장음표시 사용
151쪽
P. RAMI P RAEL E C T. comitiis ante sit datus. Eam legem ab eo Praetore, qui sit primu actus, fera ijubet quomodo ut v Decemviratu habeant quosplebs 'aesigna: rit obluus est nullos a plebe dest nari ta v - & 4 ombem terrarum ςcon Lingit novis legibu qui, uod insecudo capite sicriptum eis, non meminit in te
iis i is hic perspicuum eris, qui iuris Emajori-
bm acceperitis, quid ab hoc Tribuno ebis vobis relinquatur. MCorci de omnibus magistratibus bis L. n. am csim vos sententiam ferre voluerunt. nam oenturiata Cen ruriata lex Censoribus serebatur, cum sciuriata caeterispa buis tr cru cubiti, tum iteri: de eis emudicabatur, ut eset reprehendendipotest popuΔι b nescibit: pani teret. nunc quia prima illa comitia 'tenetis, Centuriata ta Trinti Currata latum a spiciorum caussa remanserui .hic autem Tribunimpl. quia videbat potestatem neminem et ussu pum qui Curia- li aut plebis posse habere, Curiatis ea comitus quatis ei com . vos non nitis, confirmavit Tribula,qua DA a ' ν do xci ς' ranisustulit. fa cum majores binas comitiis voluerint vos desii usis magistratibus judicare hic h moh & 'popularis ne unam quidem populo comitia 'orumpotestatem retiyit.
Coo Nosci T 1 Attentio ad tertium caput. luo per i gem Curiatam Decemviratus crearetur , quod ut novum exemplum,& contra legum authoritatem reprehenditur. . Ac quonia incidimus in grave&obscurum locum, is propterea diligeti iis & accuratius explicadus est. Dicamus igitur quae & quot comitia Romae fueriit, qui magistiatus nisserent,& quomodo coniicia geminata sint. Comitia, ut ex Gellio& hac Ciceronis disputatione diligenter animadvertenti perspicuum este rotest, Calata aut Tributa Romae fuerunt. Calata vero sus cor elle dicta nihil O
152쪽
nim certi comperi quod a patricio aliquo magistratu, qui jus haberet universi populi calandi, id est vocan-
, indicerentur. Tribuni enim, quorum tributa comitia erant, licet prehensionem haberent, vocationem tamen non habebant, ut Varro & Capito 'apud Gellium lib. is, cap. 12, auctores intaCalata itaque Centuriata fuerunt aut Curiata. Centuriata fiebant populo per cornicianem convocato, dc centuriatim id est per ceteras turmas,
ex censu & ctate diviso ut Gellius i ib. i s,cap. 27 :& Cic.3 -- gum indicat cum explicat legem illam duodecim tabul rum: De capite civis nisi permaximum comitium ollo que quos Ccolores in partibus populi locassint, ne seruto. Cum, inquam,Cicero legem illam explicat, at Cum legis haec vis sit scitum & jussum in omnes ferri. de singulis nisi centuriatis commis noluerunt. Descriptus enim populus centu ordinibus utatibus plus adhibet in suffragium consilii, quam siue in tribus convocatus De his comitiis Cicero in oratione post reditum de Letulo, Quo die nos comitus Centuriatis,quae maxim E majores justa dici haberique
voluerunt , arces sint in patriam, ut eaedem Centuriae,quae me Cosulem fecerat, Consulatum meum comprobarent. Et pro Milone Illa augusta centuriarum auspicia dicit. E ceturiata comma, testimonio Ciceronis, maxima eradomnium. justi una Sc augustissima Hoc idem videtur Liavius primo libro post populi classes a Servio descriptas discere Deinde ait est honos additus: no ut ab Romulo tr ditum caeteri servaverant reses,viritim suffragium eadem
vi, eodemque jure promiscue om*ibus datum est, sed gradus facti, ut neque ex lusus quis uana suffragio videretur,
divis omnis penes primores civitatis esset. Equites enim vocabantur primi, octoginta inde primae clasus centuriata primum peditum vocabanturabi si variaret,quod raro imcidebat , ut secundae classis vocarentur: nec sere unquam infra ita descenderent, ut ad infimos pervenirent.Hqc Liavius , ubi docet suo tempore duplicato post Servium re
gem tribuum numero non omnino eandem centuriat rum comitiorum rationem servatam e fle.Haec autem c
mitia fiebant in campo Martio extra urbem.& ne quid i terea civib' occupatis turbaretur,exercie in armis erat, ut
153쪽
