장음표시 사용
51쪽
laudem tamen in Oratore retexit, quasi nimium illis πυbuerit. A anu J Erarios Tribunos Rom. nomin bant, quibus militaris pecunia erat attributa ; quomodo hodie in Francia Budaus putat Receptores generales dicipoisse ut praesectos aerarii generales h nanti u. Sedquidlnevocatio est sui ipsius : sic enim Cicero hanc figuram n minat. De mal Terentius in hoc genere praepositi nem fere omittit. Quid illo facias Tu fortasse quid me fiat parvi pendis: in Heautont. Patrem μυωJ Appellationis hujus laudem Cicero primus Romae consecutus est. ut Plutarchus in vita Ciceronis,&Juvenal.8Satyra,hanc in
--Sed Roma parentem, Roma patrem patraa coceronem tibera dixit.
Quod idem Plin. lib.7,cap.3o, de Cicerone loques est, sative primus omnium patriae parens appellate. Hanc autem laudem Mario tribuit, propter Cimbricam victoriam, de qua paulo post: & quoties in Marii mentionem Cicero incidit, impentius municipem & popularem suum laudat: uterque enim Arpinas fuit.
Etenim sit c Rabirio, quod isti ad arma,crucem T.Labienus in campo e Martio desilendam pulmetit : quod tarim excogitabitur in eum supplicium, qui vocavit' ac des Saturnino data eris, quod abs tesipissme dicitur, non eam c. Rabirius, sciscarius dedit, idenPque violavit ,s in me nouserit. Quae fidos, Labiene, qui potuit e S.C. δε-H3 adeone hospes hujusice Urbis, adeone ignarus es disiciplina conssetudinisque nostra, ut haec ne clas Zut peregrinari in aliena civitate,non in tua magistratumgerere videare Z quidiam ista c. Vario, inquit, nocere tos ii, quoniam sensii ta vita co
mini postulabant, ile a Pe animo desed G gloria
52쪽
IN ORAT PRO C RABIRIO. 3ssita cogitasset ξ at credo cum innumerabiles hostisi piri in Balia fudisset, ath obsidione Remp. liberasset , omniasiva secum una moritura arbitrab. iuri on enἱ ita, Vultates. neq. quisquam nostrum in Reipublicae periculis cum laude ac virtute ver
satur, quin spe posteritatistu tuῖ ducatur. Ita s
cum multis aliis de caussu virorum bonorum metes divina mihi argi aeterna videntur esse, tum maxime quod optimi ta sapientis icw h animus, praesentit inposterum, ut nihil nisibempiternum
flectare videatur. Era Nivi Exaggeratur proximum de Mario exemplum collatione majorum: Si cruccin meruit, qui paruit; quod supplicium meruit, qui jussi desJ Prolepsis
praecipuae criminationis quod contra fidem publicam Rabirius Saturninum necaverit.Cicero facti, quod tamen inficiatur culpam in Marium reiicit. FoleiJ Fides mea tua, sta publica, privata. significat quod vulgo securitatem dicimus. Promiserat Saturnino Marius iecurum E CFit ho descensium, tutoque caussam in foro dicturum: fidem esse violatam queritur Labienus. Cicero ex cauila adjuvante disputat, fidem datam non esse,quia Senatus, in quo publicum consilium erat, non approbaverat. Hossest Sic pro Milone, An vero, Judices, vos ibit ignoratis 3 vos liospiates in hae urbe versamini λ vestrae peregrinantur aures, neque in hoc pervagato civitatis sermone versantur /djὰ- Propositio adhuc fuit: Si Rabirius damnetur, tot viros damnandos esse. Assiinatio sequitur: At damnandi non sunt. Epicurea autem prolepsis est. Epicurus enim animos, una cum corporibus extingui censitit. Nec Aristoteles ab hac sententia longe abfuit, qui judicavit in morte vitam, sensum,memoriam, affectum Ixtitiae & d Ioris, intellinum etiam quem me Πιον vocat, interiae: remanere roν ω,qui extrinsecus adveniret: & qui ut Al xander Aphrodisicus Aristotelis sententiam explicat) animae nostrat neque pars, neque facultas esset. Enimvero si rest mortem anima nequc vitae anteactae meminit,neque
53쪽
doloris apud inseros, neque laetitiae apud superos affectiunsentit quaenam ista immortalitas fuerit 3 Aut si νῆα iste Aristotelicus neque pars,neque facultas animae nostrae est:sed sicut oculi nostri lumine extrinsecus adveniente, cum vident,illuminantur; cum fuerint vel morte, vel somno, vel alio quovis modo clausi v sio nulla est: lumen tamen illud non extinguitur, sed in suum tanquam fontem recurritricAristotelica illa mente extrinsecus adveniente, vivus h mo intelligat: cum autem homo moritur,vita,sensus,m moria, astectus, intellectus patibilis, id est tota nostra anima, intereat; mens tamen illa animis humanis adventitia non extinguatur ed in suam universitatem recipiatur: nil Marii proprium remanebit,nec animus Marii immortalis
