장음표시 사용
171쪽
Iso Propodio nona, ta: . .a contra Systema de ciuibuscunquemluendo sa illis salinis corrosivis ira ole culis ,
d. e ' quibus tribuunt esse pestiferas et nemque necesse est id probare , cum clarissime pateat : quare hac ex partu nihil affertur propter quod deseri nostrum Systema debeat. Sed tum dico corpora viventia , nec ea solum quae sunt diversae speciei , sed quar, sunt ejusdem , esse ut plurimum ita diversimode temperata , ut unum &idem alimenti genus ad valetudinem aliis proficiat , aliis noceat. Ecce sturni cicuta vescuntur , coturniceShelleboro , philomelae araneis, &c., quibus si vesceremur , instaret obitus : ecce adhuc nos nuce vomica
impunε utimur, illa palli canes, illico moriuntur et sic etiam nec iisdem esculentis ac poculentis aeque salubriter nutrimur omnes : quot sunt quae sanitatem aliis,& aliis aegritudinem pariunt Z Sed neque illa eadem
eidem homini semper sunt jucundi tatis & sanitatis ejusdem. Nihil in omni esti ac potu ferε salutiferum est, niti respective ad personas &
172쪽
Nihil contra praesens , Hrc. I si Hinc concludo aerem, quem pes-
tilentem supponimus , posse non omnis Pestis
esse pestilentem , non dicam omni va pro inte-
bus animalium speciebus, sed neque e Ira omnibus individuis speciei unius , φαμ
uti humanae. Et revera grassante mentum. Peste multi hominum bene habent ue sed & multo plures bene haberent , nisi prorsus inedia , insonanio, metu, labore nimio infirmitates multas contraherent , propter quas , licet omnino Peste intacti, pereunt. . Quomodo tunc possitiat non perire Omnes , quibus alimenta desunt, aut bona non adsunt 3 quibus remedia nulla sunt, vel in susscientia sunt procurandis malis , extra casum omnem Pestis , perinde ac intra , solitis necem inferre homini , uti sunt febres malignae, pleuritides, peripneumoniae , a popleXiar, &ct Hinc quam. vis Pestis, quas potest: auferre homines , posset auferre canes , feles , mures , equos , boves, &c. non auferret tamen ut plurimum , quia Vacant me tu , ex quo prae tertim mala innumera veniunt hin
173쪽
Isa Propositio nona, mini , atque illum tollunt xx M. Itaque ob insignem temperamen.
IIT ' lium discernuntur , necesse est Pes. Ataciis d. xςm a cui animalia sunt respecti Vecie diversa obnoxia , esse specificε diversam , aut, quod idem est , juxta nostrum Systema , consistere in insectis specie divers s. Quem in modum si sermo est de Peste quae aufert boves, V. g.
oves, & id genus animantes carie ras , quae herbis depastis , aut aliter collcctis nutriuntur , consistet haec
Pestis in insectis, sive gradientibus ,
sive repentibus , quorum semina in sinu terrae dispersa , per calorem quemdam immodicum vivificata , postmodum pabulis inhaerescant , cum quibus excepta , excipientibus noceant. . Tum istis insectis non deerit sua foecunditas , unde paulatim accidet omnia pabula , quae sunt in circuitu , vitiari ; sicque fiet contagium. Similiter etiam poterunt
insecta illa in partibus viventibus , intra quas semel admissa fuerint, ' ova sua deponere mox vivificanda ,
174쪽
Nihil contra praesens , sec. I 3
quae accelerabunt interitum animalis. Caeterum puto , quod haec Pestis non fieret Pestis hominum ;sed hominibus ad necem noceret, nisi caverent vesci carnibus , qtlas Pestis illa tetigisset : scaterent enim talibus insectis, vel talium insectorum seminibus , quae sine dubio sanguinis totiusque corporis humani bonam temperiem laederent atque corrumperent. Nec plura dico de Peste animalium , de qua explicanda mihi hodiε quaestio instituta
non est. OBIECTIO SEXTA ET ULTIMA.
SI quid redderet credibile Syste- D.