Gellius eodem illo 27 cap. lib. I s. Primum igitur Cal
torum comitiorum genus ejusmodi sui Esecvnaum sequitur. Curiata comitia fiebant populo per lictorem convo cato S curiatim, id est tributim, diviso.& in his ex generibus omnium suffragia ferebantur, nulla vel census, vel a
ratis habita ratione, ut ex Gellii & Ciceronis jam propos iis locis intelligitur. Gellius enim per lictorem alipopuluconvocari, & cx generibus omnium ibi suffragia ferri: &Cicero an inus consilii significat hic este, populo siue in triabus convocato:& illud est quod Livius indicat, viritim suffragium cadem vi. eodemque jure promiscue omn:bus datum. Haec itaque duo Calatorum comitiorum genera sunt. Tributa reliqua sunt quae ex regionibus & locis sta ebat ut Gellius lib. Is, cap. 27. quibus plebeji tantium inte erant, non patres patrumve clietes ac liberti, sicuti Livius I Decad. docet in Voleronis Tribuni lege,& attigimus in argumento.Quare sic appellata sint, nullam caullam repe ri,nec quomodo indicerentur, & populo significarentur.
Satis tamen constat, comitia tributa conventus publicos ille & in comitio celebrari solitos, ut costat ex comitiis tribunitiis qliae tributa erant, ut mox dicetur. Plutarchus enim ait Cum Gracchus Tribunus faetus est, turbam sus fragantium comitio capi non potuisse, &ex tegulis sit
si agia data elle. Ut autem facilius intelligamus curiatorum & tributorum disserentiam, in curiatis cives stacundum curias & tribus triginta quinque divideba tur : neque regionibus & locis, sed alio genere distin bantur: cum unius & .asdem tribus cives in divertis regionibus liceret habitare. In tributis vero secundum regionem& locum ubi habitarcnt, distinguebantur, ut si viae insignes duodecim & regiones Romet filii Ient, cives in comitiis iii duodecim partes singuli secundum suam regionem divisi suifragia sua ferrent. Atque haec comitiorum calatorum & tributorum desinitio est. Secundo dicendum est, qui quibus comitris crearentur.Comitiis centuriatis majores magistratus, Censbres, nsules,Pr torcs: ti
butis vel potius curiatis minores fieri solitos Gellius ait lib.I', cap. I . Quod perpetuo non es le servatum Cicero hic author est, cum ait, Centariata lex Censormus serebatur,
154쪽
esim Curiata caeteris patriciis magistratib'. Attame postea omnes patricios magistiatus Centuriatis coinitiis, ut plebejos Tributis factos esse in hac disputatione demonstrat,
cum ait, Nunc quia prima illa comitia tenetis, centuriata& tributa, curiata tantum auspiciorum caulla remanserunt.Ergo tempore Ciceronis,omnes patricii magistratus commis centuriatis fiebant, tributis plebeji. Livi us autem stil, non idem omnino sentit. Comitia curiata, quaerem militarem continentacomitia ceturiata quibus Cos L Tribunosque militares creatis,ubi ausp:cato, nisi ubi adsolet, seti poliunt. Ergo rationem comitioriun temporibus variarum intelligimus. Superest ut de conjunctione comitiorum dicamus. Magistratus omnes Rom. binis fiebant comiciis.Prima comitia centuriata erant,aut tributa, secuda curiata.Quod Cicero hic plane confirmat cum ait,M jores de omnibus magistracibus bis vos sententiam ferre voluerunt. Nam Centuriata lex Censoribus serebatur, cuCuriata c teris patriciis magistratibus:tum iterum de cis-dem judicabatur, ut esset reprehendendi potestas, si populum beneficii sui poeniteret. Nunc quia prima illa comitia
tenetis, centuriata & tributa; curiata tantum auspiciorum caussa remaserunt. Quod etiam manifestius superiore i co Cicero docet, cum ait Jam hoc inauditum.& plane n vo more, uti Curiata lege magii ratus detur cuin ullis an tό comitiis sit datus. Quare ex lus Ciceronis testimoniis apparet curiata comitia tempore Ciceronis secunda comitia riuile primis centuriatis aut tributis probandis vel improbandis biberi selita, quasi ptim 'humana fuissent, secuda haec druina. Nam curiata auspiciorum tutum caussa re manserant,ut hic ait Cicero;& Potisicibus arbitris praebebantur, ut Gellius lib. s, cap. i'. Nec his comitiis tota plebs intererat. sed septemdecim latum tribus,nec ea sinebat, ut Cicero hic est. At ue horum conj unctorum comitiorum species quaedam a regio dominatu videtur ad liberum populum pervenis Ie.Nurna facilis est una centuriarum omnium voce rex.Regnum tamen non ante suscepit quam dii captatis auspiciis addixit lent. Curiataque lex tempore Ciceronis videtur centuriatae & tributae tanquam auspex