erit, sed animi Mariani lumen: quod tamen Marii nil magis proprium sit, quam oculi proprium est Solis lumen, ut
Aristoteles si Aphrodiseo credatur verbo videatur nostros animos immortales reliquisse, reipsa mortales secisse. L pε autem melius ac apertius Plato, qui non modo vitam, sensum, memoriam, affectum, sed aeterna praemia, suppliactave pro suis cuique meritis decernit. Hanc impiam de mortalitate animorum sententiam Cicero refellit, ex a juncta nostris animis praesensione immortalitatis: Si Marius nonpra ens etsi ιmmorealem esse. u- quam in ror Loorabus fraxisset: isti misit: morialem igitu eprasin P. Assumtio & complexio confunduntur. Innumeraό tol. Apud aquas Sextias in G,lia Braccata Teutonum & Ambronum ducenta millia caesa sunt, nonaginta capta: apud agrum Claudium in Gallia togata centum quadraginta milia caesa, sexaginta capta: unde Marius conservator u
bis . & tertius instaurator appellatus. Vide Livium lib. 68, Plinium & Plutarchum in Mario. ItaqueJ Deducit E pr
ximo argumento complexionem generalem de animorudivinitate & aeternitate, cujus causta praeter hanc poste Gratis praesensionem muli sunt in Platone,ex perpetuo an
mimotu, ex contrariorum argumento: Vitam mors s quitur ergo vita mortem consequet ex recordatione ex
limplicitate naturae: Non est composita anima, ergo nunquam
54쪽
quam dissolvetur. P sentisJ Sic 1 de Divinat.Censent esse in mentibi nostris tanqua oraculum aliquod, ex quo sutura praesentiat. Et pro Arcnia,Certe si nihil animus praesentiret in posterum, & si quibus regionibus vitae spacium
circumscriptum est, iisdem omnes cogitationes termina- ret suas, nec tantas se laboribus frangeret, nec tot curis via gilusque angeretur, nec toties de vita ipsa dimicaret.
Quapropter equidem S C. Varis, ta caeter rum virorumsapientissimorum, ac fortissimorum civium mentcs, quae mihi videtur ex hominum viaris ad deorum' religionemustnctimoniam demia fortae gi grasse estor nepro illorumfama gloria memoria n nonsecus ac pro patriis fanis atque delubris Oropugnandum putare.e si pro illorum laude mihi amma capienda essent, non minus strenue caperem, quam illi pro communi salute ceperunt. Etenim, mirites, exiguum nobis vita curriculum natura circumscribis, immensiumgloriae. cudi resi eos, qui iam de vita decesserunt ornabimus ustiorem nobis mortis conditionem relinquemus. Sed si illos L biene,quos jam videre non possumu/,n his: ne his quidem, quos vides, confiubputas oportere Z nem nem esse dico ex iis omnibus, qui isio die RomU-rin quem tu diem in judic m voca bo 1 mm sis. bes erit, quin arma ceperit, quin consiuis sicutis sic qui trum f. O cs ij, quorum tu ex aetate conjecturamfacere potes,quid tu ecerint-rbs te rei capitis C. Rabirii
nomine citantur. O A PROPTERJ Concludit partem assi tionis de Mario-caeteris mortuis, quod damnandi non sint: ααci et collatione similium dc parium. Etenim Quiritest IIIustratiar proxima complexio disimilitudine vitae & x Ac circumstantia pietatis in desunctos. Sed δειJAecedit ad sccundam partem assumtionis de vivis,qui hoc j
55쪽
dicto tenerentur. Pubest Pubes substantivuin foeminini generis cum significat lanuginem,quq decimoquarto an
no maribus &toeminas duodecimo obvenit. per metony
miam significat eum qui talem attigerit aetatem. &ari clivum est omnis generis, quo mas pubes, & foemina pu bes,& folia pubera dicuntur. Puberes omnes interfici j bet ait Salustius. Aliquando significat multitudinem juvenum ejus aetatis,& foeminini generis substantivum est: ut, Cui Senatus totam Rempub. omnem Italiae pubem, cumcta populi Romani arma conraserat, Cic.pro Milone. paulo ante dictum est pro eo cuncta nobilitas ac juventus P bertas aetatem eam significat quae plena est anno decim octavo, ut Modestinus de Adoptionibus ait.
