Erici Olai Historia Suecorum Gothorumque, a Johanne Loccenio iterum edita, & brevibus notis illustrata

11쪽

non solum potentia, sed etiam pietate , benignitate ac justitia, quibus potentiam firmas, salutis

suae praesidium ponunt. Hanc publicam dc Omnibus communem felicitatem , ex occasione publice depraedicare pro mea tenuitate Volui. Quum vero nihil aliud in promtu esset, quo humilimum devotionis meae affectum testatiorem redderem, obtulit se vetus Historia Suecica Erici Upsaliensis, quam, quod non ampliuS CX- staret, e re visum publica & literaria , iterum in lucem emittcre : ut in plurium manus & notitiam Veniret rerum Suecicarum scriptor, non tam nitore Verborum; quippe eo seculo degens,quod harbaries & inficetae Latinitatis veluti tabes quaedam invaserat ; quam fidei integritate & ipso1criptionis argumento commendanduS. Eum suo tςmpore Johatinis Magni Historia emendatior de Notis illustrata, atque, si Deus Viram mirat concesserit & vota mea benigne proVexerit, Mistoria Suecica ab initio rerum a SueonibuSge sarum usque ad nostram aetatem non interrupta 1crie a me continuata subsequetur. Ad quod me non solum eruditi, sed & illustres viri, quihus Historia mea Suetica nuper edita placuit, consilio & authoritate sua exstimularunt. Ad illum vero laborem promtior & alacrior exsur-

m sit, quod subjectissime spero , M 'β. Tuae

12쪽

DEDICATIO

clementiam favorem promerebitur: quum antea Μxi. Tuae lucubrationes meas non improbatas fuisse humilimo laetoque animo recorder. Quanta vero benignitate & gratia T. Μx3 quum ad Regium culmen eveheretur , Acad mlam hanc suam , & inter ceteros Professores ejus me qualecunque membrum dignata stir, coram nostro Ordine, summam illam dignitatem ΜH. T. humilime gratulante, benignissimo alloquio M post Coronationem, Regio donativo luculenter testatii est ; quae omnes & singuli gratis ac devotissimis animis agnoscimus. Deus R M. Tm. Myς . publico bono natam & divini

tus conces am , ei quam diutissiime, quam selicissime supere e velit. HUA Sept. c I a. I a C. L I v.

13쪽

GRATULATORIUM.

ferret. i

Exonerare cupit dum se Cu RisTINA βο-

Imperio, atque alii munia tanta dare ;Datμccessorem CARO Luxi: regnoquesuisque

Reddere post sese quo meliora nequit. ALIUD. '

ΜEηte pari regnum dum possidet atque resignat

CHRISTINA , o regno grandim audet opus, Tradere dum CARO Lo sceptrum erit atque co

ronam s

tanam tamen ille alia sumere lege velit,

Nimirum sera CHRISTI NAE morie relicum; His C A R o L I pietas praelia amica movet: Imperii curam Sueonum, bene, ut hactenus, actim CIHRISTINAM porro continuare rogat,

Me de erio se subirahere ante Forum,

uam ponenda sibi septraque luxque simul

14쪽

rrosili constans sed ubi Regina repugnat r

Hac volumus potior sit pietate tua Publica caussa, inquit, quae me nunc maxima

principis his pietas dat uperata manus.

Detrectare nefas, tantum, non impete natum ,

Regina assectum judiciumque, putat. Elprius invisi regnum quam cedere votis, Et prius ancipiti quam velit esse loco, Sanguinis es regni CARO Lus quos jure mero

Sed Virius i pollicita ante sua est,

C ΗR I sT I N AE accepit, missos haec fecit honores, Ille sua vacuum sede siubivit onus. Regina tantae Princeps succedito felix. Es tua mens regno regia digna seuo. ni dedit, hanc servet, vitam viresque regendi.

Te magna cura gloria magna manet.

