De apostrophae apvd Romanorvm poetas vsv [microform]

31쪽

concedo.

Exemplis horum poetarum variis illustratis accedamus ad Properti usum figurae percensendum. Hic quoque primum quidem afferre possum locos eius modi, quibus postropham ex

92 6, 76; 0, 0 IJ, I, 63sq. iis locis asserendi sunt tales, ubi ad interiorem rationem accedit, quod eandem per figuram simul leges aliquae metricae servatae sunt; quos invenis I 3, 34;37 cs Ovid. Ar amat. III, 253); 6, 9 sq. 8, 3 sq. 25; 4, 25;25, 4 32, 28 33, 29sq. 34 9 sq. III 3, 5 7, 3 sqq. li 36;I3,55 sqq. cf. p. 28sq.); 22, 30;. IV , Ib; 2 6l 4, 8; 0, 5; I, 37, 55. - Exempla quae leguntur I 3, 22 III 3, 10 IV l. 48;7 86 1l 4 ponam in numero eorum, de quibus supra p. 35)Woisio assentientes iudictivimus sortasse his quoque apostrophis subest affectus quidam, veri autem similius videtur eas adscitas esse tantum formae eloquendi gratia ex mero metrica ratione. Prosocto habet so res ita loco qui exta II 9, 3 sq. Inter limachi sat erit plumisse libellos Et cecimSSe modis, Dore poeta, tuis. Nihil enim est, cur Proportius Dorum poetam, h. o. Philetam η)maiore honore assecerit quam Callimachum quantis in angustiis autem poeta versatus sit genetivo poetae, qui ab hoc versu omnino abhorret, nemo nescit Similiter iudicandi sunt loci I 25, 2;26, 37; III 3, 30 5, 6; 2, 26 2l, 26, 28 22, 23. Denique

Propertius non veretur ex mere metrica ration adhibero talos apostrophas, quas Supra ineptas et ridiculas significavimus, quibus

verbis specto ad III 5, 6 I 68; 5, 42 IV 5, 4 9, 2 ubi

sermo vertitur ad Corinthum, Bosporum, Aracynthum, caprificum, Erytheam. Locis supra allatis saepius velut I 25, 2 26, 37;III 3 30. I 2, 26 22 efficitur per apostropham simul illa

I Locos attuli ex editione, quam secit Max Rotha te in Berol. 1898.2 Confer, quod addit huic versu Rotha te in.

iucunda enarrationis lentae variatio. 4 26, 9 sq. vero, ubi legitur: 9uae tum est Neptuno. quae tum cum Castore fratri, suaeque tibi cepi, iam dea, Leucothoe et III I, 3 sq. ubi numerati eorum, quorum maius db exequiis nomen in ora venit v. 24), in torrumpitur per averSionem Exiouo sermone fores nunc, Ilion, et tu, Troia, bis Oetaei numina capta dei. denique ΙΙΙ 19, 2 l, quo in Versu, postquam de lasiphae, Tyro. Myrrha, Medea, Clytaemestra ut de tertii. personis poeta docutus est subito in medio marrationis tenor fit aversio in Scyllam, videntur mihi quidem apostrophae tantum variationis gratia sine ullo affectu ortae esse. - Ut nullum locum Omittamus, quo Propertius figuram adhibuit, restat, ut verba faciamus de vorsibus, qui extant IV II, 37 sq. estor maiorum cineres tibi, Roma, colendos, Sub quorum titulis, Africa, tonsa iaces. Avorsio in Romam facta perbene explicabis ex veneration , quam Cornelia in patriam labet . quid vero vult figura altero loco Si quis dicat Corneliam superbi commotam, quod maiores Africam superavissent . interposuisse versui cirrisionem rim hanc terram, haec sontentia mihi probari non possit. Equidem censeo hanc apostropham issectam esse ex accommodatione quadam, ut in illo Ovidiano xomplo diximus cs. p. 40): Cornelia, quae modo ex affectu sermonem vertit ad Romam, perseverat in eadem ratione dicendi, quae huic versu idonea non est. Propertius apostropham adhibuit sere in quinquagesimo quoque VerSu, quem tantum numerum adhuc invenimus solum in Fastis Ovidianis non multum cedit in hac re Propertio iburtus praebens figuram circiter sexageSim quoque versu. Cum Ver pleraeque apoStropharum ex horum poetarum assectu aliquo explicari potuerint, confirmatur hoc modo optime, quod viri docti in libris, qui sunt de historia litterarum Romanorum, iudicaverint illos poetas praeditos suisso animis servidis et incitatis et scripsisse summo cum ardore FalRum saneos dicero incli oratio, quia invenitur multo parcior in apostrophae usu sui Asse animum minus alacrem et eroctum. Noli enim oblivisci, quod saepius hac in dissertatione attuli, in apostropha permiigni interesse, qualia sint carmina; omnes vero concedent poemata

