장음표시 사용
201쪽
de Gellio ita planc sequor, ut nihil magis possim. Delector uero maxime, quod Plinium a nobis iure laudatum censeas, quod sunt nonnulli, qui siue quod libros eius n5 intelligunt,sive quod praeposteris imbuti literis, iniquo animo serant tantum uni uiro tribui, quantum ipsi perspicere, & assequi coniecti a non possimi. Ita est,idem que semper fuit:. Damnat quisl quod ignorat. Dolemus serer in eo quenquam uideri sapiente,in quo ipsi nullo modo sapientes esse possumus. Nee est hoc uulgi modo uitium,magna quom ingenia plerum implicat. Obrepit haec multis,haeretc, labes alioqui honesta specie,quasi quod sentiant,liberer loqui uolint: bene aute sensire, cuius qui is ignarus sit non potest. Ita fit,ut qui seipsi nosse debuerant,& QBedere iudiciu de aliena prosessone, petulanter α temerer pro nuncient,quod . sequens est,maximer rideantur,& suggillentur.Huic pesti conistraria uirtus est candor, qui bonis & simplicibus ingen is, etiamsi no summa illare eminenti doeirina cultis,adesse solet,sua uitia cognoscere,alienas uirtutes ex tollere, quae sciunt ipsi parua ducere, quae alii saltem non contemnere, uires suas ex alienis laboribus expedere, non ex suis alienas aestimare: quid suo seculo profecerint,quanti sit,* sunt,qubd spirant, ψ in coetu uersans homini quantu operstiteris impederint, luantu diei,quantsi nodiis in iocos,in nihili res absumpserin quantu legerint,st multa no legerint. Faciunt hoc alba,& ut Grsei dicunt benenata ingenia: quom summa, & certa proprietas est nun* docere, doceri semper uelle, iudiciu odisse, amare silentiu: suibus duobus tota Pythagoricora & Ac demicorum continetur praeceptio.Haec illa est,aut n5 magnopere dissimilis, uioriis,humilitatis nomine celebrata Christianis: quae ut ad salute aeternitatiso gloria certissima est uia, sic in omni uita homini, praecipuer literato, necessaria comes est, sine qua nec dociles in inueniedo, nec prudentes in iudicando futuri sumus. Sed tranniosos rapit audacia Sc superbia.Imperitia sua cuim mala est, sed innotitiata pestis.initium sapientiae ut Plato scistit imperitiae sim agnitio:neglectu hoe
confidentes,& miseros facit.Eue lius sum,non dico inuectas, ultra quam uolui: sed nimquam satis est arrogantiam incessere: alioqui si nomini b.parcas,nulli ho minum generi conuicia periculo minore facimus, quod nunquam de se dictum putant, qui omnia sibi tribuunt.Castigatio Plini ana,quando ita inis, o iubes, urses,increpitas,exibit quocunm alite. Mirum dictu, quantum doetis uiris i ro-ari haec nostia cupiam ut mihi, quod alijs quom pluribus eueniat non fuisse imhaee errata,sed parum intellecta, quae mihi errata uideantur. Nam indoeti nostra recipiant, an reiiciant, parum interest: ab iis enim laudari etiam laudanda, laus non est.Hune mihi stomachum uel autoritas tua,uel Signina certer pyra laetivit. Vale,sexto CalendNouemb. m. c c c c π cII.
