장음표시 사용
31쪽
genetosa potauit; in accidentibus animi, quia fuit varijs affecta mol estijs ; ac tandem in inanitione quia est
viro in matrimonium iuncta,coitum i sita exercuit, quae errata auxiliantur causis inrernis, immo erigunt lcausas internas stuporem essicientes, qui differt solum magnitudine a paralysi, quae aufert omnino sensum& motum, stupor autem minuit, unde selum disserunt secundum magis dc minus non autem spetie etiam ex lGalcno in primo desim p. causis cap. s. nic igitur stupor nisi citius curetur ducit ad paralysim, nunciat apo - Plexiam,&ptaesertim in patiente statem habente decrepitam,qui incurabilis redditur,verum quoniam est ita malus nuncius, non est certe solo prognostico relinqueudus,sed penitus mitigandus. Materia igitur aqua d cpendet affectus cst auferenda& discutienda, ne vero augeatur fluxio, quam discutientia pollunt sua. ntractione,ac dilatatione augere prius cst reuellenda, sed reuulsib non potest fieri in corpore humorib' referto, ideo prius totum corpus est purgandum, ultimmo loco caput Corroborandum,quς omnia triplici in strumento praestabuntur.
Ad Chirurgiam quod artinet plenitudo siue boni succi,quq dici tur ple thora siue mali succi que appellatur Cachochymia indicat mi ilion em sanguinis, quae nunquam praetermittitur ratione morbi, tui sit frigidus,neq. ratione caus ae,quq sit frigida, lixit enim Ga- fclnus in s. dccomp. med. secund. loc. Cap. I. quando
corpus fuerit plothoricum aut cacochymum statim , utimur vene sectione, purgatione,clystcrobus,&inediaci in lib. de cvt. ratione per sing. misi, cap. i'. qu04 pleni
32쪽
plenitudo crudorum humorum nun tuam est tanta , in venae sectionem prohibere possit,quae si autem pri termittatur, solum prςtermittituretatione trium,qui in morbo contuin i,dissicili & diuturno non possent ad statum sussicere, quemadmodum nunc ratione virium pretermittetur, quς in hac aetate decrementi non sufficiunt ι Duo Cauteria, quorum alterum gestat incoxa deditora, alterum in brachio sinistro sunt optima,cum per illud tamquam per emissaria materia quet abutero,&abh pate ascendit, exhauriatur, per hoc materia a capite deflectetur;nunc deuenirem ad rubi-scantia, ad trictionem scilicet sextς& septimae vertebrae colli, in quibus est origo mali cum euphorbio, nitro, sulphure, & thapsia, tales enim pulueres dili gentissime conrerrantur maffricantur partibus die his; ut attrahatur spirithis, & calor naturalis ad locum illuapplicare ventosam super vertebras cuna multo ignetasuistione forti laboriosa, sine tamen scarificatione,&remouerem velociter,ut non re luatur,quod attrachum est peream; post vero remotionem ventose vwrer super Iocum ventosatum emplastro facto ex pice & gutta pini, ut pars retineat quod attractum est. Cauterium fieri debet in occipite inter primam ita secundam colli vertcbram post tamen uniuersalem eua cuationem, postq ; praedilia remedia non proficientia Ad pharmatia quod attinet,oportet lenire alvu , verum est cauendum a cassia, potest enim partes refrigerare, humectate, laxare, inter alia optima sunt
aloe,litera si lex, Aloephanginae pitulae, quae ab hu
moribus crarus Ventriculum & Cerebrum purgant .
33쪽
materia cruda est praeparanda, & meatqs aperiendi , quod ei iunt syrupus de betonica, de hiramiae de epithymo, de pomis , in quibus sit regula ve rudebilibus J: gradatim fiat processus ad sertiora non omitto do illud decoctum quod est Galeno attributum in dynamidijs factum cum vino ex fol. salutae, satureiae,dis
os, hi perici, millefolii, mellissς, pulegij, trifolij,hypocy stidos, hisepi, prasiij, origani ad manip. Vnum.
