장음표시 사용
331쪽
A TIT. DE 'DIVRR REG civ R. ANT OG ottur. Eademque ratione,atque ut res magis valellt quam pereat in hae peeie, Cum tabernam debitor ereditori pignori dederit,&quei situm esset utrum eos icta nihil egerit,an tabernae appellatione mere es quae in ea erant oblig. Hsse videatur:iespondire Scaevola Iuriseonsultus, Ea quae mortis debitoris tempore in taberna inueta sunt, pignori obligata esse videri: hoe enim inter eontrahentes potius actum tuusse verisimile est. Ait lex, D E MOERMis,e. dem oratio ambigita, siue in intentione proponenda, siue in obligatione contrahenda sucii prolata. Ait lex, a poTi s IM M,etiamsi utilior sit ei qui sermone of sturo vius est. Ait lex AjCIO A T V R, in dubio cum ignoratur quid acti sir,ut initio diximus.S.ine in Praetoriis stipulationibus si ambiguus sermo aeeidei it,non litigatoiu,sed Praetoris erit interpret.atio. Etenim eius mes aestim ad. esth:Si quid enim vel addi,vel det r.ihi, climmutari in iis stipularionibus oporteat,Piςῖoriae iurii dictionis crit .
pauta libro singuia de dotis repetitione.
In omnibus causis id obseruatur,ut ubi personae conditio locum facit beneficio,ibi deficiente ea benenciu quo que deliciat ybi vero genus actionis id desider i , ibi adque uis persecutio eius deuenerit,no deficiat ratio auxilij.
Deduoia circa dotis repetitionem ';uilegii Iersonalibus. De exceptione Veniana. De exceptione domum reuocanssilegatis concesia. De iure aqua. De tempore ficiendi iudicat De actione oneraria in alta.
est haec Pauli sentetia ex libro si naui .itide 'i ἡ-
thυ dotis repetitione, in qua ut alis di 'genter xplicatum n.niania fuit in notis ad i. x x v ii I. . Maritus aut locer,s his vri: quidem si modo adhue maneat matrimonii mo plo reludis a. iumve defensores, ultra quam facere possunt, non re - Dentur ex D. Pireonstitutione fideiussores autem post matrimonium sol .diaij. Q lutum diti, Lextranei heredes in intcgruua tenentur,in solidum
ritus facere non possit,quoniam id soceri aut mariti personae praeste h. tui Scut ait Paulus P tale beneficium personale est,&cum persona deiusso: . s. tingimui exeeprio quam ut socius,parens,patronus,iti mari Θῆ-ὸere tu habet Quod faeere possit,personae cohaeret,nec ad alios transi v ri qui alio in Ioeo idem aucto explieaih.Haee tractans Paulus inli. de dotis x impepetitioncitubiunxit generalem hanc regulam,Vt non modo in quae has. Mastione de dotis repetitione, vel de eondemnatione personarum quae ri λη yltra quam tacere possunt,non 'bligantur , sed in omnibus omnino a. '
332쪽
ιo1 ET L Fc RQ a. C. co MMAENτ. eausis id observetur, deficiente persona , euius eonditio Dei benefi-eio oeum, statim ipsum etiam beneficium deficiat cum persona extinguatur,nee ei qui laecedat in dominium, nec heredi prosit, nisi filio, siue suo, seu emaneipato. Dixi emanet paro,quia interdum ut superiore specie ex sententia Labeonis si heres mariti fili ut qui non modo quia heres est , sed de quia filius, una eademque persona esse
eum defuncto existimatur a matre , non citam a nouercaeonueniatur, hunc dotis nomine , vel ex aliis eontractibus a patre habitis cum uxore tua ei non maioris summae quam quantum facere possit, condemnari aequum est. Ita enim accipio quod est in t et tam nlios. s. so- qui . matrimon. Hoe exemplum ad hane regulam non inepte accommod .ibitur: sed tamen placet ut eam regulam quae sumpta est ex titulo .de dotis repetitone, altero adhibito exemplo illustremus , quod ex a l. C de Impp. Seueri de Antonini constitutione delumptum est. Scire debes ζ Σ.-n aiunt priuilegium dotis qdo mulieres utuntur,in actione de dote adium I de heredem non transire Ratio eius reseripti ex hae regula sumi deber, '. 'a quandoquidem id beneficium &priuilegium non actionis est , sed rest. mint mulicri datur, quae praecipuum fauorem meruit. Quale sit hoc pri- , .. . I uilegium, disce se l. assiduis C. qui potio in pign. ab. . Sex iis io Q; . de quae ibi notantur ab interpretibus. Ait lex, m o s. Ac- 47A . cursius contra non in omnibus: dc adfert quod ab Vlpiano traditur, tione, , omnium qui ipsi potuerunt in integrum restitui , suceessores etiam posse b. Ergo dehciente persona in hae species, non defieere benefi-