&judex fuisse. Curiata segri Curiatam legem significat,
155쪽
curiatis comitiis latam, quomodo paulo post loquitur:Ce turiata lex Cen seribus ferebatur. Pratore, quωγJ Ocho
Praetores urbana tum fuere, ut ex oratione in Pisonem p
test intellis. Ob is esti Repugnantiam quandam hic
arguat, quod primo capite per novem tribus Decemviros Rullus faceret, tertio videatur per universam plebem facere. Consi Pti Talis metaphoram sit periore oratione fuit,omnibus vinculis devinctam & constractam ten retis. AtDhicJ Exaggeratur indignitam hujus creationis per dis iiivili tussi nem: Maiores bina comitia populo ded runt Rullus omnia sustulit.protalis divisione comitiorum declaratur. Patricosi Patricii magistratus fuere Cens ra, Consulatus, Praettura, AEdilitas. Hos enim magistratus quondam soli Patricii tenuerunt, postea cum plebe fuerutcommunes. Ut est i Ratro secundorum comitiorum ad priorum comitiorum correctionem, siquid citet illic o tensum. - φιωorrem Aia ficia de lacra quae/am solei nia comitiis,sicut omnibus gerendis rebus adhibebantur, leaque majora erant. & minora: illa majoribus magistratibus, haec minotibus adhibebantur. Hiraurem Ant
podolis isti militudinis , ubi finis hujus ciniamenti ponitur. Eua non toJ Nam PontificibuI arbitris ea prς-
bebantur, ut Gellius ait lib. I, cap. i9.vel quia plebs non universa advocatur, sed ejus pars minor. & Smitu hoc loco notandum est, id est, jubetis. Iliacum Conclusio distia
Sedςυidete hominis' religionem V diligentiam. Vidii perspexit bine Curiata ege Decemviros habere potestatem nonposse, quoniam per novem -tribus esse: t constituti jubet jerre de his legem Ouriatam: Fratori imperat: quam id ipsum ς absumde, nihil ad me attinet. Iubet enim qui primus t Praetorfactu eum lexem Curiatam 'erres in is ferre non posset qui postremi uis: ut aut lusisse in tantis rebus, aut profecto nescio quid oectasse et de tur. ω' Verism hoc quod es t ' aut ita perversum, uir D
156쪽
Videsne lege Curiata nihil agi per 'De viros posse' cur poestia, ea lata non erat8attendite bitae
hoc seri potest, ut in hac civitater quae longe jure bertatu caeteras civitatibus ς antecellit quam nulgis comitiis imperium aut potestate M assequipos
fit quid attinet tertio capite lege Curiatam ferre ju
, dejuris 'habeat quod haberent optima lege apo
pulo essent creati' ' Reged constituntur,non Decemviri, Quirites. Hi Iabiis initiisfundamentuque nascuntur,ut non modo cum gerere coeperint sed itam cum costituentur,omne vestrumus,potesta libertasA tollatur.
Sto vios T EJ Locus attentionis ad clarius exponendum commenti Rulliani finem decuriata lege per Praetorem. Sine Curiata Quia Curiata lcx ut jam dictum eli auspicium quoddam erat, & divina quaedam approbatiolium anae legis, luet prioribus comitiis esset lata:& mox repetetur idem Videt sine lege curiata nihil agi per Decemviros potie. id vero ex Augurum & Pontificum quibus arbitras haec secundaria comitia praebebantur authoritate intelligi dum est sine qua nil per magistratus gestum poterat probari, ut L Legum Cicero auctior est. AGurdel Reprehensio ex circumstantia persionarum. Tribunus enim Proetori majori & patricio magistratui, & colle gae Consulis non poterat imperare. II e aut lusi se JNotat ex re tam confusa Rulli stultitiam , aut fraudem hie subelle. Pectasse J Spectandi verbum ad finem pleri que pertinet, ut Officiorum secundo: Juv nex magna spectare, & ad ea rectis studiis contendere debent. Itaque hic spectasse est propositum habuisse.
