장음표시 사용
62쪽
37 , Quibus ex causis manumitti Tit. VI 3s
a D. Dditi rum ηυmero . idest vocabant ut Dedititii, deerant inducti hac lege Aelia sentia, quae dc multa alia induxit . Et etant hi toto tempote vitae tuae seriai. dc tunc ne sebant liberi, cum manebantur, a quod proderat,quia bona seqvu A ut peeulium in a domino non occupabantur, sed in La-S - tinis alitet fiebat, ut
lites, vel f attes mi. notes in mortis attieulo. isside initi t. testamen. l. in . de isdevsuris.& qaemadin. l. Titio cum morietur. Ang. Aiet.b ri tui. id est nos, . qui sumus pii
C. de Latina. lib. tOl. i. i. dc C. de dedi. lib.
Sed quoniam Dedi titiorum quidem pessima conditio talia ex multis temporibus in desu et ud in em abi
rat , Latinorum vero ia men non frequentabatur,
ideoq; no lira pietas I, oin-nia augere, & in meliorem statum reducere desiderans, duabus constitution bus ς hoc emendauit, & in pri-
stinum statum reduxit, quia quos possit libertas seruis cu&a primis urbis Romae cu- ciuitate Romana, quae sola P
cer, si licet idem tu ris eii: sed in medio, hoc tu pessimu suit inductum , ut iusta, de suee lib. ff. vlta
nabulis una, atque simplex libertas competebat, , idest eadem quam habebat in numissior: n: si , quod, scilicet, libertinus sit qui manu- mittitur, licet manumisior ingenuus sit.
per constitutionem nostram expulimus, quam promul-
R Dis rimin . id est nulla differentia habita, nec aetatis manumissi: ut etiam infans noluit manumitti: imo etiam inveniae, cuna quantum ad hoc habeatur pro iam nato: ut isde statu ho in. l. qui in vuto. nee domini manu inittentio: dum tamen habeat xx. annos, ut a iit.j I eadem . nec in modo manumittendi . scilicet in testameto seu inter vi uos quoquo modo rvt s. eo. . in multis. ADDlTIO. No.quod licet uerba sint generata, restringi tamen possunt, de debent per alta l. sp cialitet loquentein, concor. l qua inuis, fi de in ius uoc. l .gradatim, g sed ii legeiff.
de mune. de hono. DBat in l. i ii . quod ui, aut clam. Per Cano. in c. item cum qui estia de rest. spol. dc ideo si ita tuta dictauerit.ς contra instiumentum publicum nulla possit opponi exceptio, potes iamε
licet. itca eos fuerat obseruantiam, alia constitutione per eiusde quaestoris suggestionem correximus, quae inter Imperiales radiat sanctiones . Et omnes' libertos nullo nec aetatis manumissi, nec ' idomini manumittentis, nec in manumissionis modo di
antees obseruabatur ciuitate Romana decorauimus, multis modis additis,' per
gauimus inter nostras deci- obrasus in ahorum
eius in piluin cit- nobis Triboniano viro excel obsequiales ope- so quaestorei: nostro antiqui, scilicet qu* iuris altercationes s placaui
Latinos autem Iunianos '', & omnem, quae cir-
:rono debemur, etiam sine impositione: ut Cae in ius uocan i ueni a. de iisde condie. indeb.l. si non sortem , si li- . bellus. Et si uocauerit i. ius pationum sine uenia, punitutin quinqua inta aureis. n. de in ius uoc. l.Pen. dc ulta qui aut ei accipiuntur quilibet pro uno solido; ut 7. lepe.tein. lit.I. i. Et ex bis tutibus strinitur argui n. quod aureus protolido accipitur in iure liostro. sed ex quo pro eodem deii tales sementiae plomulgantur, eaedem ii testiguntur essedandae filio emancipato si sine uenia patiem in ius uocati elii .u: C.de in ius uoc.l.fin. Item contingit leuocatio
In fraudem creditorum intervium seruus manumitti non potest. G sic a ius pius cele
in faciendo: Mi de ais surgendo, dc set utendo. liue in non iaciendo: ut de non uocando in ius sine ueniar quae ipio natura so
. inseruitutent propter ostencam: ut C. de lib. & eorum lib. ι, usque in sinem. l. i manumissus. dc alia multa. b sed hodie lixe omnia tolsioplil mea. squam ire nitet ista praua conditio. in ciuitate Romana. i.plena libertate. n Decorauimio. id est honorauinius. A.lui m. c. nobseis, quos habuimus Teo. inultis autem. dc sunt additi noue. Priurus, si dominus aegrotantem lcritum iuuat eiecit . Secundus. ii ancillam vendiderit ne prostituatur, de prostituta su rii: uel si uenditor si bi letinuerit manus iniectionem. 5e eam ad irium reuertentem prostituit postea. Teritus,si serui pi-lcati, de iuncti sun iis prae is eriti t. aliartiis. si expleuit euve Messe Latinum. Quintus, si sub conditiove telicta libetitate, taetra ante conditionem manumiseri: . sextus,si in iudicio liberali a domino tu elatu, seruus fuerit: At pretium pro eo domino si lutum suetit de ipse possea recupetit.Septimus,si ancillam suam maritaverit alicui libero Octauus, si coram actis filium nominauerit ictuu in iuum. Nonus, si instrumenta sciuitutis reddiderit coram eoram testibus. Et probant ut hi modi. de Lai. lib. io . unica I sed scimus,
On tamen cuicunque u Olenti manu mittere ii cet : nam is, . vide no
I luntur, praeterea quae ipsa natura debemur ut in Aiath. ut pl. in tu, librati de tero. s.1.coli. 6. quae est contra cau die, ut no. C. de inda. si manumissus Dis lib. s Ei i .quod dixerat in genere, n*nc per species poc sed h0ς ii vel quod coni unctim dixeiat , nunc diuidit . Accia probant Doct hi ς, 't ira n/i. quas non habemus sed quare non erant nisi paxm yectii seu: illi qui penitus fiunt serui: cum toto tempore uinus renun is secuite cogerentur Z Respondeo secundum roan. ale; et expi erant liberi , licet ieruire cogerentur: ut C. communia de o man.l i g. sin autem proprietarius. h Iunianoi. id est ex lege Iunia Norbana inductos,ut z. . s.libertinorum .i Omnei.sie construm Ic omnes libertos decorauimus id est
honorauimus ciuitate Romana, id est flena libellare,ut Leo S libertinorum, ordo lite-
p ooia. Cilicet libertas plena. a In ρ s. uti id est in consuetudine. QVI A vs Ex CAvs Is MANV Μεια -
De uariis modis manuntiitendi dixit .s: sed quia non omnibus manumittere licet, nec ex omnibus causis, ideo de hoe nu ne subinittit, secundum rore. ou tamen. Iste titulus p incipaliter diuiditur in octo partes. Primo, qualitet quis inter uiuos in fraudem creditorum,sciuum proprium manumittere no potest. cito qualiter in ultima oluntate cum libertate haeredem instituit. Tertio, qualiter in ultima voluntate instituti simplicitet. Quarto, qualiter praesumatur, quod manumittat in fiali dedi ci editorum. Quinto, qualiter minor xx ann pro hubelut manumittere, nisi certis causis. Sexto, quae sunt ca-sx iuilae . septimo, an causa sumet approbata ponit impio. bari octavo, si quis attigerii decimum annum, Potest in institi s a testamento Continua
nsi sequit de tenet Ped de Bella per hic Diuisio.
