장음표시 사용
361쪽
sublimi natae sunt, 6s et iniqua tellure 69yopprimuntur, quo angustior est exitus, eo maioritus in altum propellit, ita scintillas sapientiae, statim, nisi excipiantur, expiraturas, o magis uiuo, et sonoro, strepitu laxat i de custodia paruarum mentium, et in hanc tantum abortiuam sapientiam felicium. ψ Alii autem, qui 16bus ita in prolixam eloquentiam sus ubertas est, ' 3 ut per inexhaustum spiritum M uerba utique, et sententiae, sussiciant, clari quidem apud populum esse solent si inter publicos coetus in foro templisve, audiantur, grati quoque In pri- uato usu uitae, sysi tam possint tacere, quam loqui. 6h Sed cum omnia animalia id, quo Ipotissimum ualent 77 arcano impetu sentiant, et eo ut ament, tum isti, 78 maxime sua eloquentia delectati , qua una insignes sunt. haud facildi modum tenent, quamcunque rem dic dilibido rapuerit, yyut mirari iure possis, in tanta
68 Si paene in superficie terrae oriuntur. I. 69 Angustis meatibus teriae quasi supprit tu et impediuntur, quo mirrus prosiliane. J. 7M Em
ex angusto foramine a Greere emittit. I. a Quae felices appellandae non sunt, nisi quod sapientiam,subitam profexunt, uelut paetum abor tiuum I. 73 Quibus larga dicendi facultas est B. Ingenium. I. 7S In consuetudine quotidiamna. I. Si seruarent modum in dicendo ne uellent perpetuo soli disserere B., 77 Praecipuam uim naturae suae, e quqd maxime praestar pos
362쪽
Is imprudentia tam commode so dici posse Scim Iutis deinde colloquiis, quae importune produxe re, 30 cum illos, quos loquendo fatigauerunt, laetae , ei porrectae, frontis uident, non cogitant, ab intempestiuae orationis fastidio dimissos a dere grysed , ut perfusos magnifica uoluptate, eo omine sinunt abire. 83yut, si in se rursus in-19 ciderint, de eodem cibo 8 gustenti Amplae
hae mentes,4s et sponte naturae per Omnium paene rerum seriem patentes as non tamen exactae, neque tinctae, aut imbutae, 86'ὼ sed sin
a gula praecipiti cursu libantes. 8 Et ut echo
neque postremas, quas acceperit, Oces tenere,
. eque quidquam ulter3us suo ingenio is loqui
potest, ita isti omnium rerum, sciet viarumque, primas species, sibi a capaci natura subiectas, 89 . - . . . sibi sumserit edisserendam. I. ino Prolixe, nee siue omni iudicio. I. 8i, uber ibi Sei lana gesmachi haben I. 8a Non putant, illud, quod
ostendunt illi, gaudium ex eo esse quod liberati demum sint fastidio audiendi. I. a 33 Sed eos si- 'i runt ubire non aliter, ac si praecipuam creassent ipsis uoluptatem, et hae spe fore, ut, etc. I. 84 Fastidiosi sermonis. I. 83 Quae cogitationes pro- a Jixa possunt continereoras Et marsus effundere.I. 16 Quae capiunt omnes scientias et doctrinas.
8 colorem sapientiae et scientiae, at ille color non
alte insedit. E lieisset in omnibus aliquid, in toto nihil, te gehenidaruber meg, me de Daha tin tiber hie si Ira Delibant omnia, ut canis e Nis
363쪽
facillime ac paene nec cogitantes, admittunt, yo aliquid autem amplius, atque exactius, in earuna dem rerum studiis aut facere,isi aut uelle, uix possunt. Ingens quidem argumentum 'aresse Ierediderim, non iudicio animi, sed impetu et ueluti fortuna, 93 tantam rerum copiam, acinis digestam 94 uenustatem, ab iis produci, quod omnino, de quacunque re sermonem instituerint, illa pari ubertate huic uerbo fum , et sententia rum, pompae sussiciant. ys i Vt 96ruero aliquid memoria hi ipso orationis cursu subiecerit, 's ad hoe illico diuertunt, inde quoque in 'aliam, ut forte inciderit. 98xpartem, tandemque, per diuersa eapita diffusi, 99 non saepe originis
meminerunt,iunde uniuersu, sermo defluxerit. O ci Ergo isti uagis animis, nee in certam rem I de aetfinitis, non summam modo illam, sed et uulgain rem inter mortales, prudentiam plerumque non vident. Quidam sui ipsius immodie lautato. 3res, alii nec amicos, nec seipsos, iis ossiciis tu.