s ς ς ςς quam .ersonae beneficium esse huiusmodi restitutionem apertum post an risi est,ex eo quod non temper, sed caula cognita indulgeatur . Eume-L,Γόό'it', ob concedatur quδd aliqua perlona in eaptionem inciderit, quod dixi quae litur tamen utrum aduersari,dolo,an in re ipsa aptus aliquis sue- rit:nim illo ea su exceptio, ipsi heredi, fideiussori ompetit, hoe
eo quod autem casu, nec ple ante habes auxillum quam retra tutus ruerit , nec
heredi aut fidei utari eius danda est exeeptio 4 Ideoque Vlpianus in id.ius: superiori loco non ait restitui debere, aut semper oportere fideiusso. res heredes, ted restitui posse. cereo exceptio quod metus causa
aui e s. klt rarium eit,ilemque exceptio de minores x. annis circumscripto, quia i sqq. t rei eohaeret, herediri fideiussoribus prodest citra etia . ctio quod me
il herede, tus cauta quia rei persecutionem continet,ilem querciti tutio mino-C-34 Vel tis,qui aduersari dolo circuuentus est, fideiussori prodess& heredi . tibi a Praeterea Vip. supradicto loco ait id ab imperatoribus fuisse constitu- η'. VI tum: ergo iure ita no obtine it Adsert etiam Aecursius quod Impp. i. c. i. aiunt,exceptionem Velleiani Senatusconsulti, quae muliens gratia inquamui ., troducta est, heredibus eius aduersus creditores d4rii. Sed ea exceptiosi hod 'I numer.uur intere.isque rei cohaerent, separatur aprriona cohaere- i s d tibus ind.l. cxceptiones . Fie n. s.de exccpt. ubi dii crte Paulus oste-c avἡi dii intercessionis exceptionc,quia rei cohaereat,etiam fideiussori edit. reian de heredi competere .Denique illa quidem exceptio est beneficii in ita
t' ἰ, it nominatui sed non est petionale 'eficiu tota enim obligationem
333쪽
Senatus improbat, is Praetore restituitur prior debitor creditori . . ita diu. Ait lex, v BL PER soli AE o,cte. Et ius fruendi ait: ἡ: Vlpianus alie ubi et si quid aliud personae cohaeret, eius morte extin bi, guitur: nee ad heredestia sit. Hoc est quod Modestinus lib. 8 regu l. de 'd finit,priuilegi. persona non transmitti ad heredem φ. ideoq; in actio G εω
ne personali priuilegium pupillus h.ibet, successores eius non habet d. h le.i de non enim ea ulae, ut lib. primo de finali Onu Papinianus ait, sed persone, ' 'ν quae meruit praecipuum fauorem, succurritur. in .i propter nec procu i grarator in rem suam datus a contutoribus, ct condeia natus,priuilegium di. m. pupilli,quod huius heredi non datur, hibiturus cst . Sintiliter quamuis nult. s. dep.itronus ex debit p.irte institutus , fidei commissum rchctum ab co ἰά pie tare non cogatur,ne si promiseri quidem stipulanti fidci commis inui de sario. elim pars ex legibus verecundiae Patron, itidebi a minui non de ud . a. d. beat si attame eo institutionem omittcnte is qui p. tem e. im vindic.rt, ira plu- fidei eommissum hoe prestarc cogend e sit: quonia Vt M ii cellus ait adhic u .q: od illius personae praest .itur, hoc nequaquam ad aliurn pertinere de pa bel , prellertim clim ne ipsi quidem p.itron id praestetur, nisi quod ad I ... 'portione debitam attinet. S. militeri legimis c pote letitionis adierit m eum pahereditatem,in eum actio non competit' , idemque est me restituta ζ; .sueti hereditas . Quod si ipse restitueri iter i. d. ibitur in fidei comisJIi h l de eo rium actio,nec Trebestiani ait Iurisconsultus execptio expersonale ix: dgati obstat,qui personale beneficium est , qu .is dic .it, non ideo mi restituatur nus in hune d .ibitur actio, qubdin heredem legat ud.iri non potui flat, I r . ex Trebelliano aute de exceptiones, Ic actiones,qu.ὶ heres h .ibuit in k d. l. sed fidei commissarium transeant. N.in haec exceptio domum reuocandi competebat heredi, non ut heredi, sed ut legato, ciatq; bcneficiu personae,ideo transferri ad fidei committarium no potuit. Item ius .iquae, quod praedijs d.itur,extincta persona non extinguitur quod personis d.itur,eum personis amittitur, 3 deo ut qu.mquam et , ad quem domi ii ιν inium transit, hoeius impetr .ibile sit, neque ad alium tam c domi inti mittitur aupra diorum,neque ad heredem, vel qualemcunque lucce starem alio qui transeati Quapropter multo minus quodH.ire te quasi tuenti, ast .
