De re metallica libri XII. Quibus officia, instrumenta, machinae, ac omnia denisque ad metallicam spectantia, non modo luculentissimè describuntur, sed & per effigies, suis locis insertas, adiunctis Latinis, Germanicisque appellationibus ita ab oculo

발행: 1556년

분량: 591페이지

출처: archive.org

분류: 화학

571쪽

UMETALLIc ADuluis sodinarum siccus quos mors hos generet 1 2 p. Pulveris ad excoctorum larnaces costruendas necessarii p paratio 3ο f3o' P. m. Pulverum consectiones, quorum usus est in auro excoquendo 324 f. 8c inde in sequentibus. Pulverum pro experiendis uenis cos positiones quaere additamentorum compositiones

Puteus quid ri m. qualis & quantus

Puteus solitarius quid si m. Puteus qui lacunae loco est sim Putes quibus instrumentis per ren

Putes unde nomina sertiantur 2s P. Puteorum sediendorum signa τε P.

8c inde Puteorum iassonem quid impediat 1 3 f

Puteor i halitus uirosus quomodo expellatur si P. Pulcorum prosundorum substructi

Puteoru strueturae cons cones s3m. sideratio s2 m. Puteorum usus sim.f.

Putealis casa ad quid conducat πι p. Puteales aquae minus aptae ad salem inde conficiendum 43ς fPuteolorum sedinae goo mPygmaleon auri cupidus 6 m. 2 m.

Pyrae in qua uenae uruntur extructio - 23s p.

Pyrites additamentu is f& inde

Pyrites aerosius melateriae parens psm.irem atramenti sutor 3,ibid. Pyrites qui aurum in se continet quomodo excoquendus 324m.32 m. Pyritis natura in additamentis is4 f ritae argentu in se cotinentes quos V ERTrvs. modo excoquantur 326 f. 32s p.

Dyritae atramentosi 461 p. sulfurosi Pyritae auri cotinentes γε f 46s P.

Pyritae experimenta, utrum auru ii se contineat,an non is P Pyritae in sernacula excoquedae modus eo. Pyritae panes quo torreantur 282 m. Pyritae in quibus alumen,quomodo urantur 46o f. Pyrites quomodo uratur 234 P.

Quadratum metallicum m. Quaternae siliquae quam podus aos

Radii rotae quid iram. iis m. Ramentum duplex 43τ fRamentorum auri lauandorum ratio Ones 236 p.&inde

Rameta quo in panes redigatur 43 suamemergi Goselariae interitus 1 3 Ramus conuolutus 24s m. Rami abiegni conuoluti 272 m. Rastrum bidens asi PI astru quin Udens excoctoru 3os P. Rationes metallicoru quadripartitae Recrementa auri,argeti aeris' 6s m. plumbi, uitri, ferri, additamenta as 4m.LRecrementa quomodo in panes redigantur 436 P. Rector machinae t=γ m.

Regis in metallis portio m f& 1s p. Rivoru auriferorum distinctio 14 m Rota a capris uersata i o LRota dentata isi fRota duplices habes pinnas lys P.

Notae radii curuaturae quid ais m. Rotae theca siue loculamentu 3 6 p. Rutabulum asi P. Rutellum 23s p. 239 P Rutru cuius usus est in inccclijs sos

572쪽

Rutrum excoctorum 3os P. Rutrum ligneum quo agitatur materia metallica in canalibus Σ36 fRutra metallica, eorum is descriptiorio P. Rutri lignei quo uenae lotae agitano tur,descriptio 23 in

Sacei suilli ad senem alligati irs m.