Concocta maremia est purganda cum pillulis de sagareno,& faetidis, deo poponace primum, deinde cur niera picra, Pacliij, Logodis, Hermetis, tandem cum hiera diacolocynthidos.; est deinde materia,quae quit ad vertebras revellanda per vomitum, Per clysteria , Per urinam,& pcrsiidorem, per vomitum cum expresse sone rassani, in quo sit virtus ellebori nigri, hoc uterer vomitiuo in aestate, quia in ea facilior fit vomitus
in hyeme veroalio mediocri verum omni dempore cucibis, pez clysteria, quae sint acria talia autem conficiuntur ex decocto centaureae mmoris, olocynthidis, & ex hiera, ut inclinetur materia ad inferiora, per uri nacum decocto rivus Unciae Cicerum rubeorum, manipuli maedij radicis asparagi rusti,ac graminis ait Corticis radicis lauri, drachmς medic spicς, de quo
unciae sex summo mane exhibeantur 'Per sudorem cumedicamento humorei digerente, meatusq; rarefa ciente , ac totum corpus penetrante, 'uod edicame' merit sal Theriacalis vel trochiscus de vipera,ea quorum
34쪽
otium altero exhibetur mane ad drachmam una facto bolo cum aliquo medicamento discutiente, ve luti cum succo agri monites Post revulsionem deueniendum est ad ablationem de discussionem materit; qui est capitis purgatio, qviae sit medicamentis externis &internis j externa erunt lotiones, stillicidia, inunctio nes,& emplastra; Lotiones & stillicidia debent fieri eae liquis thermalibus patavinis ad caput & ad collum laborantem per horam mane nomaco ieiunosin unctiones sunt vel simplices, quae V surpantur tantum ex oleis in caliditate intensis ut ex oleo costino,vulpino&alijs, vel compositae, quas componerem ex Vncia una olei vulpini, similiter camomqtini, castorei puluerigati Vnc. una & media in mortario plumbeo, quae omnes inunctioncs .applicantur occipitii Emplastra conficerem ex piperis,sem. rutae siluestris pyrethri an. drach. una & semis, euphorbij, castorei an . dracha una, resinae, picis an. Vnc. una ; Interna autem medica menta erunt errhina, gargarismata, S alia, errhina
acciperem, non quae liquida sed quae tenuia sunt, inter quae est puluis ex structo quo lanarij utuntur ad faciendam lanam pulchram, quem puluerem insufflare
in nares, quia confortat cerebrum conuertit materiam ad partem nasi. Gargarismata que fiunt ex hie-ra Archigenis cum aceto scilitico distoluta multu approbo. Pro lenitione linguae& palati illud medicamentum ex mitridaticae conrectionis drach. una, Castorei puluerigati scrup. uno est bonum,cofectio an acardina est melius, dum ex ea drach. dus mane deglutiantur ie -
35쪽
iuno stomaco est optimum, confortat enim cerebrum& neruos,prouocat sudorem,& insensibiliter euacuar, quae demum omnia praestat decoctum chinae,salst,&ligni facticu herbis caput respicientibus in iure pulli. His omnibus victus ratio adiungi debet, que iacuia tum consistit in cibo & potu, sed in regimine omnium sex rerum nonaturalium,dicente Galeno in eom in 3. de morbis vulgaribus 9..in qua aer elligatur cinlidus & sccus, pro cibo sint carnes pullorum,galIoru, columborum, perdicum, fasianorum, vitelli ouoru , alea cocta,cum non adsit febris herbae ianiculi,petroselini,dChoraginis in cibaris utatur speciebus quae fiunt sic Rec. piperis V . duas,gingiberis Unc. sena . cardamomi, piperis longi, cinamomi, zedoariae amdraclia unam, spicae, macis, croci an . scrupo Vnum texantur pro speciebus in fine comestionis sint grana pirnearum magnarum pro potu in hac aetate decrepita Conceditur vinum in pauca quantitate, Q aliquando ordinatur Iulep, sic fit Rec. aq. tuae, maioranae, salutae m. Vnc. duas, mellis Nelsacuari dracti. duas & serupduos ira f. ivlep. cIarificatum, in quod infundatur parum cinnamomi puluerizati . Pro inanitione, fC repletioue ieiunium & fames adhibeantur; Pro motu Scquiete eligatur motus exerceatur corpus, nisi poterit fiant frictiones tu extremitatibus super dorso a Pro somno& Uigilia parum dormiat. Pro animi accudentibus conuenit ira,furor, & alteratio cum verbis,fc enim exsiccatur segma,& excitatur colem,quae cae laserit partes. Hςc sine dicta si non pro refectione,iabiem. pro curatione ad honorem Dei omnipotentis.