hoc est ei quem existimaret vivere, ius aut beneficium pri nec ps restris a IIpserit,iam defuncto videri concessisse asscuerabimus itaque Nerviii bueri. ipsum hae de re consulium respondisse Cellus reserim inae omnia
nitatis cum persona extinguuntur,tamen cum cner.ihicr locis rei cu uxta ei uitatibus immunitas datur, sic data videtur ut ad postero striinsmi' iii. tatui ultore Vlpi .ino'. Ex diuerso priuilegia qua causae sunt ad he -
redem,&quem eun P e succellarem transi se conuenia'. Qt an Ob Iem o .pen. 7.
tempus,quod iudicato,id est eondemnato d.itur,eum ea uia magis ut Modestinus altaquam personae praestituatur, id ben cficium heredibus etiam eius, caeteris qui indoeum eius laceedunt,tribuitur P, cum in m impensa sun et is ex heredit .ue semper ded&end. , sole. it Omne credi qu, situm. tu,ctim bona soluendo non sunt,praecedere', priuilegiumque habeat ra . . actio funeraria .rati auxilii non delicit , ad quem ais persecutio eius es ''
334쪽
3o Pg TR UA R I C. 'o M ENT deuenerit Heredi ergo,eaetersique suceessoribus datur, de hi perindextri filiose priuilegium habent i atque is qui senerauit genus enim actionis idiatii. , priuilegium desiderat,quod eausae, non personae est. Atque hoe subisis rupi suo licitur in proximo versiculo.
-υν singulari de a gnatione libet Ortim. Inuito beneficium non datur. De a gnatione libertorum. Deflutioneis liberatione, beneficii proprie dicι non posse quod inutim scipiat.Item de libertatu beneficio.
R ο ρ ententia est ex ibro Pauli de assignatione F
bertorum Assignare manumissor etiam nutu, etiam
dii subeonditione liberrum alleui ex liberis in potestate ' retentis, sed in mancipatis, non tamen solis poterat .
p. de alse ἡ τ . Alligna b.it autem, cum significabat eurus ex liberis .c , si eum ubertum esse vellet. Finge duos esse filios, ex iis alteri assignaturus is ui p. esse libertum,hic eius cui assignatus est solius, aut liberorum ipsius lita cassig ii bellus futurus est, non alterius filii: hoc ita fi non repudiauerit assi-gn.itionem is eui ea facta est, alioqui enim indueeelsione liberti, ea teris patroni iuribus fratris sui liberas filius patroni alter exelusurus est. Et hoc est quod ex Mareelli sententia Vlpian. refert, admitti fratrem eius qui assignationem sibi factam repudiauit Nee est quoda .... i. aris liberi conquerantur,cum aequum no sit eos uti benefieio quod ναε bapo patereoriam spreuerit nee enim inuito eorum patri , ipsis peri T, trem adsign.ationis benefietum adquiri potuisse aliquis tentare auae . nece deatae m inuito beneficium non detur,id est non adquir. itur,ct ut ait . 74.iat Vlpianus non possit nolenti adquiri liberalitas 4, nemo vi Impp.rerii, in scripserunt cogatur donatum adsequi . Misis me deserti posse nemos nescit ignoranti,&etiam inuito:quemadmodum de bonorum os
et vlt. C. sessione dieitur,quae ut inuito nemini adquiraturi, cum eertum qui
r ': sollam se cognationis iure ei tra admilsionem bonorum possessionis
de bonor neminem posse succedere: desuncti vero cognati suecedere nolentes, ἴtia . bonorum possessionem petere non urgeantur, ut imperatorum o te haeronos scripto continetur: absenti Limen de ignorati dari a Praetore potest'.
