Reineri NeuhusI IC.Exercitatio eloquentiae. Sive Suada Alcmariana novissima. Continens orationes 65. Cum fasciculo poëmatum

331쪽

davi ; qua uor legiones contrariae partis, misericordia implorantes, obtruncari iussit; tandemque virorum caedibus non satiatus , si viii in mulieres. Idem infami proscriptione quatuor milita S ptin entos cives uni civitati abstulit , & non vilia quaedam capita e plebe : centum quadraginta in illis senatores, ut non immerito vox illa Catulo expressa sit 3 cum quibuι tandem victM, i sMmm fi in

nibalem non detestetur φ qui pontem h umanis cadaveribus in Gelo flumine construxit 3 quis non Mithridatcm qui una epistola octo agi nic millia Fomanorum per Asiam dispersa, mandavit liuersei 3 Quis non iure oderit Alexandriam Phera mi qui vivos homines inversis in se faciebus sepeliebat 3 Quis denique crudelitatem Cnei Maxiι rorante satis penna & sanguine describat

Hie Maici Antonii abscisum laetis manibus caput, inter epulas, per summam animi ac verborum insolentiam aliquand u , tenuit; clariissimique &civis dc oratoris sanguine contaminari sacra mensae est passus. Addam istis Thyesteae eri delitatis monstris, ipsos Catthagini ει, qui quam crudeli

facto in Attili, m RCulum animadvorterint, neminem , scio, latere potest. H i, resectis ipsi oculorum palpebris , certae machinae, in qua undique praeacuti stimuli eminebant, illum incluserunt,ut pariter vigilando, & continuo iractu doloris necaretur. Nimis longum esset nimisque auribus honestis inimicum, si in omnibus illis DOMI TIANI Ss DIOCLETIANIS , C, ά-C A L L I S , LB I S vere portentis naturae recensendis, diem insumercinus.

332쪽

Hoc unum latio est adversum pestem illam humani generis ryrannos , quod nemo illorum

violenta imperia tenuerit diu. Sequatur enim seu perbos ultor a tergo Deuι. Utque adeὁ,ut quem dies veniens νιdmisuperbum breνι euo dies futiens νidi it Jacentem. Averte e nobis Opt. Max: Deu&hui ut modi hominum monstra, qui nisi sanguine miserorum civium se saburrarunt, se nunquam ex vero felices arbitrentur. Hinc ad cognati sanguinis non dicam viros , sed ψirus ipsum & pistem, homines turpis - Iuperbia elatos , me confero. Qui id unum iure

merentur, ut civitatum finibus , ct humani convictus icietate eliminentur λ nec inter familiares Christiani nominis ullo modo ac tempore recenseantur. Ex horum ordine primi lunt Rex Alexander, qui natalium tuorum oblitus, patrem Philippum iam fastidiens , originem sui generis ab

Hammone Iove deducere voluit qui taedio morum& cultus Macedonici, vestem & instituta Persica assampsit, spretoque mortali habitu, divinum emulatus est. Et Caligula qui non alii de causa domumsbi in Capitolio extrui fecerat, quam ut illic una cum Iuve habi a re putaretur λ Nec non Dιmitι- , Minxim , qui manus pedesque suos adulatoribus exosculandos praebuit. ut nihil d iram de Pulio Caesare . de Hannibale , de Xerxe, quibus eum Regii honores & nomina non essent satis, divinis honoribus coli vcluerunt. Hannibal Cannensis pugnae luccessu adeo ciatus fuit, ut nulli civium suorum in castris, nisi per interpre-

333쪽

Dolenduna est H: A: adeo nos abjectos humilesque homunciones . terram ipsam despicere, unde originem nostram deduximus. Et velle supra alta sidera ambulare; qui quam nobis curta sit supellex , quamque angustis ii, hac via sipatiis habitemus , satis cognitum perspectumque habemus. veniet aliquando illud tempus, cum hanc pravitatem & dementiam nostram justissimis lachrymis deplorabimus. Quod praeclare in Salmoneo apparet , de quo Poeta Viuitiis:

Vidi cr erudeles dantem Salm nea poenas,

Dum flamma D νώ γ' tonitrus imisatur Olympit Ita omnibus illis continget, qui sepra humanae sortis mensuram se extollunt ; qui Caelum digito attingere putant, quando paulam imperii di pecuniae accessit, unde illico sublati animi, di primos e omniuria esse volunt, nec sunt, obliti divini illius moniti ; αuanto superiores fum G tanto nos geramis s. missis : Nec alia fuit causa interitus omana tirbis, quae a Sabinis , a Samnitia a Prenis, a Galiis , aliisque populis frustratoties tentata , tandem a te ipsa, propter imperandi licentiam, victa & vcstata Quod si olim Persarum Rex Sapor coortasset, nunquam eo temeritatis devenisset, ut, cuin ad Constantinum Imper

torem scriberet, solisin Luna θatrem onestari se voluerit. Nec ipse, qui ingenio dc animo magnus, Iuli is Caesar, qui poli quam omnium p pulorum victor, tandem foedae adulationi succubuit. Supe bissimam hanc emittens vocem, debere homines eo ideratia. fecum loqMi, in q-ae dice et pro tegi-6M habere, certe eradendi sunt ex hominum memoria eiusmodi Reges & Principes, qui inanis titulo in umescentes, Deos hominesque taltidiunt. Sola vir ute tirumque gestarum gi 'ria tempiternam apud posteros recordationem 2Io-

334쪽

Ex Enca TATIO E L o Q v ENTI H. 23 promereri debemus. Pessimo enim exemplo claris suis maioribus aeternam ignominiae maculam adspergunt, qui, suorum natalium immemores, Caelestes sol honores assumunt. Qualis fuit supra reliquos illos , quos in principio notavimus , PhilosophM .Heraclides qui draconem aluit, quem fi retro suo post mortem, imponi iussu, ut ex hoc putaretur ad Deos remigrasse. oris quoque Persarum Rex, qui ab exieris sibi Dei aliassimi nomen adscribi patiebatur, &Demetriu/ qui praeter se, ec Antigonum patrem. nec regem nominasn quemquam nec salutasse dieitur.

Concluso turpissimum hoc de superbis argumentum H A, divino poe: ae Mantuam carmine,

qui in fine ingeniosissimae tuae descriptionis, sic ad vivum oriundam ab inferis super aria repraesen

Improba. quid pietas quid sit clementia nescit. Pe sida, sedifragam dubio sub pectora mentem mersat ; ab exi elso. fugientia culmine fempeν

Saxa moret, laudum sim ex vesna cupido, Sosticitum perim curis flammantibus urget, Nec νιμ υιιo et nec opum , uec .honoris. in o

mnes

Sponte serim praceps , ruit, implacabale mon-

335쪽

ORATIO. LV. De

, . Habita a

Arenaco Geldro.

AB hoc vitio & superbe dominantibus H. Η.ca A. A. facile ad p. indi in. & proditiones descenditur: Quae impietas saepe hoe Μachinatur, ut nec ipsi patriae, quae communis nostrum est parens, siuus amor & benevolentia, praestetur. Cum frequenter hoc accidat, ut, qui cineo avaritiae furore stimilati, non desinant in ipsa sua viscera di patrios penates quam crudelissime desaevire. Quemadmodum hoc, licet valde ignobili exemplo , cum infamibus suis sociis, Catilina, testatur, qui scelerarissimus Patriae civis ipsam, pudori Patriam ad quatuor paries incendio destinavit. Ita quoque turpiter in Patriam suam gii yuti M Caesar, qui cum ex eonditione Imperare non P amet, contra Pompeium & populum Romanum tantis exercitibus insurrexit. Ita The-msbocler , cum ad Neretem Perserum Regem confugisset , contra Giaeciam arma tulit. Ita ritu Cornianus, qui, postquam Volscis incocj disset. Romanos multis praeliis amixit.