occidit Saturninum Rabirius. utinamf
cisset: nonsupplicium deprecarer, sed pramium postularem. Etenimsi Sca servo Q Crotonis, qui occidit L.Saturninu,libertas data eris quod equiti ovi praemium dariparfuisset λ essi C. ε δ sartur,
quo istulas, quibus aqua siuppeditabatur Iovis
Optimi es aximi templis ac sedibus, pracidi imperarat,quod in clivo serpitolino improborum cia
sm. Lambinmsie periodum absol ore improborum civium multitudo sele collocarat, Rem p. servasse ab universo Senatu iudicatus est: cur supplicium in eum . . constitueretur,& non potius prHmium ei decerner
tur, qui improborum ducem sustulistet 3 AT occidi T Prolepsi statuit primam judicii qua monem & facti. quod tamen inficiatur; ab lutam qualitatem defendit, & auget collatione minorum. FH uia lVitruvius lib. 8. de Aquaeductibus per canaloestructiles=stulas plumbeas.tubulos fictiles factis scribit. Et Frontinus lib. l . de Aquaeductibus, etiam ad hanc rem plura scribit,
quomodo per annos Romani contenti fuerunt usu aquarum,quas aut ex Tyberi,aut ex pulvis aut ex fontibus hauriebant. tempore Nervae in Urbem influebant aquae,
56쪽
Claudia, Anio novus. Hic pars confirmationis amissa est, & omnino tota peroratio, in qua praecipua vis orationis sierat. Nam cum Cicero in Oratore gloriatur, in Rabirii caussa se omni genere amplificationis exarsisse, certe flammas alias indicat, quam quae in his reliquiis et cealit Peroracio vehementes illos motus habuerat, quibus invitisjudicibus Orator tantam caussam eriperet.
Synecdoche rarissimaae figuris verborum συμπλοκ i. ἐταναληψις. γαύιπλωσις correctio : E figuris sententiarum Addubitario Prmeritio Reticentia, Sustei tatio nullae sunt. I erae adllibentur. e figuris verboru,N merus morbe concinnitatis gratis ius est: e figuris sententiarum, Deprecatio exorati ad flectendum, & Licentia in reprimenda acclamatione ad terrendum vehementer excestunt, sicut Communicatio ad urgendum.
H Actenus in singulis hujus orationis partibus genera
dialecticae & inventionis in argumento, & clispositionis in syllogismo & methodo declarata sunt. Ac iam tota inventionis doctrine summis decem locis causistrum, factorum, subjectorum, adiunctorum, dissent neorum, comparatorum . nominum, tributionis, desinitionis, testimonii contineatur: argumenti certe nullum senus est, excepto subjecti & nominis loco, in hac oratione non adhibitum. Etenim ex causiarum genere finis de efficiens aliquoties adhibetur: facta boni & Co sulis , & civis, Se Rabirii, & Cicei onis, & Labieni, α ali rum multa : ad uncta plurima di ex disciitaneis repugnantia sola sunt : comparata omnis quidem speciei,
sed majora, minora, dissimilia frequentissima : partico & definitio locis aliquot: testimonium tapissimo
57쪽
assum tum. Atq; ex omnibus argumentis plurimum veni 'statis habent comparata goboris autem plenissima testis monia sunt.Hinc enim & prioris partis de quinque crimianibus, di posterioris de armorum jure argumenta sunt Atq; haec inuentionis. Quod ad dispositionem singulorun Sumentorum attinet, syllogisini sicut in omni serE h minum termone raro perfecte partibus omnibus conci si sant: attamen ubi res postulavit omni genere,& simplici,& connexon disjuncto concluduntur. Frequentisnminutem connexi syllogisi sunt, sicut alias in omnibus se authozbas. Methodi laus,sive artem .sive prudentiam spoetcs, permagna est. Summa caussae initio perspicue positacst: Absolvendum esse Rabirium,quia Reipualus & auin ritas ad postularet. Dictributio caussae facta est: in priore parte leviora crimina posita sunt, & digressio de populatitate attexta, ut inductis jam & placatis multitudinis animis, secundae partis invidia minueretur. Secunda ipsa pars
sum na universae civitatis authoritate accuratissime confirmata est. Ac si perorationem haberemus, cerneremus
