장음표시 사용
61쪽
eorum genuino nitatur fundamento, non satis constat. Historicus. Minime vero concedendum est Italis, ut Nationi Germanicae hane inventionis gloriam eripiant. Incisio in tabulas ligneas artis typographicae in Germania inventae foetus est, quod antiquissimi codices non pauci Norimbe gae, Augustae, Scalibi Seculo XVto impressi, Schac arte incisoria ornati, satis testantur. Cupri &incisionem &erosionem Itali frustra ab Andrea Mante na & Francisio Parmesam inventas gloriantur; Germania enim ante utriusque horumnat itatemMartim Sch umi &ruberti reri in utraque arte Opera orbi e Osiuerat . Curi Vs. Recense, quaeis, praecipuorum artificum, tam Veterum, quam recentiorum opera, quae hic tibi curiosiora visa νε Sculptor. Multitudine obruor, oc multa licet referens, vix tamen initium rei traderem ; quaedam tamen referam,
obsequium jussui tuo praestiturus. Nihil mirabilius visum, quam unde hic tanta antiquorum operum copia confluxerit, quorum plurima & curiosissimorum artis hujus inquisitorum diligentiam fugiunt. Vix aliquid AH. Dureri artificiosa manus, sive ligno, seu aeri incidit, quod hic non appareat 3 nec desunt Martini Schoenis, primi omnium Chalcbgraphi, labores. Figurae ligno insculptae DL sie lini, exactissimi
imitatoris DUreri, Sculptaarae Lucae Leudensis, Alberti Aldgnasii, Bartholomaei & Johannis Sebaldi Bohmiorum,Alberat intorseri, Geor gu Pensi, Jacobi Bin ii Sc Virgilii Solis copiositus hic asservantur; imo nec Jacobi Brouameri opera desunt, quae maximus Chaucographorum indagator Dachimiu a Sanaenara se non vidisse conqueritur. Vix verbis exprimere valeo, quantum me Monogrammata Artificum antiquorum delectaverint, quibus fere singuli nomina sua indicarunt, vel etiam alia Signa, inter quae Lucae Crauata, Serpens alatus eminet, inter haec cimelia isse videndus. D a P
62쪽
Pictor. Non Sculptorum modo, sed & Pictorum evcellentium memoriam hic conservari forsan Observasti, utrorumque itaque ratio tibi habenda . , Sculptor. Est, ut nosti, ars nostra, vestrae imitatrix, nec aliquis nostrum erit, qui artis vestrae Principes non maXi, mi faciat. Sed quod temporis spatium suffecturum putas, ad capienda eorum elogia, qui operas suas huic Thesauro contulerunti Dies deficeret, antequam vel sola nomina satis
Histori L Reser, si placet, ex praecipuis quosdam, imo ne tibi in tanto numero electio gravis sit, nationum differemtiam observare poteris. Sculptor. Seculum antecedens initio suo in Italia Rapha lem Urbinatem, Antonium Corregiensem mirabatur; ipse ego monumenta horum copiosa hic miratus sum. Lumina artis
Pictoriae, quae circa medium Seculi XVIti simul Italiam illustrabant, plurima adhuc in operibus suis hic conservatis sub
ronensis, Sc qui Seculum nostrum fere attigerunt, Jacobus Palma, Venetus, Jac. de Ponte Bassano, Psiphus Arpinensis, Pa Farinatus, Annibal Canaccius, aliique non pauci. Adsunt& celebria Seculi nostri quaedam decora, Guido Renus, Bononiensis, Petrus Testa, infelici exitu & arte sua indigno Tiberi submersuS, Petruae Berettinus, CortonensiS, Francisius Albanus, Bononiensis, aliique quorum opera aeri insculpta curiosum Spectatorem mirum quantum assiciunt. Nec est, quod Sculptorum Italorum artificia desideres, cum Martii Antonii, Imitatoris Diireri non infelicis, Julii Bonasonii, caeli & artis sua. vitate celebris, Parmensis, eruditione clari, Fonnanae, Veronensis, Philini Thomasini, Iulii Sanutae, 'Petri S netii Bartholi, Ferdinandi Bertebi, Ph. Jacide Rubeis, Caroli C fli, Stepbani dela Beati, aliorumque non paucorum opera copiose satis appareant. Hi
63쪽
floricus. Qios vero Gallicae nationis artifices hic o servastir
Sculptor. Ex Pictoribus optimorum Bernardi, Caroli Brmnii, Nicolai Pisonis, Job. Cossieris, Samuelis Bordoni, Nicolai Pus mi , Ipraesis Syoestris, aliorumque multorum opera se pere et ae delineationis artificio commendant. Ex Sculptorum operibus Nicolai Perialii, Cornelii Galli, Job. Morini, Sc aliorum Campi Sylvaeque admiranda suavitate insignes, Greh. Laire sit, Job. Potrii & Gregorii Hureti, Sacrae Profanaeque historiae artis persectione mirabiles, Iacobi Calotti, Abrahami Bossii , &aliorum absoluta erosionis specimina; Francisii & Nicolai Pol liorum, Nicolai Bonartii, multorumque aliorum periucundae imagines Spectatorum oculoS alliciunt A.