' . . Huic

336쪽

Huic sceleratae consuetudini, a proximo adjungi debet illorum incredibilis improbitas, qui turpi

proditione patriam suam infestarunt. Quales fuerunt Pisidice,de Aistiope, Quarum haec amoris aestu inflammata, patriam Morlymum Achilli prodiadit i illa Thesei desiderio capta, hanc Herculi in potestatem dedit. Et ipse Mneas. Potidami, Antenor , patriae suae Troiae per impias dc iniquas proditiones causa excidii extiterunt. Quo loco

nec Pausaniam Lacedaemonium intermittere debeo . qui quinquaginta auri talenta a Xerxe accoperat, ut spartam dederet. Nec Tarpejam virgianem. . quae Sabinis capitolium prodidir, capta spe armillarum, quas Sabini magni ponderis, in siniastris gerebant. Dolendum est quod plures Romani sanguinis illi se infamiae ac turpitudini conseaerarint Inter quos Sergiu Galba, vir summa perfidiae, trium civitatum convocato populo, tanquam de commodo civitatis acturus, septem millia , in quibus fios iuventutis consistebat, armis exuta, partim trucidavit, partim vendidit. Et C. Domitim, qui Salusio Regi Avernorum iratus,

quod cum suam tum etiam Allobrogum gentem ad Q. Fabii successoris sui dextram confugere es set hortatus , per colloquii simulationem accersitum, hospitio exceptum vinxit, ac Romam depostandum curavir. Quam faeda, quam barbara haec sit proditio, quae in proprias aras de focos admittitur, quis unquam dolore satis aequo efferre de effari potest 3 Cujus sceleris ac flagitii tanta tamen apud improbos est authoritas, ut nihil east namiliarius Nihil solennius. Cujus emcacissimae sunt vires, Mentiνι fallere. Hinc date mihi, veniam. H. A. ad Ebrios de Epicureorum collegia a me conferam; nd n ut aures vestras sena mo 8c p pavere demulceam delicati sermonis, sed ut ado

337쪽

2so R x et M p R I N T v n V s I. N. detestabile sit contra naturat Iegem , contra ὀesi deria innatae virtutis, se immoderati vini usu in brutorum speciem transfur mare, aut nimia voraeitate ciborum ventrem suum, tanquam pondere, di fascei liquo , pro pudor i turpiter laburrare. Qualcs homines . certe, non digitos habemus, suos inter recta mente ac ratione praditos an numeremus. qui non nati, Mi fidui bibant, ut helluctatur, ut pergraecemur, & humano generi ad contemptum, in terris hac liΜ is usura perfruantur. Qui multa luxuria ebrii, patrimonia effundunt, ne foenore trucidentur, qui proluere

opes, di proniis sumptibus vivere, pro gloria ducunt ; Qtii voluptates domestico lenocinio su-ssentare, de in profundi stimum libidinum iu rningurgitem forturias stras profundere, viri Magnaximi putant ossicia. O famelico hominum nai tot Quid tam turpiter vitam vestram i stiluit is y Maiore corpore, larcina ani no la ditis, ciborumque copia siubtilitate in bene cogitandi de .ioerandique impeditis, ut mirum non sit plures crapula, quam capulo & ense periisse. Doleo me ex mplis tam tristibus , tam improbis hoc me loco eloquentem esse di bere. Non tamen patitur Iceleratissima Epicureorum turba, ut illam silent io praeteream. Vos Biberii , vos Tisirati, vos si congra, Tricongii primum in i onspectus nostros venit ,quorum aliqui tantum ci ibi Iris, qu γntum . Aureliano teste , hominum nenao, aliqui suspensi infelici ligno, ut de Bonose imperatore historici loquuntur, Am phora lim dicti . claudi, Cafar eo deliciarum Pervenerat, ut tantap puli frequentia convivia celebraverit, ut plerumque sexcen i, limul dis