Aluus sis. Aeeepiliteras tuas,quib. magnopere laetati te seri bis,quὀd Plinianam eastigationem susceperim. Iactare me hoc opus Naturalis
x historiae nobilis limin ec sine dubio coelest in quo uno barbati & Greci nobis inuidere possunt,minus auider a ueteribus exceptu fuisse,sero in manus habeti,parcisssime legi coeptum. Respendeo uerum esse. Ita praedicare soleo, iusin rei argumeta duo sint.Primum, quod eum paucissimi citant, ido in leuissimis causis aliqui etiam coarmunt.Gellius dum maligne laudat,in or dinem quoi redigit.Macrobius post Q. Fabium miratur quidem eum, sed si loetisset, coenas suas sortasse lautiores secisset, nec aliqua parum uera iii secundas, ζPolit. R. arbo
202쪽
EPI TOLARUM ec arboratium suum contulisset. Hieronymum aliquanto plus studiosum eius hominis fuisse conspicio. Nam Servius Grammaticus in detur eum non g e, sed ollacere: imo quas canis Aegyptius currendo lambere. Alterum indiciu , quod nullus sere liber maioribus,re pluribus non dico uitiis,sed portentis scatet, nem pe quia diu iacuit inisequens,& cunctanter aditus. Sunt libri eodem quo arua iato, si negligantur, sentes alunt, ec monstra, quibus tollendis non unus Hercules sit sitis.Uixi rem,nunc causam eius accipe. Duo sunt .ppter quae ad nouos libros concursus fiat, res & uerba: utro. ueteres assiuebant, nobis emendicanda sunt turpissimer, uel minimer: illis Romanae linguae decus stabat, nobis concidit. Latianus illis sermo quasi uerna erasinobis alienus,externus, uenalicius. Illis utra plin a suppetebant autores,a quibus omnia ea tanquam a sontihus haurire non se lum lacultas,sed uoluptas erat. Vnde isthaec praesidia nobis r unde uiui Iauces eunde auxiliares illae copiae r In tanta librorum non iactura, sed naufragio non clade, sed interitu, non sumus omnino d is odiosi, quando superstes est Plinius: s stentat ille nos utcunoe mutilus,decurtatus,lacer. Nisi extaret, adiu es Iet, tunde remus aquam omnes:n eadem quae caeteros ademisset nobis eum calamitavr
sigata spes omnis esset latina res constituendae.Nunc eo duce, quanquam senibanimi,& exangui uiuimus: re nisi ipse mihi blandior, uidetur in dies proficere, trahetur in mamitius,celebratur, colitur. Ad eum omnia sere scripta 5c dicta relegamus.Censetur indoetiis,qui Plinium n6 legit: indoctior, suci ledium contemnit: indoctissimus, cui non sapit. Debet aetati nostrae plus quam suae Plinius: sed nos es magis qui per illum maxime: subsistimus. Alii rem latinam iuueriit,ille ipse no- his ADtium. Tria millia, & quingenta errata in eo, necdum toto comperi, requantum in me fuit, restitis: edenda pruno quoque tempore, si amici Pr
Ericulosius mihi est ista, quae postulas decernere, quam laboriosius .u-quib. diu haesitaverim: utcunoe, tibi nec possim a GH vi gare nec debeo, alioqui si tua cauti periculum adiero, minus dolebit.
Dicam igitur quod sentio. Sturionem Grsei modo appellant hyscam, siue hystam, id nomen porcum significat. De lampreda non constat, ipse tamen lampetras dici crediderim sontanas tincas,oc uulgo nominatas lampetras, quasia lambendis petris.Sunt qui a fulgore lampyndas uocent eas, sed autore nullum habent. De trutta non uideo quid sit,nisi troctam quis uocet. Ita enim piscem nomitiat Ambrosius in Hexaemero, item . Aelianus, sed inter marinos. Vale.
V uero Pice adeo mihil mihi debes,aut silentit,aut omeli alicuius erga
te mei nonune,ut mihi literae tuae magno etiam rubori fuerint, quin ne figentiam meam pro tua deprecaris apud me,cum utrunq: a nobis a pud te prius quacunm mercede redimi debuerit. Haec ingenii tui bonitas candor,squitas.Agnoscis alienam culpam,cum aut uitare,aut partiri certe possis,in mutuo crimine sollicitus es,qui θc anticategoria, re caua etiam meliore securus esse poteras: aut reus est uterci, aut non tu. Alioqui iam qd ad te attinet,
purgasti. Reliqua est ut ec ipse seresiacia. Sed quid a me ad tNotis Iimu scribi potest r Inhortabor ut literas amare pergas,in qu . es eminetis limus Monebo ut uirtuti et bonis moribus dedare, in quib. raritu profecisti, ut dissicile cognitu sit, utri
203쪽
um philosophiaeparti maiorem operam impendetis,et quae spe flauuas,&instrumenta continet,an ei quae dogmaticen, paraeneticen , complectitur c omnino si immum,& humano captu maius est, quod tu aut sciato,aut certer opifici tuo dohes, tam tenera aetate consecutus,3d extrema sene te impudentis limum opta .re. Non sunt haec Pice tua, iratum sunt, Dei sinit: quan* si aliquid tuum est, haee
