Lexicon topographicum siculum in quo Siciliae urbes, opida, cum vetusta tum extantia montes, flumina, portus adiacentes insula ac singula loca describuntur, illustrantur. Studio et labore Viti M. Amico et Statella ... Tomus primus tertius. Pars prima

281쪽

pro Unelio obtinuit. Tunc Auro uio restitutum opidum Baeberius dicit, sed Castri praefecturam, vulgo Carse Liuuia n, Arnar a S .ncta-Columba Nobili Catalano attributam, ob eJus promerita, & inistensa in Agigeutinae urbis recuperatione obse avia affirmat. Dedit Marti nus Arnari favore t iteras cum Agrige uti 27. Novembris v cccxcvri l. tum alias Citanae Σ Λ aquiliu cccc viti. in quibus Arzaiduis ob duci im nubilis gentis Uiginti in illiae uxorem Unellum quoque assecutum in i sie innuitur; Cum Castri igitur Praesectura ex Regis liberalitate, opidi dominium ex dote Arnagdo cessit, qui filio Arua; Guiue ν reliquit ex illegitimo suscepto thoro. Fulsit Arualdus Blancae Reginae Maratini uxoris , primum familia eis, ejusque exercitus Dux cui tamen non diu post adversa intulit arma . Alias sibi mox vindicavit dynastias, & Panormi Justitiarius fuit. Jam Guille' us clarus & ipse inditaribus praesecturis in suae ditionis opidis imperii ab Alphonso Repe potestate donatus est, duxitque uxorem Eleon oram Vitiara ut, ex Pritii dominis exortam; unde Antonius est natus, qui Raymundet tae Viginti milliae thalami socius Arnaiduis I l. procreavit. Ex eo, & Elisabetha Campo Antonius it. Eteonorae Viginti milliae Simonis II ieracis Marchionis filiae vir, cujus nomen illorum primogenitus, & hqres tulit Simon, LDeiti Baro anno

Mox Lii. inauguratus. Hic in Thermarum arce diu retentus, Joanni de Farina suorum bonorum partem accepto pretio vendidit, Asprimoniis sicilicet, & Madoniae seu da . Uxoris autem Eteonorae Agnello favore opido cessit. Haec ideo Uuelli domina MDLxxvi. eva

sit, elapsisque duobus tu tris, Petro filio resignavit. A - lexandrae Gucci sacris vinculis ad;unctus Petrus, pater Arualdi hujus nominis m. enectus est, qui ab illius

282쪽

morte dynasiae possessione in assecutus, Comitis titulum ab Rege Philippo i V. anno MDcxxv. e Xoravit. Fuit ejus conjux Felix Dente, cum qu i Petrum II. g nuit ob revocatam Asprituoiatis, ct Madoniae dyna stias de gente sua insigniter meritum. Ex eo, &Joa una Columna Ignatius prodiit L cIIi Comes utata. XVI. appellatus ; unde Petras, quo sine filiis decedente, Gasar patruus obtinuit, ex Lucio natus , Arualdi Ill. nepos. Hic prole etiam destitutus, ultimus ex Saπ-Ha-GIumba familia Guelai Comes fuit. Post hunc Io- , Iepha de Thermis ex Joanna SanctD-Columba proveniens , laudati Arnaidi lil. prima filia, in judicio cbtinuit, excluso Ceramen si Principe, qui ex Alexan- dca II. filia ortum ducebat. IIa M. Dem Gomites in publico Regni consessii locum xx H. ITALA Opi duin, a Messana xiv. pas . M. meridiem versus sejunctum, perantiquum, a nescio quo Ata-r Ita Italo fundature, sicuti inepte , nullo veteri suffra- gante scriptore, Bon filius , & alii tradunt, aedificatum, in declivi sedet tumulo, prope cognomi nis fluenti alveum , quod Rogerius Comes eodem victoriae cursu, cum Aleo, vulgo Aly, Sarracenis eripuit; ac Monasterio Ordinis S. Basilii ab se constructo sub SS. Petri& Pauli titulo donavit, uti ejus diploma , & Sigillum Gerasimo religiosissimo primo illius Abbati constituto

anno MXciis. factum, clarissime declarat; Agris enim, corumque sinibus destriptis, in Monachorum usum, &coenobii dotem designatis, utrumque opidum , Aleum scilicet, ct Batavi illis compraehendit, opidanosque soli Abbati obnoxios decernit. Ex scribuntur Rosterii

li erς apud Pirrum Lib: q. Not. I . Habent hinc ho die Abbates, quibus Monasterium commendatur, de