36쪽
DE CATARRHO , ARTHRITIDE . GONOMRHEA ET FEBRE. Dissicile, arduum,asperum. est illud iter,quod
ad ulteriorem aetatem, ac sanitatem perdia
cit , via enim est tangissima pluribus terraq;, marici: plena laboribus, Viri Excellentiss., quicum
enim aggreditur hoc iter siue terra,sive mari inueniet diuersa incommoda, si mare nauiget statim interflu- ictus, idest inter humores, pituitam & bilem tamquainter scyllam, &charibdim iactatur, si terra iter agat continuo tria monstra se se ei obijciunt. alterum est tetrena Venus, secundum Bacchus & Ccres, tertium nocturna Hecate, est Venus idest Venereus coitus,qui si vires excesserit exhaurit vires, debilitat cerebrum, labefectat stomacum, ptaecordia, unde Avicennadixit, si quid spermatis plusquam natura tolerat coitu profluit, obesse magis, quam si quadragies tantundusanguinis emanauerit; secundum est vini,cibiq: satietas, vinum si nimium,aut nimis calidum aut vehemta
fuerit, implebit caput Eumoribus, & pessimis fumis 3 cibus si erit nimius primum quidem ad stonaacum i
ipso coquendo omnem vim naturae reuocat, dein imperfecte coctus varijs malis vaporibus contundit facultatem coctricem cerebri ; Tertium est nocturna
Hecate idest per multam noctem post coenam visitae IQ, Vnde cogaturi stortu solis dormire, quod ciui netbrat spiritus limplet caput. Hoc idem contingit Patienti
37쪽
patienti nostro admodum Reuerendo I. annum, agenti, rubeum habenti colorem , biliosumq: temperamentum , qui Ugrediens iter ad Vlteriorem bateni& perfectiorem sanitatem Lauigauit mare, unde statim inter fluctus id est inter pituitam/bilem iactatus nit, Sc volens fugere aliquiitido sty llam, aliqua i- do eharybdim incidit in utraq;, unde dimorrh a ph naum & calor renum, dein)e sobies, ' nostea fesric
Vnde eatarrhus, tandem dolor articularis, incidit itabit quia patiens habet Iecu caliduni t patet ex venarum latitudine,sic dicente Galeno in lib. artis med. eap. 37. caliditas vero iecoris generat maxima excre menta, ipsaq; adurit & expellit per venam cauam , quorum pars Huit per vasa semitiaria, eaq; sui actiornonia relaxat, quae relaxatation possunt retinere sς-men, unde fix exeretio seminis inuolutitaria, quae go norrhaea dicitur, alia pars excrementorum fluit pel renes , unde fit dolor renum eorumqr calor, alia pars per truncum venae cauae, dehide per venas medias, postea per venas capillares, tandem ad cutem & proptet illam acrimoniam fit scabies s Verum quoniam aliqua pars istorum excrementorum non potuit fluere, nec caliditas potuit expellere, ideo sistens extra locu suum putrescit , putredo autem petit Cur , ibis acceladitur
calor putredini & statim ab ipse per totum corpus di sinditur, & sic febris, incidit in pituitam caliditas scilicet hae patis sena per debilitat stomacum, quatenus constitnit hunridum radicate caloris naturalis stoma- ci quo consistit eius vis de sertitudo; a stomaco bilicato cerebium attia hit pituitam, quae sui praesci)
38쪽
tii debilitat eiu sit ustatem comicem, adeo ut a cerebro non possit regulari , unae fit fluxio pituit , idest catarrhus, sed quoniana septem sunt viae per quas pituita, quae fluita capite . cogitur Huere aliquando per omnes, aliquando per aliquas, yt ait Hip in lib. do
glandulis, quae vix sunt, aures, nares,ocuit,palatum, rpeistus, sphrasis med99Mα venae, pituita fluxit per
oculos unde rubedo , per aures unde tinnitus, per nares unde x. γ agricis, a Latinis grauedo, per palatum unde expuitio, per pectus unde expiratio male olen ,
per spinalem medullam ynde dolor dorsi, per venas unde artbriti & febris sistae autem materiae bilis scita licet pituita ad generandam febrem comun ntur, qua febris seruat ordinem duplicis tertianς nothq c
tinuς; Verum quoniam video patientem primo habe . tem Gonorrheam deinde dolorem articularem, cum. quo perseuerante tandem febrem neccesse est feci