Saccorum ustis no m.eorumq; descrhptio in P. Sal additamentum as4 m.f. Sal artificiosus additamentum is4 mquot & quibus modis conficiatur1s m.&inde

Sal artificiosus ex quibus rebus fiat 36sfSal ex aqua marina quomodo confiaciatur 43ς f. ex puteali 44ifex lacu stri 44τ p. ex saliis aquis,quae seruetes ex terra effluut 44s s. ex marina in ollis f. aquis saltis ardentib. lignis infusis 4 o m. Sal ex quibus aquis facile coquatur

Sal liquefactus additamentu is4 m. Sal qua ratione nonnunquam albisor,nonnunquam subnigrior fiat 4. 4e m. 449fSal qui ligno confit, cur minus bos rius 41o fSal qui pisces sapiat & oleat, quomodo coquatur 44 fSal quomodo,& in qualibus uasis et locis exiccetur 446 fSal quomodo ex diluto uel lixiuio fiat 4sisSal tostus additamentum 1s4 m Salis coctio in cortinis 446 p. in cor

bibus 4 6 f in ollis fictilibus 4 s s

in cortinis serreis paruis 449. in magnis ollis serreis ibi.fSalis malaeam figurae uariae 446 fSalis qualia genera ad uitrum inde conficiendum idonea ψο s

Salis quantu semper coficiendii 43'Sal quibus " modis,&cx qua materia fiat 439 m.& inde Salem conficietes in cortinis nudos incedere 446. P. Salerii conscientiu in cortinis opes rae quomodo distributae eo.m Sale ex solo lixiuio fieri posse. 4si in Salinariae areae, ne combibant aquas quomodo praeparandae 439 LSalinae Babylonis eo. Cappadocia ibid. Halae Hermundurorum 446 p. Hispanoru4sofGermanoru ibi. Salinae ad mare quales 44o P.

Salinae quot nam sodiendae 43ρ LSandaraca a uenis metallicis quomodo separetur 337 P.

Sandaracae glaress aurum saepius adhaerere τε LSandaraca in uenis inuenta signu bonum p LSanguinis bubuli uitulini, hircini uasus in condensando sale 4 6 m Saxonum qui Gitelum habitant Modinae 32o m Saxum fissile album additamentum

Saxu fissile in uenis quale signu τs m Saxum nobile quale signum in ue

nis eo.

Saxa aluminosa quomodo urantur

Saxa qualia uenarum signa τs m. Saxa quando igni rumpere liceat, &quando non si P. Saxa terminalia quae dicantur icisse Saxa uenae aeris dilatatae s sfSaxorum medulla liquida 4s pSaxorii quae sunt ad uenam diuitem utilitas ios fSaxorum uaria gener s6 m. Scalae excoctorum 3os PScalarii ascensus & descesus in periis

culosus i73 p.& cui earu cura pertis Scalarum usus III in. nea eo.

573쪽

sean soriar machinae,qua re machinarum descriptiones Seaturigines eructantes metallu, Ho

Scobis corti usus in catillis xs2 m. Scopae excoctorum 3os p. Scribae metallicorum ossicia es in Scytarchae auri codenatores s m. iis Secretionis auri Sc argenti, utrum c5Pleta sititecne,experimenta 364f3cinde Secretionis metallorum considerastio 2osf3F4 P.

Selibra minor quomodo diuidaturzos f. selibra quantum pondus 2o4 fSemisextulae quantum pondus zossSella orichalcea purgatorum argeti

Sepes obliquae in pratis, quae materiam metallicam excipiunt, quomo do fiant a 2 m. Septentrio uentus 3s P. serra 3sis m. seuu ad lueernas quis suppeditet 6sSeuum combustum indicio est labo. ris persecti ro P. Sicilicus quantum pondus ae, P. Sigismundus Matthicius metallicus 246 P.Signa sodiendorum puteorum γν P.Silex certorum colorum in uenis inouentus bonum signum γε p. Silicis glareis aurum saepius adhaere T FLSilices crudi argentu in se continenstes quomodo excoquantur 32 p. Siphonum consideratio 133 f. & inde Siphunculus i34m. Si hunculus orichalceus, ius usus

est in incendiis 3οsp Situla qua falsa funditur in cortinas

Situlae quid a III. 13onti σκαυηνὸν τήγωνον ss m. smiris lapis ubi potissimum inueniatur γγ m. Sirebergi sodina 3s P. 63 P. 1 P.Snebergi sodina Bisei nutariae nomeunde traxerit *9 P.Snebergiana sodina Georgius dicta Snebergianae fodinae soccunditas ibidem Socrates pecuniae contemptor 1 fio e Sol quatenus in terram operari posssit 34 m Solifuga metallicis animal infestum