iter, go inuitus beneficio nam de bonorum possessionis benencium a
sino pr. nostri si dici eonst.it quisquam uti non cogitur. Cuius rei ratio non exdς p x sti eo dueenda est, ut fit ab interpretibus, quod unicuique lice. ite quae
inst. tie.18. pro se introducta sunt Contemnere, ut minori estitutionem in inte
α,'inarum a praetore impetrat W: mulieri ex interceisionis Musa soluentii 2 bene fietum Velleiani Senatusconsulit, ex quo eum iusta oriatur exee ἡ.: tio, sequitur ut etiam indebiti exed tu salo luti condictio indulgea
335쪽
nostra regulu non pertinet,ni filior, id priuilegium , quiequid ita deentinus de Aecursius existiment inod eo non dico , quasi non in ei notari priuilegijs quoque oblinea Delim omnium beneticiorum ista n.atura sit,ut non sit necessitas, sed potestas ct quicquidis honorem alicuius Limini, M. inuentum est,desinat priuilegiu vocari posse, si eogas auctore Quin TM rast, tiliano . Sed enim voluit Paulus h. ic regula idem sigm sic.ire quod e mucint. li, o ad edict. Vt eum ait, Quod cuique pro eo praestetur,inuito no tribui . Ex quo sequitur ut pecuniam debit Or,qu.im creditori iudiciu et tot metaedere volerati se debere fissus est,confestim pollit soluere, nee dies ci ' modicumve tempus ad oluend m pecuniam detur inuito,quod reis nisi ,.s..t. post condemnationem ut idem auctor eodem libro signifiealstitidum tum est Similiter Labeo dicebat praeientem dc bito rem a ci editor tori risi eiuinuitum ab lolii i&liberari non post quiad Camen Labeonis dictum: . , si v eum liae moderatione accipiendum esse Paulus notat,ut non dDccto, uno. . quidem, sed lupposita persona extranei, a quo debitum nouandi causa: et, si sipuletur creditor, dubitorem suum irae sentenach inultum libera tot iuui. i. re, ita et i in sine accepti latione pOusit :quincti. m extranei pro debi': ti. i. to resoluentis aut itidicium aceipietis persona interposita S ignoran nem. p. detem, Linuitum liberi repotem. imb vero no stantum qui soluit, sed et sui; - α is qui quod debeo promittit, me liberiit, etiam li nolim .Pl ne fieri eri . . a. nullo pacto potest, ne soluta per alium pecunia liberetur ab obli-ς
gatione debitor, cum iam verum ut nihil ab tale creditor atque viae epioi maxime liberati debitor noluerit, eius tamen heres improbe eonue R ς
nietura defuncti ereditore, ad quem quod altinet, resper'it. Vndepe e .ssii tens vel a detuncto, vel a successore ipsius,praeseriptione doli mali ex ch .vl.ῆ. eluditui nee enim bona fides patitur vobis idem exig.itur, quomodo s. 'sa. diximus ad i. Π.I.Itaque ut i inuitis beneficium non daturi ita bene titior si . . . fietum in multos eonserri nisi per interpositam pexi On im non PO Mut est. Hecaton tame apud Senecam : Non semper inquit mihi lie et in ecl.