157쪽
VerumJ Transitio ad quartum caput, quo decemviri etiasine Curiata lege creabantur, ex quo tertium caput reprehenditur: M uultas comitiis magistratu fieri potest, lege Cur inaniles opus: A primAm eo Ar Equarto capise: Consist igitur secundum. Assumtio praecedit. I riuiuum Id est praeposterum qu modo pro Cluentio dixi t Itaque ut erat semper praepost rus atque perversiis. At enire J Locus attentionis per i risionem illis similem: At videte hominis diligentiam: At videte quam diligenter. Si hoc er Propositio sνllogismi aucta repugnantibus quod liberrima civitas sit sine comistiis. Cori idcrabis autem quoties jam nomen libertatis hieu urpatum sit. QVON .rm 'uartoi Ratio propositionis ex praeientis capitis testimonio. RegesJ Procoplexione propria re curiata legem/lopu es) generalis universae dii luasionis compleato ponitur jam toties Itcrata.
ος videte quam hiuligenter retineat jus 'Tria
bunit pote fatis: consulibus legem curiatam fo
r libiti Tribumsplebisspe est 'intercesum: nolque tamen nos id querimur, esse hanc Trιbunorum plebis potestatem: tantummodo si quis ea potes fatetemere est usus, missimamus. hic Tribunus plebis legi ouriatae quam Praetorserat, adimit interced di potestatem. e M' hoc cum in eo reprehendenda
eris,quo er Tribis ium plebis 'Trabumtia potestas minuitur; tum in eo deridendum, quod consuli,
legem Curiatam non habet attingere rem militare non lice, hula,cui vetat 'intercedendi potestatem,
etiamsi intercessum sit, tamen eandem con tituit, quam lata esset lex: ut non intelligam, quare aut
hic vetet 'intercedere, aut quenquam intercessura putet, cum in tercessostultitiam intercessoris nias iurasit,non rem impeditura. AT
158쪽
IN IL AGRARIAM. usAT vina TE J Arripitur ex superiore disputatione dia minutio Tribunitiae potestatis,& dicti milium collatione aggeratur . Tribunitia intercellio Curiatam legem sus. tulit : Hic Tribunus Curiata lege Tribunitiam intercessionem tollita inerimur Poteriatis Tribunitiae magna vis suit: Nulli magistratui alii parere, omnibus intercedere , Senatusconsulta probare vel improbare, prehendere, & in carcerem vel Consules conjicere. Quinquennio ante Tiberii Gracchi Tribunatum,D. Brutum & P.Scipionem s. quos & quantos viros homo omnium infimus & Qrdidissimus Tribunus plebis C. Curiatius in vincula conjecit: quod anti factum non erat,ait Quintus frater ue Lesum. Hanc tantam potestatem Sylla imminuit, Pompeius restituit & Cicero, licet ab ea vexatus iniquissim tamen retinuit in Legibus,cum ait: Plebes quos pro se contra vim, auxilii ergo, decem creassit Tribuni ejus sunto: Quodque ii prohibes sint, plodque plebem rogassint:
ratum esto: saneti l: sunto: neve plebem orbam Tribunis relinquiitiale Ciceronis sunt de Tribunatu leges,& in earum interpretatione confitetur in hoc magistratu malai quidem esse, sed bona etiam magna, quia concessa plebi a patribus ista potestate, arma ceciderunt, restincta tedi tio
est. Inventum est temperamentum, quo tenuiores cum
irincipibus aequari se putarint, in Do uno suit civitatis sa-us,& ideo Tribunus appellatur custos, praeses, desen sior dc propugnator Romanae libertatis. Existimamur Absolute se dicitur in Oratore, Orationis subtilitas imitabilis illa quidem videtur esse existimanti sed nillil est experienti minus. Existimare igitur pro Considerare diic sumitur. Hic tribunus ρυbis J Antapodosis est distinauitudinis e aggerata coiugatis & majoribus. Huic Antapodosis minorum ad illa majora quae praecesserunt. Ut non .nte ι-ουο Con luditur reprehensio de imitatione Tribunatus.
