장음표시 사용
121쪽
II 4 SPORTIA PALLA VICINIUS injuriam ad Io. Lucam Duratium scribens, quam tamen epistolam minime vulgavit , ne quod erat insigne, insignius etiam faceret, & ne videretur alienis probris suam velle illustrare laudem . Adde, quod contentionibus minime abstrahi volebat a perpolienda , ac secundo edenda historia illa . quani si civitate donassent Florentini Academici , qui judicant de Etrusci sermonis elegantia, hoc se maximo in honoro
sol locaturum alebat ' . Cooptatus quidem
Testatur haec octavius Falconerius in epistolis ad Laurentium Magalotium , quas nos edidimus inter epitrolos Magolotti ipsius Vol. I. p.
8 . A questo proposito inquit ille io voglio
accennarvi ora quello, che molle attre voltom' era venulo in pensi ero di scri vervi, et M .che, per quanto io stimo, tutio lo studio cheii Cardinale da quati: h' anno in qua ha fatio pili che mal nulla lingua Τoscana, e Hrse tu to ii fine, cli' egli ha avulo in venire alia seis conda ediaione delia sua Storia in poco altro div rsa dati a prima, suorchh nella locurione .h atata la speranaa, che questa 5ua opera PODDiuitem by Corale
122쪽
CARD NIALIS II sin illorum coetum fuit, datusque ei locas in tertia Etrusci lexi ci editione, quein prohatissimi scriptores obtinent, cujus Sententiae quasi poenituisset Academicos ipsos,
eumdem a quarta ablegarunt . Iure, an
injuria id secerint minime disputabo . illud contendam unice, desuerit licet Palla vicatio quidam urbanitatis color, & illa elegantia, quae facit ut unumquodque pure . aperte 8c apte dici videatur , quas virtute S tanto opere in illius discipulo Paullo Segnerio admiramur , non facile tamen quem reperiri potuisse , cui plus studii fuerit in Etrusca lingua bene Sc polite scribenda, quare si id sibi sumpsit . ut ceteros erudiret in tam corruptrice aetate, in qua insulsitas & in.
sa esser citata nati a nuciva editione. chesi pre. para dei vocabolario, onde se ii Sig. Principe vo- Iesse obbligarselo interamente , sarebbe u nez- Eo efficacissimo , perche io conosco it suo genio, e l' umor peccante , che domina in tui:
oggi ardisco dire , et1' ei sti merebbe quebi' O. nore quanto ii Cardinalato.
123쪽
x 16 SpoRTi A PALLA WCiNIsssolentia, tanquam insania quaedam orationis non modo ferebatur , sed etiam extollebatur , arrogantiae crimen extimescere minime debuit. Vulgavit itaque anno MDCXLVI.
librum cum hac inscriptione : Considera Ironi sura P aue dello stile e dei Dialogo coli' occasione di esaminare questo Problema I se alle ninerie scient che conυenga quakbe elegania ed ornamento di stile, eqπule, quem librum postea iterum edidit cum additamentis quibusdam, Sc emendationibus. Caussam huic quaestioni dedisse videntur Ioannes Picus Mirandulanus . ScHermolaus Barbarus Venetorum Suae aeta- iis doctissimus, quorum alter a philoSO-pho omnem elegantiam orationis reSpuen dam , alter sic persequendam contendebat ut non modo rerum pondere instrueret ,
sed citam oble latione quadam alliceret lectorem . Hujus sententiae prorsus favit Pallavicinius, praecepta utilissima dans ad omne in scriptionem formandam . Omnemque rem quasi colore quodam suo ornandam. Sunt
enim quaedam, quae dici postulant apte Seperspicae, quaedam ornate, Sc quia lingua
124쪽
nostra & natura rerum patitur veterem illam excellentemque prudentiam Graecorum& Latinorum ad nostrum usum moremque transferri , corum exemplis & praeceptis
docuit, quid sit genus dicendi, quod vitio
careat, quodque maxime teneat eos , qui audiunt. & quod non solum delectet, sed etiam sine satietate delectet . Multi cum legunt orationes bonas , aut poemata , pro hant eorum Scriptores , neque intelligunt , qua re commoti probent , quod scire non
possunt . ubi Sit, nec quid sit , nec quomodo tactum sit id . quod eos maxime delectet . At is , qui haec omnia intelligit, Mutilia maxime eligit, redigitque in singulas