63쪽
39 Institutionum Imperialium. Liber I. O
- miritest 1mento manu mittere. Secunda ibi, G. licet autem Tet tia ibi,idemque marinibi, In ita udein . Quinta ibi si .ea dem lege. exta ibi, luita autem. septima ibi, In , icinet. O ctaua ibi .cum ergo. C A S V S. Ad euidentiam nota, quod in hoc titulo ponuntur duo casus
qui in fraudem R in editorum manumittit , nihil
agit V : quia lex 4 Aelia Sent a ' i impedit Iber
tatem. peciales, iii quibus dominus non eui estietuos suos manumittere. Primus, lira do in naudem et editorum sit manu mictio : quia tunc non valet. Exemplum,ut
quando aliquis debit oe debet aliquam pecuniam , ct n. hil habet in bonis : vel saltem non habet bona sui licentia ad sol nam certe licitum est domino , qui soluendo non est, setuum sum cum libellare in Guamento tuo haeredem iniit tuete licet hoc in frauduin faciat creditorum: ut ille ieruus fiat liber, haroq; necesianus domino libo : de hoc est ve-ium si nullus aliua inicii nudi suiu in illo test mento, aut sone quia institatriis
ino alius ex eo tcstamento noiterieuentus est, haeres extiterat au qui se hau nemo haeres scriptus sit, aut
quia is , qui scriptus cit, qualibet ex causa haeres ei
tima uolunrale, qua nointer uiuat
titurus non esset, vel ' senuum suum necessarium. hae
Licet ς autem dominor redem haberent, V qui satis qui soluendo non est, inte- facturus eis et creditoribus, stamento seruum situm cum libertate haeredem instituere , ut liber itat. llae . resque ei solus s , & ne
uos . de illos seruos manumittit: ut illos non det illis creditoribus in ii, lutum, ut eos eteditores fiuili et debito i io: tunc talis in altumissio tisi valet, quia est tacta in fraudem ibolum cie litotuin, id est. vis laudet, istu dei,au- dec illos creditotes debito: nisi in casu, scilicet quando i in se dominus instituit seruum iuitin hae tedem , ce liberum eum ei se vult: ut in princ tit. vique ad L.eadem lege socundus eat is est, quando dominus cit minor xxv. annis: quia similiter non ualet: nisi in ea: i, icilicet coram iudi. ,Σ causa cognita fiat manui unio. hoc dicit usque inti
si modo cinete , creditores res haeredit xi asserui nomine vendant:
coicie non potuit, aut time noluit. de hoc de lige Aelia cntia prouitum est. vi liceat domino quii oluendo non es, setuum suum sibi Exiedem necessauum in-hi uete . Et domine, pro Deo, quae in ta . tio legis Aeliae Suriae, vi per inittaciit in casu isto domino seruasitum manuniitterer Et teipsdei Iussima.
tum enim protriciendum erat ut egeni homilies,quibus nulliustisse, eset extiturio, salieni seruum tuum
ius ei ditoribus domini possit satisiacete, uel ii ipse non sati,securii, cie litotes ies haereditarias nomine serui insinuti disti et lian ite memoria deiuncti, si nomine iesius res haere 2 ditarias dii ii alterent, quadam iniuria alliciatur. Et haec dicut tru qi ad illam L. ideniq; iuris. Fian de Ar o. e Lirit. id est licitum es . Sic detnem tit. Et hoc praesupposito, die in hoc Frin. quoa quam- s b G nm .s uni im de non plureuut ussi de hae: in si .l. ut sol ui, uideatur ex iis, quae Ξ.tit. plox. habuimu , quod quili- uendo. gi. in ii clam l.seq ec etiam in fraudem cita lotu: e P het Pollit letu in ilium man inittere t tamen iciendum ut C.de ite, ei sex i i in ptine. nisi i pecialiter piguosi datu, est, quod uoti est licitum Euique uoletilii manumittete iec- sue ut iisde ii aered. inita hi liori. ut non potest fieri ne '
g Selii .de in cata ena in cum alio, ut irae haledib.inuti. si is .de l.ei qui iis luendo .h cti armo quia siue uelit siue nolit, cog: ur esse Lites: utide Exced. iii l. & diu. I . iiiii in ilibus caiibus, quos liabes is. de lirrcd insiit i si iurii O. i extiterii. Do ultimo casu ter in inuitutiis est haerea. l. Gilem tite . scilicet quae Piohibuit, eadem ec ex ea iusta in 'να causa concedi ut hic, de T. eo. b. eadem.Aecuti e libuis i Ei ritie. scilicet est i ovisum. U p οῖ n utei nO cp prodest i aupertas: a a a fauetui pauperia 'ri, sic st. de tiata l. cursu hi. I. si iii annos. &C de epicre eret. 0 di 'ς si 'uis ad declitizandum. .pen re ii de olfe . to. i. illicitas, ' ' I si e Aig. colura,si de excuifruto.&culato. padonem. 9.fin. bc in Auth. de testib. . i. col. . de illud . paupo ubiq; iacet licet econtra dicatur, an. abii uacauo colam latioue CT V Puta tot. Accursius. s aan Cel. pro sitiem. declinan-O Haberem. :c ii.de interrog. act.l.&quia, in prin & 7. de pbono Posses L. quos autem. a tali. AEaep G,scruo nunc libeto facto . se ii rex a Non satiente.i.tiori satisfaciente creditoribus. Ac r. nos r Sermi quondam , scd modo libet est. e ubi Pu - . A D D ITIO.Et de hae dictione, auondant,vide si sin iii Gai ς t a Giloponit rationem primi dicti modi ii cari Quatio ra putarem in l. i.super uerbo, olim .st.deo .no minc.&in. g. tiata di tionem lationis. secunda ibi, si modo a cillia, ibi valde. ted aliquando vile usu p. au rta ibi, Ne iniuria, s Iniuria.quo ad saniam, iure cita in suist moriem quando niatia ; CAsus. Sed quid domine Imperator i iam uideo q3 7ψ que damnatur: ut is de accusi. ex iudiciorum. ii s secus tegulariter statutum est, quod debitor manumittens in ' IDEMQUE IVRIs EST. Diuidi cur in tres pase iii l. si si oscitidem ereditorum, nihil agit pro Deo dicatis mihi, quae tes. Plinio ampliai I piacedentem . Secundo ampliatione in ius osuit ratio statuti 3 Ad hoc respondet lustinianus dicens, extendit Tettio lationem subdi Secunda ibi, Quod nostra. de l. Pedi Tertia ibi. Clim non sit. α de inco AS S. Doniice, iam uideo, quod licet domino tui nauta qui soluendo non est , sic tuum sit lini cum libertate h. Ang. dcla - Ο edent instituete . sed Ponamus quod aliquis instituat ibo.
uum suum, ilium manumittete: quia it italico credite io, dein eorum fraude seruos in eo manumitta in , ut efiiciat non soluendo, nihil ago. hoc dicit usque ad A. licet ait: e m.
fi. dictu si quemlibet manumittete posse n. On a. i. n. c. a se T.de e haere. lib.in Pime.Accur a In fraud/m.hoe e pone i eo in fraudem. b in noui acili t intei . uo . uel in ultima uoluntate, scilicet non init uendo.nan a tun ecllei liber . de hae ies: ut insta prox v& stqui,de a qui', i. si muttis. ADD sit o. Et dicit hie lalon. quod si in testameit to ponatur clausula,quoa valeat iure contractus, erit trie uocabile: quia contractus in eo celebratus rei locari tio potest, ut hie, de quo uide Bart. 5c Ang.iu l. iii ut ait hue m do. si de uetb Ohlig. e Ochil agis. lcilicet ut noceat ei editorib:is: , ut st qui, & aquil,. i. si inoriis libi tamen uocetisi uelit reuocate, ut C .dedet. dign. da. ni anu. i. si creditoribus. 6od . ia lex in tua sutia similis est ratio, quia i cx uult.ut Jde iucapio. I. sui titiae A illa inhibet usueap.rei finitia .Ac-
LICET AVTEM. Diuiditur ille s. in qua luce Par es. Primo ponit unum dictum . Secundo illud reiicin Amice , ratio huius statuit est, quia in hoc, quando debi-ior in si audem ereditorum manumittit, lex Aelia sentia impedit libertatem . Sed dominu , pro Deo nunquid generalitet hac tegula est licia, ita quod nullam patiatur intian
64쪽
t Quibus ex causis manu iasit. Tit. VI. i
nunquid vales,' talis insit nitio 3 Ad hoc respond. Iustimanus , quod sic: mm certe idem iuris erit . quando ali quis seruum siniti liaeredem instituit omissa datio ne libertatis , ac si eundem causa libertatis expressa infimiiset. Et hoc nollia constitutio . non ibium in domino qui sol-tiendo non est. quadam noua humani- Seruus a domisto simpli.
senium suum insti- etiam a domini potestare δε- uete generaliter con seratus . hoc dicit , sicundum to ditorum manumittere vide in im idem. Aretinum. tur, qui uel iam eo tempore,
creditores fuerint defraudati, de consilio manumitten- iis , di re ipsa , scilicet quia sicut iple manum istoreos fraudare proposuit, ita in tei ueritate fraudati sunt ambo : ita quod iam datis libertatibus, bona eius credit tibus non sumetant . Et haec dicun:ur usque ad illum I. eadem lege Aelia sedum Areti m. ita. Franc. f In fraud. n. Teod. - . p titu. scilicet, qui de a In fraudem autem cre- quib. ma. ii. non s. l.