die ere, nolo'. a Iiquando beneficium accipienduin est istiuo: dat ty- 'a
rannus erudelis chisaeundus, qui munus tuum sustidire t iniuriam iu-
dicaturus est, Sc. Ergo etiam nulla perlon inter post bcne fietum ab inuito aecipitur. imo vel old non est beneficium dare, te imperate: ideo fiuio post Senera subdit:Si necessitas tollit ibitrium, ei este no aecipere, sed si rere: Nemo in id aecipiendo obli itur,quod illi repudiare non licuit. Et statim , Non resert quid sit quod datur, nisi a volente nolenti detur: d. p.rii ldpin , Non est bentificium acet pere, Hib.2.daeogi:Non est bene fietum debere eui nolis: Antei cs oportet mihi at-h ' bitrium mei. deinde beneficium. Genus seruitutis est ait in intili., 4 - 'nus coacta libertas, eadem iniquitat quicquid de inutio homine s. eias Denique recte Uictantius lib. I instit. Libet igitur ex iis' aerere, nau.ia. eui potissimum praestare se putenteogendo inuit Os ad tacit heu m. lis ne quos cogunt At non est beneficium quod ingeritur reeusanti, Se . itaque Horatius i
336쪽
ιoi Parat Sarix .C. OMMENT. Inuisum suseruat demsesci accidenti. . 4 cm Mneea' Non magis inqui Ucrudeles sunt, qui volentes vivere te iae .la.dis dunt,quam qui mori volentes non sinunt, alio loeo , ubi de Tullii euiusdam Mareellini morte,servi parere nolebant Primiim detrax stillis metum, indieauit tune familiam perieulum adire , eum incerisi
o ne . sisem prasiniem diligere,eumsa olentem dimittere. Semper importunum prosecto est bene fietium quod inuito datur.Sei- tum illud est quod Phaedrae Hippolytum dixisse apud Suida legimus,
Rite hac ευνοὶ δ' ενΘρας Intempestiua beneuolentia nibit differt 4 is, di ab inimicis de quod Lesbonicus apud Plautum in Trinummo 3 nultam beneficium
nisi is ae denique quod rex Theodotieus apud Cassiodorii Non est desere. . I fio quae praestatur inuitis: suspectum it quod ρ utuntur nolentes. Nam hoe est re vera benefieium,fi sine murmure feratur aeeeptum: Hec il
li Quae vovera&eerta sint: attamen eum Pulcherrimum a lictore Seo
α. .eci neca Opus si etiam inuito nolentesque seruare, a magistratu invitis etiam interdum eausa cognitasseeurritur:vt ecce, humanitatis ratione omnis pro altero prouoeans audiri debet:adeo ut nonnunqua di L ferendum fit supplicium, etiamsi aduersusprouoeationem squam a eoos a mitti non vult,perire festinans condemnatus resstais. Item ei qui in .οῦ ui 1 possessione seruitutis tonstitutus est,inuito, nee de eondylone uali-h l. . R. tig ille passo suecurritur h. Eadem ratione magistratus ignoranti a... ccq inuito pupillo tutorem dat,alio vel petente vel rogante ut petatur, velas ad maristratum ideo aecedente:subueniendum enim pupillis esse, M-
ait i. que ad curam publieam pestinere Imperator ait . Nec tamen pupius .in prin. Qium,quod in artus si , magistratu bene heium non dicemus aceiperm: . . . ' Μ - beneficiorum maxuma sunt,quae a parentibus aceipimus,dum
ε. via per aut neseimus,aut nolumus,ut noster Seneca docet , Pupi ho sane he ri s. a. neficium ii inon intelligitur,euius inuini res,etiam adulti aut proui- heva ειν di tutor administrat, si Theodorieo regi ad Cotonem seribenti apud p x: Cassiodorum redimus. Non est benefietum GPquod praestatur in uitismet euiquam videtur utile, quod aduersa voluntate conceditur. Vnde spectabilitas tua Hilarii adolestentis nepotis tui cognostat nos querelis grauibus expetitus,quod res patris eius,non meliorandi Gusta,sed deteri orandi voto detineas,&αquae sequuntur.Sed loquitur de praedone Theodori eus, non de ilIo qui animo tutoris rem pupilli adia aratrat ei. Porro autem eadem ratione filius min. classis,etiasi no- Dissiligo by Ooste
337쪽
sit,in integrum restituitur, m.axime si patris intersit ci restitutione tamen vii non cogitur. Et sane beneficiorum hae e summa est, si illis , .ss. I. non utilieer, ut Plinius' scribit: euius haec verba sunt,quae eo rollarii duos euiusdam vice apponemus : Eos procuratores habes ut plerunque ei ιν ξύτα uestui non alios iudices malint:liberum est autem discrimen ijs ieenim lego pro scriminu Nolo eum eligere,neque enim ullam nece iasitatem muneribus tuis addis, ut qui scias hane esse beneficioru prin-
p .ilium summam, si illis di non utili ecl. Haee ex Plinio. Ait lex, o, Sc. Vt autem inuito beneficium non datur,rit. inuito gr manon refertur. Non enim est referre gratiam , quod volens accepetis nolenti reddere, ut Seneea seribit.Ses beneficium nunquam datur e lib. . 4. ut idem Seneeaddocet nisi a volente,nunquam, etsi qui sint itus pro V vi