ligendi Magistratus facultatem, ab Friderico III. Rege

283쪽

demandata n , locum iii Comitiis occupant xvr. Prassentantur Pontifici ab Siciliae Regibus, proventusque exigunt ad scut: Mncc. summamia vivid Abbas SS- Petri,&Pauli de Ida Is Dominicux Gravina & Alliata ex Palago mae Principi nuς-Jam Opidum quo ad sacra, Archisandrita per

suum Vicarium administrat; laudatum Monasterium νParochialia pedi Monachos suos. memet munia,S S. Venerae Ecclesiam habet suifragataeam ia Parochus au tem Archipresbyteri dignitate decoratur pFiliales reliquae EccIesiae ixia recensentur, & Augustinienses di Ccalceati Conventa utuntur non incelebri . opidanis est praecipuae Patronae, ac Tutelaris B. Uirgo es: Monte Carmelo . Quorum lares medio taculo: xvi. censi fuere axta capitae vero in descriptinae circae exitum eju dem 14ose computata . Ani M Liri fioci 43' a. animae 1662- Nostris diebus 24N Iares , opi lxni 88 s. annorunccxinia computati , ac novissime Taurom nitanam Comarchiam ,& militae indigenae Praefecturam recognoscit. XXXixiax. Iongitudinis gradui ac xxxviii. latitudinis opidi situs responder, atque agro utitue moriS , osetis, vineis reserto, ac pascuis aptissimo. Placidus Reinae Jorasinae vina , Plinio celebrata in eo provenire con ectaturia ITALAE. Fluvius erumpsi ex collissus csrca optactura cognomine, atquae a propinquo' mari , seu freto circa Caput Grossum excipitur. Ejus est mentso in a Rogerii Comitis diplomate, quo fines terrarum MO-nasterii halensis descri buntur : A li:tore mariI ab oressuminis de GuaLr, sicut ascenit . ditaum flumen urique ad Cusis, quod est nomi utum Mureps usique ad Cannuum. Male hinc in aliquibuς Mappis Italae 'piux Dionysium augere deriribitur; quum uterque

284쪽

suas habeat fauces, uti iis notissimum , qui per eam oram iter habent, & laudatum quoque diploma deel rat. PEstate circa littus sicco pede trahjicitur, di pro ximo Promontorio, quod vulgo opus Gobsum apis sellant vocabulum mutuatur. JUDICELLUS Amnis Catanam occulist intes fluens. Vide Amenantis Unde id Nomen flumini obia venerit , prodit memo; quod enim a voce HumieeLIus inde Iabuerit, non procedit, uti Massa optimε

observat

IUNONII Montes ab Iunone Veteribus . quae Graeco Mocabulo Hera dicebatur, appellati . Vide es

285쪽

&Cluverio tres sunt, quorum unus hyeme tantum stagnat; Maurolycus velo , dc Reina duo recogia oscunt , ' totidein hodie extant. Maurolycus porro perperam arguit Fagellum , quod a u. ad mi lerit, hic enim Solinurn 1bquutus est, qui Cap: II.

habet: Pe sirio pressar soli temperamen Io egregio, quod neque fumido in Dium mad flat, neque fatiscat tu vagum pum rem siccitate . Ea ubi rs ror in sereat, ct in Istitudine in punditur, tres LV us critae , moruw uncis, quo piscium copiosus est, non equidem admiraculum duxerim;sed quod ei prouim s cou densis ar-busis inter virgultorum opaca seras Imrici, admissi venatibus por terrenos :ramites dulicein piscant, et Gnardi se praebet voluptοί G, Vum eH ine mutar eximia. Tertium cra adprobat, quae iis mcdiu posis strema Loidis a profanis ; qua ad eam permittar, apias Irnw-trous pervenit; quod ultra es, nec explorars/ Iicer, Ne: attingi; si sti ut, qui id ausus fuerit, pictaitur, gua HI-ramque fui partem ingurgi currit, tantam it perdia tam . Scilicet uti laudati Fa Zellus, Se Cluverius expliediat Lscur hi per subterrane s meatus e proli imo mari salsas aquas recipiunt, quorum minor Peloro promontorio propior, ad teli jachin ab extimo excursu remotus, piscibus abundat; proxima autem chc t ejus margines densa virgulta venatoribus non ingrata, illarum laboribus respondent; per eas praeserti .n tempestates, quando aqua minime stagnant. Et hic sane terre tractus Iacus olim alter a Solino descriptus venationis

simul, & piscationis delicias prvmens . Tertius in quo

286쪽

ara quondam sacra, tetro suo odore proximantes ab-bigit. Haec autem ara Neptuno creditur fuisse dicata, quandoquidem in Peloro numini huie superstitioso templum antiquissimum , Orione authore, extitisse, Hesiodus, & Diodorus testantur. Fert eqtero uterque Lacus conchas probatissimas, Regias a nonnullis, apud veterem vero scriptorem Athenaeum, ex Diphilo,&Archestrato laudatas, Peloriasque dictas; teste demum Lucilio Mor: ιιι: 3.in antiquorum conviviis expetitas. LANDRUS Fluvius, sontes habet in agro cognomine ad Castri Regalis ditionem spectante, atque

ab aedicula S. Basilii vocabulum circa oram inutuatur, uti jam supra reposti z Ucrimae S. Nasi si I T

