장음표시 사용
431쪽
6 ANTI A O T A. ut adhibeantur illa remedia, quae Medicini
observavit valere in sanatione talium morbo
rum , qui similibus effectis se distinguebant.1 116. Si cognoscuntur Venena si l22. .ὶ applicata, vel applicanda, corpori, tum vero opus erit illa medicamenta adhibere, quae habeant praesentem, promptam , Vim eneria vandae malignitati illi cognitae; haec autem sunt quam plurimum opposita malignitate va lida, ideoque nocitura corpori omnino, nisi illud prius venenum adesset. II 27. Unde cernimus veneni indolem
cognosci quidem ex historia Physica , & Medica venenorum; ut 8c ex scientia Mechanica ; tum ex Chemica; denique etiam ex Ana. tomica essecta exhibente. Atque Scientia hinc nata hic indicat.
O 28. Atque ex illa habita indicatione
Ii 27. scitur remedii correcturi materies, praeparatio, dosis, applicatio, moderamen. Ii 29. Primaria autem & sere communia, contra omnia ferme venena , Antidota, quae ideoque summi sunt usus ubi cognoscitur venenum datum, sed ignoratur singularis ejus natura, sunt haec praecipue: A qu sincera, calidior paululum cruore nostro salubri , assitim, subito , diu, ingesta, injecta; applicata ; tum lixivium leve ex aquλCOmmuni id sapone veneto , simili copi/, m*do, tempore , usurpata ; aut aqua sim
432쪽
ΑNTIA OTA' irplex seponacea facta cum Oxymelle similivsu adhibita ; olea blanda, recentia , pressa ex lenibus, pinguibus & farinaceis, seminibus, statim, multum, diu hausta, injecta,
applicata, vel sim lia ex oleo animalium recentium cum multa aqua subito decocta; tum plerumque in multis celeribus Acetum; denique dc Opium. Generale autem antitoXicon prophylacticum nullum omnino: Cognoscitur hactenus, quin & repugnat tale esse. II 3 o. In dandis antidotis singularibus surrima prudentia opus : quum enim haec polleant singulari virtute corrigendi hujus, illiusve veneni tantum, habent ut plurimum violentiam aeque magnam , Vel majorem , ac est illa, quam debellant. Ideoque haec simul concurrentia in corpore, se mutuo destruunt, inertia evadunt, nec multum nocent : si vero adsunt solitaria aeque noxia saepe deprehenduntur, ac ipsa Venena, quibus domandis exhibentur. a I 3Ι. Antidota autem haec omnia sive universalia si 110. . sive singularia si 13O. , fuerint, possunt,dc debent, ita praeparari, applicari, dirigi, ut apta sint cito perpetuo, intactis suis Viribus, pervadere ad illa loca, in quibus haeret virus, atque ibi illud domare : debet ςrgo intelligentiae Medici semper praesto estu LlRssis , quae complectitur omnes diversita-ις, δpplicationum, quae primariae sunt deris
433쪽
suffumigium ; vapor siccus, Vel humidus ἰad pulmones ; Haustus; Clysma; Epithema;
Balneum , Fomentum Injecta in uterum, aut in vesicam, fauces, &c. Oῖα, Venenum susce tum expellitur ex corpore I. minuendo resistentiam eo loco, per quem tutissime expediri queat, ubi mi nus nocet , ubi exitui proXimum habeturi, ubi viscera vitalia minus laedit; tum enim vi Vitae , vel Medicamentorum , eo pelle
tur , ibi expolletur. Id fiebat olim mirabilitum habito, jam industria Rhedi facile imtellecto, suctu Marsorum , dc Psyllorum;
hodie per cucurbitus magnas, Validas , cum multa flamma applicatas , saepe renovatas per fomenta tepida & valde emollientia; per hirudines ; scarificationes ; frictiones; calores Emplastra. Σ. Attrastione magnetica, qua corpus vi singulari trahens venenum, aegrum liberat , ut de carne venenatae bestiae, de lapide Cerastis, calculo serpentum, dc similibus, narratur. 3. omni medicamen to validissime diluente, & movente; qualis sunt vomitoria citu, purgantia celeria, se
tissima sudorisera , & forte diluentia diuretbca. Unde Diascordia , Mithridatia, The
riacae , Orvietana , Consectiones optatac, Prosunt, quibus tamen minus tuto fides adhibetur ut universalibus vel TherapeuticiS,
Vel Prophylacticis, inlidotis. 4. partem N i
434쪽
ANτΙΔ o TA. I9re affectam quam Ocyssime auserendo , ne sincera trahat, quod caustico ex serro igniato optime fit. 1133. Symplomata saeVa Venenorum es sectus jam sensibiles, juxta doctrinam pathologicam non dissiculter reducuntur in suas classes ; tumque poterunt curari ac si
essent morbi quidam singulares ; de quibus