15쪽

Orum capit imperium CARO Lus GuSΤΑ-Vus, is ipsum se quod transfert CRRIsT1NA, o traduhabenas

Regni, hic more quidem patrio selennia servat;

j Sed nimiae cumulum non vult admittere pompa:

Virtutis proprio quodsi fulgore relucet.

Subjectissimus

16쪽

HISTO IAS VECORUM GOTHo-

ttico olai, quondam Ecclesiae Ubsisiensis Decina fideliter eonscripta.

LIBER P R IMUR

Ex t in lateribus aquilonis regio amplissima, Gothia

quidem uinosius; sed Suecia nunc vulgarius nominata, iii cujus quasi medio ibcus est quidam amoenus6c eminens , tanquam insignior ob decentiam in caput Regni a primo mox incolatu post diluvium extiterat,eonstitutus. Est enim locus ipse multorum in elicuitu sontium statiarigine circumfluus habens a latere fluvium quendam labentium. Omniquaque decuisus aquarum in se colligentem, S in. stagnum iuxta pbsiluis, deferentem. Iacircuitu vero ac ambitu longe patentem fibrigerotum cam- .porum distensiam habet planiciem, undε adventantibus a longe, facile loci veneraudus largitur aspectiis; cui e regione trans fluvium ipsum insignis admodum civitas ob loci stequentiam est fundata. , Locus autem a primordio nativa lingua Vesaia dicebatur ι sed postmbdum eliminata Deorum spurcitia, te aedificata ibidem Trinitatis ecclesia, thona Domini deinceps est vocatus. Erat siquidem in monte praefato templum mirificum multa ambitione constructum , auroque tectum , in quo trium Deorum erectae imagines habebantur, quorum haec erant nomina: Thor,oden& Frigga collateraliter quidem in tricliniis collocati. Sed Thor tanquam potentissimus & summus. Deotum, in medio dc aliis altior residebat, imagin viii nudi,dextera quidem sceptrum,snistra vero VII stellas praeferentis; insignis. Hos tres Deos .uccoryna populus mira affectione venerabatur , sed diversa

17쪽

dam sublimes & planos, non longe distantes ab urbe & a Ioeo

Deorum praefato translata , ubi etiam postea multo decursu temporum Reges residere consueverunt; qui locus nunc antiqua Vbsalia vocatur, ob translationem sedis Archiepiscopalis; sed antiquior est illa, ouae nunc Vbsalia dicitur, & ubi nunc Archiepiscopalis sedes floret; Metropolisque Vbialiensis. Nam fide tandem catholica in Regno firmata, fundandae cathedralis Ecclesiae electus est locus in collibus illis, ad quos, ut praemittitur, translata 1ain suerat sedes Regia; Sed in loco illo famoso & celebri, ubi trium Deorum cultus de templum sub gentilitatis decursu floruerat, exstirpata & eliminata omni idololatriae spurcitie, Eedificata est Ecclesia beatissima Trinitatis. Sic ex iniquo principio salubris conflata est religio.' Haec revera mutatio dexterat Excelsi, & a Domino factum est istud quod est mirabile in oculis nostris. Vbi enim abundavit iniquitas & delictum, superabundavit gratia re

clementia salvatoris.

Ac locus iste, caput videlicet totius Suelicie hlitionis, quamvis a primordio gentis illius, aut saltem postquam idololatria per mundum invaluit universum, praefatorum trium simulachrorum suerit superstitione foedatus; a Domino tamen singulariter credenssum est, esse illum electum ad aeternae Trinitatis gloriam, & in consessionem verae fidei agnoscendam, verique omnipotentis Dei unitatem in maiestati potentia adorandam. Ait enim Deus per Prophetam: Repleta terra idolis , opus manuum suarum adoraverunt, opus

quod fecerunt digiti eorum ι sed erit in novissimis diebus praeparatus monsDomini in vertice montium & ibunt populi multi & dident: venite ascendamus ad montem Domini, dedocebit nos vias suas. In illa die projiciet hortio idola aim genti, de simulachra auri sui quae fecerat sibi ut adoraret. Subsequentis autem opusculi sive compendii circa hoe versatur intentio, ut regni Suecorum & Gothorum aliqualis inscripto pingatur disposito, &ad haec nostra tempora in principatum successio. Verum quia superius est expressum, authore Deo ecclesiasticam hierarchiam duplici principatu,

terreno videlicet & ecclesiastico gubernari, & locum quendam in regno Suecorum esse famosum Vbsala vocatum , a Domino, ut apparet, electum ac in Regni solium atque Me-