maximer tua sunt. Vide quanto minus tua dici pollunt,nobilitas sortunae,ualetu do forma,quibus bonis tam nulli cedis, quam nec illis,quae magis tua sunt. Hue te hortor conuerte, hoc diu, & no Ru uolue, quantum nomen ei sis,qui te usque adeo ditaui ut nec soluendo nec expunctando sis unqua suturus,qine posmides. Cogita quantum postit, qs te ista posse uolui C. quantum amet, qui te de tam multis millibus sibi legit qui senes puer sere uinceres: quibus nondum ephebus, cruditorum hominum coronas in admirationem do strinae tuae uerteres. isi hoc ii .des nisi estimas, iam nunc affirmo tibi,& libera uoce prsdico, te non tantum este quantum es. Immensum Sc infinitum est, quod mihi de te pridem spopondi, ecmondeo: sed opinionem praesumptam nec oratio nec praedicatio consequitur. Facio ego ut Blent,qui quanto plus aliquem mirantur,ec explicare uolunt quod sentiunt,eo minus id assequuntur quod uolunt: ut quanqua magnum aliquid animo concipiunt,uerba tame desint, moliti potius quam dicere potuisse uideat tur.Proinde tu ne haec ausculta, qus nunc delibo,ti rasin promo,sed illa potius intellige, quae intus de te solus 5c tacitus loquor,tanto hercle maiora, quanto cogitatio sermone hoc est.Marsilium saluta, di Salutatum tuum. De Politiano nihil opus est labores, qui breui ut audio mecum erit, quo nihil mihi poterat in hac legatione tota iucundius accidere. Bibliothecam istam in dies maiorem di ornatatiorem instrui tam gaudeo,ut nihil supra.Debent Florentinis literae, re inter Flo ventinos Modicibus,&inter Medices Laurensio,qui gentilitium hoc similiς siis decus non minori cura fouet,* Rempublicam, ius administrandae constituen
Alseris Salutate, si quid aliud praeter occupationes meas sit spicaris sic.
isse , quamobrem tibi nondum responderim. Vulgaris haec, & iactata silet ij redemptio, sed mehercle tam uera, ut nisi tu eam probes, de meo in te amore,fide, studio mater metitus este uidearis. Gratissinis mihi stiri per literae tuae omnes,sed illae supra modum, in quibus Mirandulani mei nomenat mentio: nihil est eo uno mitius in literis, nemo quem laudari,omari, in coela tolli malim nemo a cuius praedicati de digredi minus possim: in quo sum sorias te,
nulli tamen es le uideo intemperans: tam multa in eo laus, tam nulla sani, ut lapire ambitioni ,& assentationi locus desit. Apologiam eius legi, ec in ea me. id
ille mihi tantum tribuit,tam parum merenti cur ordinario testi,ne dicam grega
rio, tam honorifica praesitione denuciat,illo praestatim opere,quo nihil subtilius, uehementius,acutius de quo tamen satius est iudicium meum differa tantisper, dum planer totum Perlego. Quoniam aute rescire cupis quid agam: ecquid aliud postiam dicere,quam studeor Publica quidem curatio, nonnihil insutiae illi meae detrahit imδ stadius non instantiae: insto enim acrius,& pensium exigo acerbius: quod mihi uis maior abstulit, asssiduitate circio, quam mihi negotiorum plus ac cessit, tanto auiditatis Zc alacritatis plus incussi. Ira p ferias illas omnes,quas u letudini priuatus homo dabam, in publica distribuo: ita quod mihi ex una cauta deperit,ac decidit,alia ratioe corrogo. Credo alias ad te scripsiste,aut dixisse tibi,
204쪽
Epis ToLARV Mqvi ex me audierint, instrumentum Aristotelis: ita enis logicen Peripateticise
τὰ appellant,item, libros odio de auscultatione physica, & uela eius rhetoricos in latinum a me pridem conuersos esse. Dioscorides iam perseetiis est, manus e nunc a me sinima imponituri parata filiae dos est, propediem locabitur. Tum I uatus onere Aristotelem aggrediar totus totum, qui nisi alio me deus auocet, ab Dioscoridis editionebietinio serer prodibit, absolutus utit in logicis, & cum eo c5mentarii, quos in posteriores analyticos iam persecimus. Pou emisia haec inia ho naturalia, α diuina,ite rhetorica, α poetica, partim comentationibus, partim annotationibus,omnia eius philosephi uolumina pro uirili mea instruens. Sunt enim & in problematis, re in animalium histor is nonnulla,qus claritate lucem ii desiderant, ea cursim, & breuis annotamenti lumine praeterfluam: paratus nihil Praeterea nouum aggredi tota uita Etenim comprimenda mihi est aviditas, imo improbitas liscingenii,ne dum restibile ac sertile haberi se uult,idem operosum.& ambitiosum esse uideatur: cottidie uerius experior, quam dici solet, paria esse
