장음표시 사용
541쪽
rum purpurcarum speciminibus eandem in lateralibus segmentis tergia versationem observo, medium vero segmentum fine latescere.& elo iis lateribus brevi portione in gutturnii speciein commutarLCaeterum media laciniarum portio seu segmentum medium in albida specie ad exstantes angulos habet reflexos iobulos duos & ex medio porreelam ut in petatis aristam, illa tamen petalorum minorem. Vidi hoc segmentum etiam trifidum. Machina seminalis gentis. Capsulae seminales in quibus clavatae haerent antherae flavae flavescunt; inter has clitoris est seu prominens supra vulvam tuberculum. Observatio L. Dilute purpurea species levem gratumque odorem habet, quem minorem in alba inveni. Obseruatio II. Cum conquaeratur Illustris Vir HALLE Us, vulgarem plantam, frustra se monente, a LINNAEo ad alienissimam aliam longissumo donatam calcare reduci, etiam nuperorum scriptorum neminem, eam cognovilla, volui eam plantam, quae botanicis diversimode esset cum aliis plantis consula ct exactius HALLERO illustrata, Orchidem is A
Orchis radicibus subrotundis Iabello quadrifido calcare brevi. HALL. Orch. 1i. Orchis pannonica IV. ctius. pann. p.-his. 168. Orchis militaris pratensis. EGUI R. p. l23. T. s. F. 4. humilior. C. u. TAILL. T. XXXI. F. 3s. 36. Orchis militaria minor & minima. Riv. Orchis ustulata. L NN.
In pratis Austriae plurimis, illo supra sylvulam DdMing inter sylvulam
ct vineas; illis Bad stas, Maturbarenyibus in campis apricis montis Le pridi, qua parte moro-neo urgum itur I in pratis Ue g, in montosis sylvulae Simmeri . Vulgatissimae ct elegantissimae simul famulae radicem constitutinibulbi duo rotundi cum fibris. Scapus est spithamam, pedem altus & maior, soliosus. Folia lata S late caulem primo amplectuntur nervosa nervis aetate
542쪽
Spica plerumque brevis, S dense. Hores profunde purpurei & albidi, amoeni.
Bractere chscure nunc totae, nunc solum lateribus purpurea, caeterum ovato- lanceolatae, breves, mediae ovarii longitudinis, aliquando tamen longiores. Petala in galeam conspirantia amplam satis pro parvitate floris, quinque, externe profunda purpura perfusa sunt, qui color & in intortum ovarium per lineas abscedat: interna duo hac parte herbacea, alia purpurea; externa tria apicibus canaliculatis eriguntur S patent Sextum petatum prioribus maius, brachiis crenatis crura superantiabus quadrifidum lacteolum punctis purpureis pulchre pietum, postrorsum abit in cornu obtusium pro noris magnitudine amplum, quod e iam herbacee albescat, & hinc inde purpura persundatur. Machina prolisera Orchidum antheris favis pyriformibus; capsulis seminalibus saepe albentibus non coloratis.
io Orchis viridis. Oreliis radicibus palmatia, cucullo eminente, labello trisuleo, ealeare seroti-
formi, brevissimo. HALLE R. Orch. 22. Orchis palmata flore viridi. c. n. prod. 3 . RAT. cantabrig. P. T. Prehis palmata flore galericulato dilute viridi. LOEs L. P. 82. con. Orchis palmata ba tractites. c. n. pin. UAILL. is3. T. 3 . F. 6. 7. 3. Serapias batrastites vel myoides. Loa. OED. Flar Dan. Τ. LXXVII. icon.
In Samplant en Schruberg; in Ereynmisalpibus, etiam in humilioribus asperis Maurbath. Radices palmae duae cum fibris supenais albis. Scaptis vix spithamam altus, firmus, tetragonus. soliosius in alpina, in alia vero pedem cum dimidio habebat, multum angulosius striatus. Folia tria quatuorve infima inferne vaginis albidis caulem vaginant supremo sessili, hac lata nervosa ovata sunt. Spica non alta, bracteis & ovario ct floribus longioribus distineta. Medium fere pedem habebat in altera.