sit tutione beneficiu quo manumittit solliendo ditotest ut T quae inlibe:iatis constu Idemque iuris est, & si non est,huel qui datis liberta fx-v ted .i omnes, R sine δ libertate seruus hae- cibus,desiturus est soluendo μ' res institutus est. Quod no- csse. stra constitutio h non so-. Praevaluisse tamen uid tum in domino , qui sol- tur nisi animum quoque uendo non est , sed gene- ο fraudandi manumisior habuerit ) non impediri libertatem , quamuis bonatur , licet dominus sata instituendo , ber: rem non expleti erit , euin non
vis tui verisimile dominum , 'ui se Duin suum tibi hae
redem elegit, voluisse ipsum in secuit ire cemanete, licet da . tionem libertatis prettetmiserit: de ita neminem sibi haerede .existere. h d. vi que ad g. in si audem.
quod dicat, instituo te sine libertate, uia tunc non esset liae res: ut statim dicetur in fine huius A. sed praetermisit datione
libertatis, ut in h.g. b causeitutia. qua sit
raliter conitituit noua humanitatis ratione , ut ex ipsi scriptura institutionis, det iam libertas ei compet re videatur. Cum ' non sit eius creditoribus non se L
ficiant. Saepe φ enim de facultatibus suis amplius qua
A DDITI o. Et dicit Auge. quod hoc proba: ut si erat de facto suo, bc non de longinquo, argu- l. sin .st. pro suo. dc est tex. in l. si quis crinhaberet. st. quae in
ti P .n. I. nunc erit peius soluendo, i Prauali 11se . quidam dicebant,
verisimile eum, quem hae- in his est, sperant homines. suffciebat se seu redemsbi elegit, si praete Itaque tunc intellissimus ' α*lii dicebant,
impediri libertatem, cum ' ques ilicet sinus, Mutroque modo fraudantur creditores , id eli,&conmiserit libertatis dationem, seruum renumere uoluisse,
silio μ manumittentis , de ipsa re , eo quod eius bona non sunt suffectura credito
Libertas in ira ude data, an possit reuorari. et entus. & ista sententia Pr ualuit . inen ex Pr edictis vi- b pissemidebatur sum craee- tur mut muentum solum . ta- fiat sinen &ς . . . . . sciat iὶh: Κ A on impedira liber i, laum hi ediligentet tore ur G
recte detur libertas i 'non solum inter vi- I
men. ω aliquo autem euemus tantum . hoc
dam, inpunci p. Ae- se non esse soluendo credito- Minor uiginti avnis nouribus, vel eo, qui sicu, quod D H manumittere , nisi cone tutelae.ut 3 ut fp mi Vm ovem e si viniim , ct apud eburj
u.de tuti dictio. o.nnium iudicum .l .ij. e cum nou r. haec est noua ratio, de qua praedixit modo, sed lex ipsa antiqua futua ut infra,de haered. b. initituen.9.i quae est conica. IN FRAUDEM. v Diuiditur iste s.in tres parates. rrimo, qualiter plaesumatur manumisso in frau- ιι i. i. in fidei comis e e
hoc dicit, secundum Areia minari uiscit uolus ,
l.fin. In aliis autem alienationibus , quae in ira idem est ' V ditorum sunt, diς ut in ista, de actionibus. U.item s uui, in '. 'Laudem. s. credi-dem. Secundo , quando propter naudem impediatur i Sue. respondet tacitae obiectioni, quomodo potest se manumissio, siue libertas,eum ratione. Tertio ex ratione antinus botius . eum iusi ueti fato fiati et eri n H---A m da, Iae in tuti. Secunda ibi, praeualuisse.Tertia ibi, Itaque. t C A S V s . Domine Imperator, vos dixistis milii supra , quod debitor qui manumittit in fraudem ci editorum nihil agit; pro Deo exponatis regulam iliam, A dieatis mihi, quis in scaudem manumittere dicitur λ Adhoe respondet Iustinianus . di dicit: Amice , certἡ ille dicitur in fraudem creditorum manumittere , qui iam eo
per dationem vera de rigore tutis . Praevaluisse tamen videtur de aequitate, non ali et reuocari libella lex nisi debitor manumitatens animum fraudandi habuerit , quamuis bona eius creditoribus non sufficiant . Saepe enim sperant homines, plus habere in suis secultatibus quam habeant . si hi tui demum intelligimus libertates datas , ab eo reuocari posse, qui soluendo non est , cum utroque modo ,
animus botius, cum ipsa ueritate fraudet eos 3 Respond. sare enim dcc. S dargumen. contra. C.de rescind. uend. l. ci ς h te
lini iris. dis,quraue A D D ITIO. Solue istud contrarium, le id quod hoc procedit in ulti inis voluntatibus e nis contraiium 'i R aliqua suadeat qualitas: ut in authen. sed cuna teliator, qR V0iuncum plos. C. ad legem Aquiliam. ibi uero inter uiuo, in - ς ux est rebus immobilibus sim mobilibus de praesentibus, quae uel f ' i-
eorum lib. in clim utroque modo. scilicet,etim statis 5: euentus inteme
nit,ut sibi icit, deserit ad hoc F.qui de a qui . manum. non' pi *ppE li. l .in fraudem . bat lac sibn conflio. nota quem teneri de consilio. Sed contra C un Ang mandati. l. secunda, g. fina. sed hic ibit fraus t de id bo x Migia. suit tale consitum obligatorium , quia fuit flaudueen ς ii oua,
quo imponitur libertas, est soluendo : sed poli 7o uenerunt ab antiquo.a assecus, secundum Angelum Ate nem libertatis delinit esse soluendo, de haec unt tinui n. hie.
65쪽
3 Institutionum Imperialium Liber I.
EADEM. Ille g. cum si sequenti diuiditui in tres
partes Primo Ponit, qualitet minor ro annis no potest manu mittete, nili ex causa. Secundo Pomi, quae sunt caulae imnae.Tertio limitat unam praedictatum causarum. Secunda ibi, Iuste. itia ibi,Et fetuus.
bet de dii , eum uentrem sequatur, quo ad statum: ut C .de nam eis rei uendi .patrem , licet possit ii si , domina accusati: ut cogniti C. de in an quae seniis, propii. t i ocios de lixie. inlli s. i. nem; alius turate .dc legi uitios, uel naturales tantum. Accur. secus, vin Padagogum . scilicet qui ab initio in lituit puetos ;& di- ibi not. citui a Paes,quod. est dagogut
quem,uci qua a tum so non esti aluit Z ut diiserat a petit iure supelioti educatore. magistra-R-tus, nee essi qui simul mecum la des abi- uenit ratione fraudis: nunquid est adhue aliquod aliud impedimentum, qa obest manumissio. ni3 Ad hoc rei podet Iustinianus , quod sic Na certe eade lege Aelia Sentia statutum est, dominum
inittere, nisi iusta camanumissionis suerit apud iudicem approbata. Sed postea domine. pro De di. catis mihi, quae suntti annis non al ter manumittere permittitur , quam si vindicta apud consilium, curatoris habendi gratia non minor decem,& septe 'annis manumittatur.
Seml approbasum , siue ΠιLium sue iniustum sit in n
iusta cutis a manumissionis approbata , fuerint na anumissi. Iustae autem manumissonis causae, ς hae sunt, .