rationes praeceptionis , necesse est, ut cjus rei bonus sit artifex , nec mediocre tempusti laborem consumpserit in hoc sibi comparando artificio . Quia vero tandamentum it. lius quaestionis, omnisque eloquentiae est pure & emendate scribere , non dubitavit grammaticum se profiteri, emisso an . MDCLXU. libello cujus est titulus ἰ Λυυerimenti gram-
. maticali per chi scrive in lingua Baliana dati in luce dat P. Francesco Ruinali del-
125쪽
H8 SFORTIA PALLAVIC NIUsu Compagnιa di Cesu, quem tanti secit vir sane castigatissimi judicii Iacobus Facciolatus, ut de illo iterum edendo cum appendicula cogitaverit . Hac fortasse de caussa in suo nomine opus istud apparere minime voluit S sortia. quod non satis dignum Cardinalis persona putabat in artificio quam tenui operam adhibere. Nos quidem ipsum laudamus , quod talem laborem non fugerit , cum videret esse inultos . qui illa aetate inquinate loquebantur Sc scribebant. quibus nisi reclamatum fuisset , Italicae litterae diu nimium in squallore jacuissent . At quamvis Palla vicinius is esset, qui vel ex poetis . Vel ex oratoribus judicare potuisset concinnam, distinctam, ornatam, sestivam,
ac plane elegantem orationem , non Sic tamen ei favit natura , ut in pangendis Italicis carminibus ad eos proxime accesserit . quos aemulari cupiebat . Fortasse is metuens , ne Vitiosum colligeret, etiam verum sanguinem deperdidit . Ex epicis poetis maxime admirabatur Torquatum Tassum , nihilque non egit, ut ejus poemati de Hierosolyma liberata Florentini Academici eam.
126쪽
CARDINAL Is r I9 tribuerent auctoritatem, quam elegantissimi scriptores ipsorum suffragiis habent . Dum vero laudabat ipsius Torris mundum sic nim tragoediam inscripsit) non satis vidit haud ostentandam in hoc poematis genere,
quamvis Sermonem pedeStrem recuset, numerose nimis sonantem Orationem, quae faniliarem minime imitetur. Id si novisset propter dissimilitudinem veritatis, haud conterdisset adhibendos esse in tragoedia versu: , quorum extrema Verba similiter desinan, quod ipse secit, scrip ta Hermene-gild martyris tragoedia , ut satis faceret Se mirarii Romani alumnis , qui ipsam Francisci Barberinio Cardinali nuncuparunt . Quaὶquam vel a prima adolescentia id si-hi sciendum celisuerat, ut cum Italicis Latina conjungeret, & par esset in utriusque oratonis facultate, dolebat tamen sc adeo abstrictum fuisse ab exercitatione & consuetudini Latine scribendi , ut cum invitatus fuisse. ab Alexandro VII. ad convertendam in Latinum suam Concilii Tridentini historiam , quod e re catholica esse putabatur , ut curetis nationibus nota esset, id munu
127쪽
rao SFORTIA PALLAVIci Ni Ussatis eleganter Se non pOSSe praestare iu-tellexerit . Quare operam imploravit primum Ignatii Bomplanii , qui opus suum ad decimum usque Sextum librum perduxit , modIoann s Baptistae Iattinii Iesu itarum , cujuIatina interpretatio , non admodum quide z. elegans, cuique a Richardo Simone mula obiiciuntur errores, semel iterumque ΑΙ-t Verriae, rostquam e Vita jam cesserat Pilla vicinius , neque multo post Coloniae Ypis impressa fuit. Neque eos audiendos puta it qui a jebant graviter Sc severe OP pdrnandum Scotum , qui non cessabot ne opere hoc , ut & de ceteris Palla in iis craptis omnibus impudentissime det aliere . Et is quidem librum ediderat Cooniae cum hac inscriptione : Iulii Clementi no-tne LXIV. morales censoriae historitae ad historiam Concilii Tridentini Vortiae Pal- In vicini editae a Stanis tuo Felice, suo in
libro multa adeo maledice contumelosequedi ha sunt , ut ea , quae erant Irudentiae propria , Vix appareant . Fuere N. alii,
qui se acres & acerbos judices praSuerunt hujus historiae , sed Pallavicinius ii pro-
128쪽
CARDINALIS DI posito susceptoque consilio permansit sua minime defendendi, cum sibi conscius esset
quam puris e sontibus illa hausisset .