ampleeti omnia,& nihil. Vale. Mediolani, duodecimo Calendas Nouembre
Exaemeron tuum nudiustertius ad nos Salutati opera delatum, ita ausis de lini, ut prima statim die, nec tota, sine interspiratione totum hause rimaria me in eo mirifice: delectant. Primum, quod oratio tua docet, & mouet, id quod di in sacris literis ueteres theologos, re in philose phia etiam naturali Pythagoricos oc Platonicos obseruasse constat, recentiori in docendo tantum sudantibus. Alterum, quod in tanta rerum copia & impuniatate diripiendi,tam castas oc innocentes manus habes, ut in hoc scribendi gene re teipsum,non alium sequutus esse uide C. atm hoc iam nec cum ueteribus,nec cum neoteticis commune, sed timi peculiare, atq; tuum est. In quo quidem sei stim tibi meum aperiam ita sim affectus, ut quoniam haec priores illi non dixe runt,quae tu dixisti, nihil sere: dixisse mihi uideantur.Tertium, quod uideo te non tam Aristotelis,quam Platomis,& sectarum eius sacris initiatimi, plenos inde haustus in hanc lucubrationem contulisse. Omitto quam multa ex Plotino egregia. quam cursim di eleganter attigeris, ut quicquid serer quatuor eius & quinquamnia uolumina in sex novenarios a Porphyrio digesta continent, non plus legi isse. quam edidicisse itidearis. Nec illud praeterirepostiam, ψ inter novos 5c ueteres meologos ita medium te geris, ut nec illorum timplicem maiestatem oderis, nee horum ambitiosa subtilitate rapiarisata fit, ut dum alteros potes, utrius* generis
tima decerpseris, id quod in ipsa quom Dauidici poematis enarratione sessu
' Alue humanissime Mirandula. Ego uero de te tam libeter ubi pra dico,ut nihil maiore uoluptate faciam: non solum quia nihil ut inquit Plato iucundius auditur,quam ueritas,sed etiam quia ut Palemo ii i quit multo est dicere, quam audire uera iucundius. Accedit quod I bore nullo ut δ apud Aesculum,Menandrum,di Euripidem si me etiam non ruaesita ueritas prodit, inuitissimo etiam plerun* homini primitur,nullis qusionibus, sed sua tanta ui .Haec est tyrannis illa,quam tu candorem tuum secutus, huma
205쪽
humanitatem & bonitate laterpretaris. Et hercule tu iam tantus es,ut qui te non laudat, iudicio oc existimationi suae detrahat.Rem suam a nt,rationib. suis consulunt, suam famam redimunt, qui sauciat& cupiunt tuae.Multa sunt in diario tuo nomina, quae tu nescis, ubi creditores tui debent. Multi consiliu Prodici sequunc dant ut accipiant, manus manum scabit,ut Epicharmus recinit: quanto sane: croditoribus, id es laudatoribus tuis minus debes,tanto plus tibi qui eos uelint, nolint,creditores facis tuos. O inauditu genus fris alieni,creditores esse,no esse de bitore.Sed occupatior sum,st ut tecu diutius lusitare possin. At tu δ solutus es, dii boni,ut quenqua patiare feriantem. Has tenus obsecro me tuleris longiorem iocum aliquem ut admittas non postulo, oscitatiunculam breuem postulo. Valecum Politiano meo.Romae,idibus Augusti , Μ. cc c cta c.
Ene est,bene conuenit,qui multu amas, multum ut mihi pontificatum Aquileiensem congratuleris,multo etiam maiora mihi tribuas,& omineris,l aut possim optare,si sim cupidissimus: aut promereri, si modestissimus. Scio pietate tuam erga me, uideo quanti me facias, agnosco uim amoris tui, nihil habeo copertius.Vtina aliquando sit,ut mihi tecum uiuere, de natura, de Deo, de semctis mor bus philosophari liceat. Quantu hoc cupiam, quantu secundis meis rebus accessionis sa fici iri iugicem, si hoc eueniat, nec pos sum exprimere nec si possini,hoc utim loco uelim. Obsecro, si me unqua bene uolentia tua dignum existimast eodem numero, re loco etiam meliore, si fieri potest,apud te censear Hermolaus,& sacerdos: ut quem paganu seculi dilexeris,militem Christi iactum Melius colas,& chariore habeas. Ego te 5c clarissimas uirtutes tuas tam possum non praedicare,non admirati, non tollere, Φ tu non augere. Si assensior, aut mentior, tibi ,hoc ei doctis omnibus sim c5temptui. Tenuit me pridem super te. ebus tuis is nunc stupor,&e 'asis scientiaePatienter haeeleges,nec exaltatum erit cor tuum,nec elatos habebis oculos. Cur enim tibi placeas: qui noueris lisc bona,que possides,no tua,nec de peculio tuo esse,sed pro- se stitia,& dominica r Ignosce rapuit oc evexit me transuersium ueritalis Aquilo, ec charitatis Fauonius. Vale.Romae,pridie Cal. April. M. c c c c π c r.