Flos viridans leniter coloratus per aetatem rubiginose purpurascit. Petalorum cxiguorum Ovario intorto sustentatorum tria sit periora in galeam confluunt inclinatam lenique purpura tam dorso, quam mar-
543쪽
gine pinguntur : interiora duo su premo subiacent lineari elliptita, di-llantia, ct haec ex albo magis virent margine purpurascente. Sextum petatum, ni sorte magis flavicet, ut alia coloratum, sed lo gius, in medio in latice eminentem aggerem S utrimque in lateribus exstructum inium canaliculum, qui in calcaris scrotum pateat, nanc, scitur. Id res la descendens ab ovario interveniente scroti rini, licet absicondito calcare repellitur, ct obliqua sedliolae in fine trifurcatur, lateralibus segmentis longioribus, incurvis falcatis, medio minori; segme is lateralia rectius dimittebantur in altera. Machina seminalis ab inclinata galea depressa, etiam per lineas leni purpura picta in arcuatis eapsulis antherag recondit pedicellatas seu stamineas, quas in hac planta Omnium optime vidi; inseriori loco fovea est, quae pro vulva sit de more gentis; θ in hac elevatis S intus flexis lateribus circumvallata curiosius Dux cst, ut pollen seminale certo devehatur. Calcare longiuscido.
ii Ornis maeulata. Orcliis radicibus palmatis; eatae plerumque solido, Iabello trifido, galea r
Orchis bulbis palmatis patentibus, cornu germine breviore, labio plano, pe- talis dorsalibus patulis.
Orchis palmata montana maeulata. C. E. Piu. 16. UAILL. Faris. T. 3I. F. P. Io. pratensis maculata. c. n. Palmata maculata & non maculata. RIU. Satyrium basilicum foemina. DOD. yempl. 24 .
In pratis montosis gramineis udis, ubique ubi in Schnenrg ascenditur, etiam ex Sa plancten HART MANNUs attulit. Radix palmata cum fibris longissimis. Caulis cubitalis S ultra itidus, maculatus, angulosus. Fosia longe vaginantia nigris maculis aspersa, longe lingulata & ad nervum obiter carinata. Bractere sub spica lanceolatae nervo carinatae, longae, quales etiam in spica flores longitudine supera lat. Hos dilute violaceus, modo etiam magis albus maculis purpureis pictus. Petala
544쪽
Atala superiora tria patentia erecta aut suberecta, medio lance lato magis, aliis ellipticis, divergentibus omnibus & antrori in obscurius cavis S maculis purpureis raris percursis: interiora duo supra machinam seminalem complicata, vidi etiam cruciata, eodem ut Priora modo picta. Sextum petatum data sauce calcareque sere ovario aequali in labellum venti Iabriforme explicatur, id dilatato fine trifidum seginenta late-ralia naaiora, oris serratis, quandoque etiam sectis instructa, medium v ro acuminatum integerrimum possidet. Nunc etiam hoc labellum vel niveum est, ut vidi in alpibus, vel saturate purpureis quasi exstantibus extra aequabilem superficiem villis per fasciculos colligatis hirtum v
Machina seminalis in longis capsulis seminalibus purpura coloratis. Hae capsulae inferne clitoride & prominente globulo altis, qui vulvae immineat, distinguuntur. Antheras clavatas virides & granulosas vidi, nec exsiliebant ex suis capsulis pressae, an erant linmaturae 7 . . Observavi, externa petata instar expansorum brachiorum patentia axillas in exstantem angulum prosilientem habere, quod in mea latissilia
in Oretis latifolia. . Orehis radicibus palmatis mule plerumque fistuloso, bracteis maximis, galea lateribus revoluta. Nobis labello trifido, medio segmento Obtuso. HALL.
Orchia palmata pratensia lausalia. c. n. vRILL. T. XXX. F. t4. Is dc Tab. XXXI. F. I. a. 3. 4. s. s. Io. OED. Fase. V. T. ccLVI. bona. a. Orchis palmata palustria altera. c. B. μαλ Orchis palmata palustris tota rubra. C. n. . Orebia palmata palustria tertia. o. B. s. orchis palmata palustria lausolia. c. u.