Soli fugarum uenenum quomodo aboleatur eo. s. Solem materiam metallica ex uenis elicere 4 P Solinus 173 Π . Sory in uenis aeris signum τs ira Sory materia atrameti sutorii 462 m. So os diluti usus in coficiendo atramento sutorio 461P- Sosias Thracensis metallicus ditissiamus is ii . Spatha serrea excoctiorum 31x P. Spatha lignea excoctorum 3os in

Spinae quid εc unde dictae 4os e Spinae quomodo in panes redigan. rur 434 fS inde

Spinarum uaria genera 436 m. Spiritales machinae, quaere machinarum deseriptiones

Squama ferri additamentum is Stannum quid 329 m. 376m.de x9 P. Stannum quid, & ex qua materia Dat 31 m. Stannum diues in quas fornaces in. seratur git mis

574쪽

INDEx IN Stannum pauper gio f. mediocre ii p. diueS 4M m. Stannum siue argentum cum plumobo permistum quomodo ab aere secernatur 9 3 p. Statera ira fStibium argentum in se continens quomodo excoquendum 326m Stibiuni in uenis inuentum argenti

signum γε p. Suhii uena quo excoquenda 341 m. Stibin uires qmodo frangatur 324 m. Stipes terminalis 156 f. Stipites uel asseres crassi puteoruiris is uae,id est, ferri acies quomodo fi

Subsolanus uentus 3s P. Substruetiones quibus conditionis bus restaurentur ιγ4 P. Subsitruestionuin cuniculis uaria ges

Substruestionum in fossis latentibus, genera s6 p. Substructionum in puteis uaria ges

Subuesperus uentus 3s m. Succi cocreti unde coficiantur 43s pSuccorum concretorum considerastio 439 p. Succi cocreti cu aquis permisti, quoσmodo excipiantur 46s m.s Succi quidam concreti noctui metessiis 2 sm. Succi qui nam magis auriferi γε s. Succorum concretorum,ex quib.uistra sunt,uaria genera Αγo s. Succorum concretorum studiosi me tallici γγ m. Succoru in aquis considoptio 24p.fSuccinum unde fiat in mari 24 f. Succini natura z f

Suculae descriptio risi a.

Sulsur a uenis metallicis quomodo

separetur isssSulsur quibus metallis nocivu ai3 mSulsur caballinum 46F m. Sullar id spiritu difflari potest ris fSulsuris colores 467 P. Sullaris conficiendi rationes 46s ira Sullaris in secernendo auro & argento qualis usus 36i P. Sullari resoluendi uis qualis insi

Sullarea misia quomodo coquaris tur 466 LSulsurosae aquae quomodo coquanatur 46Frax. Supernas uentus 3s in

Symbolum metallicum quid 63 iii Symbola a quibus indicantur 17 P. Symbola quoties detur in anno 6 'Symbolis non datis metallici ius possessionis amittunt 16 m.

Tabellae qua utuntur artifices experiendarum uenarum contra ignis calorem descriptio 189 m.fTabulae in qui b. sal exiccatur 446 f.

Tauriscorum sedina os fTectum quod huc atq; illuc portari potest Aoo P Tectum uenarum quid 4s L

Tectum uenae durae quid τss. 7s P. Tecti sexu quomodo excindatur s gula quid isona.' λfTegulae usus in purgando argento

3sa m. Temperaturae,quarum usus est insescernendo argento ab aere, quomodo fiant 4os m.& inde. Aio m. Terebra cui cochlea est,ite lata i34 mTerminale arcarum signum quomodo incidatur 1os L Termini arearum quid sos Terra lutosa cum ramentis puris si gnum optimum γγ m. Terra metallo misti ubi lauetur is p Terra quaenam stequentius aurumgen

575쪽

pelleret τε s. Terra sicca quale signum γγ fTerrae inolibus uenae apertae a P.