veluti si quis patrem , s aut '' semel autem causa ap-Probata,r Due uera sit,sive' potest reprobari. h. d. ρι-- ctauit, 'uem naue tis et ut is
dum Aretinum. vo aprillant. eo. Let. cum
matrem , filium, filiam ve, aut fratres, sororcsve naturales, s aut paedagogum, h
aut nutricem, aut educatorem , aut alumnum, alum-
falsa, non retractatur. y i lMinor viginti anuis si
t Duιatur . praestito sto. i. sed super hoc sacramen- id proce to: ut is de man. uin. die in ma l.si collactaneus. i fi. iore manum IMMcau .ut in- mittetra fit initas, quae tribuit, cladia Petidi latione : ut iisti as Angel. de plumbui is
mim , potest . estumemo ser- iv quasiluit uel ri ut iustae eausae manu namve, aut collactaneum η .ms lilaria couq cre π si ex quib. cau. uia L pleta. missionisi Ad hoc te manumittat , aut seruum re isto: sicus si non attigerit. i in si procuratoris habendi gra-y' Areti. tia, aut ancillam , matrimo- g Cum ergo certus modus
nil l habendi causa, dum manumittendi alia minori- tamen intra sex menses bus viginti annis dominus uxor ducatur, i nisi iusta per legem Aeliam Sentiam
spondet: Amice, illae causae manumissio. T imbraei nis sunt iussae: veluti non eis in si quis habeat illium, vel filiam naturalem
etiam, aut fratrem, aut sororem, aut nutricem, aut paedagogum, aut educatorem suum, aut eum, qui eum aluit: re ve-n'. st de sit manumitte:e: aut si quis uesit collactaneum suum inarti v int. ninittereraut seruum suum gratia procuratoris habendi: F ς'Vςa ' ciui manumissus non minor i .anno. manumittatur: vel deo, quod non licet minori 2 o. ann s seruum situm sine iune M O si vesit manumittere ancillam, ut eam ducat in uxorem. f3 De in mim eme om nes litae causta iustae, videnturi ita tamen inn--vino easu minori ro. annis ancillam suam manumitte e* t Oη. permittitur, si intra lex menses a tempore mami ni ilionis π.ri G- connumerandos,vxorem ducat: niti ai qua iusia causa iu- .atur. Oc. perueniens matrimonium impediath d.usque ad illum s. siemes .Franc.de Arer. a qua habita est mentio sueta eo in princip. i b Minori sufficit ergo, si non sit minor ro annis, etiam si non sit maior, ut quia letigit ultimum d: em vi adiimi anni: ut. ff. de in anu.l.i. sicut in tectamento, savore sui rut ii de
A D D l T I O . Quando autem tempus coeptum habeatur pro complero , dei non, dii tingue notabiliter , ut Pur
Christoph. hic. e Vindicta line expone, ut sirp.tit. r.si. multis.
d Consilium . idest apud loeu in illirin, ubi habetur super hoc con silium,ideli,deliberatio, α sic punitur iis,quod iit, haed pio eo ubi sit: ut is de tuli dc iure. i. pen. s. a ues dic, apud
sta caula manumittere . Sed ponamus , quod aliquis murior ro. a tr. uolens manumittete fetuum tuum, allegabat ivllam caulam coram iudice puta, quod sciuus ille, quem votuit manumittete, suit sibi socius in armis, uel in icho- e rel is: dc nides illam causam,tanqua in iustam approbauit: vii eri utrit de talis minor seruo imposilit libertatem pollea proceden--e: te te meo re apparuit. ii tam caussam sui ne intuitam e nun- ctia in e. qid occasione illius cause no iussae potetit libet ias data qui gere reuocatu Ad liocriadet lustii: ianus, ς non. Causa enim a rarit . oeiudice semet arpiobata, siue tu ista sine iniusta fuerit, nun- tromata Qua si ea tetractabitur. dc hoc vitiue ad illum Scuere men in casu dicte La Et
uera sucu eos qui praeiunt consilio: ut sunt omnes habentes, ordina- aliam:uel in scholis: quod inducebam pro iusta causa: de dubius
ii Dc em , ct septem retracto antia. sed quomodo tar . Π in minor as an potest rem Aeeti esse a curator: ut C. co retracta
tot .ut it in ana. l. si procuratorem. I. .Accur.
1 s E M E L A v T E M. C A s v S. Dianine,iam ubqua postea retractabitur. dc hoc usque ad illum ruca ergo. O causa.scilicet inanumissioniς. problita.scilicet,apud consilium. q sur fama. q. d.dixit filium, lieet non sit, uel patiem, esu ndi uel similia: licet haec ita non sin i secundu quosdam . quod sccundum reprobo: eum id, luod falsum sit, nihil sit, nec piet et eau- doc hic. iam:vt st. de vel sis a Paulus de C .ii ex sal instru .per totum Et sisn dc n.de excep. l.quia agnitis. Vnde dic vera. id est, iusta sal- ta, T ubisse id est, imulta; ut quia dixi eum iocium meum fuisse in articulus consilium quicquid . de gl pe.col. 3.
de uerbii, e Iusta aurent manumisionis ea c. facit Ede manti.uin. l .usqure .sequimur tuscano. etiam uera: ut supra iit.j. in princ.r Nan retrii fatur . scist de manu.vin. l. iusta.quia nihil fa uindicta, si mitior. in I. seq. usque ad l .apud. ubi iustae causae coniiu cile immutandum est ex sole ninibus: ut is dein iteraesti .l expositu , inerantuGeon numeratur enim inter ivllas caulas manu- diuus. Sed contra. F. de ex cu .lii l. sed 3c reprobari. i. inita in-
ut in gi. a. mittendi, si dominum a periculo uitae. uel in iamiae libera. hoc fauore libertatis ullodi ali te ianitatis Aeeur impeti Td ii sint uti seruuS: ut is de manumis uindi.l iusta Aecur. ADD ITIO. Εκ hac glos dicit Pal. quod potestas , qui cundum diuersa, dc e Patrans . sed qualiter potest filius habere fetuum suum duxit uicat in in usque ad annum; si ignarus leperiat ut po- Torc. Ausic est spe- patrem. uel econtra . uel fratrer fratrem suum, ii ues tote test remouere. de hoe sauore te ub . quain debet admini- rei calchic , Rei on bene poteti, ut quia initicuit diis filium Ietui sui 7' ilia te secundum Christophyrum . ut haec ma Iaeredem uel filium anellis uel econtra, de sic de aliis: quo numisso casu sic institutus hares liber, de d sis est olum bonoru,quo sat in lo- tum diis fuerat testator ut sil .eo. F. i. di ii .deae l. posci. c. malo' haeredes in prin. Item poteue, ut habeat suis filium ex cum quia ancilla clamam est seruus dc filius:ut C. coia de ma. I. KEt
Piς- econtra si iecuus habeat filium ex Mamam filius est, ec E- C v M E R G O . 'i Diuiditui ine g. in quatuor paries. uia primo ponit upum dictum.Secundo contra illud adiicit plures rationes . Tettio pro eo adducit alias rationes. Quarto ad concordiam reducit, mediam eligens uiam , Scrationem annectit. Secunda ibi,Quod non elati Tettia,ibi:
66쪽
s De lege Fusa Caninia tollenda. Titi VII. 6
C Asus. Dile, iam video,quid statuit lex Aelia Sentia circa minores manumittere letuos volentes, quid videtur vobis de irat ut Ol. Aeliae sentiae, nunquid ho.lie cibi emadum estὶ Ad hoc rudet Iuttinianus, dicens: amice eerte nobis ,rpruna facie ex statuto Ieg. Aeliae Sentiae quoddam ius intoa rnalis. iciabile emergere. cutes relinquere possunt: ut in Auth ut spon. largeoLy.v. r. quod exaudi, si . in ultima uoluntate uelit quis libertatem relinque te, quod patet ex hoe uerbo. relinquere : quod indicta Authentica, saltein in summatio Bar.positum est: spad morientes tantiam spectat, ut stiae tab.exhi. l. i. g. fina.
sed quid si inter ui- Hate est singuisti. huiuia- in Π0 i, an conititutus 3 esse , euenie- nisi decimii septimum annu uos uelit quis manu φβt μ' Pro homira ni aut Omate legis , ' ... . mittere: Remon o statutu in
Furiam modus manumitten nos expleuerat, licet testnih octaulina attigerit. Cu. n. an- xx. annos, uel ni l are
p. vilicet minoi, et i . in statuere, legataq; relinque re pro alus postulare 3 Con- luduatuc uis; su
uare credatur, ut ad liberta- non sit correctuς, ut
tem dandam seruis suis pol- C. de app. i. Praecipi. stat peruenire. h
i usa. P. annos i inpleuetai te Fl. Dic si irimentu poset novis. deo dere. 5c in eo haerede ini. O do instituere sibi , de le-mo. t. pQe- ga a telinquere: si tas Iam . de adhuc minor xx. aniam e b. Qi . nis fuerat,libellatem II'im ia- uni fetuo dare non sii Fusia poterat, P non vi alicavinia' quatenus serendum. nen facile Cum . n. huiusmodi sua uete- minori olum bono-νtam quem tu i uorum aibera di- quam meu spo in testo conceda ouem να- tu satis ve abitida, Periaιρ- qi ei beneficium materqua a- numittedi deneget. sua Fla- Q:iare. n. non simili--- Topi- tet, ut de caereris r
re posset, in si adhuc minor esset viginti annis, libertate serit 6 dare non posset.' 't Quod non erat serendum . nam cui totorum sit rum bonoru intello dispositio data erat, R i quare non similiter e quemadi noduinalia res , ita & de seruis suis in ultima voluntate disponere, quemadmodii voluerit,permittimus, ut & libertatem eis positi prs stareλ Sed cum libertas inaestima
XX.annos, uel nisi canec authe. mi voluntate. Vnde seruatur tenor eiusdelegis Aelis Sentiae, cu uolutate no extendit
ADDITIO. Et siecum alias de contra- l ctu ad ultimas uolutates bonii sit argumentum. l.seruuin filii. g. tu qui st. de tris .imo iucundum las aequiparantur interminis proprijs: ut
a. ii prox.&C. eo. s.cio. secundum comu
seum, qui bus tuis, ita de de ser- bilis res sit, & propcc
xu tota Ta uis in ultima uoluta- . P - - .