Horati plerumquo aversioni simili modo iniqua fuisse atque Ovidi Horoidas, pistulas ex Ponto, Medicamina ac sem vel carmina Caturii, Lucreti, Lucili. - Denique hac paragrapho cognovimus Propertium non veritum esse similiter atque Ovidium

32쪽

quani quam hi quoque non numquam a figurae vera condicione discesserunt, tamen multo cautiores hac in re suerint.

24. Quoniam diximus do postarum capitibus ab initio

poesis Romanas usque ad tempora Augustea, nonnulla addam ex posteriore aetate, ubi percensui epica carmina Lucani, Sili Italici, Valeri Flacci, Papini Stati. Cum vero horum exempla accurate explicare longum sit, liceat mihi ea idoneo ordine simpliciter enumerare. - Primum quidem quattuor illi poetae praebent magnum numerum talium apostropharum, quas ex affectu aliquo profluxisse nemo contendet; qui loci inveniuntur

Balbi Argonauticon libris octo, quos edidit P. Langen, Berol.

I Consor editionom quam fecit Carolus Hostus, Lips. 1905.2 F, a nai, qui commentationis, quam supra dixi, p. 35 sqq. de apO- strophis Sili Italici verba secit, reprehendendus est primum, quod apostrophae,

quae sunt generis figurarum Verborum, confunduntur cum eis, quae sunt figurarum sententiarum, deinde Vero, quod collecti eius non est plenn.

3 Conser editionam quam secit Ludovicus auer, Lips. IS90 92.4 De hoc poeta postea nonnulla addam. 5 Edition quam secit . uuech Lips. 1854 in tali re uti non veritus sum.

Accedunt exempla eius modi, ubi fundamentum apostrophae assectus videtur esse, simul autem figura apta sui metro aliquomodo, ut supra cognovimus; quae inveniuntur apud Lucanum

Porro non desunt illi dubii loci, quibus apostropha videatur potius ex metrica aliqua ratione quam interiore profluxisse. Ita iudico de versibus, qui sunt Luc. I 430 438 ΙΙΙ 205 VII

1 His versibus, qui sunt Tu quoque Phriseos remo, Poeantie, Colchos, Bis Lemnon visure petis, nunc cunnde patris Inclitus, erculeas olim moture astitas, addit P. Langen: o variatur inter nominativum in-

33쪽

XII 562 623.

Atque illa apostrophae inepta o ridiculae, quibus e metrica ration sermo vertitur ad res quasdam in animas vel abstracta talibus locis, qui omni vi peculiari carent, inveniuntur In versibus,