Terra: uarie coloribus mixti in uenis, quale signum τs p. Terrarum bonitas quomodo depre.. hendatur γγ mTestarum in quibus argentum Perspurgatur consideratio 3su.3s ira Thasia met Ia 3s P. Thasiorum sodina H P. 66 P. thrascias uentus 38 mThucidi des hystoricus metalloium - praesectus is p. 66 P. Tignum quod circum axiculum uer

Tigna erecta item humi strata inii Tigna transuersaria puteorum iis m. Tignorum in tante putei collocatorum descriptio iis m. in tergo pustei collocatorum ibid. Tintinabuli metallicoru pulsus To p. Tormentoru uaria genera s P. 3 P in Toringorum sodinar 261m. Torredarii uenarucosideratio 2Si mTorredi panes sathi stetes aereos musnus, quot diebus perficiatur 4is m& quomodo ibid.& inde

vastoriae machinae,quaere machina. rum descriptiones Tralia cui imposita est capti,item casrens capsa', uom. Traharum quibus uenae de montibo. uehuntur descriptio De P. Triangulorum metallicorum consis deratio ss m

Tribuli quid sint inf

Tripus euius usus estin excoquendo argento uiuo 3 r enipus serreus in quo ampulla cum cxigua auri particula ab argeto nomulto est separanda, let collocas

Tripus mensi ius quomodo sat

Trochites ubi potissimum inuenio m V . ' γγ m. Trochlea. - N. rudes tollium m.

Truncus sphonum . Ita m

d urcaru mancipia agros colere ir fTympanum cui infixae sunt fibula ferreae Tympanum delatum, item quod ex susis constatrio m. qtuod orbiabus constat 124 LTyrannoru uioletia creta metallicos

V 23m Ualles quae proprie dicantur 22 m.et qiuaenam utiliter sedi possint 21 iri Vallestris planiciei diuersa gcnera

Vas in quo carbones abluutur 334 fuas ligneum excipiens acrem 16i p. Vas uentu in puteos immittens t si se Vasa excoctorum E corio facita, qui bus aqua ad restinguendum incetidium, si quo officina conflagrare

coeperit tauritur 3os pr 'asorum aquariorum usus, eoru*descriptio . D m Uasorum in quae discretores comminutas uenas conficiunt, descriptio

Vasorum usus ito m. eorum p dis seorentiar. ibid Veditarios quales esse deceat xis m. Vediis quid os m. usitatus Is m.

Vediis pili siphonum x34 m Vehiculi in quo massae plumbeae ad gruem uehuntur, descriptio 3 fVena uox ambigua α' LVena aluminis - 416 PVena Annebergi, coelestium exercistus dissita P. Vena carbon ria nebergi 2st p. 'Vena

576쪽

Vena dilatata quomodo inueniatur Vena diues metalli quales puteos habeat sa m.

Vena dura quomodo sodiatur γ' p. durisssima quotmodo Hdiatur τs in Vena Gai rica uallis Ioachimicae 29 pLaurentiana s4 P. eadem donum diuinum appellata, ibidein Vena profunda quomodo Adiatur

Vena putris quae dicatur τs f. dura, durior, durissima item, ibid. quos modo tadiatur τs p

Venae caput cauda origo,sinis 4s in Venae auri quomodo molatur 23o f. Venae crudariae 4 m. Venae cumulatae areae 6o pVenae cur excoquantur is p. quos

Venae dilatatae arear s m. quomodo excavandae sis m.