ma de insectis pestiferis , hoc duo modos. maxime , quod per illa ex pedit itotum illud, quod est Pestis , conta-E' 'GLgium explicatur cum suo progressu atque incremeneo 3 quia enim haec insecta supponuntur generandi capacia , clarum est, quod possunt multi- plicari , atque ita causare in decursu temporis perniciem longe majorem
175쪽
ac longius dilatandam. Sed allunde hoc Systema ita novum est atque inauditum, & a multis ita derisum , ut prositio reput ri possit, dummodo tale contagium , de quo praecipua difficultas est , possit alia via explicari satis evidenter. aut satis prO- habiliter. Sic autem explicatur : vel primo , dum dicitur Pestem augeri per fermentationem 3 quia enim consistit in salibus acidis , sive in ipsorum coagulis corrosivis , hoc ipso quod fiet incursus ex istis salibus & coagulis in sales a thali nos , sive in eorum coaguIa , sermentatio fiet,& continuo quidem augenda, scut pauculae farinae subactae fermen, latio sufficeret ad sermentandum quidquid farinae in Mundo est , si subigeretur & jungeretur. Vel δε- cundo , dum affertur exemplum ignis modici , qui ad comburenda omnia Mundi ligna , si jungerentur , sufficeret: quia enim praedicti sales per se, ac praesertim jam in horrendam formam coaliti, vim habent , quae possit cum ignea comparari , non
176쪽
Nihil contra praefens , sec. I syest mirum si quo plura corpora
erunt , in quae incurrent , eo plura corrodent & ulcerabunt. Respondetur nihil ad veritatem xx V. '
ipiam cit ulvis Pyltematis interelle , veritatem
quod sit novum aut antiquum , a I αqtiod inauditum sit aut pervulga-π.': '
tum , quod sit derisum aut lauda- aut novit rum , &c. Haec omnia extra nee ad ' 'veritatem se habent. Hoc tantum
interest scire an proponatur in idoneis experimentis & ratiociniis stabilitum , sive alteri antiquitus, sive mihi recenter in mentem venerit rilla sunt , quae perpendi debent abstrahendo ab omni vetustate , aut novitate. Si tamen occasione data quaeritur quid de hac vel illa cogitem , aio posse reperiri quaedam sparsa Systematis hujus initia , ut illa sunt quae retuli ex Philone 3 sed tum illa nemo, quem sciam, ad parem isti conscriptionem , aut ad parem probabilitaris formam perduxit. Et hoc dolendum est : nam illa quivis alius longε melius com
plevisset: uti generatim in rebus ple-
177쪽
erivem alit ni Se contagio Pestis nihil si
Iss Propo sitio nona ,risque aliis dolendum est , viros doctos saepe advertere veritatis scintillas , quas non persequuntur. Hinc veritas jacet latetque ut ante : praes taret pauca scribere pedete mina , quam plura raptim. Melius Urbem novit qui per triduum observavit, quam cursor Regius, qui sexcenties transiit. Venio jam ad priorem sermenta . tionis viam , qua, licet frustra , teni tant aliqui explicare Pestis progresisum & incrementum. Assumpto itaque modo illo communius recepto , quo creditur sermentationem
fieri per id , quod acidi sales in
al halinos subintrant , unde sit velut ebullitio quaedam & elatio cum inflatione , quasi augente totum quod fermentatur , dico nihil esse posse commune contagio Pestis, & tali
fermentationi : nam antecedenter
ad sermentationem nullum esset contagium 3 & rursus nullum esset post fermentationem , quia fermentatione completa, totum quod erat ante in fermentationis motu , quicia
178쪽
Nihil eontra praesens , oc. II Lit. Ecce dum sales acidi & aikalini miscentur, statim fit & apparet
cant : sed juncti & in invicem respectivε insinuati, plene quiescunt. Quare itaque idem non accideret salibus illis acidis pestiferis , sive Coalitis, quando & quoties in athali nos incurrerent sicque Pestis stItim quiesceret. Deinde ubinam pestifera illa fermentatio fieret an extra corpus , in aere , in pannis , in cibis , &c. ὶ an intra corpus t Si primum , nihil illi supererit actionis pestiferae, per quam noceat corpori. Si fecundum , actio illius pestifera ab uno corpore in aliud non migrabit. Aetandem constat portionem secundam farinae subactae ' fermentari a prima jam sermentata , si juncta est; sed non, si disjuncta est. Quid autem hinc sequeretur , nisi quod corpora disjuncta nihil pestiferum ab invicem paterentur': quod est contra experientiam. Mitto plurima . quibus facilε probarem , si digredi vellem is nihil es te in hac via fer-
179쪽
mentationis verisimile pro explica do Pestis contagio. xxv X. Quod autem spectat ad posterio
etiam ineen. rem viam incendii, haec verisimilior contue iri non eit quin eo magis ab omni Pestia coiri v eri filia ilitudine absonat, quo minus nobis ignotum est , qualiter natincendium ignis aucti per ligna illi
ap sita : nam in omnibus lignis jam ignis est,& eget tantum eAtricari , ut sic extricatus abeat in flanis mam. Quare si quid valeret paritas.. quae affertur , inter incendia Pestil& ignis, oporteret corpora viventia Pesti obnoxia praecontinere Pestem excitabilem , ut ligna excitabilem ignem prae continent. Quem in modum sicut quamvis ligna omnia in
unum rogum. conficerentur , non
esset tamen in Mundo plus ignis quam anth ; licet plus ignis appareret, ita semper esset in Mundo ea idem quantitas Pestis; nempe, aut patentis , aut latentis et hoc autem quis nisi temerε dixerit. λ Non igitur augetur Pestis, ut ignis. Tum
se discurro. Si principia causanti
180쪽
Nihil contra praesens, sec. I s
flammam non praecontinerentur in ligno , non posset major flamma fieri sine praevia multiplicatione illorum di hinc si principia causantia Pestem non prae continentur in corporibus Pesti obnoxiis, ut revera non piae continentur, oportet illa multiplicari: multiplicari autem sine generatione non possunt , pro qua explicanda recurri necessario debet
ad insecta illa pesti sera , quae sunt materia hujus Systematis. Quod si rursus vellent Adversarii, XX
pro tuenda via ista postem ore incen- ferme irendu , recurrere ad prιorem fermenta- kii, iam
tionis, dicendo posse sine raultiplicatione principiorum Pestem cati sipi 'r- .
fantium , Peltem augeri , licui au getur fermentatio sine multiplicatione principiorum fermentationem causantium , quia modicum fermentum quantamcunque subactie farinae massam fermentat , affirma rem , salva pace , illos errare turpiter : nam pariter necesse est , ut in omni massae hujus portione assig