장음표시 사용
101쪽
CASAE MARII CAP. VII. IDemum ecclesia dc monasterium sancti Angeli intra castrum Pritii in Agrigentina dioecesi.
Quibus addere lubet duo simplicia, ut vocant, beneficia, quorum collatio ad commendatarium spectat alterum erectum est in memorata ecclesia sancti Nicola intra castrum Fabraterriae sub eodem tituloci alterum in praefata etiam ecclesia sanctae Maria de Porta seu de Forma in oppido Insulae.
Tona, in jura monasterii. PE ut με T ad monasterium, ut sedulo notavit sapientissimus Battellus, tenuia, quam magnam appellant, in cujus fere medio conditum est monasterium , quae partim seritur , partim oleis ac vitibus consita est, de rubris constat circiter quingentis quinquagintaocto . jusdem tenui pars major in territorio Uerulano sita est pars alia in territorio montis sancti Johannis, de alia in territorio Babuci continetur. In territorio Verulano possidet monasteriuria domos tres, praediola trigintaocto, vineas decem, oliveta tria molendinum triticeum cum domo, ctabernam cum monasterio conjunctam. In
102쪽
In territorio montis sancti Iohannis binas domunculas, Vinea quinque, praediola triginta- octo, Oliveta tria. In territorio Babuci domunculas duodeviginti, praediola septuagintaquinque, vineas triginta, oliveta vigintiquinque. In territorio Frusinonis praediola trigintatria. In territorio latrino praediola viginti de
unum, d vineam unam. In territorio Anagnino praediola duodecim, de unam domum. In territorio Ferentinate praediola quindecim , dc unam domum.
In territorio Castri praediola quadragintaquatuor, de unam domum.
In territorio Triviliani praediola quatuor. In territorio Ceperant praediola undecim. In territorio Pophi praediolum unum. In territorio sancti Stephani praediola viginti- septem dc unam vineam. In territorio sancti Laurentii praediola decem. In dioecesi Sorana poss1det monasterium alia stabilia, quae ad coenobium attinent sancti Dominici, sita sparsim in territoriis Sorae , Arpini, Insulae, Castelluccii, Morini, sancti Vincentii, de
In dioecesi Capuana alia pos idet stabilia In dioecesi Venasti viridarium, lineam. In
103쪽
In dioecesi Sessae commendatarius habet jus exigendi decimas ex compluribus praediis Neapoli in ejusque territorio grangiam possidet eccletiae sancti Antonii veterisin suburbi virginum, ad quam canones despensiones complurium domorum, praediorumque, quae Neapoli exstant in ejusque territorio, pertinent. De hac vetustissima arde meminit Petrus Stephanus in libro de locis sacris Neapolis, necnon Engenius Caraccioliis ii Neapoli sacra, qui illam Catamarii monasterio subditum esse testatur.
In dioecesi Agrigentina ad monasterium spectat dominium directum nobilis oppidi Priti nomine, quod septem incolarum millibus circiter habitatur, c satis pingui ac fertili fruitur territorio. Hoc idem oppidum Alexander IV . Pontifex anno millesimo ducentesimo quinquagesimoquarto una cum inclyto sancti Angeli coenobio, cui unitum erat, Caismarii monasterio munifice adjunxit, ut ita calamitatibus, quas antea passum fuerat, aliqua ex parte consuleret. Hujus unionis diploma prostat in Cassiemariens chartario, ex illo transumptum in alio recentiori regesto privilegiorum S chartarum pro castro Pritii mecum etiam cum aliis scriptis summi principis benignitate perhumaniter communicat, idemque abbati, conventui Catamarii sancti Dominici Cisterciensis ordinis Verulanae S Soranae dioecesi inscriptum est, Iohanne mona
104쪽
sterii abbates ejusque exordium : Sacra ordinis te-stri religio . Datum Anagniae tertio nonas Septem bris. Pontificatus anno quinto. Castrum hoc a Matthaeo Bonello ejus domino, consentiente Margarita uxore, monasterio sancti Angeli a Guillelmo patre ibidem condito donatum fuerat anno ultra millesimum centesimo quinquagesimoquinto, mense Decembris, indictione quinta, uti praeferunt chronologicae notae in exordio instrumenti donationis adpositae, quod in praenotato codice ex autographo petitum legi, cujus initiuata: Inter cetera munificentiae donati Di datum Panormi, hisce additis subscriptionibus: Ego Matthaeus Bonella Dei in regia gratia dominus Peritii jura-jcripta dono ossero, concedo, in confirmo . Ego Margarita uxor nobilis tiri domini Matthaei supradicti concedo, in confirmo Deinde archiepiscopi Capuani, aliorumque episcoporum sequuntur subscriptiones: Ego Matibaeus Capuanus arcbiepiscopus
interfui, in testis sum . Ego Henricus Cataniensis episcopus intersui, in testis sum. Ego Gualterius Troyanus episcopus interfui, in testis sum.