Venae durae& solidae cuniculi quasles s4 f. Venae durae substructiones sam. Venae sundamentum, Zc tectum duis rum,durius durissimu quid γρ p. Venae mollis Sc putris cuniculi quasles s4 s. Venae prosendae areae 16 p. Venae putris substructiones sis

Venae campestres quomodo diantur ss p. cumulatae quomodo se, diantur sγ m. Venae cur tundantur filis praeserras

tis 219 P. cur urantur 2 δ m. quos

modo urantur ibid.f.&inde venae diuites, pauperes V cito excoquantur 3io fvenae duriores quibus instiumentis

Venae liquescentes quaenam infimii, quaenam summu locu teneant Do mvenarum loturae consideratio iis pvenae metallicae quomodo cominun i B. D E R Eantur malleis Mom de inde Venae molles quomodo excaventurtio p. Venae nunc durae, nunc putris stib. structiones s3 p.. Venae pauperrimae quomodo Zccbcito excoquantur 3is m.

Venae plures semper Adiendae io mxi p. Venae quae cito & quae tarde liquea

Venae quaenam sediendae quae item - non sediendae Venae quaenam utiliter fodi possint

Venae quae non iacile igni liquestu

nocivae 17s P. Venae quo modo torreantur asim crementur ibid.

Venae quot modis de montibus dea vehatur iis f. quot modis ignir pantur s quot modis excoquantur 1s m. 3o3LVenae udae quae uocentur a 6 PVenae unde nomina semantur 29 PVenae utiles cum inutilib.utruexcooquendae 2os mVenaruarte inquirendaru signa 11sVenarum bonarum & malarum G

Venarum bonitas τ= m.s Venarum c5missurae quid si p. Venarum coniunctionis & diuisio nis signa Αγ m. Venarum disserentiae as f. profunda

3o p. dilatata 3o m. cumulata 3i P. profunda lata, angusta 33 m. dilata. ta humilis alia 34 p.rendentes ex o riente in occidentem 34m.eXocci dente in orientem 3 p. ex meridie in septentriones 3s m. ex septentrionibus in meridiem 36 p. profunda recta,curuata 4o m. dilatata recta, obliqua,curuata Ai p. profunda doscendens

577쪽

scendens recta, obliqua, torta 41 m. profundar uarie per montes sese exstendentes 42.43 uarie se intersecanstes 44. 43. Principales, sociae 4 ira.dilatatam cum profundis collatio

Venarum dimetiendarum ritus antiquoruin ετ m. Venarum Sc fibrarum aliae disserenstiae uidelicet, lidae,cauernosae,uascuae 32fVenarum experiendarum praeparastio is3 f. diuitis is p. uilioris ibid. earum quae participes sunt stibii py

dor ignis difficulter dissoluit iss foperatio in fornacibus is m. & insde. uaria experiendaru genera issm .ratio experiendaru in catillis duis Plex aso P.uenae auri quomodo exsperiendae,ibid.m. argenti 192 P. Plubi nigri 1 3 p. plumbi candidi ibid. f. plumbi cinerei 1 4 p. argenti uiui ibid.serri ibid.m.

Venaru experiendarii rationes i 4s Venarum extensionis signa 35 m.

Venarum facile disiicile, & difficili,

us liquescentiu additamentia is4 m. Venarum fragmenta laeuia,& aspera quid denotent 23fVenarum fundamentu, tectum 4s f. Venam halitus uirosi quomodo aps pellentur si P.

Venarum naturae emptoribus constemplandae 21m.

Venarum prosundam bonitas F3 m. Venaru ruptaru qualis fragor Tym. Venas emere dere utilius at p.

Venas igni frangi s f. quando igni

rumpere liceat,& quando non si P. Venas uel casu reperiri,uel arte inuestriri 21. per totum

Venis sponte apparentibus sodiens dum es Ie quemcuno locu 21 f. 22 p. Venditores iurati metallicoru 17 P. Ventorum flatus impedimento esse excoctoribus 1 3 f. Ventorum secundum metallicos diis

stributio 3s P.