In humidis pratis Badis, Maurista, Rodaan, vulgatissima etiam in alpes ascendit, in prato ante Atalaridos abunde cum caule adspicam
Rassius palmato- digitatae fibris etiam superae avehe. Causis crassus spithamam, pedem altus, superne saepe coloratus am
gulosus, saepe non, semper fistulosus. Folia Diqiligod by Cooste
545쪽
Folia plurima longe vaginantia longa, carnosa carinata. Bractea per totam spicam sere cylindricam notabiles, inferiores ex medietate scapi latiores, lanceolatae ovario longe maiores, aliae decrescunt, S inter flores nondum apertos conspicue diffunduntur, sunt hae, etiam aliquando purpura persulae. Flu es in nostris non adeo magni, sed lati & sic primo aspectu facile semper distinxi, dum compressa sere supia seminalem machinam tripetalorum galea cum labello diametruin longitudinis minorem habent Petalam igitur sit premum pollice planiusculum sere, in omnibus speciminibus enteriori margine in cucullum, ut duo intima hac sua cuculli cavitate coercere possit, plicatur, quodque eo potissimum natura consilio factum videtur, ut prolisera machina, tum a lateribus duobus extimis petatis neglecta, tum a cito nimis abscedente & siissicienter deo msum patulo labello minus custodita, praesidium haberet. Phto a duo cxtima instar brachiorum expansa recta quasi aut postrorsum reflexa exeunt patula, lata, ovato- lanceolata grate purpureo aut etiam magis diluto colore pieta: qui etiam in album totus deliquescat, qualia plurima in alpibus exemplaria vidi, margine leni solum rubore persuso. Petala duo intima plicata nervo eminente laterali in anteriori ma gine e marginata descendendo sensim latescunt, donec reflectantur. Et his sere color idem. ιSextum petatum dilutius est, curtum, Ora undique circum serratum, id infra faucem angustiorem exiguam in calcar abit ovario longius S r curvum S ubi sit pra saucem latum aggerem in medio eminentem eduxit, in tres portiones manifeste divi)itur, modi a portione obtusore in valde purpurea varietate, in alba vero in alpibus ted a mediam etiam acutiorem duabus reliquis inveni S aliquantulum longiorem. Machina seminalis in thac augmentum partium habet, quod in multis aliis non observavi, nec ab ullo video animadversum; S primo quidem duae illae capsulae pyriformes, ut in aliis omnibus sursu ni latiores, deorsum angustiores, postica parte etiam sulcro itis inentur, antica etiam , clitoride aut, ut HALLTRUs vocare mavult, spina distinguuntur, & inseriori parte loco tuberculi exsectus quasi arcus est, capsularum pyri sommium apices sullinens. Sed nunc a latere huius arcus in hac specie duo
546쪽
monticuli prosiliunt fauci ad latera appositi, qui id esseere videntur, ut antherae capsulis exsilientes extrorsit in labi non possint, quanqua in late-ralia eaque extima petata hoc suum Ossicium detrectent. Caeterum simihi monticuli antheris discoid is caleeoli mariani satis similes. Autheras capite viridante pede clongato stamineo praditas in capilis vidi. Ovarium firmum intortum erat. Inter has palustres plantas in confinibus Hungariae locis lectas et gantissimas gratistima purpura ipsis perfusas petatis absque alio colore attulit GkEcso Us xi. Ultimo etiam easdem circa Himber inveni. Altitudo unius pedis, cubiti, & maior. Causis cum vaginis angulosus teistus soliis non latis, sed longi ς, caule longe applicatis & in canalem conflexis ad 3. 6, quae etiam floralem spicam attingerent. Catilem praemendo non potui fistulosum invenire. Eram alsurgetites lanceolatae, etiam purpura perfusae ovario lom
Ovarium eodem colore perlinum intortum.
Spica colorata laxa petatis ex gratissima purpura cinitescentibus. Petula lateralia duo extima elliptica ct aliquantulum concava, postrorsum ad ovarium conflexa patula. Supremum cum duobus interioribus in galeam, machinam stini- niseram defendentem, inclinans, & haec quinque subaequalia erant. Sextum petatum calcar habet satis crassum germine longius color tum : Ducem excavatam, cuius fisura duobus triangulis oppositis eidem basii insistentibus definiretur. angulis baseos trianguli anterioris iam laterales laciniae, siquidem in tres mani sumus divisum esset, defiti bant aliquantulum 'reflexae ct ellipticae. Ex apice trianguli elevabatur agger, qui mediam laciniam fornicatam magis redderet: haec pura immaculata aliis latior & aliquantulum longior in fine emarginata fuit, dum
omnes obscure essent circumserratae.
Machina staministra Orchidum, sed grandis hoc etiam habet, quod anteriori lacte in duo inflexa tubera abeat, in quibus quasi staminum
Stamina longa lutea fine antheras pyriformes, polline viridante praeditas. sustentant. Non memini me adhuc vidisse stamina adeo longa.