Eum qui omnia adhuc allata exempla consideraverit, non effugerit hic quoque saepius per apostropham simul lentas quasdam enumerationes evitatas esse; sed eodem modo, quem Supra paraprapho septima decima cognovimus, figura haud raro delapsa est eo, ut tantum illius variationis gratia adscisceretur assectu

aliquo non Oxtante ita iudicandi mihi quidem videntur loci, quos

VII 282 sqq. 340 IX311sq. - Ut omnia exempla asseramuS, restat, ut nonnulla dicamus do tribus Lucani locis qui extant IX 538 787 sq. 854 sq. IX 538 sq. legimus: At tibi, quaecumque

es Libyco oen ione dirempta, In noton umbra cadit, quae nobis exit in arcton; IX 787 sq. Cinyphias inter pestes tibi palma nocendi est Eripiuiit omnes animam, tu sola cadaver. His duobus locis

mihi quidem constat apostropham hac de ratione adhibitam esse, ut ea dilucide et palam significarentur, quae ab reliquis diversa

ac contraria essent. Tertio loco inveniuntur verba Nil, Africa, de te Nec de te, natura, queror. versionem in Africam actam supra explicavi ex more metrica ratione, quia ablativus Africa speciem cretici praebeat ablativus natura autem nihil metricae offensionis habet undo haec apostropha tantum ex accommodatione orta esse mihi videatur. Vidimus igitur poetas posteriores apostr6pha usos essB AEX

omnibus illis variis rationibus, quas cognovimus apud Vergilium

et Ovidium, a quidem satis large Lucanus enim praebuit figuram

circiter quinquagesimo sexto quoque versu, Silius Italicus centeSim Octavo quoque versu, Valerius Flaccus sere nonageSimo tertio quoque versu, Statius centensimo undecimo

quoque VerSu.

os σχέτλι Ἐρως, μεγα πῆμα μέγα στυγος ανθρώποισιν 1 ST).

iudicanda, quo modo enim poetae talibus versibus, quibus res aliquae narrantur, interpoSuerint Suo animos, figuram, dein tractavimus, non parvi momenti Me apparet Perpaucis apostrorpbis, quae in Homeri carminibus inveniuntux, ubi poeta per easelfer animi motus i), ut illo Horatiano utar cfort. Poet. II),

elitus et oentirum moture. s. IV 467sq. ineritus dilecte), tum iri qui non metro eoactus erat, I 24 rudi Fater patrate populi Albani, audi tu, popuIus Asbanus 1 In 26510 versibus tot Odyssea et Ilias coniunctae efficiunt explicari potuerunt triginta duae apostrophae ex poeine aliquo affectu.

34쪽

- 42 sine dubio optime confirmatur, quod singius de Homeri rations dicundi iudicavit. Similiter consentit perbene, quod vir doctus d Apollonio Rhodio dixit, cum eo, quod in Argonauticis eius invenitur de illa figura. In huius carminis 5833 versibus

enim leguntur tantum septem apostrophae ), quibus poeta ex affectu se interposuit narrationi. Reliquos Graecorum poetas perlustrare, quid praebeant de apostropha, tempus mihi defuit, quod valde doleo. Vertamus nos igitur ad Romanos, quorum apOStrophae Sum cognovimus. In magnis heroicis carminibus Vergilius in illa aversione dicendus est parcissimus. Atqui inventa sunt in Aenoido quinquaginta tres apostrophae, quarum viginti una sine dubio profluxerunt ex affectu, cum viginti sex locis eadem interior ratio verisimillima videatur. Ex his quadraginta septem apostrophis fiunt septendecim per quasdam personas a poeta loquente inductas tricies vero Vergilius ipse rectum atque institutum narrationis ordinem illo modo mutavit suos ipsius affectus interponendi gratia. Si vero deliberabis Aeneidem constare tantum ex 9896 versibus atque hos numeros comparabis cum illis, quos cognovimus apud Homerum et Apollonium Rhodium, sino dubio

assentieris mihi progredienti ultra id quod fine ita iri A l. c. p. 364:-In de Aeneis , inquit, strebi Vergi mitiowussisein die gleicho Objoktivitat scit Homeri et Apollonii an aber man meint u

an die enige Ansaige u subjektive Aousserungen, die ihm Homer arbo quidem censeo Vergilium, quantum ex illa apostropha iudicari potest, aliquanto magis suos affectus versibus interposuisse quam Homerum et pollonium atquo minime animum ita cohibuisse ratini ita ii s verbis supra allatis dicit.