so Μemoriae et ingenio imprimunt. I. I Prae-'stare. Sic Plinius libr. v. cap. XIX. Ars in ua
s9 Prolixum instituentes sermonem da druexsicca
ungefangen haben I. γ In unum, certummae, argumentum orationis B.
364쪽
BARCLAIIMONIS ANIMORUM uantes, quibus sedulus labor, unique negotio
haerensia aptandusa est, leues plerique et, ut passim prouolantibus rebus, uarii ita nee α, sententiis, quas uidentur imbibisse, in alias transis et ire dissiciles 3 Tamen, ut maximam speciem habent cultae indolis, et per omnes.sclantias adornatae, plerunque ad rem, et famam promori uentes, debita uni sapientiae bona occup nt,in maxime, si, ut uim suam intelligi mi is et uitia non ignorent, habilique uelut fuco 8 in tegant, fiescol, saltem e uulgo sit aditus Onaeris uorum suorumi contemplationem. Id autem potissimum assequenturi si in loquendo sibi imputant, o neque sinant euagari subditas cupidi
tates, et, quoniam, ut aptissimo ad omnia condi . ment . ita eloquentia omnia auribus concilianis
tur, Im uarios rvmnones cum inii callido deuiset instituant, semperque eius generi , quo audientibus mssint imponere, in nimirum apuἁ a sui alieni ab ossiet nihil suseipit agendum. I.
3yAccommodandus. I. 4 Mutabiles, ut primum res sibi aliae obiiciuntur, adeoque leues et incon stantes. I. s Ita facile quoque accipiunt alias sententias, quas imbibisse uidenturia. Pe ueniunt ad opes et honores plerumque adeoquoad illa bona, quae debentur solis uere sapientibus, quales ipsi non sunt. I. Praestantiam ingenu
Moderentur. I. II Persuaderi aliis possimi. I. Ia si scilicet exedant, homines se inprimis sapientes esse, quamuis uera in ii 4', ita
365쪽
militares uiros, aut ignaros uetustatis , de diuinis rebus agant, de ritibus an ii quorum, de po pulorum gentiumque origine, et si quid est praeterea in scientiis curiosa uenustate spectabiis te, cum iis, quos lychni umbraeque 3 scholarum, rudiores I ad ciuilis gubernationis dis ei. 'plinas faciunt, de populorum et imperiorum is tis, de principum genio, disputent, neminem denique in tua arte lacessanticis Neque enim 16 ingratum in sociandis I 6 interdum sermonibus ad res iis, qui audiunt, alienas, aut ignotas, diis,
uertere, praesertim cum et noua nos delectent.