LAR DARIA Messinense Municipium,aliter Ariaria , de quo dixi. Fluentum e usdem nominis illius fines allambit , & in fretum proxipitur. LARTALIA opidulum ex Municipiis . Consule Arialiaduxis erat S.Joannis Jerosol:Vide mirimis his LASCARIS Uicus, Grattexis opidi Municipium

cum sacra aede parochiali S. Francisco Assisiensi dieata, leviter declivi solo imponitur, atque ad viginei millios spectat. Ejus sunt lares 9O- incolae χΙχ. LATERNA Turris in extimo Messanensis poristus orientali littore, Colopharur dest Latine si reddast Eonuis Lumear, quod navigantibus portum indicat , R Charybdi in vitare, quae in subjecto pelago surit, illos admonet. M totum instriptio, iupra magnifice tissimi hujus aedific t i portam in tabula e marmore exmponit. En illam :

287쪽

18E L ILAURI Turris specula, post amnis Furiani fauces. LETO JANNIS Fluvius. Vide Gauui Auri .

LIBRITIUM Opidum est in Dioecesi, & Coinar chia Paetensi, eidemque urbi ad austrum respondens in collibus; quod anno ucccxca. B ι Ibylo .elus Aragonia constituit, Pacharumque Pastorem hodie dominum agnostit. Qium enim eo in loco Turris aia surgeret, uris Episcopalis, atque in elientelam Vin-estuerrae Aragonio urbe assignata , omnia hic sibi usurpasiet, ejus filius Baribo meus opidum circa arcem aedificavit, ob cujus destitionem Martinus Rex Eleon orae cime uer illud dono dedit; Uerum Episcopus iaccccxiv. ut suae Ecclesiae redieretur exoravit,

ac deligendi insuper in opido Magiitratus, facultatem Alphonsi Regis munificentia obtinuit. Paro hia, &praecipua Archangelo Michaeli sacra, filiales n nero v. Ecclesias sub se habet. Carmelitae olim in opidi agro degebant, qui ob tenues dotis proventus inde recesserunt. Foci sub Carolo U. censi fuere 343. animae vero anno Mnxcv. descriptae 8O1. Medio sequenti saeculo lares 4r . opidani Is 6 . Anno Moc tis. laress II. cives IIo6. qui hodie Io 8. numerantur. Ager

nascentium copia spectatissimus, oleum, sericum, vi- nuin , fructus, fruges suppeditat, ac colonos ditat. Egregios peperit filios: Andream Muscara Iuris-Consultissimum , ac Caussarum Patronum celeberrimum smeritis honoribus cohonestatum, nam R. M. Curiae Judex pluries praefuit, tandemque Fisci Patronus in corruptus effulsit unc Lxvi. Antonium Collura fi long lateque ob insignem eruditionem notum,& Iiteratorum commendatione esarissimum. Emensis in Sicilia aliquot annis , Venetias Antonius se contulit, ubi brevi Rgnitus, publico decreto atnquiores Scientias docuit,

288쪽

pluresque discipulos ex primaria etiam nobilitate instituit, qui inter celebres eruditos locum sibi comis pararunt. In Equitum S.Marci Album summo honore latus, Ferdinando III. Caesari ac Philippo IV. Hispaniarum Regi apprime charus, Publicus Regni Cur nographus electus est, & S. Petri de Regio Padatio Panormitano Cantoris dignitate donatus. Floruit in dio elapso Deeulo, atque complura edidit a Mongitore in Bibliotheca relata . LIC PIA opidulum recentis originis, ac vetus Monasterium S. Mariae, ejusdem nominis, Benedictinum sub PEt nae radicibus, qua hibernum occasui respiciunt, supra Paternionis Opidum. Ibi Ego non

stetisse olim iupra suo loco ostendia Uici parochia, sub S.Crucifixi titulo Monasterii eleganti templo hodie adjungitur,cujus est Rector ejusdem ordinis Monachus..C nobii conditus Simoni Policastri Comiti, Rogerii