Alii Sem te, quemadmodu vo ante vigesimum aetatis an-luerit, disponere con num antiquitas libertatem
Potestquis in tenet ino, Ommbro seruis libertatem δε-
re, cu Mimu omni in aliys niter Doct quod lex xit ma impedimentis sicut intcr υι- noua corrigens in v-
dammodo viam eligentes , non aliter minori viginti annis libertatem in te tameto odare seruo suo cocedimus,rri lues consentaneu .verun-κM , intra tamen cum libertas centum ta inissimabilis res sit,men, icca de idcirco minuti xx. Mima tran annis eam pitate ter
fre uidere uis suis antiquitast r. Vide hibuit .io nos his ro- Franctio nibus moti quodammodo via media eligimus: Ie non ali romanu 3π ter minoi i xx. annis concedimus dare seruo testo libertate, dic ιαμ nisi compleuetit i . an. dc Parum is .an attigerit. Cum . n. Irom -- . antiquitas huiusmodi aetatis hoibus pro aliis in tute posui Vt au- rite concesserit, n5 xidemus rone .cut stabilitas iudicii luim .nostr u in ira eos iuuare non credatur,vi salte in dicta aetate sti-hic Se. tuti libisti item semis luis in ultima uoluntare possint im-x ponere h. d.vique ad sinem. Fran de Arer. a sed hoc a cui aliutus.nam cuin dicit, sine causa non posse manu- Τ' reprobat mitti:erso econtra cum causa ualet manu inlisio. sicis de Curii iOP. eden l. si quis ex argentariis. si praetor.de g.prohibet. dc T. hic per i de pact iuris gentiu in f .Praetor.&s..dolo malo. i. m ad b Tei amentum. si est masculus, Demina uero in i et .viff. h. Piocl - detest. l. alia aetat E. de si .de lib. leg l. Aurelio .g. Catiis. non ii. oc e sescum libertat. vique huc allegando innuit,9 eodem glo. iuper i de possit manumittet quo testari: nunc econtra duas ta- uec si ina- tiones conliderat: c quia inaestimabilis est libertas, tamen
modus constitutus erat in seruis testa
vel aequiparatum. f Ontiquitar.ut si de Postu. l. i g.initivin. g P. 'are. id est, desiderauin amici tui, uel clientuli sui cora b senten. iudiei nere, b tia ranienvi ff. de post l. .g. t. contra eunon autem pio se po lata valet terit esse in iure, ut sed rescriC de aut h. piaest. larum.&est ratio:c quia quando pro alio accedit, sibi impu- iniet qui tali committit causam suam ut is de mino. l.cu ina res t eum dato pro se uero non quia seu Pet restitui intur. Aecur. & maio-h τὸ emr .interrogatiue legas,de respondeas. non est xv tes . C. si quale sit diuers rin: eil ergo idem ius lia tuendum, titu de adue.tem vel b. obi l.a Titio.ui si .nam ubi est ea in ratio, idem ius iudstatuendum est,ut E .adlegein Aquil. i. illud. C. ad legem e Illa toFal. l.vlt.Accur. olono est
DE LEGE FusIA. vis bd ex quibus cauta manumissio fieri possit: de qua Ahis litem auumissio interdum prohibebatur a lege Fusia Caninia; : a P ideo de ea nunc subdit. roteus. V iEGE FusIA . Diuiditur in tres partes. Primo per eui facit mentionem legis Fusiae Caniniae secun d istet e
do eam colligit. a cruo aliam rationem assi' i inuatio.-gnat. secunda ibi, Quini quasi .Terria ibi, Cia item sed satis. CASI S Accelii ad Iustinianum, de ita tur Petitio ex.respo- dum, ut Caelestaa.testamenta. luare uisis allegationibus inter vivos, arbitrio suo Posiet seruos tuos manumittere, indet, qu d soluit, mediam eligens uiam . sic t .dere diui .eu ex al:ena. in telisi ultra qua r. vel , sorte ne a hibitione legis Fusiae hiς rio li- lieut sit atrumentum contra. isside neggest.l. Nesennius. in Caniniae, no poterat libertate pstate: qua ede lege Fu. Ca. berias le .l si.& ff. de in rem ver l.si pro parte. g. iaem quaerit. quasi inuida, de liberiatibus impedimetu arserente, tollenietuirrus ADDITIO. Die , quod aut maior est praesumntio pro una da esse iudicauimus: de ea in rpetuu silere allimauimus trutatiua parte, quam pro alia, de tunc non eligitur media uia, ut l. de ad ipsam tolleda. tali tone moti eram Satis n. uidebaῆ aestimat . Nesennius. ec quod ibi no gl. contra icia: tiam tu istici, in o nobis abairdu, atque inhumanu, inter vivos h te liceria, tota cum em- si Secur,quando non esset maior P sumptio pro una par- familia sua arbit cio suo manumittere, niti aliquatenus iu-ptor tu' te, quam pro alia.ita notatur in tacd si. i. g. ad .de rei. hς. nae impedimetu manumissioni praestaret. de hi, ismodi xct cater- Ange. Areti. de Iason. uum , ut d M. F.im nota mediam viam sectandam sie st si pars haen t. ind. re per. l antiqui .de tale re diu. 5.cum ex aliena.
licentiam ad mortem tendentibus auserie. li .d.Fian. Aret. i certus. ut ultra duos, uel tres sorte non possunt manumittere in ultima uoluntat ut infra eo. in fi. Κ Is dui idest,nu merus.