547쪽
Observatio L. Alba varietas ex alpibus odora fuit, purpurea ea palustris minus; habebat vero odorem aliquantulum maiorem, quam aut globosa, aut illa HALLERI, nec adeo sambuci, quam caryophyllorum. Obseruatio II. Inter maculatam S hanc lutifoliam differentias non adeo evidentes esse, tenendum. De sbliditate aut situlositate caulis non semper quaerendum, licet post HALLERUM insistat MN NAEus, non potui enim in bene multis exemplaribus se aper hanc notam invenire, nec variabilium longitudo bractearum certius dare signum potes , vidi inmaculata frequentius ovario longiores brae eas, quas multo minores tamen observavit HALLERUS.
Utrimque trifidum sextum petatum est, ct reflexa lateralia segmemta in latifolia, plana in maeulata sistum infidam notam constituere valent, Iicet aliter contendat LiNNAEus, dum in latifolia non semper reflexa sint, & in maculata hinc inde deprehendantur. Nec id, quod de his sedimentis memoriae HALLEsus prodidit, dein etiam L INNAE Us assumpsit, in omnibus varietatibus lacile verificaci potest : medium enim segmentum aeque acuminatum in latifolia ac in maeulata visitur, S in utraque planta haec circumserrata sunt; ut igitur compulsis omnibus horum Clarissimorum Virorum observationibus id unum differentiae supersit, quod in larifolia sbium lateralia duo extima petata sursum flexa patula sint, stipremo cum duobus intimis cucullum saciente, contra vero in maculata, dum cum duobus lateralibus extimis etiam supremum erectum roclinatumque sit, haec differentia ut distinguantur, anne sufficit λ non recordor, an in extremitate supremum solium cum lateralibus externis aeque plicatum S in uncum cavum flexum sit in maculata, ut est in lut folia, sed credo, me recte meminisse machinam stamineam differentiam dare clariorem, quare ex hac, si resiste memini, ct obtinet, disserentia potior petenda est. Et nunc sincerus fatebor, me maiorem omnino i
venisse diversitatem inter angusti liam palustrem late purpuream, quam quidem inter latifoliam 9 maculatam, dum S petalorum in palustri nat ra nimis coreacea, qualis illa gladiolorum est, minus camosa, sungosa ac illa matulata sit distitvstissima ; quare etiam definitiones admittere non
potui ct alias seci faciles quidem S omnibus sere admissas; potuissein sorte latere certiores ex machina prolisera, sed, quod longe essent difficiliores, omis, obsim
548쪽
Observalla III. In illis speciminibus, quae in prato Arhersdorst' legi, erant radices semiseniorales, quasi genitalia referentes, habebantque in dorso sit nilia exorientia semora, sed indistincla adhuc. Priora seniora sunt in anteriora conflexa, non aliter, ac si homo sedcret, & in longos
Causis admodum soliosi vaginati certo sungos crepitantes, compressi. Folia insima lata S longa alia vaginantia amplexi caulia sere, ct cordato- oblonga, ipsam spicam sere semper attingentia, quandoque etiam
superantia. Brama inter spicam cylindricam coloratae longae, lanceolatae. Spica purpurea, non odora. Petala tria sbium in galeam conspirant, medium scilicet & duo imtima, quae in hac specie satis lata fiat. Duo extima lateralia revoluta sunt, ct quasi alas duas machinae faecundanti superpositas constituunt; sunt caeterum interiori parte maculis purpureis prosundioribus picta.
Sextum petatum ex calcare conico germine minore ortum, ex amispla satis fauce margine reflexo undique dimittitur, lineis, punctis, &arcubus pictum, non latum, sed plicatum dentatum, non seclum, nec trifidum, tamen quandoque plicatum, ut trifidum esse videatur, quod tamen non sit, dum incisum videri non potest, finis eius reflexus est. Machina foecundans, quasi ex perpendiculari erecta colorata, cucullos duos de more sustinet, in quibus stamina flavicantia antheris granulosis viridibus. Fovea unguentaria quadrato-Oblonga est, margine u dique purpureo. Observatio L. Multum sane recedit a prioribus meis, sic ab HALLERIANA descriptione, an nova species λOreliis impudica. Orehis radicibus impudleis fissis, caule fistitioso, bracteis maximis, labello picto dentato integro', ita ex duodecim speciminibus. Otehis radicibus palmatis, caule fistuloso, bratteis maximis, labello trifido, serrato, medio segmento Obtuso HALL. Orch. 23. non convenit radicibus piamatis, labello trifido. Orehis radicibus sub palmatis rectis, nectarii cornu conicor labio tritobo, laiateribus reflexo, bracteis fore longioribuα LaNN. Oriar. 2 t. nec haec radicibus subpalmatis minus adhue rectis, cum semper horizonti parallela.