338쪽

voravit; ut merito de illis dicere liceat illud Le

vini Lemmi : De capacitaιe pocritorum e rant , adeo ut ιnter istos optimuν censeatur , non qui eouci niter Instrumentis Musicis aut θν-mone Phil Ophico nia novit , Ρεἀ qui multos emque Maximos calices exsiccoe potest. Quibus . credo, Rex Xerxes pro Duce dc Anta signa iano fuisse videtur , qui praemia & dignitates illis proposuit , qui novae voluptatis genus inve nisi et . Aut Cleopatra , qua coenam Antonio paravit , In qua ducenia M. V. Aureo rum unoscrculo secundae Ineniae consumpsit.

Sed satis ipse sibi Magnum theatrum fuit AntoniM , qui cum turpe esset, ructare in senatu populi Romani, Hic frutiis eculentis totum tribunal impicuit. Quis bonae mentis usus potuit esse apud Beotios y apud veteres Phuν- salios t apud ca,pones Moron/os i apud luxuriosos Lodos quo fungerentur sapientiae munere veteres illi gulae architecti, Sergii . Lucinii, Apicii , Claudιus & mtesii Imperatores Ingluvies m tempe Lia baraινμmque Maceiali. diui quod qua seria ventri donabat avaro Exhaustisque oonis , patinas canabat, ornasi

P0gμ- , er agnini, tribua n/ps quyd fatis Uset. Inter quos video Helluonem illum nostris

mensis 'arcendum , Milonem Crotoniatem , qui libras viginti , dc aliquando quadrimum taurum devoravit. Maaimmum imp. qui libras quadraginta. Albinum Clodium, Imp. d Cena capones , centum ficedulas , praeieroi reo- Tum, ficuum, uvarum, melonum incredibilem copiaria insurgi antem. Et Regem Lydorum camialen , qui co voracitatis Profectus est . ut

N a quadam

339쪽

232 RRINνη et Nuvrivs I IC. quadam nocte propriam uxorem absimpserit Qua re etiam N inu. Syracusarum tyrannus . tibi ab auspieibus didicisset , se brevi periturum , quicquid vitae superfuit , commessationibus de ebrietati impendit. Infinita essent huius generis eaempla, quae pias vestras aures H rH: Ar A : iure offenderent. Mitto igitur totum illum Catalogum male feriatori mhominum , Dionysium Iuniorem , qui usique ad oculorum vitium mancipatus est ebrietati , Herculem Vi sim polyphagiae & edacitatis exemplo famosissimos. Tima-cνaontem , Maodium, Philoxenum , Mi os ra-

sum.

satis, eheul Nimiumque satis aevi nostri moribus edocti, quanta saepe tempestas, quantae proin cellae oriantur ex nimio poculorum usu consuetudine.

DITI.

340쪽

ο RATIO L VI. De MEMORABILI Bus EXEMPLI svi TIORUM. Habita a

plum mihi campum di materiam relinquis immanissimorum flagitiorum , dc ex inpla plus quam barbara honesis auribus iecitanda. Ab HAN.nibm istis & Gulosis facilis est transitus adlegitimi iliori violatores , pessimos Adulteros: qui furere in libidine soleint,& vigilias suas in stupris consumere , educati & educti in venereo nutricatu. Fundum, ut Comicus air, atieniam araνe, incautim proprium relinquere. Qua infamiae nota,

pluti mi apud antiquos, cum vim, tum faemina, pro pudor l pessime audiverunt: inter quos, authore Suetonio, Caligula est ri censendus, qui capillamerato celatus. & veste longa noctibus adulteria obibat. Et Domitianuη , qui id alios censor rigidus . Iuliam fratris filiam , quae malito nupserat, revocata lege Iulia, impie corrupit. Quibus lupercorum sodalibus inserendi sunt Νι-