장음표시 사용
91쪽
CASAE MARII CAP. V. II inc autem mea fert sententia, Romanos Ponti laces coepisse, quum monasterium a monachis negligi animadverterent, huic singulari cura providere, eique interdum abbates praeficere.
Postea Italiae sede apostolica restituta, sed gravi
schismate miserrime afflicta, Cas emarii monasterium plerique monachorum deseruerunt, Sc ab illis monasterii bona locata fuere , atque in alienas manus ministerii nomine deducta Constat enim instrumentum quoddam procurationi Johanni Landoni, de Leo- nardo Castello uti bonorum monasterii ministratoribus anno millesimo trecentesimo nonagesimonono confectum a Johanne eccaretia monacho Bonifacii ΙX. Papae bullatore necnon aliud locationis anni millesimi quadringentesimi quinti, ubi legitur: Cougregat infra scriptorum monacborum conventu monasterii a femari de mandato tenerabilis in religis mirifratris Aynaldi de Babuco prioris inprocuratoris generalis monasterii supradiciti Libique sextantum monachorum nomina referuntur.
Porro inter alia, quae mihi tradita fuerunt, vetera scripta Eugenii IV. diploma offendi, datum Romae apud sanctum Petrum anno millesimo quadringentesimo quadragesim exto, secunda Februa rii, Pontificatus sextodecimo, quod memorat Prosperum cardinalem Columnam monasterium afue-marii detinentem, nimirum : Pr per sancti Georgii ad Velum aureum sancte Romanae ecclesiae cardinalis
92쪽
nalis de Columna an tae Mariae de Cay mari Ci- sterciensis ordinis Verulanae dioecesi monasterium ex concessione sedis apostolicae detinens ino.Quamobresnfirmistimae opinioni est locus, Cassiemari monasterium , quod monachi adverse acti fato negligebant,
a Martino . Pontifice, reddita ecclesiae pace, in commendam redactum , ab eoque primum Prospero Columnae fiatris filio, quem anno millesimo quadringentesimo tricesimo in amplislsimum ordinem jampridem adlectum cardinalem vulgaverat, attributum misi, quod etiam evincit Ferdinandi Siciliae regis rescriptum datum Panormi anno millesimo quadringentesimo undeoctogesimo, ubi Prosper cardinalis de Columna abbatiae Casemarii commendatarius appellatur nullum quippe ante rosperum compertum habui, qui Cas armarii monasterio commendatarius praesuerit, quum superioribus sarculis nonnisi monachos abbatis nomine eidem libere praefuisse observaverim . Id tamen conjecturis duntaxat erui posse existimavi, quas nobis suggerunt laudatae Eugenii Papae literae S ierdinandi regis rescriptum, quum Martini V diploma quo monasterium nepoti in commendam tradidit, desiderari aegro animo audiverim, etsi per humanissimum Johannem igno-lium praeclarissimi principis Phillippi Columna regni Neapolitani Comitis Stabuli ab epistolis, S doctrina
notis imum in archivo excellentissimae domus perquisitum, ubi alia plura Martini servantur diplomata. At
93쪽
At vero quum monasterium Prosper cardinalis obtineret, qui anno millesimo quadringentesimo sexagesimotertio vita cessit , tamen Jacobi de Tribiliano monachi nomen in chartis reperi, qui illud velut claustralis abbas administrabat. In inventario scilicet jurium de proventuum sancti Mans de Arpino pro Cas emarii monasterio, quod anno millesimo quadringentesimo quinquagesimosecundo confectum est, nominatur religiosus ac reverendus frater Iacobus de Tribiliano abbas cri monasteriis uegnarii ordinis Uiercienses ratem privilegium Nicolai IV. anni millesimi quadringentesimi quinquagesimitertii noni Junii memorat Iacobum abbatem monasterii sanctae Mariae a se mari Cisterciensis ordinis
Insuper in instrumento quodam conventionis anni
millesimi quadringentesimi quinquagesimi septimi
nomen legitur reoerendi patris fratris D cobi monasteriis e narii abbatis Et in charta locationis bonorum anni millesimi quadringentesimi sexagesi-miprimi, quam Jacobus abbas monachi confecerunt, ita Jacobus inscribitur: Iacobus de Tribiliano