Historicus. Belgicorum artificum hic sine dubio non
exiguuS numeruS erit Z Sculptor. Tanim certe, ut reliquorum omnium copiam longo intervallo post se relinquat. Antorpia sola provocare reliquum orbem valet, cujus artifices hic ingenti numero in operibus sitis se spectandos praebent. Petri Pauli Rubenis miranda specimina hic aliquot volumina complent i Amtonii de Dyk, Martini de mos, Bartholomaei unaveri, Gerhardi Se- geri, Iacobi Iordani, Iacobi G Gyn, En mi mugini, H. Contolao, aliorumque inventa naturae aemula hic copiose oculisse insinuant; hiic Pauli Hii Sc Jacobi quieriivarumque jucunditas, hic Adriani Brorueri & Petri Brevelli inter rusticos nati actiones rusticorum mira arte expresta, hic Davidis Tenierit industria collecta variorum artificum Spezimina apparent. Quid de reliquis, quos Belgium copiose satis obtulit, dicendum Z Huberti Golati, eruditissimi Pictorisci Sculptoris ubertas, Rulandi Saver jucunditas naturae, penicillo expressa, Pauli Moreessenii Petri de maximae artiS minutiae, Davidis se nucumis delineationum elegantia, Abrahami Dispenbeckii Sedus sitaS, Anabamimoemara
64쪽
floridissima artificia, aliaque plurima admirationem merentur. Rembrandi de Rhyn Opera, contra artiS fere regulas
miri per ectionis laude digna, aliquot horarum contemplationem poscere Videntum. Hector. Optime mereris de artis nostrae Principibus, Amice, quos sedula hac recensione dignos judicasti. Adde Jam tuorum artificψm laudes, non minori admiratione
Paucos certe Orbis vidit, quorum hic memoria non extet. Diu me detinuit Mootit Bronti summa in AN boribus montibusque exprimendis suavitas , linearumque subtilitas; Jacobi Matham Sc Job. Sanredam in affectibus exprimendis felicitas, Pauli Pontis, Mi . N alis, Luca Vorsermam vi, Petri H Dde, HenrisimVHi, Job. Sommori , BOVisertiorum, imultorumque aliorum opera laudatissima, hic curiosissimo cuique satisfaciunt. Quid Corn. Muemari S . Antonius Waleriso in eamporum aedificiorumque delineatione, a id olaus SQ Corneliis Histheri, quid Friderisus istius , aliique variarum rerum designatione praestiterint, Optime videndum. Assiciunt praecipue Speeimina artis jucundiSsimae, quae inverso umbrarum ordine nigro fundamento candidas imagines imponit, curiosorum oculos, quae hic Guil istantis, Butelingit, Petri Schen ii alioruatque artificiosa manu facta, copiose satis exhibentur . Histori . An vero in tanta Artificum copia nihil gloriae Germanis nostris relictum est y Pictor, Lucent hic copia minime contemnenda Artis nostrae ex Germanis Lumina; eX quibus praeter supra lauda tos , CGNachim , aliosque, hue Job. Hostinium, Iob. Aquignunensem, Cr. 'i'um Passatam eum Magdrima filia, multosque alios in operibus suiS vivere deprehendi. Idem de Iob. Festat , Adami Usheimeri & Iob. Hemini Schon laeti artificiosis
65쪽
Suruarietis & prae caeteris Ioachimi a Sandrari opera, hic copiose videnda, quosvis exterorum labores si non superant, certe tamen felici jucunditate aequant , Sculptor. Nihil praerogativae exteris relliflum erit, si id, Sc phaelis Sadurorum, Barthosomai A Lucae Rilianorum, Georgii Andreae molegavi , Melchioris Knsilii , Jeremiae GHi, multorumque Germanorum Sculpturas omnibus numeris absolutas intueri placebit. Solus omenet. Hogar , Boliemus, aeris per aquam fortem erosione, cujus copiosa Specimina
hic apparent, omnes alienigenas longo intervallo post se reliquitas