Ex Argonauticis Valeri Flacci supra attuli quadraginta duo exempla, ubi apostropha ex assectu intellegi potuit poeta ipso secit aversionem illam tricies semel de figurae usu P. Terenti

Varronis Atacini, qui multo antea monautas vel monautica scripsit, nil certi dici potest, quoniam restat tantum exiguus numerus versuum es in his circiter viginti versibus autem, quos I VI II 08 IV 445 sq. Il99sq. 1383 1485; 1706.

locis extare postrophae talos, quae pendent a poetae quibusdam affectibus. Atqui verte oculos ad Graecos, ubi pononius Rhodius eandem materiam tractavit in sero eodem versuum numero ac Valerius Flaccus etiam superat Valerium 30 versibus); in his Argonauticis vero invenimus apostropham expostae affectu adscitam tantum septies cs. p. 2) h. e. igitur dicere hic quoque constat Romanorum poetas in narratione multo

magis motus animi extulisse quam Graecum.

Idem, quod de horum Romanorum poetarum ratione scribendi cognovimus, iudicandum erit de reliquis, quorum carmina hac in

dissortatione attulimus: quantum ex eorum apOStrophae Su Oncludendum est de antiquissimis temporibus scilicet ex reliquiis

nil certi dici potest) omnes, ubi narraverunt, minime hoc secerunt sine ira et studio, ut illo acito utar, sed occasione data semper studuerunt, ut suos ipsorum affectus narrationi interponerent. Qui Ovidi Fastos, Artem amat. Remed amor vel carmina Propertives epicos versus Lucani legerit, concedet in his marminibus poetas in illa re etiam modum excessisse, atque non mirabitur,

quod Iacobus Grimm in commentatione . quae est, Ceber den Personenwechse in de Rede Abhandiunge d. onigi. kad. d. Viss. Beri. I 856), postquam vituperavit, mea quidem sententia iniuria, nonnullas Vergilianas apostrophas. ita pergit Glelcher,mo icht grossere Missbrauch egegnet ei andere lateinischen Dichterii, amentlic Luhan, de de Namon om sas nichi aus- sprechen hann Ohne si gurauge und angureden I, 85 I, 205;6, 309 7, 29; eine Wige Gedanhen in Casa und om, ausdies Lango Miri dieso Uiederhehes des AEnredo unertraglicli . Rectissime enim Quintilianus spectans ad figuras rhetoricasIX3, 101 Sed ne eae quidem, inquit, quae recte uni densandae Sunt nimis Nam et vultus mutatio oculorumque coniectus multum in actu valet; sed si quis ducere os aequisitis modis et frontis ac luminum inconstantia trepidare non desinat rideatur.

Hac re perveni ad finem huius dissertationis; si vero aliquid

attulisse censebor ad poetarum Romanorum scribendi rationem explorandam, magnopere laetabor.

35쪽

Natus sum rwinus Hampe a. d. VI Kal. April. lini 1886 Croto schini patro Paulo, matre Ida e gente Ander Orta, quos adhuc Salvos esse valde gaudeo. Fidei addictus Sum evangelicae. Primis litterarum elementis imbutus Costrini Marchicorum ibidem gymnasii discipulus sum actus anno IS95. Maturitatis testimonio instructus vere anni 1904 Ionam me contuli studiis philologicis historicisquo puram navaturus. Duo ibi Semestria commoratus transmigravi Berotinum, ubi per ter ex menSeSaudivi viros illustrissimos Di eis, d. Meyer, ehule VonStradonii g, aliten, v. Uilamowit Z Uent gel. Auluinno anni 1906 Ionam ad studia mea absolvenda redii, cuius universitatis civis usque ad hoc tempus sui qua in academia docuerunt me et scholis et exercitationibus viri doctissimi artollieri, Del brue ch, Euchen, GOctg, II irgel, Iudei ch, leb mann Lis bonam Menig, Michol S, Stoy. Quo omne PraeceptoreSpia grataque ni emoria me Semper rOSecuturum Me Polliceor,

praecipue autem Georgium Goot g, qui studiis meis benignissime savit.