Dei in apostolicae sedis gratia abbas monasterii
C emarii. Ejusdem praeterea meminit instrumentum procurationis abbatis Angeli de Capua anno millesimo quadringentesimo sexagesimo no habitu nomine lacobi de Tribiliano abbatis monasterii fanctae Mariae Cafaemarii. Et demum in alio instrumento anni millesimi quadringentesimi septua-
94쪽
gessimisecundi nominatur reῬerendus in Christo pater tenerabilis frater acobus de Tribiliano abbas, pectorfacri mona sterii Cay mari Verulanae dioeces cupiens bona , jura , actiones, jurisdictiones dicti monasterii, ut tenetur, manutenere in gubernar ino. Unde quidem puto Prospero deinde e vivis rapto, qui, ut dictum est , anno millesimo quadringentesimo sexagesimotertio mortalitatem
explevit Jacobum hunc de Tribiliano Casa marii monasterio praefuisse velut sedis apostolicae ministrum nisi dixerim quemadmodum praefuit Jacobus alter de Verulis a Benedicto ΙΙ. ob reservationem sibi factam adieci us quem illi Pius ΙΙ. Pontifex praesecerit , qui hoc tempore Pontificiam cathedram occupabat. Ab hinc enim abbates monachi monasterium iterum regendum susceperunt, donec illud Sixto ΙU. Pontifice, ejusque Umnia jura sedi apostolicae renunciata fuerunt. Id nobis testatum facit ejusdem Pontificis diploma ab archivo alicano depromptum, Novello Caismarii monacho inscriptum, qui anno millesimo quadringentesimo septuagesimo- secundo in manu Pontificis monasterii regimen cessit, quod postquam Iacobus de Tribiliano fatis functus suit, abbatis nomine administrabat Pontifex autem, admissa Novelli cessione, abbatem commendatarium renunciavit Julianum de Ruvere cardinalem fratris filium , movello duntaxat honestam ex proventibus monasterii abJuliano sol
95쪽
CASAE MARII CAP. V. svendam permissi pensionem: Iuum itaque Cait Pontifex hodie tu regimini, adminis tioni monasterii fanctae Mariae de Casuemario serciensis ordinis Verulanae dioecesi quibui tunc prae eras, in manibus nostris sponte, libere cesseris, nosque cessionem ipsam tunc admittentes monasterium praedictum dilecto Alio nosero Iuliano tituli
sancti Petri ad Vincula res ter cardinati per eum, quoad literet , tenendum, regendum ingubernandum sub certis modo in forma per aliasn ras literas gratiose commendaυerimus
nos tibi, ne propter cessionem hujusmodi nimium dissipendium patiaris c. pensionem annuam trecentorum sorenorum auri de camera super furitiabus redditibus, in protentibus dicti monaserit tibi, quoad vixerit inc per praedictum Iulianum cardinalem c. in successiores suos abbates seu commendatarios annis singulis πc persisendum tibi auctoritate apostolica refertamus , constituimus , ac etiam ordinamus c. Deinde infra . rLiceat tibi , cedente te decedente dicto fuliano cardinali inc ad monasterium ipsum liberum babere regressum, ac si illius regimini minimetacesisses, in per te , et alium inc corporalem posessionem propria auctoritate apprehendere c. Datum Romae apud sancitum Petrum septimo
idus Decembris anno Dominicae Incarnationis N CCCC LxxII., Pontificatus nostri anno secundo.
96쪽
Huic accedit Ferdinandi Siciliae regis mandatum anni millesimi quadringentesimi septuagesimitertii, quod ipsum etiam declarat Libique legitur Attento quod quum esset per dictum abbatem dictum monasterium in abbatia CC demarii feri apostolicae renunciata, Sanctitas Domini nostri de eodem beneficio promidi ipse reterendi mo cardinali ullano de timere sancti Petri ad Vincutio unde ex quo Sixtus IV . Julianum cardinalem monasterio praefecit, omnia monasterii jura in commendatarios traducta fuerunt; qui tamen bonorum ac proventuum procuratorem ministrum monachum plerunque constituere solebant.