postea agetur. ii 3 . Corpus munitur contra Venena applicanda inprimis i. usurpando largiter antidota generalia , & singularia , quae modo tuta sint , si prius cognoscitur indoles ejus toxici , quod praevidetur applicandum. Σ. partem corporis , cui metuitur , inungendo iis , quae leniter oleosia. 3. omneS Partes corporis retinendo in perspiratione aequabili : sed nullum tutum hic universale cognosci jam dictum. 1129.), licet jactentur
ΙΙῖs. Quae autem de venenis hactenus si,19. ad ii 3s. dicta, similiter intelligenda sunt etiam de peste, contagio, & aliis. Videntur autem optime dicta intelligi ex subsequenti praecipuorum toxicorum & antidO-iorum serte nona inepto compendio. ΙΙ36. Enimvero I. nonnulla Venena posisent referri ad acria manifesto , sed ita ut Rcrimonia singularis sit, & tamen phlogisti--δ, Caustica , gangraenam creana , putre
435쪽
42o ANTIA I T A seciens: talia sunt primaria. Cobaltum. An funicum Citrinum. Arsenicum rubrum. Ar senicum album sublimatum. Reaigar. La pis Armenus. Lapis Laetuli. Haec applicata
interne. CX terrae, inflammant, erodunt, dolores , ardores, siccitates , primo in primi; locis laesis, mox in toto corpore, eXcitant hinc ori, saucibus, oesophago, Ventriculo, intestinis , morbos acutissimos inflammato. rios creant; nauseas, vomitus, dysenterias,
choleram, Ileum, inflant; palliditatem lividam producunt; inde vertigines, convulsio. Des, mortem , aut haC eVitata , pallorem, paralysin, contracturam. Indicant Aquae tepidae , acidiusculae, mellitae, copiosum, diuturnum, bibendo, injiciendo , balneando , usum promptissimum. Si vomitu, ecat 'o , rejici potest, eo melius, & magis repetendum. Jura pinguia, lac, olea, oleosa,
butyrum , prosunt. Deinde requirunt usu diuturnum laxantium, mollium, pinguium, acidulorum , tam ingerendo , quam balneo
Ι137. Ex vegetantibus similia sit 36.)sere sunt, Aconita. Anacardium. Anemone Apium risus. Apocynum. Arum. AZedarach. Catapulta. Chamaelaea tricoccos . Cha maeleon niger. Clematitis: Colchicum. CO rona.imperialis. Cyclaminum. Dracontium
436쪽
Laureola. Mezeraeum. Mel venenatum.
Napellus. Nigella Sylvestris. Oleander. Ra-
nunculi. Ricinus. Scammoneum. Semina oleosa, diuturna corruptione acriter rancida
facta. Tithymali. Thapsia. Horum effectus fere similes ac modo dicta ii 36. ; quinta indicatio perfecte eadem. II 38. 2. Alia violenta quidem sunt icacria Venena, ita tamen ut simul quasi viscosa , in ventriculo haerentia , & singulari
modo cerebrum , nervosque , inde assicientia : ut sunt Chrysomela. Cicuta major, minor Petroselino similis, aquatica Gesneri. Huc ob aliam causam reser Crocum. Datyra. Hyoscyamus. Nux vomica. Oenanthe apii solio, succo viroso. Opium. Solanum Nelanocerasos. Hinc vertigines, scotomiae, deliria, surores, nauseae, vomitus, dysenteriae, convulsiones horrendae , apoplercia, mors.,Indicant praesentissimum usum promptissimi vomitorii ; aquosa oleosa, mellita, acidula, ingenti copia ilico ingerenda, assidue repetenda , per clysmata , balnea, po tus. Sedato morbo sudorem per Theriacatio sortem, & saepe repetitum. Tum diactant mollem, & tenuem. k39, 3. Sunt venena acria manifesta aciditate ; ut nempe α. Spiritus Salis. Spiritus Nitri .QAqua regia. Aqua sortis. Spiritus
437쪽
4 22 A N Υ Ι Δ Ο T A. sulphuris. Spiritus vitrioli. 8, eadem acida unita metallicis corporibus , dc hinc validis sima, ut sunt solutio Auri, atque ejus Crystalli. Solutio Argenti, & ejus vitriolum, lapisque infernalis. Solutio Cupri, atque inde sal. Solutio argenti vivi in Spiritu nitri, salis , Aqua forti . Aqua regia , aut ejus
calcinatio cum oleo vitrioli ; & hinc natus Mercurius praecipitatus ruber, albus, viridis; sublimatus corrosivus dc dulcis; calx, turbith. Impraegnatio antimonii cum aqua regia, & hinc calx escharotica. Ab his nascuntur sapores horrendi , foetores acidi,
inflammationes , erosiones , escharae gangraenosiae, nauseae, Vomitus, dysenteriae,
Cholerae , tormina atrocissima , cardialgia, Iliaca, colica, tumores ad sandulas, cadaverosus foetor , salivatio , syncopae, mors. Petunt haec dilutionem per aquea; obtusio nem per olea; inversionem per lixivia sapo-nacea , Vel leviter alcalica ; absorbentia soriissima acidorum; deinde vero , impetu se dato, frequentem usum olei, juris pingui ,& similium emullionum.