549쪽
STIRPIUM A Us TRIA CARUM erura se morum sint, tum nec labium tritobum est. Nota Iati taliae LiNNARi subiecta exacte plantae nostrae convenit. - Petala duo later Ita sursunt reflexa: tria vero eonniventia. Nectarii labium lateribus reflexum. Caulis fistulosus, .
Observatio II. Caeterii in lati soliae merito coniungit incarnatam Ssa Huiuam HALLE Rus, dum inter has certi limites non sint, ct dum lam-
bucina saepe inodora est, licet ob odorem dillincta fuerit S sic nominata.
13 Orchis cimicina. Orehis radicibus subrotundis, galea connivente. labello trifido reflexo. HALM
Orch. 19. e re nato. Li N. OEDEa. Fas. IV. T. CCXXIV. Orehis odore hirci minor. C. B. pia. 82. UAILL. 149. T. 3L F. 3o. 31. 3M MALL. iteri hirc. 7. melius odore cimicum.
Orchis flore parvo viridi parpureo. Riv. bene. Tragorehis minor flore su Iiginoso. RAv. hip. Tragorchis minor de verior Gemmae. Lon. icon. 77. β. Orehis odore hirci minor spica purpurascente. c. s2.
Provenit in Brader & montosis Doraban prati . Radix testiculi duo. Causis rectus ab imo ad summum soliosus, soliolis vaginantibus, tandem in bracteas itutis, caeterum angulosus pedem S ultra altus. Bracteae florales albidae viridi linea percursae, lanceolatae, orarii longitudine. Spita longa florum numerosorum, primo ex viridi colore tristium, sub sustorum, dein vero in suscum S ustulatum degenerantium, cimicis
Flas primo a si istu duobus Plum petatis compositus videtur, Ga
nempe & harba, cum galea quinque exstirgat circa stamineam machinam conflexis petatis. Tria exteriora duo interiora abscondentia ita se habent, ut sit premum aliquantulum latius S concavum anteriori facie in mucr nem abeat: lateralia duo exteriora ex ovatis elliptice lanceoleolata sub concavitate supremi conste flantur, recipiantur conniventia, aut etiam a latere accedant, quasi in crena supremi articulata nexaque; haec in nostris crant pura, rubiginoso - purpurea. Duobus lateralibus ablatis conspiciuntur duo interiora; haec oblonga, concava, apice cava magis vir, dant & cum supremo caput aviculae constituunt.
550쪽
Labellam ad fauces albidum, purpureis punctis pie uin, admodum elevatum tota circumferentia subito contra ovarium di inissum, ut omniano bene HALLE RUs notaverit; tabellum totum contra calcar & ovarium retrogradum esse, ex hacque nota iacile dignosci. Ipsum in tria segmenta lectum est prosunde colorata & quali ust lata; suntque lateralia duo dentata instar alae expansae, medium fine I tescens tridentatum, aut argute crenatum cum uno in medio dente magis prominente vidi, haec enim ipsa multum variant. Machina staminea gentis galeam satis bene repraesentat, cum in summitate exstantem aggerem viridem habeat; caeterum rubiginoso - purpurea est, ct fornicem apicularem longe supra foveam unguentariam exstantem, quae ostium ovarii protegat. Stamina ct antherae flava sunt. Calcar est ovario minus, conicum, iuxta id descendens. Ovarium intortum rubiginoso - purpureum.
i Orchis Morio. Orchis radicibus subrotundis, galeae petatis lineatis, labello trifido crenato,
medio segmento emarginato. Orch. I 6. Orchis morio semina. c. n. VAIL L. T. XXXI. F. i3. 14. bene a GUI R.
T. XV. F. 7. Orehis bulbis indivisis, labio quadrifido crenulato: eornu obtuso, petatis
omnibus conniventibus. LlNN.Dec. 16.
In pratis sylvulae Galterhostet, Piueseinstost, ct alibi frequens. Radices testes duo, basi aliquando conoidei superne fibrosi; quandoque minor unus alterve adiacet. Gulis vix spithama longior, superne saepe coloratus, multa alis titudine vaginatus. Folia infima, quatuor aut plura, carinata in rosulam expansa sunt, his alia insistunt a caule modice absedentia, dein vero adhuc aliqua ca lem investiunt. Bractea coloratae, purpureae, longae laticeolatae germina colorata, quibus circumvolvantur, sustinetit. Flores ex purpureis, aut ita variegati, ut ex obscuriori purpura eum intermixto herbaceo colore c0nssent.