Veruculum 3s 3 f. Vestosalia regio in m Vestolatiae dinae eo. Vestosalom excoquendi ratio 32o fViae commoditas consideranda mestallico *3 PVicini domini magister animo constuendi 23 m. Vicinitas metallorum quae sit 23 m. Vini seces additamentum is4 f. Vini utilitas 34 P. Virgae AEgyptiorum: ite Minervae: ite Circescite Mercurii quales 27 m. Virgulae metallicae cosideratio 26 min Virgula metallica quin necessas rio obseruanda αγ ΠVitrum additamentum is m.LVitru minus lucidu unde sat 4 ip. Vim conficiendi rationes 47o m. 47F P. Vitri cosideratio cur.ad metallicumspectiet 47o ni

Vitri materia EO. Vitra propter coctionem cur intersdum minus, interdum magis lucis da Azy m. Vitrariae ossicinae celeberrimae 47 Vitrariorum fornaces 4γi PVim recrementum additamentum

vitrearum ampullarum consideras

Vitruvius 132 P. VIadislaus rex Is m. Vlysses quomodo ex sene in iuuene

Vneus funis ductarii iii P. Vnci ferrei cuius usus est in experiendis uenis,descriptio 189 P.

578쪽

Vnci cortinarum quales 444na. Vnci quoru usus est in inced as 3os pVrcei in quibus pyritae sulsurosi coisquuntur 46s p Vrinae hominis in salis artificiosi cossessitione usus is m. Urinae pueri impubis usus in alumis ne conficicndo 4 7 P. in auro experiendo aso m.& inde in nitro conficiendo 413 f. Vstrinae in qua argentum perpurgatur,descriptio 3so P. Vulturnus uentus 3s P.

Xenophontis consilium in re metalis

mniti quae in lib.Xn.dere Me

tallica numerantur,cATALOGV S.

inter Atameam & Pergamu 2o m. in Berimo monte zo m Carnorum 3sF m. in Carpatho monte 2γ2 m. 224 h. 43s m.

Colchorum ac 3 pCremnicii 3 p. Dippoldesualdi 246 p. Ei filiae 20 m

I aurei montis zo m. Lemni 22 m. Lusitanorum 2 s f. 297 m. 337 P. Marauiae 2 ff. 237 m. 3sFm. Meliboci montis sis f. I mis

Neu lae in Carpatho monte 22s p ad Planam Bohemiae 1 3 f a 4 P.

Dolonorum 2so m. Puteolorum Acio m.

Snebergi is p. as P. e 3 p. 1 3 P. Thasiorum is P. 66p. Tauriscorum ais fToringoruin 26irnvallis Ioachimicae as P. 63 P. Vestolatiae in ma

579쪽

ANIMANTIUM NO Alb

manice reddita, quorum author in lib. De Subterrasneis animantibus meminit. GR ADIEN TIUM

turi

eichozn Caprea raCastor piber Ceruus hira Chamaeleon Germanis est ignotus Crocodilus crocodi1 Cuniculus cunulit Dama ein genipo deo hortier vot sub siciis

Formica eims

Lacerra Chalcidica rupserabea Lacerta aquatilis misera a Lupus Wolfi

musot summo Mus domesticus maior ratie Mus Pannonicus Mus Ponticus hermictit Mus aquaticus Uas feriniuis . Mus subterraneus Ficine siὀ:m si Mus sylvestris hanniauo odernoso

nimio

Mustela domestica visci Mustela sylvestris illes 'Mυ spinimus

Rupicapra migem des hortur hii dessit bogen sciit Salamandra mola Scarabeus, de quo hic loquimur,

580쪽

Testudo litiit rore Tragelaphus bisub He

Vulpes si sis

Alauda lari

Anas i inmansueta vide et Anserim mansuetus Wildessius

Cornix brabe Corvus aquaticus masserrabe Corvus, cuius caput rubra macula est insigne holeratie Corvus nodiurnus m trabe

Alburnus missi si Asellus in Italia Asino Aurata, Venetiis Auraia

Barbus parme Buccinum,in Liguria cometo Cancer fluviatilis erebo Conger in Italia congro Coracinus Neapoli coracino Delphinus nich:shx in Idar vo

Glaucus.Globio fluviatilis M mala Hippurus Lucius hedit Merula,

SEARCH

MENU NAVIGATION