II 4O. Tum 4. alia venena acria manifest0alcatina cognoscuntur; suntque cineres Usto
Tum Vegetantium. Alcati inde factum; idem cum calce saxi usti igneum redditum. Ova, humores, caro , omnino putrefacta ; sal ς
inde separati; iidem ignei facti per sublim '
438쪽
nari, Creta, ferro , &C. haec autem creant citissimam, violentissimam, igneam, inflammationem , erosionem , Sangraenam, dolores urentissimos ubique , sitim immanem, convulsiones, febres acutissimas , foetorem cadaverosum, dissolutionem intimam humorum , putrefactionem horum & viscerum mortem. Petunt autem ad curationem dilutionem per aquosa laxantia ; obtusionem per oleo sa , pinguia , terrestria pinguia; inversionem per acida diluta , volatilia, facile mobilia ; deinde diaetam diuturnam ex acidulis, oleosis, emollientibus.1I I. Et s. quaedam habentur acrimonia singulari saepe lethalia, ita tamen ut illa acrimonia vix se manifestet alio , quam deleterio in homine , eflectu. Aes . Aeris calxusta. Aeris calx per Corrosiva. Aeris flos. us squamma. Antimonii crocus. Ejus calxustulando parata. Ut & vitrum hinc taetiim. Flos Antimonii sincerus solo igne , aut ope salis ammoniaci factus, dein ablutus.
Haec assumta nauseas, Vomitus, dysenterias, choleras , hypercatharses , dolores atroces Viscerum , spasmos, tetanOS, syncopaS, aΠ-Xietates horrendas, mortem, Creant. EXigunt pro Curatione, diluentia; emollientia; obtundentia ; acida; mellita; superne, in-
439쪽
424 A N Τ Ι Δ Ο T A. ferne , externe, statim, diu, usurpata ; de inde optata, dc oleost.
I 142. Quin etiam numerantur 6. Venena acria mere mechanica. Adamas. Crystallus montana. Limatura ferri. Limatura aeris. Alumen plumosum. Vitrum Contusum. Et similia. Haec pungunt nerVOS , Vulnerant vasa, convulsiones , haemorrhagias , excitant , inde ulcera, dc similia mala. Indicant usum olei, butyri, citum, copiosum.
Ii 43. 7. Sunt toxica quae constringendo , incrassando, obstruendo, exsiccando, cita vel lenta morte perimunt. Calx viva,
dc extincta sorte huc spectat. Gypsum. Plumbi minera, limatura, squamma, calX, cerusia, minium , vitrum , lithargyrium.
Cinis stanni usti. Synopis. Psyllii semen. Cynosbati spongia. Fungi. Agaricus. Viscum. Haec conglutinant , constringunt, praefocant, miserrunos hinc morbos, dc saepe , post omnem miserabilitatem languorum
toleratorum, mortem, creant. Demonstrant necessitatem usus vomitoriorum , purgan
tium , diluentium , acidorum spirituosorum, alcatium oleosorum spirituosorum . sepona ceorum omnium ; quae cito id diu continuato, vel repetito, usu adhibenda. 114 . Octavo denique habentur venena heteroclita, toti vitae adversa, nec, eXpli
Cato effectu vel virtute , hactenus bene no
440쪽
A N T I Δ Ο T A. 4etsta , quae assumtu , applicatu , aut ictu,
mortem inducunt. Cantharides. Aranea. rarantula. Aspis. Vipera. Cerastes. Prester. Seps. Scorpius. Canis rabidus. Buso. Buprestis. Stellio. Salamandra. Lepus marinus. Pastinaca marina; & similia. Haec varios, miros, Vix explicabiles, effectus edunt dein necant. Indicatio in his, si interne assumta sunt , statim evacuare per vomitum ;summopere diluere per aquosum ; maxime emollire per laxantia , emollientia, oleosia;
putrefactioni resistere per acida spirituosa,& falina. Si externo ictu, morsu , applica- tu , agunt tum indicatur veneni eductio per locum contagii, sugendo, scarificando,
urendo, emolliendo, fovendo ; tum sud rem sortiter eliciendo per antidota penetrantia, diluta, putrefactioni adversa ; Ueneni enervatio per acida, salina, vel per specifica
Ii s. Ultimo sunt quaedam uno momento specie halitus suffocantia , ut carbonis clausi vapor. Aer subterraneus diu reclusus. Halitus vini sermentantis. Farina volatilis fungi perniciosi. Fumus sulphuris. Et similia multa potius tacenda. Haec CX Praecedentibus intelliguntur pulmoni , nervisve, applicata . aut vix sanari queunt.
II 46. Causae autem remotiores morborum , sensu cognitae, facile mutantur, aut