67쪽
Institutionum Imperialium. Liber I. 48
autem quam habuimus 7. de tu pers i. in .est de: ure gentiu: cu no sit leolitus tute naturali erant ut ῆ ile libue i. i Sol turis fau .hie re:tringitur erimum inea tum Prin aediuisionis politae i .de iure perio natu: ut non coin picticadat quosda in liberos homines, stili nuntias e Item ita
a 2ui . scilicet, lege ni Fusiam Caniniam: sotie a quodam , qui Caninius nominabatur inductam i ut in Publiciana dicitur ut i de a h. g.namque si cui in fi nam canis seruabat naturam, qui fiat in patea:qui nec sibi potest habere paleam, nee alii peti nitu: accipere: si e nec tibi poterat tenete fetuos, ila - . . V ibat: ira
moriebatur: ut ius 'Quam quasi libertates ini . Nam qz: aeda perlbnael uitu-
dati . unde merito do inuidia in tollenda in esse io risubiectar. Riirsus e rum, p*b ψ'
aliae sunt in potestate' paren
Caninia dicitur, ut sit contiem Iu no men rei: ut i.de do naso. 3.eli de aliud. b ira v. stentem. id est impe limen: uni asse
ad stata. ita inuidos. se C. de
rat inlimnanti ira, vivos quidem licentiam habere t tam suam familiam in liberta te donare, nisi alia causaVtinpediat libertatem: morientia
DE IIS, QUI SVI, VEL alieni iuris sunt. T I T V L V S VIII. Hic ponitu secunda diuia
tum: aliae in potestate dominorum. 'Videamus itaque de iis , quae alieno iuri subiectae sunt. Nam si cognouerimus, quae illae personae sunt,
simul intelligemus, Ius sui iuris sunt. Ac prius dispiciamus de iis,quae in potestate domino
milias. Cu ergo sat Anῖς additio, di detractio P . uc. dictae diuisionis iameit de iure ciuili h cdiuiso: ut is se iusti. dc m. i. ius ciuile . At supeliot de lut pc sbnatum suit Im ius naturale,de gci:um , ut ibi diximus, de ideo inimutabile: ut
Equitur de iu- potestas,iuris gentium 'cit. re personarum ' Nam apud omnes perar- alia 3 diuiso . OEfoetes animadu rt uv
luntates mi , esi nihil habeat: hoc autein, coli i de hoe sin quoidam . Nos concia. nasiua ,σiuris sunt: eum enim ii pecto ita pater iit seruus ho. tui in s -
ab hostibu . . - l Pου late. hoc uerbum quinque modis accipitur: ut iinde Aeg. yec paci s. Ptiano ponit duo genera Pelionamin. Secado qui lunt in Porcitat edi, tum, dic quo iure suit introductuin earum ditiam. Temo ponit noua stati iti, ita Huges plate circa ira Otte,de puniet co. ittasacientes . Quacto aliam rei ri bionem
Actio Cal pote latis etiam circa seu ilia de occidendo. Q th to Ponit uisiana . verba nouae estistitutionis s: canda ibi, In Porcitate.Tei Pac imo est ibi, scit hoc temp.4e.Qualia bi. Sed de maior. ininia ibi , de iure gu Cuius. Et diuiditur hoe principium. Plinio ponit unam di- ιό tum, εm uisionem pelli,narum dimembrem . secundo secundum Pet ille sub diuidit membrum . Tettio dicit, te velle tractate de sed Q 04 ς cundo membro subdiuisionis. Secunda ibi, Rutius. Tertia veru qu0 ibi, videamus. Qualia ibi. Ae pria .A et. ad patria is CASus. Dieii iiiiiiii. continuando subsequentia Praec roici Ie; dentibus: visa prima diuisone de iure peribi aium , t secus quo dam alia diuisio siti, quilui taliis: Quudam. n.personae sui ad domi tutis sunt quaeda alieno iiiii iiib elix iunt. Illaris , lv. N alie nicam: ut noturi sibi ectae sun uada in poreuate parent in s Dim simul rit iiij enii .na ut dicit Aristoteles, contrariorum eade est disciplina,uthie.&T. de tui e. i. in.de fico i i i Ex s Quo aest hic at*.si per noti;ia in unius immediatoria. Pet uenuur est uetui ad alte: tu, notitia de ficiet ad hunci si de procii, i, rom, in dilecto ponius. sed deis vers.natu cum . A is eo. l. i es fissidet pyxx eotialii, σ1iirul l .i. ,.stipulationum ii aram.ilae tine cicca hiinc, & quoad res POTESTATE. Diuiditur inti pa tra .r inopin cognitio-mi,qui lint in domi notum potestate. eundo, unde dicta ne ut hie potet las deicendit.Tettio duos eius este tua. Sucunda ibi, sectis quo aequidem. tria ibi, Nam apud. Ang. Aret. ad effeci . EAsus. Domine. iam uideo, quod uos priiri intendistis uel ivit, tractare de dominica potestate, dicatis ergo mihi si Placet, dis sitis qui sunt in potestate dominorum, de unde descend rem' ne ut eontestas, i iam domini habent in temo:ὶ Ad hoc respon, iu- Datis es, nin dicens. Certe inpore late dominorum sunt serui. ci ratios in lixe potestas,quam habent domini in seruos, de iure n- iei iiij iiii ii est: rus tali liquet ratione. Nam apud Dinnus genxes lante.& perpendete possur us. peraeque dominis in seri sui a. s. de
68쪽
o De ijs, qui sui, vel alieni tutis sunt. Tit. VIII. so
. T 77. impio Pri ponitur pro fuisse. ut i ii:n eolligitur. dc is eo Li. de eiat eadem patris tu illium, ut colligitur secundum unam litetam. ff. de lib. de poli h. l. in suis.A iiis de
nox. ach. 9 si in Plin.&glo. i. C.de Pa. p a. fi . b sequiritur. s. iustae fm quoidain, ut is de acq. Poa. l. quod seruus .in ii. sed cine
pos uinus, dominis in seruo Vilae, necisque potestate teste, R &quodcunq; per ser-
hoc esse non potest. nam si acquiritur ergo domino: quia sibi
non, ut inf. Per quas perib. no. acquis. g. item vobis. AT de ac haer.l. placeta qua
oluin, vel met: iseruus ac iuuat ut ii pro
milia Iulii sabini propter eius ciuitiam adium: asprinci- uin fugerunt, diligenter ciagnoice, de si tu cognoueris eose in durius habitos, quam aequum sit, cic intolerabili iniuri assectos, uenundari iube: ita quod de caetero in potesta- tein Iulii Sabini non reuertantuude si idem Iulius Sabini . huic nolitae constitu-Nimia dominorum afferitas in struos coercetur. Et ex causa cogitur quis remitu in acquiritur, k, id domi- ό suam Pendere, est iuste de-noς acquiri. 4 Sed hoc preci mittas non est denegan-
tempore nullis hominibus, diu assensus. Item ossicialis qui sub imperio noliro sunt, sta ans legem punitur. θ.d. licet V sine causa, legibus L
tioni fraudem sec rit: sciat nos hoc delictum aduersiisse s
uetius executuros. h. d. Fran. de Areta
e L .ideii, licitum est. f L ribus. quia si seruus sciat insidias domino parari, de ipsi auxilium non tulerituus acquirati v I is P U - . . . xinum non tulciit remi tote. i. r. g. Cel- Cognita, in seruo S suo Sui- ' Sed & maior si asperitas iupyli inuti debet pietα Et hoc sudicis PQ neq*j pra modum is uire. Nam ex dominorum, eius lem prin- η in i ς in Dba. in Ioesbio inspecto an conlii tui: One '' drui Anto' capis constitutione coerce- dominio , quae:atur. pura, ii γ nini, qui sine causa seruum tur. Nam Antoninus con
suti in occiderie, non manus dio fultus a quibusdam praesidi- puniri iubetur , quam qui bus prouinciarum, de iis seralienum seruum occiderit. uis, qui ad aedem sacram,
'. surdo. tui seruo, labeto tamen no poteti dari liberia , v in det adi. Io men ultra modum boni viri albiicio comprehensuio, ut C. delet , . I scuaque dc isde sidete. lib.l generaliter g ii homini. in de emen. sei .l. i. sed nunquid sine cauia uel betare polo λvel et Dis uiis stipuletur operasses Itone, ex a libero, vi ff. de stipac peculia se l. tepetiui. vel liri aequisi. aliud sati uiri lii in istita, ubi est Pulationes ut infidemultum iu stipula .iet si sed cum iis, d. ideo facium. nili in casibus. quod die ut in s. de stipui ser. si sed non opus cum Nec Ob. a. quod ictuus. 'uia non quaerit domino. ut est aio: eu sibi remaneam: nam tenetur reddere. Sed nunquid libertas
acquirat Et inta a domino,vel . lege quod fit interdum , ut C de ser.
ignotiant. qui pr. praemio liber .ac. Pec totum, di in Auiti .de mona. U. I. cu pater. a col. t. domino quae iuvii Releon .non. nam licet quaera
secundum eo ipso mo in emo, ite fit liber, ut dominum non habeat, ba a e. secus i ct iic baec oppositio est de puncto . sic de alias, vi hic vadit ea quae ii Et Romam; de hic sic facit marum . non est latinen uerum est multum ita iuri se uel opus fecistit: licet sit in ultimo momento Peifieiecti i ut in di similis quaesito fit ii quod metus cau. l .extat. viiii. gl. de ς uel quasi domino, ut fructuario, & bonae fidei, ita omnia posse soci, quibus quaentur ex duabus causis, ut insta petuo: stiit di- quo Perso. nobis acqui. I de his.ci d filio. Q -ς MN. No. bis duo, ei sectus dominicae potestatis,oc est l. Aquil . Christopho.
Isiectu pa. Writas, ut non tot lucatutin dominum , nisi in casibus, ut L ratiis uel tia. C de quaestio. l. i. ecl. iesuos. Aecur.
ita quoad CD HOC TEMPORE. Casus in hoe gulque
illieite aeu ad s. talis est: Domine, iam video quae fuit potetia, domi sita rui hie notum in seritos secundam iura antiqua . nunquid licebit per M. doluinis,adhuc eandem potestatem in set uos exerceteὶ Respon. Iusti quod non Nam hoc tempore nullis hominibus
minaliter excepto crimine laesae maiestatis ) aut si dominum viderit periclitatem,
tit,vel si immiscuent se uxoti suae, ves aliis modis. Aeeursius.
i. c gnit . ut 'uia cum uxore sua inuenerit,uel in simili
elicto: quo calu etiam occidcre licet, ut e . de uerb. obli . l.
i Iul. de adulta. marito. g. i . ii autem alias deliquit, uel do-nimo non obedierit legitime cum corrigere potes uncin tae Isia opi.