Lato in diuina illa sua institutione de legibus,inter prima comemorat
in omni repub.praescribi, cauerit, oportere,ne cui liceat, quae composuerit, aut priuatim ostedere,aut in usum publica edere, ante' ea constituti super id iudices uiderint, nec damnarint.Vtinam hodieci haberetur haec te Merula uir doditissime:nem enim tam multi scribcret,nem tam pauci bonas literas discerent. Nunc oc copia malorii librorum os dimur,&omistis eminetissimis autoribus plebeios & minutulos conse stamur. Et quod calamitosis limu est periti iuxta, imperitii de studiis impune ac promiscue iudicat. Ex hoc sonte persuasio illa exitialis & monstrosa manavit, philosephos, iureconstitioso non poste eosdem esse, & eloqueteis. Quam sententia quia multis locis tum G do coram, tum scribendo taxauimus,non dubito quin odia, & offensionem multorum incurrerim, aut, quod tibi steques prouerbium est, irritaverim crabrones. Sed quando militiae huius sacramentum adiimus, capitale est decedere prssidio. Equidem statui, modo in me aliquid secultatis sit, non rixando, iurgando ue, sed scribedo interpretando p probare causam meam uiris doetis: ut ipsa mihi res te
206쪽
L t 8 E Rstimonium asserat, nullam esse omnino materiam, quae genita illud dicendi prinsim ac floridum aeque recipiat, atque historiam naturae.Non eam modo, quae rationes eius particulares & sensiles eotinet nam hoc Plinius Secundus exua omnem controuersiam constituit sed eam quoque, in qua uniuersales & spei latiusquamintur.Quod genus in Themistio primus ego attigisse, quod si iam, credo. meum propositum, rogo te Merula, qui ous nil potes rationib' prouehe. Esto mihi non defensor adeo, sed adiutor, Sc censori intoniam uero negari non potest,incidere in philosophia locos,quibus explicadis fingere ac nouare quaedam necesse siti id , oc M. Iullius,& omnes ueteres concedunt, modo id nobis cum
Praestitione quadam, ceu praestito honore agaturi aut, ut ille ait,modo quae ita n uis nominibus notamus, latina moneta uideantur percussa: in hoc te aequissima habere uelim aestimatorem,oc iudicem,ut si qua in libris inueneris aut omnino saeititia, aut licenter, ne dicam immodicer ac duriter translata, aut per abusionem audaculer transposita aut imitatione aliqua sortiter as Ormata culpam tu nobis hanc totam praestes atque condones. Nec tamen multa te,ut arbitror, ostendenta ece flammum, aut circiter uerba opere toto comperies, quae arrepta de soro dici non possint,atque horum etiamnum aliqua iam latinis auribus trita desumpsimus, aliqua ipsi peperimus. Caetera non abhorrent ab usu uel doctorum. Sed explicare non possum,quam mihi haec,quae scripsi,non satisfaciant. Non quod melius potuerim tum,cum illa scribebam, sed quod nunc si mihi eadem exigenda stylo ecsent,infinitum,quam uideantur mihi posse 5c commodius oc locupletius dici. Nec mihi aliquis illud obii ciat,cum te excusaris,Barbare quid loqueris r Non e nim ad id ualere hoc quod modo dixi,uolo, quo qui perstixisse se queruntur, sed ut declarem me in illa haeresi constantius perstare,ut putem serer iacit imaesse philosophiam latuus literis mandari: quandoquidem illa ipsa minus latina, quae aut quod in rariore sunt usu, aut quod priuata,α sua philomphis sunt, quaesita uenia dicere necesse habuimus,nihilominus arbitramur posse illustrius 8c Hegatius nominari. Alioqui ego ea non proinde signanda esse, recipienda , censeo, sed tantisper dum aD ora aut inuenio,aut ab aliis doceor,tanquam precario ijs utemur.
Dicauimus porro tibi libros Themisti j de ingenio animae,utranq; ob causam, ecut argumeto hoc utcunm scires te a nobis amari,coli , , di ut agnoscens in nobis impetus aliquos, bone frugis indices, pro tua bonitate humanitate 3 quibus νrebus posses,saueres.Vale.Venetiis, M. c ccc Lπππ.