Ditorum reliquiae, quae ad Casae narii monasterium pertinent PL. A ad olim fuerunt Divorum reliquiae
quibus Catamari monasterium antiquorum Pontifieum largitate abunde locupletabatur hodie pauciores sunt, easque omnes Verulas uti tutiorem in locum anno supra millesimum quingentesimo septuagesimosecundo cardinalis Alexandrinus abbas commendatarius transferendas jussit, de in cathedrali ecclesia sancto Andreae apostolo sacra servantur, ligneique armarii, ubi conditae sunt, clavis al
97쪽
tera penes claustralem coenobii abbatem, altera penes antiquiorem cathedralis ecclesiae canonicum custoditur. Nobiliores enumerantur caput alterutriuS
sanctorum martyrum Johannis, Pauli, quod argentea in theca humani capitis serma veteri opere elaborata recluditur item ingens portio sanctissimae Crucis, quae in parva unius circiter palmi ex auro cruce super aliam ex argento majorem palmorum longitudinis quinque, latitudinis trium posita reconditur eamqueJohannis abbatis impendio anno millesimo ducentesimo nonagesimoprimo confecta fuisse ejus nomen in ima parte sculptum testatura demum sancti Matthaei apostoli brachium nedum carne exutum , quod argentea quoque in theca humani capitis instar reponitur. Crucem hanc, trachium, cum sacro capite annuo ritu ac bilemni pompa, toto cleri Sopopuli Verulani stipante coetu ipsa As ensionis festivitate ad Casiemari basilicam deferri vetus est consuetudo, ubi toto die confluentium ex adjacentibus oppidis populorum copiae v nerationi exhibentur, donec sub vesperas pristinum
Quoad alia Coelitum sacra lipsana, quae ibidem Castemarii juris exstant, quum eorum nomi-ha obscura sint, singularem instituendum esse sermonem non duxi illa tamen , etsi authenticis careant documentis, ab antiquissimo tempore publico fidelium cultui exponi consueverunt, tradunt enim
98쪽
scriptores veterum canonum auctoritate, ut optime notavit Antonius Ricciullus archiepiscopus Consentinus in libro primo lucubrationum ecclesiasticarum capite tricesimoprimo, si constet ab antiquo tempore sacris reliquiis cultum delatum fuisse, etsi documenta deficiant, posse palam exponi. Alia in monasterii basilicae acrario intra ligneam capsulam satis rudem posita sunt, necnon vascula quatuor vitrea ex iis, quae in Urbis coemeteriis plerunque reperiri solent quia vero authe ticis carent documentis, nec constat unquam exposita fuisses, publicae venerationi non exhibentur.
lenobus ecclesiarum , quo monasterio
I summa huic monasterio multae antiquitus e .lesiae subditae fuerunt atque unitae, quarum plerisque inter monachorum insertunia deperditis , aliis temporum injuria collapsis, pauciores sunt quael die monasterii juris servantur. Illas vero, quae dir laesint ac selo aequatae, enumerat brevi compendio doctissimus Battellus in supralaudato codice Aetorum suae visitationis , unde earum habui nomina ,
quae hic subjicienda putavi: E
99쪽
CASAE MARII CAP. VII. 69 Ecclesia sancti Hippolyti in civitate Verulana, cujus solum, ubi dotem habet, Scipio Burghesius
cardinalis commendatarius Campanariae familiae concessit.
Ecclesia sancti iti in territorio Verulano, cujus bona ab immemoriali temporis serie possidet cathedralis ecclesiae Verulanae capitulum Ecclesia sancti Angeli in monte Corneli interritorio montis sancti Johannis
Ecclesia sancti Salvatoris in territorio ejusdem oppidi. Ecclesia sancti Nicolai intra castrum Babuci Ecclesia sancti Johannis in territorio Frusta
Ecclesia sancti Silvestri in eodem territorio. Ecclesia sanctae Crucis in territorio Anagninae civitatiS. Ecclesia sancti Manni prope castrum Castuli in Marsis. Ecclesia sancti Benedicti in territorio Arpini. Ecclesia sancti Angeli Meruleti in eodem territorio. Ecclesia sancti Nicolai in territorio Castri. Ecclesia sancti Quirici in eodem territorio. Ecclesia sincti Vincentii in eodem territorio. Ecclesia sancti Marci in territorio oppidi a cti Laurentii.
100쪽
Hactenus ecclesiae, quae destructae suntoc collapsae quarum tamen pleraque bona a commendatario possidentur. Quo vero ad ecclesias, quae adhuc supersunt, eas insuper hic recensere consonum duxi: Praeter majorem monasterii basilicam Deiparte Virgini de sanctis martyribus Johanni, Paulo sacram, servatur ecclesia sanctae Crucis huic proxima, quae a monachis in usum coemeterii adhi
Ecclesia fractae Mariae de Regimento in territorio montis sancti Johannis. Ecclesia sancti Nicolai intra castrum Fabrater-ria Verulana dioecesis. Ecclesia sancti incentii intra castrum ejusdem nominis in Sorana dioecesi in qua per monachum, quem monasterii claustralis abbas dessignare consue
Ecclesia sancti Silvestri intra civitatem Soranam, in qua item animarum cura per monachum quem claustralis abbas deputare solet , admini
Ecclesia sanctae Maria de Porta seu de Forma, intra oppidum Insulae Soranae dioecesis. Ecclesia de monasterium sancti Dominici in Sorana dioecesi. Ecclesia sancti Antonii veteris in subulbio virginum Neapoli.