Ienu ur,ues uendere, uel dare, ut hie sequitur, diis eo tiὶi. O IVx bἰς ADDITI O.Haec glo.com in uniter approbat uti de dictit tς ς doc. idem in marito erga uxorem, oe in magistro erga scho B pli per latem, in patie erga filium, in abbate erga linonachu: quia potestas tributa in agitico erga scholarem . ntelligitur tribis a marito in uxorem. l. sea de si que uacunque. b. tina. ad. - ... - qui sal, notho imperio sunt, licet sine causa legibus arilio. v intς baia in secia os suo 1 supra modum ceuite. Ex consstitutione enim diui Pii Antonini cauetur, ut qui proprium seruum qψη oeei letit sine legitima ea, non minus puniatur, quam quili coo Uitutione. cui iis uerba sunt inseo g. s. i ruumTed certe qui seruum alienum occidit l. Aquilia tenerur, ut T. ad i. Anui. l. a.in princip. di in fad LAquil . in ptin. 'uae actio hic habete locu in non potest , canon domino, imo contra dominum daretur. quod esse nodebet, ni st ad i. Aquit. l. item Mela. g. legis. Sed dic, st hoc, quod hie dicitur, est uerum, quantum ad criminalem prunam legis Corneliae de licariis, ut in fide pu .iu. s. ite in lex , quae poena tam in seruis,quam in liberis locum habet, ut n. ad i. Cor.de sic. l.j.d Intentum etiam ciuiliter tenetur, si
nunqW-m alienum seruum interfecisset. Et non silum modo illo , t ' seruo, oecidunt, puniri iubemus: sed etiam ii, qui ma-k Gn ς ς linem asperitatem , quam aequum sit, in seruas exercent,e 'ς. ei uidem principis conititutione coercentur. Nam id e prin
ceps consilius a quibusdam piaesidibus prouinciaria, quid tutis esset de his te tuis, qui propter sauitiam dominorum secus ad ades saetas, de ad statuas : incipum confugium : in re-
alterius interest, ut creditoris, ut u .de P gil. l. letuum, quem baret eum
quis uel filictuatit, ut is ad leg. Aquil .ied de si proscietatis. no ex vul- dc ff. de dolo. t S elegantei. g. ii seruum usuarium. neribus SED ET. 'Dalidit ut ille I in s .partes. Primo ponit di- mortuu telum in genere. Secundo illud exemplificat, & rationem ut ga pol reddit. Tettio ponit vel ba rescripti, de quo fit mentio in trid ius ut pet incipio g. Quarto concludit. Quinto minat ut otiiciati texit de ea o non obseruanti legem ista in .secunda ibi,Nam Antoninus Meulo inieripio cio praecepit, ut si saeuitia dominorii elica ipsos sese ι consultus. Tertia ibi. Cuius ici ripti. Quarta ibi. Ideoque. cessit, ut uos intolerabilis uideatur, cogantur ipsi domini se suos bo Quinta ibi, Qui sabinus. not. gl.il. rix eondit onibus uendere, ut pretium de seruis uenditis Κ Gino. r. ideli, magna, vel malar quam aeqlium fit. i. C. de Fabi tum d , nimis deiur. Sed domine, quid uidetur uobis i conficiti . idest interrogatus. sic n. de paci l. item quia . ρ. men. se de hoc statuto diui Pii Anio uini 3 Et certe dici: Iustinia. no fina unde illud. Consuli te, quatens: tibi consilo,consi- uti. svi Ia, bis uissetur, ipsu in te ae statuisse . Expedit enim repub. ne . tium dans. Aecur. quis te sua male utatur. st uerba io ra sysius principis ad ni edem Heram. ad quae loca oli limre hodie eonfugiunt. Aelium Mattianum proconsile in missa, sunt ii se, Domino mica quae distingue. ut diximus in Auth.de man. pnne. g. rum quidem piatem in seruos suos illibatam cise,i non di- neque autem in glo .cogentur colla. . minutam a quoquam: nec cuiquam holum iu suum in ali ADDITIO Et iuuantur secundum Ioan. Fab. dc Ange. aena detrahi quum est: ueruntamen in ςῆsu isto ipsoru ro quando sine armis, nullo praecedente delicto, sed proptero minor in inter ii, ne auxilium contra eor' in saeuitiam, domini saeuitiam, uel etiam siti et iminis ara uioletii puni vel intolerabilem iniuriam. ipsis seruis iuste deprecantibus tionem confugiunt ut hic: alias non .ut l. ii seruus .ee l. ii. g.
adiicientes. uer. de hoc quidem . C.de iis, qui ad ecci con-mg dc cap. iniet alia extia de immu. cl. sed de iure cano nico non inuatur delinauens in ecclesia. cap fina. extra eo.
sic: nisi ellei xublicus latro , uide caturiet bc idem perlii denegetur Nam si permitteretur eis, saeuitiam suam in seruiros suos exeleere: aut fortE servos o coderent: aut em fugitiuos e ilicetent 3: sic ipsis seruis de eorum pretio carcient.
69쪽
per omnia intelligas de Gemetesio, ut i 7. qualL 3. si quis uideo qui sunt in pa. po. dicitis mihi quid est m7imoniu. Mufus contumax. Angel. seu nuptiae 3 Ad hoc respo. iustin. φ nuut: ae siue matrimo- x duob. a canota hie, quod aliquis cogitur uendere rem nium est viii,& mulieris Giunctio,inai uidua viis retinus isde legi. suani. . consuetudine. dc hoc usq; ad illum sius autem. Fian. Acc. a Iasb i nil tu. cui pretium habeat.& ad dominum n In p.rsat .hoc verbum multis modis sumitur, ut sunta c Iliaco si
primum non reuertatur; ut ius. i. uetoxi α Hie mox
cupletes sub se habere Libiectos,ut in Au
quod illud idem, sainteieii priuati principalitcr. & reipublicae intereii secunda
confugiunt: 't praecepit, ut si intolerabilis videatur saeuitia dominorum , cogantur/ seruos suos bonis hconditionibus uendere, ut pretium dominis detur, & r die. Expedit enitia reipublicae, ne sua re quis male ut tur. ψ Cuius rescripti ad Aelium Mattianum missi, uerba sunt haec, Domino
rum quidem potestatem in seruos suos illibatam esse
constitu:ioni fraudem s cerit, sciat me hoc admisi tin
o Exi H . qua sint sequi iurius lae, dicituet instit. Pet hie.
N potestate μ' nostrii sunt liberi nostri, quos ex iustis' nuptiis pro-
velando: quia velatae incedere debent, ut ait Isid.sed mattimonium dr ideo, quia in f in maemuli et nubit. vi ma- ditim. ibi, i et fiat .d dc haec duo cum auri .liola licet diuersis la d Et i5,abilonib. idem tignati ea potius, Item coniugium, ec qua a pa- consortium, ut ii . de tre denotitii nu. l.i eo tute.I. iiiinai: aa hoc caput. licet hoc maiora iii ultimum quandoq; stinetonet inter seiuna accipiat, ta . emn.
oportet, nec cuiquam homi creauimus . Nuptiae paute, ut C de ser.su. i. s. in ante pac
num ius suum detrahi: sed suem trimonium, eil uiri, tam tantum ut A. Ita
S mulieris coniunctio ' in- C. deincesnαι cum dolorus diuiduam uitae consuetudi- pcdii 4- 1 postpu
iacira LVII in CS. tum, non corporum Eoari tex
re Romano introducta: per i D p i u .ifide. auxilium contra saeuitiam, i, uel famem , uel intolerabile
que cognosce de querelis eo quam si tus ex testimo marum, qui ex familia Iulii Sa- trinionis natus, oecaeteridi
tui de cui quandoque dii trahi pa, ut ibi: tui res inuito do mi. runt
s alii: su sepulchxv q ut in potestatem domini no dum Bal.