Uxit uxorem clarus bello, ecpace uir Triuuleius Neapolitanam pro, nobili similia. inuitatus sum ad conuiuium, imo ad pontificiam & adtinpalem coenam. At ego ad epulas primas satin , speciator potius quam conuiua sui.Credo gratu sore uel tibi, uel posteris,si sercula quam breuissime descripsero: non ut Macrobius apud nostros, nec ut apud Graecos Athemtus iustis uoluminibus,sed ut occupatus homo, & ad epistolae mensuram. Primium,acma manibus data,non ut apud nos stantibus, sed accumbentibus, utique rosacea. Tum illare pustillares ex nucleis pineis, oc saccham pastilli. Item placem tae nucleis amygdalis, saccharo cose fis,quos uulgo Martios panes vocamus. Secundum sertum,altiles asparagi.Tertium,pulpulae: ita enim popinae appellasita ieiuscula.Quartum,caro dorcadis tosta. ntum, capitula iunicum,uitul tum' ue,una cum pellibus elixa. Sextum,capi, gallinarum columbarumq; pulli,
bubulcis comitati linguis, o petasonibus,ac sumine, omnibus clixis, addito L
207쪽
aram. Septimum, hardus integer tostias, in singulas singuli capidas, cum iure, quod ex amaris cerasis,sive ut quida malunt appellare, laurocerasis,condimentiatice hingitur.Octauum, turtures,perdices, phasiana,coturnices, turdi,ficedulae re omnino plurimi generis auitia, molliter & studiose tosta. Colymbades olivae condimenti loco appositae. Nonum,gallus gallinaceus,saccharo incoctus,5 a spergine rosacea madela Ius, singulis conuiuis singuli parenis argenteis ut 5 caetera quot vascula. Decimum, porcellus integer totius,in singula singuli crateriaiusculento quodam liquore persus. Undecimum, pavi tosti pro condimento leucopheon ius,imo serrugineum eri ocinoribus pistis, & aromate preciosi generis, ad portionem 5 symmetriam additum Hispani is appellant. Duodecimum 'rtus orbis ex ouo,ia ste, salutis,polline, acchareo, alutatu vocamus.Tertiumdecimum sti ut lica cotonea ex saccharo.Quarti decimum, carduus, pino, scol mon,sive cynaram potius appellare conuenit. Quintumdecimum, a totis mad-hus bellaria,& tragemata omnis generis caccharea.Inducti mox histriones pamtomimi, petauris Eriaretalogi,fimambuli choraulae,citharoedi. Singulis porro iis culis praeibant sace' atque tubae: sub facibus inclusa caveis altilia,quadrupedes, alticula omnia uiuerea generis eius indelicet, ius ea quae magistii &structores
cocta mensis inserebant: menta per atrium abacis singulae singulis dispositae, sed re priui priuis ministit. Ante omnia silentium, quale ne Pythagorici quidem sec. tiare potassent. Vale.Mediolani, Idibus Mans, M. c ccc LπππVlli. . ἰουδεν
208쪽
χησος Ἀρ, Rit υτνου- 'Gσωκειωμανψ ἀυ διώλαν μὴ αελ. ἔ itis. .. τ ῶν γαμιυδνου μν ἐταμίου. HERMOLAI BARBARI IN PARA PHRAI IN PHYsic Es τΗ misiti praelatio ad Antonium Galateum. Hiloxenum Eryxidis,& Girathonem Siculum gulae proceres, imo uero retremos, ac perditos gulones, cupediuoras que insimant litera quod conuiuiis adhibiti emungere se in pultariis soliti essent, ut abstinentibus caeteris, soli epulis ampliter seuerentur. Idem mihi uidentu peccare qui studia liberalium artium docere,aut scribere ingressi, uocabulis sordidis,&ex intima plebei sermonis sece acceptis, laedant, a contaminant om
nia, ut bonis mentibus, re praeclaris ingeniis, aut auerti, aut perienen is, Gli rerum potiantur, uoluptentusque citra aemulum. Ita fiet, ut qui paulo modo hu manius educati iis tuti. sunt, non reformidciat haec adeo, sed sugiant, oderint, despuant. Contra, rudis limus quisque, infiniissimus que admoliri manus iis audeat. Quod no contingeret,nisi quod ut in rouerbio est balbi balbos intelli gunt. Ac sunt quidem nonnulli tam male asse Rhanimatiet, ut putent quae in philosephia, mathesi, iuris scientia tractantur, Latine dici aut explicari non potie: non tam propter egestatem linguae, Ac rerum nouitatem ut Lucretio uidetur quini quod sentiunt humanas literas, quasi negotium sacellere, & impedi mento esse maioribus doctinis. In quo alii etiam importum us, stolidius que