fuerit, beneficium ab inuito dari inrelligitur. Qui bene fietum mihi ' F' ' γ' daturus est,debet non tantum prodeste , sed vellem amri quis eoactus aliquid boni Reir,qui nos non obliget, manifestius esse idem auctorali ,quam ut ulla in hoc verba impendenda sint. Denique beneficium , , z.., esse const .at quod iudicio detur,non quod furore aut morbi ut apud
Sene eam iterum l.itro deel amator loquitur. Addamusa illud , eum inter se coiitraria sint beneficium de iniuria ut est apud Senteamo qua ver. 6. h.r. ratione beneficium inuito diximus,eadem ratione cnam eadem eon F trariorum est , ut Aristoteles definit V iniuriam volenti non fieri , .cti. s. quemadmodum suo loco idemonstrabitur: viee versi, noceri qui et g ,. . . dem , non tamen iniuriam ab inuito in serri posse Seneca , Atqui ut leom. his irasci dementis est quae anima earent , sies mutis animalibus: δ4 quia nulla iniuria nisi a consilio profecta Nocere itaqUe nobis pol . lib. desunt,ut serrum aut lapis , iniuriam quidem facere non possunt. Vnde - ςδ -
Vlpianus edictum praetoris de pauperie quadrupedum explieans, lessed.imnum ait sine inauria sicientis datum nee enim dici posse ani : p .mal iniuriam fecisse , quod sensu caret. Ua omnia ex Aristotelis dieat. philosophia desumpta sunt: certe cum ea eonsentiunt. III e si quidem in hane sententiam scribit quod. im loeo .Laeditur ergo atquis, erem di iustum ali1uid perferisivas ante edsuaptestonte iniuriam accipis nemo,
Ioeota: cturi sumusci ex quo adhatae regulam appositissime eonquiri ha i pr. exempla non pauca possunt de bonorum possessione , restitutione ' in integrum,iure Quiritium,iure trium liberorum, atque immunitatibus,quae varias ob caulas conceduntur sed tamen ita ut inuitusnc LM. . it. 'mo illis utatur. Et similiter elim sit benefietuma liberalitas quae . . si pa-
338쪽
,.s, beneficia minuito nodatur secundum hane regulam, d vi Paulus in seni. iii .is sententus definit Filius sim emancipari inuitus non eogitur. Diectili. tibia libertatem ma imum esse beneficium quidem inaestimabile',pre-s,. serti melim per eam ciuit.is Romana consertur, qua lumini benefieij
hyan loco antiqimus tribuebatur: Romama in autem ciuitatem nemini ser-hoetu uorum recusaret leuisse a Iustiniano ipso tradi. Respondeo seruum .: . proprium a testatore manumissum heredemque institutum essen dam. C. de coiniuium, i cudit siue velit, siue nolit, omnino post mortem testat ες it ris protinus liberis necessa tuis heres i.it: quod scilieetio tam ipsius d ,. neeem ulli commodo,quam honori testatoris datum intelligitur, ut eius po- ἡός -. us quam testatoris qui non oluendo fortasse decesserit, bona a ere- qui didis ditoribus quibus non sitis fit,possideantur, vel distrahimuri quemad- ,... i. ' modum, si a Iustin no 'prodi minac denique, ut defunctus qui ser- ei. si is qui uos hubuit, non sine aliquo herede decessisse intelligatur. Lege autetraad; a. s. M a Sentia cauetur, ut ex seruis primo quoque loco leriptus liber,.i irimiain heres sit, lieci infraudem creditorum: dum tamen nemo alius liber .uyJ . scilicet ex eodem testamento heres esse possiit aut velit . Caeterum s. C. , b lio scripto herede,& de restituenda seruis .inumissis hereditate ro- vix eato,poterit quidem unus ex ipsis quo ordine uuisque scriptus est, necae ἔ ad tamen cogetur Postvl.ire , ut heres sibi restituat hereditatem ex sen-
v v d tentia legis Da Sentiae secundum quam ct S. Consultum factuma. Est est,clim hoc perinde habeatur, atque s directo seriptus heres esset is, τιό... c. x et ix venda is herediim, non is qui hane suspectam habens a dilbri: .., responIe Aon vult, sed postulate manumisso per praetorem cogitur Lν s. d. fidς Denique fidei eommissarius non consenuetur inuitus libet talem V h dict. l. de hsortet qui rogituSest manumittiere, oluendo non tit, inuito ta-
, ca. - φνω uo, neque a ij, neque domin eam rem persequi cone ede a. m. n. dum esse Martianus 3 scribit. Ae similiter cum libertatum conseruandarum ausa ex constitutionem ire principis bona addi euntur, ita competunt libertates, ut seruis interim liberum arbitrium auctore Iustiniano' Dianeahsue ad libertatem venire volunt,siue in seruitute manerecinam haec eius verba sunt. Sed alio pergamus.