18쪽

tropolim a Deo di homini biss ordinatum, apud quem uteiq, gladius,duplexque principatus di originaliter & principalite

exerceretur,ut ex ore sedentis in throno Monarchiae mundalis, hujus, duplicis potestatis officio, industria & ministerio,addissipandum omne malu procedat gladius bis acutus, ideo noti est hujus operis omniuReguin &Principum,qui a primordio incolatus huius regni gubarnacula regenda susceperunt I nec omnium Episcoporu qui Gothicam sive Suecicam Ecclesiam rexerant gesta annotare; Sed eorum duntaxat principaliterRegum , qui ex electione vel successione ius sibi regnandi acciverant , & apud Vbialiam regalis residentiae curiam, sedemque tenuerant, eorumque praecipue, qui, postquam regnum ad principatum Monarchicum devenerat, Reipub. praesidebant. Et pariformiter quantum ad Ecclesiisticum principatum praesentis est proponti, Archiepiscoporum & eorum qui

eos iri eadem sede prauesserant Episcoportim sacere mentionem, qui Metropolim rexerant VMalensem.

Quia vero gens ipsa Gothorum dispari conditione incolatum sibi fundavit in terris 3 pars enim statuit in terra nativa. vel quam prinium in serieiii accepit, consistere 3 pars autersi altera Elcgit per climata mundi multa vagari, & multis nationibus subactis, in diversis mundi partibus 1 edes & habitacula collocare, non est praesentis opusculi intentio de his qui egressi de regno,naiiones alias turbaverunt, bellicis congressibus fatigarunt ,. & a suis sedibus eiicientes pro eis regnaverunt, narrare ; quamvis R. ipsi post fidem Christi susceptam. Ecclesiam defenderint, fidem provexerint, haereticosqtie fugaverint , Eorum enim actus & gesta magnifica, tanquam vivaci digna memoria, nulla potuit exacti temporis vetustas delere, cum cam ultorum scribentium fidelis ad posteros transmiserit authoritas. Restat ergo ut patria ipsa regnumque Gothorum,& Suecorum quale in sui dispositione fuerit, quibusque & qualibus Regibus in solo paterno gubernatum , directum hacten lis extitetit, describatur. Est regio quaedam Europae S VECIA vocata, in laterib. aquilonis stuata, vere dextera Domini plantata, variisque donorum Dei muneribus insignita. Est enim terra ipsa frugifera, sertilis & foecunda , frumento, siligine & anno n. ι δ terisque quae ex terra gigni consueverant, ec humania. - usibus