Curiosius. Restat, ut ex Te quoque, Amice, qui fingemarum ex Varia materia imaginum artem calles, audiamus, an Sc plastice aliquid Cimeliarchio huic contulerit rmastes. Non pauca certe, quae licet artium harum igna
ris sorsan parvi videantur, iudicioso tamen Spediatori haudeXiguam Voluptatem creant. Licitum autem erit sub plasti ce in antiquo sensiti accepta intelligere non modo artem ex cera, luto vel metallo imagines fingendi, sed& ex ligno, ebo re Scalabastro icones exsculpendi; quae artes ex delineationis promptitudine natae nexu armori cohaerent. Cum an tea, Amici, Heroum Vultus penicillo adumbratos laudare-tiG taeitus mecum pensitabam, annon eosdem sive cera, sive metallo expressis ars mea felicius memoriae commendave rit. Non hic prolixa verborum ambage demonstrare nitar, Plasticen, materiam solidam, ad vultuum corporumque smmilitudinem expoliendo, naturam accuratius imitari posse; hoc tantum in praesenti referam, me inter Cimelia Bibliothecae laudatae multa & eximia artis huius specimina invenisse. Vidi Thecas ao. e corio duetibus aureis eXornato, quae imagines e cera fictas vultuum similitudinem summa Suavitate reserentes in se continent, quarum plurimae ad Aulam Gabaicam superioris seculi spectant. Hic Henrisum II. Regem cum
66쪽
cum Fratre Carolo Aureliane , & quatuor filiis Francisco II. Carolo M. Henrico III. Sc mncisio Asenetorio spectare licet; hic illustres Foeminae thisina in dicea, 4. Filiorum jam citatorum Mater, Maria fretana, Regina, & Maria Scotiae,
exitu infelix aliaeque apparent. Videntur & Cardinalium
fli, ipsius etiam Clementis Maro ii, & aliorum Vultus, affabre elaborati. Imo & hac arte effictae quaedam Theologorum Evangelicorum facies Martim Lutheri , Philini Melanchthonis di praeςipue Polonis Spectatorum oculos oblectant His ricus. Vidi capsulis ligneis inclusam plumbearum imaginum copiam , quam etiam ad artis tuae effecta pertinerς puto. Hastes. Recte mones, hoe est amplumsatis rerumς riosissumarum penu , Vix minori jucunditate, quam vestra Pictorum Sculptorumque opera ab artium harum gnaris aspicienda. Trecent S. 17. Signa numeravi e plumbo fusa, tantam Symmetriae artisque persectionem prae se ferentia, ut vix eorum aspectu ςuriosi saturari queant. Inter quadraginta δρ 7 Heroum simulacra eminent Caroli V. Caes. Philispi II. Hispani filii, Ferinandi I - I. imperatorum; Sigismundi Augusti, Poloniae & Erici Sueςiae R gum effigies. EmoetasPhio erat SisTussit, Alexandri, Frau-ςisici Sc Cosmi V. Medipeorum, Octavi Parmensis, Alphons Fe xaries iis , aliorumque multorum ducum Heroumque i nes oculus oblectant; pr*cipue Turcorum flagella Dbann. de
alet te, Mallensitum Magister, Andreas Doria Genuensitum restit intor hiς sese spectandos praebent. .id de a. Foeminarum
illustri'miconioq*, dicendRm, tanta artis persectione, tanta oris memhror Imque istavitate φlaboratis, ut animum oculosque hispensos tene'nt. Digna essent jucundissima artis spectacula, qVorum Catalogum referrem, sed auribus fomsan audiendo sessisparcendum censeo, Paparum, Cardina-
67쪽
Fum aliorumque Virorum literis aut Virtute illustrium quinquaginta & novem Capita adduntur recensione dignissima, nisii eadem mihi causa silentium imponeret. Sed ignoscite,
quod artis admiratione ductus tacere non poSsim, centum triginta Sc novem Historiarum tam sacrarum, quam profanarum Fabularum & Emblematum curiosa Cimelia, magna ex Rufi Vicentini artificiosa manu jam ante ce tum & septuaginta annos elaborata, in quibus haud scio, an
artem magis an inventionum acumen aut Lemmatum semsum mirari debeam,.