et de iis, quae nescimus, quaedam nos altior pinio, et reuerenti aes a subeat a x Mi 27nus periculi istis oratoribus erit, ubi cum humi μιi, et angusto, animorum genere agent, cui mnia, quae audaci laetaque secundia effundun t stur, i tanquam sacrae, et per oracula editae,
uoces placent. Igitur has ubique partes suscs agpiant, quas ex audientium sorte I9 ad suam a. mam esse crediderint rox Quod iridem ideo, faci-
x3 Humilis uita scholastica I. 14 Ineptos Irs Sed semper loquuntur de iis rebus, quas illi
ignorant, cum qu umloquiinmr. I. 6 Confe- xendis B. IphPraeciarius enim sentimus fere de iis rebus, quae ignoramus, aut non intelligimus.J. I 8 Quasi orator talia sibi probe cogntra habear. I. I9yPro conditione eorum, qui audiunt, et qui, quoniam .prolatas ignorant, oratorem admitan
366쪽
a66 Io BARCLAUI ONIS ANIMORVMificilius poterunt quia adeo diffusa aikingenia
per cunctas scientias , atque artes , erudiri ita Possunt natura praeeunte, axe modico forte
usu, 3 ut de rebus omnibus non inepte loquantur, cum tamen singula magis non ignorent, quam teneant ac Scribere autem eiusmodi oratori tam arduum erit et plerumque ad famam exitia-hile, as iquam facile et uenustum est loqui. 6 3 Raro enim illi spontaneae aloquentiae 27 additur uis iudicii, quae stilum 28 perenni gratia 9 3 ad posteritatem deducat quippe promtus, et paene turbulentus 3oxanimus, ubi in otio quod scribentibus datur, seipsum recognoscit,3i ipsa
re erum Quae occurrunta multitudine oneratus et
confusus, diuitiis suis a tremitur, nec scribere. quae iuuenit omnia, nec, quae potiora 33hsunt,
3 eligere potest. Menique tam diuersa est alo.
a I sapacia. A et Beneficio naturae, quae uelut uiam monstrat. I. agyBreui et facili exercitatio M. B. 2A Habent aliquam, nec perfectam eamen. rerum notitiam. Non ignorare enim est aliquam est probe cognitum habere, ,et perfecte nosse. B. as adere aliquid speciminis in lucem publicam. Non dissicile modo erit ei, sed famae quoque illius noeebit maxime. B. 6 Quam expedite ac leganter solet dicere. I. 7 Extemporandae. B. α8 scripturae genus. I. 9 Perpetuo ad posteros duratura placendi facultate. B. o In quo turba et confusio est multarum rerum. a. . I dit sibit lennenirnet, un emite ei. 3M Ipsa copia rerum, quarum notitiam habet. I. an Praestantiora teteris. I.
367쪽
quendo scribendi ratio, tamque alii nerui, 34 ut, qui robusta facundia 3s assueuerat, quacum- que liberqt, decurrere, O iam in ipsa seriptione evanidos 37 Moliatur, et ueluti in somniis, ictus. Coeci 38 tamen, suaque, et aliorum, adulatione 33 corrupti, nonnunquam gloriam eloquentia quae sitam, scribendi cupiditate destruunt, multimagis e re sua facturi, 39 si longam spem suarum
scriptionum facere orbi possint, nunquam autem
editis libris in famae periculum uenire. 4ox His 3 cautionibus ille uiuax, et per omnia dissipatus 40 animus subducet imbecillitatem suam oculis populi, elan speciem sapientiae assurget 42 siue se regere ipsum possit, D quod utique frequenter non uideas Isiue saltem consilii patiens 43 suadentibus amicis, acquiescat, ut, qui prima uini caligine domiti, adlluc sciunt nec se sapere, nec
g4 sti neruis corpus nostrum eonstringitu aptes sic aequabili aptitudine orationis membra constringi coniungique debent. B. Itaque nexu orationis
cendo progredi, quousque uellet. B. 37 Inanes frustraneos conatus tuisti treite Ee rar ibet
Destituti recto iudicio. B. 39 Multo sibi rectius. suisque rebus, consulturi. I. 4oycim mel apolin ung
368쪽
monitis familiarium pervicaci sui fiducia obstinstunt. 4 Ex aduerso eiusmodi hominum est aliud genus, prima fronte sytam a specie suae uirtutis alienum 46 quam isti eloquentes a ui-' tiorum, in quae nati sunt, Thimagine recedunt. 36 Hi igitur cum subito loquendum est tardam, aegriusve sequentem 48 orationem habent, ha rentque 'hsaepissime, blandimentis lacessiti, uel iocis, quaeso subiti, et expediti, ingenii homi- ne in quotidianis colloquiis, tanquam leuia tela, 37 contorquent si Neque autem sola uerba a gre fr) expediunt, sed, sicubi etiam dicenda se tentia, quaerunt, quid sentiant, 3 neque statim inueniunt Verum aduocato animo, s re in sese ad meditandum reducto, in rerum, et nego. Horum, uim s idonea subtilitate penetrant, uerba, quibus utantur, apta 6 concipiunt. Vis in illis recondita. O utilesluliet uerae, non fu
te greunden oleien. I. s Primo aspectu. I. Q Tain longe remoti uidentur a s uentia, quam tamen possidentes. 47 Quae in ipsis sunt. I. 48 minculter fluentem. I. 493 Nesciunt, uiddieant. I. so Blandimenta et ioca J. In eiusmodi tardos homines. I. 3 a missiculter proserunt. I. 3 Quam debeant exponere sentenistiam. I. 34xtaenisse fit redit bedam haben. B. 3s Gravitatem, unda DaudisMomentum det
Quae cum rebus ipsis accurate conueniant. B.