19쪽

usibus inserviunt abundans. Habet & terra illa mineras multipliciam metallorum, argenti, cupri, plumbi & serri, quae continue & in multa abundantia ac pondere ad terras alias, maxime Alemanniam deportantur. Creditur enim quod civitas Lubecensis ex his Sueonum mercimoniis, ad tantam divitiarum gloriam & potentiam sit promota, cum Sueci ob defectum salis & vini, & quarundam rerum voluptatis caussa comparandarym , ad littora Lubccensium necesse habeant navigare. Est & Suecia abundans in pascuis, pratis, & paludibus ac nemoribus graminosis, propter quod etiam abundat in pecoribus & armento, ac per hoc lacte,caseo & butyro, ut in his & sibi lassiciat, & alias regiones alat Sc foveat. Sunt etiam illio viridaria & fructus arborum copiosi, illicque sylve multarum avium venaticarum fisitationibus aptae; Illic ferar quibus vesci licitum est, in hummas delicias a divina munificentia praeparatae 3 Illic dc bestiae nobilium pellium vellere tectae, sunt in magna multitudine dc copia, quarum pelles pro soderatura aptissimae; Illic aquae dc stagna latissima, de piscibus plena ac. navigationibuς apta , quibus recto mercimonia inter civitates regni deseruntur & communicantur. Illic flumina & torrentes, qui di ipsi piscibus sunt repleti, de ad molendina pro comminuendis frumentis de fructibus deputati. Praeter autem innumera quasi stagna, . piscaturas dc flumina, praeterque mare salsum, Besticum scilicet, quod pro majori parte sua attinet huic regno, habet Suecia tres aquas famosas & magnas, multas habentes in circuitu civitates, multasq; in medio insulas, diversis possidentiu usibus servientes. Regnum vero istud quasi quadrilaterum , habet in longitudine ducenta milliaria Gothica sive Alemannica, & in latitudine similiter: Termini ejus secundiam latitudinem sunt Russa ad orientem, ad occidcntem Vero oceanus Britannicus , quantum ad partes regni australes: Norvegia vero quoad partes ipsius boreales : Sed termini longitudinis eius in austro , est medium maris Mitici inter Gotlandiam de Prussam', ad aquilonem desumpta pertingentia usque ad sinum oceani, inter insulas Noryegiae ad Russam usque protensum. Haec regio tam magna dc maribus spaciosa , quinque quondam regnis particularibus distinguebatur, & quinque regibus famosis ec potentibus regebatur.

20쪽

Primum regnum eius Zc Russiae proximum erat Finlandia i eum adiunctis sibi regionibus, quae sunt: Tavastia, Carelia, Lappoma, Nylandia,Ostrobotnia dc Alandia,caeterisque minoribus Districtib. & Contractis, inter Russiae confinia dc mnum maris Ballici ab austro in aquilonem protensis. . Secundum Regnum erat Hel singia , cum regionib. in Nortandiis sibi coniunctis, quae sunt: Angermannia, Norbo t-nia, Medelpadia de Gestricia, quas regionei fluvius Elis di-

.s inguit a Suecia. . Tertium regnum erat Suecia , continens in se Vplandiam cum trib. Folchlandiis, bc Vesmanniam, Sudermanniam ac Nericiam ,cum multis regionib. insularibus de Contractis; Et hoc erat regnum principale totius Gothicae nationis, cuius rex dicebatur Rex Sueci ak vel Rex Vbialensis , Sicut de rege Ring legitur, ebquc haec portio quasi sol in medio

planetarum, centralis essct de media totius Gothicae Mo

narchiae. . '

Quartum erat regnum Gothorum, caeteri antiquius Mnomen sibi retinens generale, continens in se Ostrogothiam& oestrogothiam , atque Verendiam , OeIandiam dc Smalandiam , latas quidem de amplissimas regiones. Quintum Regnum erat VVermelandia cum VVesterda flia 3c Oesterdalia ae confiniis earum. . . Egressi vero de Scythia gentes quondam stirpis dc posteri ρtatis Iaphet , dc h nc regionem ingressae, Scythidm eam n minaVerunt , tanquam dignam patriae, primitivae vocabulo, di processu temporis Sueciarn appellarunt ,, sicut gens illa nunquam contenta idiomate suo , semper in meliut proficit vel peius. Sed ad aliquam differentiam inter hanc Ac Scythiam , Sueciam suam Mesam, quasi minorem Scythiam Voca-Verunt. Gentes autem istae, nescio ouo eventu aut cognationeyocatae sunt Getas , ac per hoc poli huius regionis introitum Massagetae s Deinceps veris mutato, ut assolat, nomine, qui prius dicti Getae, sunt postmodum Gothi vocati, Si nihilominus. 3ucci ob vocabulum regionis. Verum eum processu tem poris quinque regna praedicta in duo tandem regna, di in duos essent redacta regios principatus, unum Suectae,alterum Gothorum Regnum extat nominatum. Sed dc usque hodie

Dmnibus his regionibus in unum contractis monarchicum prim