, qui pro Theologo Lovaniensi haberi cupit. Melden. sum Episcopo isse opponit, ct de charitate, seu amore puro, Cameracensem nihil,quod a recepta Ecclesiae Romanae DoctorumqueScholassieorum sententia abhorreat, docuisse, probare annititur. Miratum se v lde ait, cum legislet, a Meldensium Phaesule doceri, non posse exui a quoquam cupiditatem felicitatis in ulla actione, quze praevia dc praelucente ratione suseipiatur ' itemque seri non posse, ut charitas non ad felicitatem aeter namque beati inclinem respiciat, similiaque. Magis tamen miratum se a firmat, cum limul intellexisset, haec ita asseri, ut pro certis indubitatis venditentur; ut virtutem omnem pietatemque hisce inniti asertis, contendatur, ut denique opinio secus lentienti utra ceu error gravissimus pericula sit musque rejiciatur. Profitetur, ab iis, a quibus Theologiam edoctus sit, semper ita se accepisse, Deum pure amandum csse,prout in se summum bonum est, sine ullo nostri commodi intuitu; idque rationibus quoque non contemnendis comprobari posse. Primo enim extra
dubium positum esse putat, posse intellectum hominis Peum pure
28쪽
considerare, prout in se sum mum bonum est, nulla beatitudinis suae
aut cujusquam commodi a Deo ad homines proinanantis habita ratione. Saltem fateri line ipsum Arelli Episcopum Parisiensem. Asthoe si concedatur, causam nullam e ite, cur non quis Devin eo modo considerat uin amare quoque posti . Esse enim cum hoe modo spectatu in objectum amore dignirin, comprehen luna utique sub sphaera objecti universalis, ei rea quod voluntas hominis oecupatur, boni scilicet generiti in aecei ti. De in Deum ipsum sub hae idea semet amare amore in sinito, in quantum seipsum considerat ceu summum bonum,qii id per se amat, ile sit. Sub hac enim sor mali ratione, ut in seliolis loquuntur. Deum amare let plum: ergo ct hominem, i altem gratiae viribus instrumam, obligatum esse, ut eodem modo Deum amet. Thomae de Aquino hoe comprobat e stato,a slerentis hominis voluntatem debere elle conformem voluntati divinae, non tantum quoad objeci otiateriale, sed etiam quoad objectum formale. Atque hune ipsit in illustrem Sch ohe Doctorem multis rationibus eandem tueri sententiam, prolixe docet. Refert eum inter alia ct hoc asseruisse,s hominis natura non fuisset corrupta ct depravata, eum hoc modo spectatum Deum plus quam se ipsum ainare potuisse: quin omnes creaturas tum anima piaeditas, tum ea desi. tutas, implantatuminatumque sibi habere instinctum quendam, Deum huc genere amoris amandi. Si autem hae ratione spectetur humo cita porro dueet prout gratiae viribus instructus est, nullum dubium essse, quia Deu in ita amare ct possi i ct debeat: idque qui abnuant, destrii ere naturam ct indolem amoris puri, evertere distinctionem essentialem amoris ct spei, abdicationemque commodi proprii ab amore puro
separate liue tamen ita illi conveniat, ut sine ea eile nequeat. Ipsu in Meldensitim Praesulem hoc quodammodo confiteri ostendit, concedereque ex Scholasticis doctoribus Seotum de puro a mure hoe modo docuisse. Sed Noster Thomae quoque de Aquin a ct Francisci Salesl, praeter alios inultor, hanc fuisse sententiam contendit. Idque ut porro evineat, rationes ita subducit: si Deus non aliter amari potest, quam prout in eo nostram beatitudinem ct felicitatem quae timus, s quitur, eos, qui supponunt, quod tamen fieri nequit, se Deum amando nullius selieitatis participes fieri poste, Deum puro amore non amare.