Nemo potest gladii potestatem sibi datam,vel cuius ab
terius coercitionis,ad alium transferre. Quid mandata iurisietione transtra. De iuresue potestate Dd, del
339쪽
, lex,ut ex inscriptione manifestum est , ad ossiem Proconsulis pertinet desuopta enim est ex libro Vl- δε pia n. primo de officio Proeons atque adeo cxl soldi. g. I. s. de officio Procons. Proeoni ut plenissimam iu-
6brisdictionem hiabet , adeo vi nihil sit quod per ipsum
non expediatur in prouincia o idem auctor eiusdem operis lib. x .explieat'Is prouincia ingressus mandare iurisdictionem legato suo ' si in ali debet,nceanu potest, quam nec ipse ante habet: nisi moram neee 'is' h. 4riam in itinere patiatur, ut in eodem lib. Vlp. docet, Inderitiam tur, 'Mi nyr quid ad legatum suum Proconsul mandata iurisdictione transferat, i. .hi' Et quidem ea qua iure magistratus competunt,atque a de imperium
quod iurisdictioni cohaeret,quod non est merum, sed modica tantum I 4 4.
eoetcti sine qua iurisdictio vel nulla est,uc explicari non potest , vi offPtoxo Lderi transatum reperio :ea denique quae magis imperi sunt , quam i' pr iurisdictionis4. Nec obstat quod in hoc loco Vlpian .ait,non posse ad i. in insis. alium transferrieuiusuis alterius eo erctionis potestatem:nam de data Udς0gei ct speetaliter lege concessa, qta a magistratus iure non eompetit Vl- ω O., planus loquitur, hoe es de mero imperio,non de modica coerctione, ς quae nemini datur, nemini conceditur , sed omnibus populi Romani ἔἰt,..i magistratibus propter vim imperi more maiorum competit, ideo- deuge 'que mandari potest.Nam quod Venuleius ait, legatum Proconsulis V, ἴ'i ... non habere ius coercendi ,ita accipi debet, ut modice quidem mer quae.. adcendi ius habeat, non tamen atrociter animaduertendi , eoereendi, ' R. a verberiandi; ut ex verbis quae statim ibi subiicit,apertum est. Denique eri . x feplenissi mam iurisdictionem non transfert in legatum Pro eonsul, nam 'g' 'μμ non voluntariam: unde apud legatum Proconsulis nemo m.inu mittere potest . quia non habet, auctore .utiano,iurisdictionem talem fa lud cudem etiam nemo adoptare potes: quia legis actionem non hii Procons. .et. Atque hoe quidem indistincte ita nonnulli definiunt vel iusta 'p' ' φ
men aut probabilius elle arbitror,ut voluntaria quide specialiter ma , de nian.