Caesar Aquillinius, cujus supra mentionem fricimus, an. I 661. emisit Amstelodami opus de tribus historicis Concilii Tridentini . υidelicet Scipionis Henricii. Sarpit σ, Palla cimi, in quo primas Sarpio trituit . Iam si audis Lae. reticos omnes , qui de Palla uicinii historia seripserunt, minime miraberis , tantum de hae detraxisse, quan 'um Sarpia nam egerebant. Vide
Praefationem D. Henrici Ei deggerii ad Empiumer ineptissimum opus, quod inseribitur : Tumulus Tridentini Concilii . Me endorsum in theranismi historia, Hermannum Coringium in epistola opud Fabrietum Tom. XL. Biblio thecae Graecae, Reimannum in Bibliothera Theologica, A. Georgium michium in Bibli theca ologiea Selecta. Amelotium tu pia
fatione ad Historiam Sarpianam , quam Praefationem in Latinum convertit Georgius Lairitius, vulgavitque an. eum titulo: Petrus Suavis defensus, ac demum clongum enim es-a et singulos commemorare D. Iacobum otiin. gerum, qui Tiguri an . t 692. librum emisit, cum
inseriptione: Ssortia Pallavicinus infelix Coneblii Tridentini Vindex.
129쪽
raa SFORTIA PALLAvi CNi Us Fortasse intellexit, quod si mitius egisset cum adversario Suo , neque in pejorem partem omnia illius dicta detorsisset, futurum ut
reprehensores plurimos vitaret; sed ut adurendum & secandum medici, sic ipse ad hoc castigandi genus venit, confidenter a firmans , in illis contentionibus , quae cum inimicissimis Romanae Ecclesiae sunt, oblurgationes incidere necessarias, in quibus Otendum est Sententiarum graVitate acriore,
ne minus periti verba sibi dari facile patiantur . Fuit enim hoc semper proprium Pallavicinii in minimis suas Tes ponere, de Christiana republica vehementissime labor re . Huic M se servire putavit, cum adju visset Io. Petrum Catalonium , qui sibi erat ab epistolis, Virum, ut ipse ait, in quo e rat ingenium , litteratura, & orationis elegantia , in compendifacienda ipsa historia, a qua epitome omne id removit , de quo cum adversario suo exquisitis rationibus . pluribusque verbis sibi disputandum puta-Verat. Narrantur res dilucide, nihil omittitur, quod sit quaedam quasi sedes ac sun- , amenxum constituendae fidei , nonnullas
130쪽
CARDINALIS I a 3 quae minus vere dicta fuerant, emendantur, & abest copia Sententiaram . ae similitudinum . quae nimiam, S ad satietatem usque in omnes partes historiae funduntur. Nihilo tamen minus hac ipsa copia gloriari videbatur Pallavicinius , ec gratum acceptumque habuit munus Ra inaldi Lucarinii Episcopi Civitatis Plebis , qui an. MDCLXI . librum emisit totum ex eju3 sententiiS contextum ' . Non siue caussa Pallavicinius
'ὶ cum librum hune secundo cum additamentis editum an. 266 3. mitteret ad Robertum , qui tum Augustae Taurinorum Pontificis legati munus sustinebat, eique gratias ageret . quod se Taeito ob sententiarum copiam comparaverat, ait: Non
ricuso gia una lode attribuitami da Iei , ehele mie sentenae sieno sorse pili vere, avendo io cercato pia tosto di ammaestrare , chedi Ar maravigilare i Leitori, At quai fine hoanco aggiunto di vestire spesso te sentenae conia ragione, it che non veggo fatio nh da Tacito , nε dagii altri. Pallavieinii sententiae temtio ab Augustino Maria Taja Romae an. aTI 3. vulgatae fuerunt cum hee titulo: Μassime ed