noc iter non selum mari, sed etiam terra, eumq. inuenisse illa tria monstra Venerem scilicet,Baccum l. . Cererem,&no sturnam Hecatem,& ego suspicor eum secisse maximum certamen cum Venere,cum aIijs a rem ego certissimus sum, si vero erit certa me cum Venere, Umius fuit ii Ia,quae debilitauit cerebrum, Iab sactauit stomacuna b& imps irarticulos pituitae cum, quadam venenositate; pugnauit cum altero monstro Bacco&Cerere, potauir vinum asbum &generosum, edit olera acria,aromatica , quae omnia implent caput diuersis malis fumis, reuocant vim naturς,contundut ficultatem coctricem cerebri, augent caltarem hςpa taxm accidit alterum monstrum noctiirna Hec te,
39쪽
idest vigilare per multam noctem post coenam, unde cogitur dormire post ortum solis, quod quidem implet caput, de cum alijs auget & nutrit omnia malta at in longissimo itinere aer inuenitur inaequalis, ad aerem eundem inaequalem etiam se se exposuit, quare 'patiens est in itinere maris dissicili, angusto& alpero, in quo sunt naufragia, est scilicet in rebus praeter naturam , patiturq. morbum causas internas nabentem , varijs cum symptomatibus colunctum cuius non ce
ra est pronunciatio; in quo itinere duo sit ni vocandi Anchorarius a Chirurgia,Nauieularius apharmacia,& dieta, ut ille sua Anchora nauem firmet,hic suo im perio, &iuditio omnia regat; dolor scilicet in primis est remouendus materia utraq. quo ad quantitate minuenda, quo ad qualitate alteranda, pro purgatio ne est concoquenda, deindς purganda postea dissipa 'da, tandem partes corroborandae, quae consequuntur tribus generib' operationum,Chirurgia scilicet pharmatia,&dicta; Fuit etiam in itinere terrae,in quo adsunt tria monstra, idest fuit in rebus non naturalibus, in quibus commisit errata, unde Apollo ab AEthere, Neptunus ab aequore, Hercules a terra sunt vocandi,ut monstra sanitati & aetati inimica Apollo iaculis transfigat,Neptunus tridente domet, Hercules claua con tundat & lacerct,omnia errata sunt corrigenda. Qua tum ad Anchorarium, ad Chirurgiam scilicet in principio ante purgationem Uenam communem dexteri brachij scearem,at si patiens prae timore renuit sectio nem,aperire venas haemorrhoidales no erit ab num perit inutile cauterium in coxa sinistra factum αἰ
40쪽
rium diu seruatum, eo enim foramine humores
mali, qui neruosas corporis partes occupant ad exteriora conducentur, di euacuabuntur auctore Galemo
lib. 6. Epidemiorum. Qiralitum ad nauicularium scirlicet ad pharmaciam pro lanitione,Quς in principio est adhibeda,darem R. cassiς rec. ext. drach. decem, pul liquiritit drach. unam in forma boli, vel in formx potionis syr.ros. l. Me pol odio comPan. c. duas, lectuarij lenit. unc. K cudecoct: cord :', materia,qu' digerenda cum sit mixta, miscenda sint etiam med camenta eandem diserentia sumendo pro iure pulli alterando fol. nenu pharis,endiuiae, saluist, apij& parietariae,quorum alia quant bilem ut fol. nenupharis , in capite tamen, in hepate & renibus, endiuic in hepate & iuncturis, alia concoquunt pituitam,ut tal. lalmet, sed in capite & iunctitris apij in hepate, parietariqin renibus, huius decoch. bibun. Vnc. quinque,simulq. Vnc. media de syr. acet. simp.& Oximel. um p. doncaerit concocta materia eo fac ut aluus quotidie pa
iam moueatur, conco stam purgarem medicamento,
cuius copositio est huiusnodi, sume mirabolanorum citrinorum drach. tres, agarici drach. mediam ad ira fusionem in siissicienti quantitate aquae cichoret, .nista collatura adderem syr. ros sol. Unc- tres,diacath, drach. duas pro potu, sed si iterata & ulteriori purgatione indigebit pararem hoc modo medicamentum quod hermodatilata appellatur. Rec. hermodatilorum, turbit singulorum Unc. una,
gingiberis drachmas sex, diagridij drachmas quatuor, lachari albi unciam virum, huius medicamenti darem C drach.