Sint igitur Decemziri ne . veru comitiis, hoc
est populi Fragiis , nes illis adspeciem atq; ad u
surpationem et et statu per traginta stilores auspiaciorum caussas adumbratis constituti: videte nuc
159쪽
iis P. RAMI P R AE L E C reos qui a vobis nihil pol statis acceperint, quanto
mavoribus ς ornamentis' a ciat, quam omno nos
essectisiumus, quibus vos V ampli sima, potestates dedistis. Iubet auspicii coloniarum deduce larum
caussa Decem viros habere pullarios. ' EO DE M
RI LEGE SEMPRONIA. μ' --ci etiam Ru te mentione acere ' legis Gmproniae P nec te ea lexus' commonet, tres viros issos triginta π D tria
bulisi fragio esse creatos cum tu ά Tib. Gracchi R aequitate ac Rpudore Agissime laemotussis, id quod dissimissima ratione attumsit, dem jure puta. es
se oportere SiNT Ioi Tu RJ Hamnus disputatum est de fine Iegis Agrariae, quod tyrannidem S: dominationem decem tyrannorum tantummodo spectarit, idque ex Quatuor legis iplius capitibus accurate disceptatum, quod per mitiorem partem populi Decemviri crearentur,in quo liber os populo crip tur: quod more Pontificis maxua totum vero contra est. Nam Pontificia electio, quae per religione, populi non erat . quodammodo comitiis illis ad populum
translata est; hic vero quod populi semper fuit, populo e torquetur,& Pompejus indignissimό excluditur. & Rullus
pro libidine omnia constituit:quod Curiata lege, quae tamen lecudaria est quo sine Curiata lege quod plane pe versum aut insidiosum est. his inquam capitibus finis legis agrariae dasceptatus est, libertatem tolli, dominatione conita tui: deinceps ad finem eundem confirmandum tyrannidis forma quaedam ostenditur, & superiorum invidiosa permillio praeponitur. I urpationemJ Ut antea dixit ad usurparatam libertatem, ita nunc ad usitationem vetustaUS ait, quasi diceret ad continuadain poliesionem juris antiqui & consuetudinis antiqua . Perri Emtal Silectio vera est, suspicio fuerit a Romulo vetustatem hanc profectam ei te, qui populum in triginta curias divisit quibus singulis lictores in comitio adiuerunt. Expulsis autem
160쪽
re bus, non tam regnum, quam regni nomen mutatumeli. Consules imperium plaus regium legibus & rationiabus subjectum & tempore definitum, insigniaque regia,
dcauspicia,&sacra retinuerunt. Inae eJ Attentionis locus ex collatione majorum: Nos Cost tot ornametis est
non sumus. Jube J Argumentum tyrannicae s ormae colligitur ex variis adjunctis, pullariis, apparitoribus,&α Quod ita reprehenditur, Quod di imi ima ratione factum e L eodem jure non debet esse:
Affinitio praecedit lismilitudine legis Semproniae ac
Servilior, quia illa per trigintaquinq; tribus lata sit laec per septemdecim seratur. PusiariosJ Reipublicae Romanae pars maxima divinatione continebatur, id est, voluntatis divinae consideratione & cognitione, quae videlicet res futuras denunciaret. Itaque divinatio & artificiosa in conj ctutis sortitura, ominum,in observatione astrorum uigi rum, extorum, avium, ut pullorum; unde pullarii, qui huic divinationi praeerant:& naturalis in furore mentis & msonanti. Notabis autem hic auspicem pullarium veluti religionis magistrum in comitatu magistratus primo loco esse. Tres virai Notabis hic tres viros separatim dici, qui conjuncto verbo dita sunt antea triumviri. Et cum IulPropositio syllogismi dissimilitudinis maximam,quae vulgo dicitur in scholis,compleaa. , Dat prater potestatem verbo Praetoriam, revera regiam iesinit in quinquennium facissem ternam. tantis enim confirmat opibusi copiis, ut
intestis Veripi nulla modopossit. deinde ornat apparitoribi cribis, librariis praeconibus, architet is, praeterea mulis, tabernaculis, centuriis supelles b.sumptum haurit ex araris . si pyedit.u a sociis. Janis res ex Equestri loco ducetos in annos gulos,