assimant pugnantia esse haec non alio genere, quam ea quae disparata , re contraria aientibus dicuntur. Proinde, uitio uertunt, si qui utrunque aut iundum
condiscat, aut ab eloquentiae stridijs se ad philosophiam conuertat. Hi sunt, qui
209쪽
x. t B B R NIL . zot sus plausus modo in ectebritatibus captant, qui per urbes uehuntur conspleui, unicos se Aristotelis lediores, narratores . oc credunt oc praedicant. Durius fortasse uerbum,quam ut uel homo minimer iurgiosus, immodestust afferat, uelut abesse ab eo iuuidia possiit. Sed,sortis fortuna dicendum est.Nihil aeque: perni Aoosium in omni Republica est, quam ista persuasio ni hil tota uita incommodius, indignius, Dedius, quam pem o haec , de deprauatio studiorum. Addicerem hoc necestariis ferula,& testibus,sed nolo est e longior in re non dubia . Illud non possium tacere, hoe quod uulgo creditur, philosophos non efferebus gerendis pios, navos p no abunde habuisse ortum, quam quod ex iis pluri mi, dum se totatos ponunt in una illa, cui addicti sunt arte,aspernant re deserunt caetera,eloquentiam abdicant,id est,eultum 5c elegantiam uitae, historiam negligunt, id est,magistram ctc ducem bene ac beater uiuendi, de qua oc usus rerum omnium prouenit, re petitia tota Reipublicae administrandae constituendae'que paritur. Hi eum legati ad externos mittuntur, cum praetores iuri dicundo sedent, cum in senatu sen entiam rogantur, mirum non eu, si aliquando praesentibus risum excutiunt, si si tua, si delira,si extrema deblaterant,si tota eorum non plus incompta, quam imprudem oratio est. Et hercules nullum hominum flenus uisitur tam abhorrens a sensu cdmutu, tam distorto & corrupto iudicio, quam qui aut philosophiam, autius ciuile sine literis cultioribus adierunt. Sed mittamus obsecro hos, qui no ueri, is, sed serula commonendi essent misi quod senex est psitacus,negligit serulam. Prius tamen quam hinc decedo,degenere hoc ita statuo, quemadmodum lusciatiosi exquisitius cernunt uesperi, quam interdiu: ita hi facilius praepostera re coiisi quam recta, re explanata percipiunt: oc quemadmodum qui miserer degunt ut inquit Plato ) dicunt humanum genus selis ac beatum eis: non posse, ita qui diuersum a Musis ingenium obtinent,negant habitare eas posse,in quibus ipsi artibus uersentur. Caeterum hortor te, mi Galalee, ut adulescentibus istis uestiis nouitios philosophos cum ueteribus conseras, Pensitesque, ut quantum inter sit intelligant. Incumbe omni studio, labore, dexteritate, prudentia, ut opini nem illam,de qua superius dixi,quae sere in hominum mesibus obduruit, aut dis cutias,aut mollias. Ita enim re illos priuatim, & literatos omnes in comune primetitus sueris. Multum te in hoc iuvabit Pontanus noster, cuius tanta est uel do
ctrina, uel autoritas, uel utrunque, ut erare sit eum si uires intenderit talem huic malo futurum,qualis aut Sphingi Oedipus,aut hydrie Hercules fuit Quod si quos nactus fueris egregier pertinaces sunt enim oc in uolucrum, A. in terre is sirium senete ani malia, quae sortidis gaudeant) ad hos tu ceu aut praepostera oratos, lustratos, ec intemperiis actos,ac plane depositos deploratos , , ne manum ouidem admoueas. Nunc restat,ut de meipso tibi aliqua dicam. Mirari te nolim, ii infinitos errores, quos isti parum imperitia linguae, partim Aristotelicae discia inae inscitia praelegunt, re defendunt in scholis, non coarguo. Nee enim hanc prouinciam suscepimus scribendi res physicas, ut cum illis tanquam in palaestra ut dicitur)certaremus de laudere gloriar quippe quos uincere nullum nino-cium sit: sed ut uel nobis ipsis commentaremur haec, si nullos habituri lectores essemus: uel si quibus idem, qui nobis, stomachus esset, ijs ad bonas literas alia quid opeculae adderemus. Nec enim spiritus magis magnos in hoc, quam utiles ut ille inquit asserimus. Nec de nobis quicquam magnopere arduum pollice mur, sed quaedam tamen inuentile non negamus, quae aggredientes ad haec tanta tisper morari no inuenta potuerint. Illud tepus est in calce uti dicamus, nos tiri