Comitis ex filia Flandrina Nepoti, anno MLx adscri-hitur, qui Priori Jeremita terras amplissimas, & f eultatem e gregandi homines attribuito Rogerius, hine Catanensis Episcopus uexcir. ad Abbatialem. dignitatem Monasterium evexit, eique S. Leonis de Pannaehio, R S. Nicolai de Avena alterum ejusdem instituti A sce textum univit , Petro Celi σ, omnium virtutum genere exculto, dudum ejusdem S. Leonis&S Nicolai Priore, in Abbatem assumpto . Utrum que subinde feculi xvro anno vn-Congregationi Cansinensi fuit adnexum, sub qua hodie perseverat, S. Nicolai de Arena vulgari titulo. Monachorum quippe Collegium eum Abbate in magnificentissimo Catanensi Cqnobio ab anno unLx. degit; iv. vero Monachi 3 in Licodiano, totidemque Presbyteri s culares Divinis celebrandis officiis intendunt.

289쪽

LlMINA Opidum Marchionatus titulo clarum, ad caput fluminis supra Fretum, tumulo insidet in ortum,& meridiem declivi, cujus hodie Parochialis Ecclesia S. Dominicae Virgini sacra, sub Archipresbyteri cura, filiales v. subjectas recog ioscens, editiori loco spectanda se praebet, haud procul ab arce, quq rupi

imposita non incelebris olim, nunc ruinosa videtur. Minoritanis Couventualibus Petrus Bagam ut Dyiis ita Dei patae Annunciatae Ecclesiam MDcxxi. congruosque, ad aedificia, & fratrum alimenta proventus attribuit, qui decenter hodie in centro non infrequens Occupant forum. In Tauromenitana Comarchia degunt Liminenses, ejusdemque urbis Militarem Instructorem sequebantur ι iniorum crant lares medio saeculo Xv I.

sub Carolo U. Caesare Σαι. & in sequenti Censu de

anno M xv. animae I II. Altero saeculo , UI. anno la- re1 3 s. capita I 49 I. computabantur . Anno Muccxliiii

focos 4o3. animas I49'. & nuper is s4. descriptio evhibuit. Subduntur Messanensi Archiepiscopo quo ad iaspiritualia jura , & Bonannis hodie Catholicae Principibus parent, locum in Comitiis xvi. plenamque gladii potestatem habentibus. Agrum possident tacundum, aquisque amnis cognominis irriguum ; unde olea, vinum , sericum, fruges affatim percipiunt, greges pabulum gratissimum assequuntur. Longitudinis gradus xxxi x. est opido, latitudinis vero xxxvii. MJuris fuisse Ioannis Randalii Ducis Limiaeam, de ab ejus morte ad Constantiam filiam, quam habuit conj gem Henricus Statella, Liming idcirco Biro appellatus, devenisse alibi adnotavi. Verum in Capi breὐio Barb ra sub Friderico Il. Parisium Daci parum Messanensem eo opido donatum amrmat, ac Gerardo filio ab illo relictum , qui absque filiis moriens Perrucio de Pari

290쪽

tem intendit, uti Regni Amiratus, ad hanc dignitatem Liminae , & Palearis opida spectare asserens; sed anno hacccxxxvi. Parisius obtinuit, quem Meouuι excepit, & poli hunc Meebarias frater, Perrucio, se cundo loco natus, qui in Martini Regis Censu ad notatur. Prole hic destitutus Maeba Idam neptem, eKNicolao progenitam vocavit. Alibi hanc Nicol etiam mechariae sororis filiam Iego , quae NDODO Nasamo uxor , in hunc jura transtulit sua. Balsamum hinc J annes Infans, Regis Alphonsi frater Limina dominum declaravit uccccxv. Ex Salsamis ad Crisaphiam gentem devenit. Verum Nomas Giri leus vir An

Secretis, prςserri postulavit,& anno ucccciau. Liminae Baro declaratur. Horum filiam & haeredem Franei ιam Baribolomaeus Poreo Messanensis Eques sibi e putavit, & secundis nuptiis ejusdem gentis Hieron mus, unde Minucia Alphonso Siscarae jugali vinculo adstricta. Rafainis rursus, soluto opidi pretio it clientelam cesssit,Petrus hunc primus Roccς floridet Princeps , Philippi III. privilegio Limior etiam Marchia est appellatus tinxcix. Fulsit S. Jacobi Eques Regni xu. . Vir, Messanae Strategus, nullamque ex Francisca Αr gona summae pietatis foemina , prolem suscepit. A Ionia idcirco soror ab ejus morte dynastias obtinuit, quae Iacobi donanni dudum uxor, Montis Auhani Ducis ,& Candicati inis domini, Petrum cum eo tenuit. Habes Petri successores Tom: a. de Candicatistino, & Catholica-LINARIUS Mons prope Messanam, cujus est mentio in Rogerii Regis diplomate. LlNGUA GROSSA Civitas ad Regium spec