citate prae .loque satiore libertasti mii ut iis, ut infide dona. in i ; εγlo si quandoquet sauia e ut imae uoluntatis.ut fisside leg. r. l. vii tactu fidei uiuor si meminisse. de hoc est contra tegulam. ut C de contrahenda emp. Linuitum. Aecur. e Mar tianum. proconsillem Elieaeralias, Euti , seu Utieae urbis ut i Leod. i 2 in Pxi 3' - . a f mmina tim. hinc inae allegat, de primo duas pro domi. ni stationes, iiel dicta ponit. g Illibatam. i.non diminutam. si Interest l. eis proderit, ut seruos non perdant:& die, de. b Tangit u ratur sa nobis. vel die,interest,idest, ad eos pertinet, ne
hic Chri- d negetur ca se dominis, cum sorte uxor, istQP quot domini familiates inserant hoc sed pii in uerior. modi ira i Iniu iam.quam patiuntur, iure naturali ini Iomoniu- fraus test: re ciuili, ut in de iniur. 5. seruis. ex quo in Ddn I tur. iicil de Oui .prae.utb.l. I.f. qnod autem. seri, Pila l iis iam . i. infamata. leu magna iniuria. tuin la- in Fraudem. b uel euidentem: quia non obedii, uel calliquena det da in dicen, non esse illum seruum qui sua . Mium io, qDIE PATRIA POTESTATE. in; lii x Quia supra dicit e de iis qui sint in potestate domi notu: et de laim ideo sit biungit de iis, qui bunt in Potestate Parentum, ut
na an promiserat. Lap. tit. I. g. t. Are, ex eodem facto eonita faciens xli: ob. sti.
iunctio aio:uua ligni e. e cinis. seat unionam, qua Vide in consistit inter deum, Gue it G
ad stati iam confuge- ρω c es per tineam masim
s. coniunctio corpo: d ih hae designat cosormi - rem di i-qux consistit in rit. carne inter Apua, dc a. sanctain ecclesiam, i re humania genus. vn- uiri τοῦ de euangelista Verba eam factsi est. & habitauit in nobis. At ADDIT lo. Vide capit. debitum. extra de bigamis. Hata I et .r ludiuidua . quo ad affectionem . siet. de iust. &iu. in pra. z. o Plin. Actia enim plerunq; fit separatio, tam iure ireteri,qua lat. F. . ' novo permittente ut C.derepta .l. consensu. in ptinc.dc in dies et . Auth. denupt.g. si ergo col. 3. & in Authen. ut lie ma. de e Istagi uiauiae,ῆ.quia uero.col. s. Sed nunquid hane affectione ha- dei mathbet al:quis ad concubinam q queὶ Certe sie, e io adiicias dicere vi. hu e definitioni diuini,de humani iuri, eoicatio, ut ui κe 1L cu fuerit. nud. l. i Diuim, quia eiusdem secta debent esse, ut non si F dec5a. unias Xp anus. dc alter Iudaeu , ut C. de Iudae. l.ne ouis. Hia dc demo. inani,quia soriam ut ileati it uuar ut stad muni. l. s. g.r. de Pl. Nu- sed secuse in cor cubilia , uel qualibet minus legitima in ptias.T. lexoce, ut i . ad muni. l. de rate. s. si licet concubinatiis iure regiur. de perm ttente tit iis te coincia. n concubinatu. in s. sNU; α7 q. a. ualet o positio de matre ad illi uim 1 quia ibi non est talis Ang. coni recuso. lualis ad uxorem, ut instit. i. g. et go.& in Aui taed de iuthen quomodo por.epi. I. i. col. i.& . uolumus autem recari .nui ibi, sed ut solae, dic. lomo est lus A VEM CAsvs.Domine, dicatis ni hi si placet, Emissus et ii iiii est ius pat. rot. Ad bae respon. ius Pal. quorum Prori'um e t ma Pal. pol. Ad hoc respon. ius Pal. ea quo pol. quod in liberos habemuς propriuin est ei aeum Roma bet forni- m. notu i , i liberorum omnium de Romano imperio . nulli citio sim- quatuor paties. Primo poni: dictum in gςne enim diti holes sani, qui talem Dotellarem,abeant in libe rarae; eie. qui iuui libeti in notita potestate. cc do o DF. qualς in nos habemus.Sed ii ne dieatis mihi, qui sunt in eatu mo definitione nuptiara uel inatrii nonii Tertio Pax. P0t. Ad hoc respon. iusti.Amice diximus,m illi sunt in talem: ea. ii hat filios in piate. Q iarto ex pdicti, istri pap0 nia, uos de iustis nuptiis procreauimus. Ex hoe igit ad nosita. ip et seando quod primo dixerat. unda manifeste liquct T i li,qui ex te. de legitima uxore tua na de lixi. in
Qui igitur. scuntur, in tua ptate sunt,ut proprii tui filii, & qui ex filio cle. de 3r.
stis: a n ai uos uultis ita rate de pat. o. diear a Gilo milii. qui sunt in pote,& exteris deinceps per masculinam lineam deice Ece .nemo
70쪽
a Ius ut m .Jquod consistit in septem. Primo quia necessitate famis pater filium uendere potest, uel obligare, ut Cce pa.qui fi .drita. a. Secundo,quia ab eo in ius uocati non potest, ut C dein ius F. e. dis. νο.l si Teiti',ila nec a Ius ' autem Dotestat sis. . cum eis agento, iiiiiiii . . ' ςm portitatis cium habere posu- Quarta ibi, Affinitatis ubi ponitur,inter quas personas non potest fieri matrimonium ratione assinitatis. Quinta ibi, illud certum.ubi Ponit, qualiter inaui momu in prohibe Francia genae. Adial de telo. tur ratione seruilisco in c.cii no
tes. Octaua ibi, Ali- gat. ubi uando ubi punit de matrim liis naturalibus, dc niaco tra- quomodo ponunt te cta a, sacergitimari. laena prima dotes diicyars principalis diui- contubet-
uel nue utit, ut possim peiere MV Vm Viripoten' unde quaesitum. se nia:ur liu filium in mea po: ellatem. Circa quod distingue: quia aut CA sus Aeeem ad Itis in si in ca a nullo lietinetur, aut ab aliquo si ab aliquo uolens, an in- vos .uliis tractare de nuntii, Dietii 4, 8'' ' cri inii alii uum. Primo casa petam eum per ollieium iudieis. st de li. iustae nuptiae Ad horabita ' uel in ca- exlii g. hoe autem. de praeiudiciali actione in rem aga, nuptiae: m,qua inter peiurii b u bi Pa minis de ad .s Praeiudiciales. non interdicto nisi in ea ii ii , seeundum ' ' ut si uolo eu adire hae: editatem, ni qua factus eli haeres, ut i ii buta'
ritur uiui, i de acq haere.l. ii quis initii. si iusium.& deli exhi. l. situ. fructus ic- In secundo eadem auxilia locum habent, se pluta, scilicet, eundu An rei vendicatio de iure Romano,ut ii .de rei vend. l. i. g. i in Nam in prima ponitile. Indictum genera secunda , illud declarat.in tertia, determitertio locum habet interdimi in delita ho exiti. Item, actiomu ut tu- in rem de iure inicitum, ut st' de rei ven. l. i. g. i. de de lib. tor ab - exhib. j.respon. Accur. ana, i b R. mauo ii .Ji.omnium, qui sunt de Romano Impetio. curator. c. alis uero gentes quaedam ut seruos tenent filios, ut sciavi: qui gene- aliae ui proritis abs.lutos. ut Franc igenae: ideo caute dicitraliter. de infra talem qualem.
sculi puberes, ocii minae uir potentes. de hoc est utrum . siue uni Patresf. m. qui nuptias contrahunt: sue sillifani. dum tamen fili sa.de consensu patentum,in quorum sunt Potcstate, nuptias contrahant Nam quod filuissa. de consensiti parentum, ii quorum eli potestate,debeat contrahere, tam civilis,quain naturalis ratio suadet: iutantum etia, quod iuilias patentum in matrimonio fili Sam. contrahendo praecedete debeat. unde quia consensus parentum requiritur,apud ueteres dubitatum fuit, di otia iitum, uti uintiliusfam. alicuius suriosi possit nubere, de contrahere ma-mnaoniti m. cum pater furiosus conssenii te non possit . Et
y gio. est singularis. Et eam etiam diciti si gulatem. Iae ad DAad iς hoe, et lex Franciae non est sit, imperio Romano. IasMytimu in e Et uacare.Jaliud si ex concubina ut infitit i. si fi .uel me
plum filiae fucosi, filius furiosi sine paterni consensus in- &ibi stlo. teruen:u uxorem d. cete possit: seeundum tamen modum s. ext. dem eadem constitutione expressum hoc dicit,usque ad F. et editi . se
ad tutelas, rete lamenta ille appellatur pubes qui l . an- nae, senanum eo inpleuit, si uir sit, aut tr. ii mulier suetii:quo tante tis fiat co- ad matrimoniaeotrahenda appellantur pubetes. quam pii ditio deie
initius putui: licet nexcuset in
us au em. e Ille titulus diuid tur in octo par tes.In prima ponit,qui possint cotrahere ma a uilinoni a , &qualiter, subiici edo questionem de filio ac filia suriosi. seeunda ibi, Ergo non