Donationem hujusmodi Guillelmus rex Sicilia duplici diplomate libentissime confirmavit: primum datum est anno ipse millesimo centesimo quinquagesimoquinto, quod exorditur : uum pro laboribus alterum anno millesimo centesimo sexagesimoprimo, quod incipit Aegiam condecet majestatem ;
105쪽
statem, hinc post illum Fridericus rex undequadraginta post annos eandem donationem alio diplomate roboravit: quae omnia cum aliis actis Sc instrumentis pro hujusmodi castro collectis in praefatis codicibus observavi. Illud Casaemarii abbates,, monasterium plures annos pacifice possederunt verum exortis deinceps acribus dissidiis, etiam Juliano cardinale de Ruvere monasterii commendatario, ad ea Ostremo dirimenda Michael Bonellus cardinalis Alexandrinus commendatarius die vicesimanona Novembris anni millesimi quingentesimi nonagesimi- sexti oppidum in empesteusim ad quartam generationem illustrissimae mulieri Iohannae de illarant comitis Francisci det Bosco uxori concessit pro annuo canone scutorum mille auri in auro Christi Domini natali die Romae perseivendo hac insuper praeceteris conventione addita, ut quoties seudum ad novam generationem transiret, nova peteretur investitura, Mabbati commendatario scuta decem auri in auro persolverentur. Prima autem generatio in
Johanna absoluta est secunda in incentio dei Bosco ejus fili, cui seudum confirmavit anno millesimo sexcentesimo decimotertio, undecima Martii Scipio Burghesius cardinalis monasterii commendatarius i tertia in Francisco dei Bosto incenti filio expiravit. Quarta, postrema hodie vertitur generatio in viro excellentissimo Josepho dei Bosco Catholicae principe, de in excellentissima ejus serore
106쪽
Anna Maria principis Arcis Floritae conjuge explenda, qui postquam commune subierint fatum , ritu castrum ad monasterium devolvetur. At praeter illustre hoc oppidum, ad Castemarii monasterium pro majori parte merum c mixtum imperium super castro Babuci in Verulana dioecesipertinebat, quod anno ultra millesimum trecentesimo sexagesimoquarto, die decima Julii a Landulpho Garulla de Nobilibus monachi obtinuerunt. Verum ejusmodi dominium tum monasterio tum ceteris ejus condominis de Philonardis, Nobilibus,, Crescentiis Gregorius XIII. Pontifex ademit , idemque die duodecima Ianuarii anni millesimi quingentesimi octogesimisecundi immediatae camerae apostolicae jurisdictioni restituit atque subjecit Attamen ex omnibuS , quae hactenus enumeravi in diversis sparsim territoriis sit , monasterii bonis de juribus , ex generali eorum locatione percipere quotannis solet commendatarius quingentos Sc ultra aureos supra tria
millia, addito pro castro Pritii canone, qui ab emphileuta perseivitur.
109쪽
Praesens forma monasterii designatur QUUM hactenus vetera monasterii monumenta, privilegia, jura in mediunta attulerim, praestat modo aedificii molem describere, cujus hic aere expressam chnographicam tabulam lectori ob oculos pono , idque brevi compendio expedire. Illud enim qua barbarorum direptione excisum, qua longaeva monachorum incuria deselatum, qua nimio saeculorum decursu corruptum tantum primaevi splendoris amisit, ut nonnisi ex iis , P supersunt ruinis, quantum fuerit conjicere liceat. Tot enim spectantur rudera, parietinae, areae, semi- diruti aut labantes sernices , ut non monasterii sed honestae civitatis diceres apparere vestigia eaque non sine tristis animi sensit anno proxime elapsis, mense Majo coram suspexi, quo me sanctissimus idemque optimus Ponti x CLEMEN XI ad Ca marium accedere juss1t, ut egregia illa sacrae antiquitatis rudera oculis perlustrarem, unde eadem culatus testis scripto committerem quae sane omnia a perlustrata beneficio debeo singulari humanissimi Battelli, qui ad illa circumspectanda incredibili, qua omnes in sui amorem allicit, benevolentia me secum voluit adire, meque novum hominem de singulis
110쪽
eorum monitum facere . Illuc enim diverterat cum viro integerrimo Alexandro Bonaventura magno
Pontificis eleemosynario, dum ii Operarii facerdotes clarissima illi Principis jussu missioni vacabant, de qua late memini in historicis Monimentis sanctorum Johannis, Pauli capite tertio, Sc cujus profectu atque incremento suam ii quoque operam de pietate solliciti sedulo navabant.
Valetudinarium , nosocomium, ceteraque monasterii domicilia penitus eversa sunt duo tantum dormitoria, ut vocant, inter quae ruinosum claustrum nobilis ceteroquin Leleganti admodum structurae intercipitur, adhuc exstanes; quorum alterum est hodiernae Cisterciensium monachorum familiae diversorium, alterum in profanos, scilicet horrei, usus a conductore adhibetur . Servantur item necessariae in domesticos usus ossicinae, substru-dtiones, S antiquum abbatis regularis domicilium, quod a ministro conductoris incolitur. Celebrem olim atque amplisi1mam monasterium habuit bibliothecam, cujus phires honorifice meminerunt, ubi praeter alios lectissimos codices multa exstabant, teste vetusto chronico apud Ughellum in torno primo de episcopis Verulanis, manuscripta volumina, quae
praecipuos sacra scripturae libros tum novi tum veteris testamenti studio monachorum expositos continebant. Adhuc tamen, ut ego praesens compertum