dati non possit, ea tamen id leg tum iliumve cui mandata sit uniuersa a. iurisdictio tacite transeir,quod subtilius a nobis disceptabitur alio lo offitoeos. eo . Sed nec in legitum Proconsul ea traosfert,quae specialiter sibi te , ς'
iam si non ad merum imperium pertineant:exempli gr.itia, de transa h.'s ctione ob causam alimentorum, in ultima voluntate relictorum, Prae reo alienotor,aut Preses prouinciae iurisdictionem siue cognitionem potius m a WHMς dare non poterit quoniam oratione D. M .uci ea res ipsi magistratui quaerenda commiss. est, ad coit nullius momenti sit tris sectio,si Pre tor aut Praeses aditus citra ea uiseognitionem transgi permistri ,ne , t ό, s. que vel de modo,vel de ea usa,vel deperionis transgentium, ut oratio inreine. cmandat, inquisierit . Similiter quando res eius qui sub tutela vel cu
ra est, alienare tutores aut curatores volunt, eum Praetor zm,Ib.inum seqq. I. de
aut Praesidem: qui ea de re aestimet, pro uia religione deeernat,adiri 'u' exi. Seueri constitutione necesse sit eausa cognita solus Praetor aut vita p. Praeles id per massurus est, nec eam quaestionem iurisdictione madata de re vel
340쪽
sio P g TR, TABU I. C. COMMENT.. 4. .de transferre poterit .Nee obit acl. 2. C.de Omeio eius qui vie alter. ger. - Ancis .im ea lex loquitur norme eo eui Proconsul aut Praetor suam iuris ivitia. dictionem mandauit,led de eo qui ex principis praeeepto vel Praese-Eti praetorio,viee malleuius iudicis,id cst rectoris prouincia obtinet,loeum tuetur,viee ipsius administrat prouinciam:de illo,inquam, qui l. i. de ut Vlp. loquiturh,etu non est Proconsul, prouinciae tamen Pioconsidi
2.2ἡ latum obtinet,ves temporis eausa praeside defuncto, vel quia ipsi pro
uineia regenda eommissa est: vi puta de procuratore Caesaris , qui vicem praelidis interdum agere dicitur, vice praesidis fungi, argumen to ducto a contrario sentit. l. C.de ped in .iud. l. 3. C. ubi eaul. fiscui. Lex contensu. I. S de appellat. l. 2. G de poenis.l .non valet C .ad legem Flauiam de piligi. r. Ait ergo lex nostra, N EMO POTE T,nisi torte abesse coeperit, quo ea tu lege Iulia de vi nominatim ea uetur,ut magistratus possit eius iudiei texereitione alteri mandare, si proficiseatur: eum alias iurii dictio que specialiter magistratui non tribuitur,etiam ac d l x F praesente mandari possit, ut P.ipinianus ait .
, δεῖ ossic. Procons.appellatur. Iustinianus noster ξιφουιαδω voe.it,qu.im s.edia vie.ario Pontiees edicto suo tribuit i , ut congruenti upplicio delicta Iustituasi puniat. His verbis intelligitur merum imperium,quod Vlp. idem alio in loco ita definit, ut sit habere gladia potestatem ad animadueitendae i. mpi in Dei norosos homines': ubi ex hae nostra regula supplendum est ne
d iurisdi cessi Iia, vel cuius uterius Loercition Is, ut puta in metallidandi nam
mi sane nullus merum imperium habet,qui non digl.idio serire,atque innietallu dare possit. Et ideo Vlp. de alio in loco ait,eos qui uniriersas prouineias regunt,ius habere gladi ,&in metallum d .indi eis potestaten.illieitas permissam esse Bene ver,permissam esse . nam singuli quae ad mei uiana imperium pertinet, ecialiter nisi deserantur,non, ompetunt. Ideoq; deos. Pit Prar secto urbi specialiter Vlp. ait competere ius in metallum danandie: ἡ Ἀῶ ex epiti Ol. Seueri ἔ, zdeportandi etiam ex e .idem epist .hInde id etiam mi .rrae euenit, ut cui licet id quod maius videtur,non tame id lieeat quod mi. se φ 4 nus est Etenim Pre sidc squamuis adimendar vitae aut libertatis ius ha-
ii Q. LO beant, uti diximus, it tamen ciuitatis lol is, . ut bono tu eparatim ,hoc
C. it, est fine vita saut libertate, nino adimendorum ius non habent:nam i l. i. s. pit neque deportare quemquam neque eonfiseare possunt l. unica. C.ne rL- sine iussu,&e .cquae lex de Praesidibus prouineia rumaeeipienda est, vit enat. di ex C.Theodotiano apparethlieet relegare possint in intulas quas sub , , habent,&parte bonorum aliqua mulctare .Quae omnia meri sunt Deai imper ij. Hoc autem aded iure magistratus nemini competit , ut et Liab .i m priuati antiquitus apud Romanos interdum eum imperio Iopo motum. Et testate essent,quemadmodum e Ciseroni aliorsimque veterum serisy -': ptis eognoscitur. Caeteritin quaerere aliquis poterit, cur tribus in Ioeis I sic II, Vlp. merum imperium intelligens , gladi potestatem potius, aut ius gladiiquam est,aut seeuriς,aut Lique potestatem dixerit. Ei vero ita recte responsum iri aliquando crcdidi: quoniam ante eonstitutionem Diuorum fiat tum Praesides pro in Barum, alque adeo Proconsules