profecto in hac oratione Homericam aliquam Nestoris dispol itionem, qua firmissima primo silmmoque loco. Ἀ- , firmissima medio locarentur. Exordium Romanae majostatis periculum miserabili periclitantis hominis solicit dine proposuit. Resutatioleviorum criminum dilige tiam Oratoris ostendit. Contentio perduellionis gravissi- mam firmissimamque qualitatis defensionem conclusit. Quid peroratioZ Nonne quod de Pericle dustum est,ton re & fulgurare debuit, ut p ulu Rom. Rabirio insensiun& iratum placat et, atque ita placaret, ut crucem & carnis ficem e campo tolleret, Rabirium liberaret, Oratorem
quem sibilo paulo antE & strepitu interpellara0 ad
58쪽
tiae de Philosophiae Prosessoris Regii, praelectionibus illu
Lectori S. R i M I anni, Lector, quo R :gius Eloquentiae Philosophiaeq; Professor factus sum, primus quoq; labor fuit, ut re ipsa atq; exemplis Minostrarem Eloque-itiae Philosophiaeque stametsi in artibus praecepta distincta essent usiim tamen eo se copulatum atque conjunctum. Ab eloque riae itaque principe Cicerone demonstrationis meae fidem, &quide ex Aristotelis philosophiae ut multis persuasum est principis doctrina ordiari volui. Aristoteles quidem docet artium disci
plinarumque omnium principia esse ἀίmσιν, ἐπαγ-ἰ e αν, ἐμπ ωαν, sensam, inductionem, o
59쪽
L PRAEFATI servationem, experientiam: ab iisque principiis omnes generales institutiones ac regulas deducendas, ut tum demum probandae simi, cum de singularium sensibusq; stibjectorum exemplorum animadversione&usu fuerint eductae. Cia
ceronis vero cum tam multa in medio estent e
empla, ea potissimum ad ista Aristotelicam ,--χρέαι - ἐμπέρ υ de Consularibus orationibus selegi quae authori ipsi potissimum probarentur. De iis enim sic ipse ad Atticum scribit: oratiui culas aute, & quas postulas, &plurcs etiam mi tam : quoniam quide ea Auae nos scribimus,adolescentulorum liud iis excitati te etiam delectat. Fuit enim mihi commodum, quod in eis orati nibus quae Philippicae nominantur enituerit illemus civis Demosthenes,&qi od se ab hoc refractariolo judiciali dicendi genere a unxerit: ut
. meae quoque essent orationes, quae Consulares nominarentur. Quarum una est in Senatu Cal.
Ianuar.altera ad populum de lege Agraria; tertia de Othone; quarta pro Rabirio; quinta de proscriptorii filiis; sexta,inum provinciam in conci
ne deposui ; septima,qua Catilina emis ; octava, quam habui ad populum postridie quam Catilia
na profugit; nona in concione,quo die Allobr
Culaeimin- ses' invocarunt; decima in Senatu Non.Decta. dicarunt: ac Sunt praeterea duae breves,quali -- σμά lita wν0lgδiux, sis Agrariae. Hoc totum mμα curabo ut habeas. Et quoniam te cum scripta tu res meae desectant;
iisdem ex libris perspicios&que gesserim,&quar dixerim. At ni poposcisses,ego me tibi non om rebam.
60쪽
IN AGRARIAS. 43rebam. Haec Cicero de Consularibus orationibus, de quibus Plinius, cum Ciceronis laudes celebrare vellet, praecipuum gloriae argumentum petivit. Sed quo & te, M Tulli, piaculo taceam quove maxime excellentem insigni praedicem quo potius quam universi populi, illius gelis amelissimo testi monio, & in tota vita tua, & ad C5tillatum tantum operib. electis 3 Te dicete legem Agrariam,hoc est alimenta sua,abdicaverunt tribus : te suadente, Roscio theatralis seditionis authori leges ignoverunt, notatasq; sedes ignominiae discrimine aequo animo tulerunt: te Orant Escriptorum liberos honores petere puduit: tuu Catilina fugit ingenium, tu M. Antoniu proscripsisti. Salve,primus omniti parens patriae appellate, primus in toga triumphu linguaeq; lauream
merite &faciandiae, Latiarumq; literaru parens,
atq ; ut Dictator Caesar hostis quonda tuus de te scripsit) omnium triumphoria laurea adepte majorem,quanto plus est ingenii Rom.terminos in
tantum promoville, quam imperii. Haec Plinius. Quare in tam laudatis orationibus quae certe lit- perellent demonstrare stodui,Primum Rhet ricam elocutionem in tropis & figuris.Ac demostrationis eam partem quavis stud osius vivae vocis praelectione tractavi, tamen quia controversam non haberet, curiosius non descripsi: literistatum, & arithmeticis notis indicavi: quatuor literis a, b, c, d, quatuor generatro porti, Metonymiam, Ironiam, Metaphora, Synecdochen designavi. Species Metonymiae&Synecdoches,licet complures ellent, no dii tinxi: genere proposito