snan uerbis illis uis est, ut cum emcacia proferri
369쪽
catae et ex scholis umbratiles, y8 sententiae, et, scisi eruditio ipsis accessit, ususque scribendi, ' plerunque dignissimae, quas posteris ipsi tra-d:int. In hoc uero iis fortuna male consuluit 39 quod angustis, retusisque, animis ipsa primorum motuum, uerborumque specie simillimi 6o
iniquissimo praeiudicio I saepe iacent,ina temnunturque Ideoque ignota magnitudo inge nit 63 non utique habet semper propitiam uiro rum principum manum 6 qua ad dignas sua
industria curas, et honores, Ollatur, ueluti pretiosissimarum mercium decor, si sine titulo fis intra uiles fasciarum nodos latet, non adducit emtores Iis igitur hominibus utilitatis plenis Usima ratio est 66 uiam facere, qua ad sua antis mi interiora adeatur 67 nebulasque gyamoli-
et exprimi queant. B. 48 Quae in scholis quidem usum habent, non autem in uita ciuila B. 9 Ear ercitatio stili. B. χω Videntur stupidis ingeniis primo obtutu simillimi, quia tardiores sunt ad pru . mos animi uerborumque impetus Angusti retus
σue ammi opponuntur amplu, et magnartim rerum capacibus. B sit Dum contemnuntur praeter m
ritum, nec dum satis recte iudicati. B. et Ipernuntur, parui aestimantur. B. 63 Quod latet a huc talium ingeniorum bonitas, tecta uelut hic terno stupore. B. 4 Non semper ab optimatibus et principibus euabitur, aut promouetur. B. os Inscriptione, quae significet, quid sit intus: I. O Vtilissimum erit. J. 67 Qua liceat pernoscem sapientiam in animis eorum reconditam. B. 68 Stuporem illum exterhuri, qui obstat. quo minus
370쪽
quas in suo limine natura stipaverat. Hoc porro assequentur uel scribendo. nam quid est aliud tabulam assimi proponere 69 uel assi duo usuri Q excitando lentioris ingenii acumen, ut, quantum St, tantum esse sciatur. 7l aut denique, quam possunt, intima longaque familiain state eum illis optimatibus se miscentes. qui, ut multo usu a agnoscere robustae mentis uires, agnitas possunt prouehere. 73 Inter haee nimii ponderis, 4 et leuitatis . mala posita indoles c ad humanae dignitatis sestigium perinuenit. Huic modica inest, et tantum, cum opus est, eloquentia, et, si tempus, studiumve, a cedat, uenustior in famjliari usu uitae, promta, et nitida, non haerens, et turbata, oratio, uis tuis dici non multum inuoluta, o et, quanquam aeris 7 subito, tamen post moram , et consi-
inremae anima dotes eluceant, et cognoscantur.v. Sermo est character animi. et seruere nihilud, quam animi sui imaginem, uelut in tabula depictam, proponere. B. Perpetua exercita- tione. I. IDVt alii etiam sciant, animum illo
cum tam Praestantem esse, quam uere praestans
est. I. aYLonga consuetudine, conuersatione diuturna. I. 73 Ad honores et dignitates promo inre. I. Tardioris ingenii, quod sanguinis frigiditate redditur grauius. B. Quae nec in da nimis, nec nimium leuis sit, sed media inter inramque. I. Sed quae facile se possit explicare. B. metatum audi diameilin ranellemni