interpretauom in paraphrasin physices, pro nostra ueteriae stabili neces litudine uoletes dicassie
210쪽
uoletes dicaste: alioqiu dicatuitiis hanc stipulatus e nobis es, cimi Diuii
oppigneratam tibi fidem reluimus : quanquam praestraptione uti poteramus ecfori,ec decennii,sed beneficio harima legum renunci antphilosophi,quib. in faude ponitur uel natiossi abiurare gladium. Vale. Venetiis,n .c c c cLπππ.ΗERno Lai BARBARI IN PARA PHRAsin THEriis Tri
Peripatetici praelatio ad Sixtum quartum i pontifi
Vi xihi studiorum suom opera nimcupant,Sixte pontifex summe quar
te, alij id agunt, ut te uicinit sibi promereantur, at i ut mictu aliquem senuant iudicii tui de se,alii ut abs te tantum probetur,alii ob alias camsas Ego uero haec tisi dedico tum ulmeam in te obseruantiam, praesere timi Zachariae patris,quiistic ad te pro Venetis agit legatus, agnoscas: tum uel maxime ut te pro fide ea,quae a me tibi ut principi meo debetur, summa, instituti illius tui praeclari,5 diuini commoneam, quod protinus quam creatus pontifex ,flagrantissime amplexus uideris,adiuuandi prouehendi, literas,qus pro Ldubio sine autoritate di diligentia doctissimi principis,aut interitos penitus utidebantur, aut ad pristinam barbariem rediturae. Nam & ingenia undique conduxisti,et bibliothecam opulentissimam aere tuo,impense et publicast Nunc te ob secrant,obtestantusque bonae omnes artes,ne ae tuae maximae occupation sunt negligentiuscule in posterum habeantur .hrrant qui credunt grauius taecum quibus uis hostibus,quam cum imperitis,& indisertis bellum antestinu hoc, di intra parietes, ac perpetuum: illud externum, temporariumss. In eo libertas, impera i , uita sub alea eati in hoc labes animi certa. Per illud desinas inuere, ut res pessime cedat: per hoc uiuas omnino, sed inuas non homo. A barbaris, aseris ,duulgo differimux, quod literas habemus, illi non habent: caeteris uincimur. Tolle hoc discrimen,deteriores sumus quam Barbara, quam serae, quam uulgus. Hoc
tibi quod cepisti sipe standum identidem, premendum 3 assidue propositum
est. Nullae sint cogitationes tuae tam multae, tam arduae, quae curam tibi hanc aut excutiant,aut ostiandant. Sub Nicolao principe merere se, ac revirescere surdia
coeperunt.Nisi tu quod iacis iacere perseueres,necesse est consenescant denuo atque decedant. Igitur Themistium e familia Aristotelis elegantem philoispho, ad te in Latinum sermonem conuerti: ratus non ingratissimam tibi rem mes icturum,si philosophia ea, quae de natura est, Latinis literis quanta modo legitur in scholis,contineretur. Videbam nihil incultius, horridius, ineptius, quam par tem istam literaturie haberi .Placuit periclitari in Themistio,in isthse quoq; pr prietatem 5c lucem Romanae linguae reciperent. Oppido quam laboratum mihi in hae interpretatione est. Non tam quod nihil iuuari ab iis autoribus potui, qui Aristotelem comentati scede ac barbarer pridem sunt, quam quod ne ab illis' qui aetate nostra Latinam eloquentiam profess Gneca eius philosophi commentaria transtulerunt. Horum pleriquedum alienam inscitiam inseetantur, suam prodidere. Adeo omnia ab iis peruerser deprauateu simi perscripta, ut si quis in terpretationes eorum cum illis ueteribus conserat, quas reprehendunt,uci in alia qua Aristophanis libra, aut Critolai appensita examinet,utus eat si vergant,inte nosci non possit. Percens rem fgillatim quaecunq; peccassent, nisi plura eorum essent errata,* uerba.Aliotrui non incessendi quenquam laceradi uestudio, sed iuuandi bonas mentes haec scribimus. Magnam incoparabilem 3 iactura iampridem iacimus pontis ex maxime n Theodoro Gaza, qui uis graec Latinos om-