Historisin. Memini me vidissse inter alia Carolum Vtum equitantem a Virtute praevia ductum lemmate addito: Maj na sequentur. Sustinet Hero Leandri fluctibus suffocati co pus sinistra , dextramque ad caelum protendens , clamat: msa Culpa Lamens Amor durissimae rupi insistit, lemmaque adscriptum est: Nipedem tosi , Hruam: Virtus hilari vultu morti obviam procedit, Verbis additis: Mibi non dominab ris. Taceo alia&copiosissima, & jucundissima, Tibique. Amice, plura forsan artis tuae relaturo non impedimento esse
Hasies. Multa essent accurata relatione digna, nisi me copia & prolixitatis taedium impedirent. CapudLini eX aere fusium , genuinae antiquitatiS OpuS, SALVATORIS e cruce pendentis, altera quidem ex ebore, e succino altera, emgies, affabre elaboratae, infans e Corallio sculptus, copiosae metalliis rum imagines, lignum exiguum subtilissima sculptura multas Icones sacras cum Crucifixi essigie repraese tans, aliaque multa referri possent, sed finis tandem sermoni meo imponendus erit. Forsan haec non sine multorum taedio retulimUS. Curiosius. Ars non habet Osbrem nisi ignorantem. Benignum. Vel unius prudentis de artium effecta dijudicare scientis judicium potius nobis sit Omnium eorum reprehemE sione,
68쪽
sione, qui elegantiorum literarum nomine superbientes, partem eam quam possiident eruditionis, in sordidae artis quar-ssum mutant, omniaque lucro unico metiuntur. Addite quaeso, si quide cyriositatis ; n0stras nunquam fatigare pota
Pictor. Nihil adderem, nisi Germanus Vratistaviae Decor, Georgii Schobelii a Rosenseld cura & sumtu quondam adornatus sine culpa omitti non posset, cujus totum apparatum, pietum, sculptumque haec Bibliotheca ostendit. Sunt scit. Patrum Patriae, Senatorum scit. urbis hujus inclytae, ex quibus quidem non nisi duos hodie coelestis misericordia in bonorum solatium stuperesse sinit, 23. effigies, Georgii Scholitupenicillo pi star, adjunetis Tabulis aeneis viginti & . Phil. Kiliani manu non incelebri sculptis; quae Cimelia quilibet boni Patriae cives non sine delectatione contemplantur, Virorumque optime de Patria meritorum memorias sic conservari
Sculptor. Nec minorem laudem meretur Tabula aenea lata satis Davidis Connad ante annum huj us Seculi so. facta,quae 27. areolis plurimaS historias sacras a Creatione ad extremum judicium solis punctis aeri incisis suaviter Sc artificiose expre fas monstrat, jucundo sane pro artium harum cultoribus spectaculo. Imo nec Specimen Sculpturae & Typographiae Chinensis tacendum esset, quo tota vitae SALvATORis nostri Historia multis integri Libri foliis expressa sistitur, supposita ubique singularum tabularum explicatione Chinica. Curiosius. Fateor, Curiositati meae non parum satisfiecisse vestram in recensendo disteritatem, quam debita gratiarum actione excipio, meque ad reciprocam officiorum promptitudinem vobis offero. Non diutius hic morari vos audeo, aliis forsan negotiis intentos, de novi. tamen imposterum conventibus mihi gratulabo .
69쪽
Historicus. Vale, Vir eruditissime, nostrosque in recensendo defectus in bonam partem ducas. Pictor. Vale, Patrone, artesque nostras, ut hactenus, tibi comendataS habe .
Picturae . m Tos certe poterit peritus orbis
Nunquam credere laude digniores. V Ecquis ferrea scalpra penicillo Docto, nexibili, expeditiori
Praetulisse velit φ Nee imperita Tantum plebs erit inscia, ut colores Non praeferre sciat venustiores, Seu nigris modo lineis, polito Seu trunco, lapidique laevigato. Sculptum. Esto, judicium imperitiorum Partes praecipuas tibi referre; Esto, luminibus tuus colores Incautis melius placere posse. Decretum potius peritiorum, Quam sententia plebis aestimanda. primum rude seculum paravit, Et simplex status orbis expolivit. Ast, me dum genuit peritus Orbis, Miranda ingenium valebat arte. Jam quae, turgida, praeserenda censes An, quae tempora docta praepararunt i
An, quae simplicitas inepta gignit tPlastice . Me non barbara, non peritiorae Unquam lumina, digniorst cultu Privarunt. Neque comparanda vestris
70쪽
Nostra meomia laudibus. Fugaces orbi divitias parare, chartis Infirmis, tabulisque comprehensas, Res est scilicet aestimanda parvi. Ast aeterna paro; nec ipsa mordax Longi temporis hic valet potestari Sculpo marmora duriora, longum Quae frustra stuperare tentat aevum. Fundo duritie metalla forti
Contemnentia temporis valorem. Pictura . Frustra dicitis. Haud nocere vestra
Haec jactantia laudibus valebit, Quas antiqua mihi parat venustas. Esto, secula me dedisse cruda ;Me tempus, genitam prius, peritum Docta sedulitate perpolivit. Sculpt. Si te scilicet invenire proritas Sors cauti valuit benigna secti:
Quid non addere jam disini himet
Inventae valuisset illud aevum tμ α δ Et tu perpetuum, superba, frustra Jactas artis opus; cadunt metalla;
Saxis, marmoribusque mora paratur. Scriptura. Non tantum est, vario colore formam
Veri sistere corporis. Sed artem Contemplare meam; nigredo sola Veri corporis exhibet figuram; Solum lumen imagines & umbra Sistunt; ingeniosa linearum Miras mixtio perficit figuras. Pictura . Umbras sistis imaginum, nec ipsas