Sed vero eos, qui suppouunt id, quod tamen fieri nequit, se scilicet
29쪽
Deum amare, etiamsi nullius inde partiei pes sani felicitatis, puro veroque amore Deum amare, in confesto esse apud omnes putat. Quin ipsum Meldensium Epileopum hoc docuisse, seduloque ineulca lle, eoque ipso pugnantia secuin statuisse, contendit. Caeterv in ad ei dendum argumentum, quod a Seholasticorum Doctorum auctorit te & consensu petitum est, binas patere Meldensium Episcopo vias observat: unam quidem, ut illorum auctoritatem iasirmet, primaeq; Ecelesiae illis opponat Dactores; alteram, ut ostendat, Doctores Scho. lasticor in suis militare eastris, refragari autem sententiae Archi-Episcopi Cameracensis. Λ priori eum non proeul abesse,quando asserat, doctrinam, quam Cameraeensis Praesul defendit, undecimo demum sedulo in lucem prodii ste, antea autem nec cognitam, nee auditam fuisse in Eeclesia. An cu ii intellectus hominis semper potuerit Deum ut absolute bonum considerare ut regerit Noster in quis credat, undecimo demum sedulo extitisse, qui Deum ita quoque amandum docerent ὶ Equidem si Meldensium Anti fles hor dixisset, vocem charitatis undecimo seculo pro amore hocce puro usurpari coepisse. pomisse Iioe adinitti: ast dum de re ipsa hie contendat, plane eum falli Prospexisse sibi satis hune Praesulem autuma dum porro contendat, suam sententiam eam esse. quam Scholasti ei Doctores communi suffragio approbent. Ita enim si uno modo effugere non liceat, aliam tamen adhue' supet esse ela bendi viam. A st di hane praecludere illi Nocter annititur,&ex instituto hie demon lirare conatur, Scholasti eos Doctores a Casne racensis, non autem Meldensis Episcopi sare partibus: quod dum operose exsequitur, varia Thomae de Aquino & August. ni dicta explicat, eaque sententia: Caineracensis Praetulis non advers ri ostendit.
DOctores Sorbunae, cou crudus Additamentum Areli-Discopi
Parisientis ad Instructionen suam Pastoralem contra illu- Aones falsorum Masticorum.
30쪽
EDidit illustrissimus Patisiensium Atelli-Episeopus Infructionem
Pastoralem contra decepti Ines falsorum Mynicorum, subjecitque additiones. quasdam, in quibus Theologus noster Lovaniensis quaedam deprehendi . quae accuratiori discussione digna centuit. Fatetur, rem dictum ab Archi-Episcopo, caput causae, de qua disceptetur, laeo politum esse, mura amoris puri sit, Deum ita amare in se spe flatum. ct nostrae selicitatis nulla habeatur ratio 3 Ast illud aegre seri, eos, quis Timant illud, a Pr esule hocce pro salsis Mynicis salsisque Spiritualibus haberi. Perperam id sieti contendit, idque ut evincat, paucis repetit rationes quibus illorum lententia innitatur. Deinde et illud male habet Nostrum, quod idem Praesul doceat, abdieationem commodi proprii in amore Dei efficere, ut perinde fit hominibus, eonsequanturne aeternam felicilitem, an non, quin ut damnationem suam ct reprobationem rata in habeant. Quod quidem illis, qui ab amore puro commodi i coprii intuitum abesse volunt, recte tribui, exerte Noster negat. Equidem nt in ipso amoris puri actu simul adsint amor nostrae felicitatisci obdietolio commodi proprii, fieri posse negat, eum secum pugnent, seqtie mutuo tollant: sed tamen quo minus status amoris puri amorem felicitatis mesudat, vel quo minus illi, qui Deum amore purissimo amant, simul tameta & luam ament felicitatem, nihil omnino obst.ire dicit. Sed concedit quoque, inter id eam amori', quo Deumseu supremum honum amamus, ct inter ideam amoris, quo nostram selieitatem amamus, nexum qnendam intercedere, ni uterque amor non tantum in uno eodemque lubjedio esse possit, sed utuntia alteri succurrat etiam quodammodo re suppetias serat. Atque hoe ipsum ipsius Archi Esi copi Por sensis argumento comprobari osse, quo hune in ta odiam rationes subduxerit: medium pervenieni ad suem vinculo arctissimo connexum est eum ipso sine: eharitas autem a me exigit, ut Deum glorificem in seipso; jubet, ut Deo ceu ultimo meo fini adhaeream: ast medium unicum Deum glorificandi est, ut eum cognoscamus, amenans, possdeamus: ergo charitas hoe ipso, dum jubet glorificare Deum, jubet etiam appetere suam felle ita
tem. Recte ita probari subjicit Noster, desiderium felicitatis in ho- mure perfecto, vinculo indissolubili colligatum esse cum amore puro, sicut