De philosophiae apud Romanos initio et progressu, Paganini Gaudentii volumen, in quo praeter historiam multa ad contemplationem rerum, & dissidentes veterum sapientium scholas facientia, enarrantur

51쪽

t o De Philosophia apud Romams

titati, non reticebo equidem. Talia namq. ceiari renuunt, eum studioso um velificentur princtui. Ergosuo tempore forte videbis de Peregrinationec aesarea librum, quo ossendam, quantum laboris exantiauerint meteres Imperatores bue illuc per prouincias commeando,ut cuncta componerent, belia progigarent, populos folarentur, copescerent praesidum rapacem auaritιam. qmnos ae Herent , animumq. pascerent pulchra mariarum rerum cognitione.

Exerer quoq. caput seuo tempore libellus de more Imper eorum iu dicendo ιure, qtiem inscribam s caesareum trιbunal. Magni namg. Principes suarum ese putabant partium lites decidere,fraudibus aduocatorum,ιωὸ Magistratuum occu rere. At hodie praui quidam Iurisco ulti persuadent Primcipibus ius totum committendum esse doctoribui, neq. esse edignitate Regum tribunatibus f simmiscere. o peredenus voces , o paradoxa in νθιmas terrarum oras ableganda. Nuebit etiam vetabit addere , de Caesarea pos exercitationem, mi inreluant inepti quidam, gre Barbari homines, quamgloriossiit poesis,quam amplem, ν excolere non ambuerunt orbis terrarnm Principes. eiusmodi argumenta, Ῥι spero , ad tuum, lector, facient palatum , cum ab illis, qui eamen prolixos de Romano Imperis euulgarunt commentarios aut neglecta proro uerint,aut leui sane opera per triacta potius qMam deducta , εν promulgata. quodsuper es Deo optimo gratias ago,qui hanc mentem mihi indiderit nonis uigendi otio, st vitam silendo transigcre , eundem rogo ut in hac proposita mibi det esse ad nouissimam Uq. boram constantem .siat Jat.

52쪽

. Iiber Pa ganini Gaudentit . d a rAd Heroes Philosophos, quorum nomina, & libri

recensemur in hoc opere , 'Epigramma

I Uustres animae, transcriptaq. nomina coelo Heroes, digni sede ciboq Deum, IQuos olim Sophiae iuuit potare fluenta, χEt cultu Natam demeruisse Iouis; Aspicite hunc propius partum, te nuemque libellum,

Quo vos in numerum, vestra q. dicta voco, Essicite ut longe volitent, lateq. papyri, Nec metuant Plutum, tardipedemq. Fabrum. Sic erit, ut reliquos, Phoebo duce, & auspice, scelus Cecropij iubeam tecta subire chori. Ad Imperatores Romanorum, qui melfuerunt Pbilosephi ,

vel Philosepbos amarunt .

C Esaret Heroes, magni Iouis aurea proles,

Sceptrigeri Proceres, Romulidumq. Duces, Vos ego in his resero cupidus, laudoq, papyris , Subq. pios oculos inclyta facta voco, Non queis Germanos, debellasti . remotas Parthorum sedes, Massagetumq. domos, Sed quibus aethereae venerati templa Mineruae, Docto excepistis pectore grande sophos. Et mystas Sophiae vario coluistis honore , Munifica dantes plurima dona manu, Credita quae fastis, liuor non obruet arui, Ireq. non cernet sub styga sera dies. B a Iu

53쪽

t, De Philosophia apud Romanos

. . . . ,

In Plibet os philosophia tractatores .HInc euruae procul ite animae, sublimium inanes.

Ite procul, vos hinc Pallas abire iubet. Nam refero Proceres, quos norunt Tybridis undae Voluisse assidua candida scripta manu. Atq. inter mensas hilares sudisse loquelas De tellure, mari, stelliferaq. plaga. Quin memoro rerum Dominos, Mavortis alumnos, Induperatores, laurigero . PatreS, Quos pia detinuit Sophie ,& sincera voluptaS, Qualis Dijsnectar praebet, & ambrosiam. Hinc ergb procul ite anima', c estium inanes, Nam mea vos plebem pagina terre nequit .

Ad studiosos adolescenter, qui legunt. q. librum hunc.

F' gregii Iuuenes, quos florida purpurat aetas,

Quosq. Minerua alacres, ad sua tecta vocat, Suspicite excelsae immortalia nomina Romae, Doctificam vigilos qui coluere Deam, Τantorumq. hominum exempse stimulate virentes Ingenij vires, magnanimamQ. animam, Robustum miserae sepon ire dogma senectae, Ne vos deprendant vltima fata inopes. Sic erit, ut sanctae defunctis munere vitae, Etherear pateant lucida templa domuS.

54쪽

. . '. .

Ad ιοι, qui unum f. aantur Ara Jotelem. HVc, precor, huc oculos conuerso lumine flecte, Qui solum addictus voluis Aristotelem, Disceq. num soli dederint sua puncta Lyceo ε Ingenui AEneadae, Dardanijq. Paties PQuin Academiam subeuntes, tectaq. Stoae Te Zeno, assidui te coluere Plato. Ergo Palladius qui gestas Sacra Sacerdos, Noli unum addictus voluere Aristotelem. Initium philosophiae apud Romanos non esse ad Numam referendum. consulatur tabula. quaedam de Pythagora. Cap. I l.

SI I/mam , quae longe lateq. percrebuit, sequi velimus,

initium philosophiae apud Romanos, ad Numam , sapientissimum Regem referendum fuerit. Creditum namq. olim e I in Italia a Pγιhagora doctum eruditumq. fuisse Pompilium . nam cum tanta Eex floruerit sapientia laude , quis dubitet ei Philosophum aliquem , ω quidem prseiarissimum, ad Palladis templum praetuisse, comiterq. Viam , - . ostendisse. audiamus ciceronem: quidam Pompilium Nu- otat inam Regem nostrum suisse Pythagoreum serunt. Plutarchus in ita Numae sic loquitωr: um igitur narrent Numam Pythagorae auditorem fuisse. concinit

55쪽

14 De philosophia apud Romanos

goIam edunt. peruulgatae opinioni quis erit qui velit e Hrepere, ω brachia contra torrentem publica mecis aeria gere 'sed vulgi rumorem reqciunt graues Sriptores , exsufflat temporum peritia, quae a Graecis chronologia nuncupatur. Liu.us falso boe editum de Numa asserit. Cicero in prima scutinarum resert , Superbo regnante in Italiam venisse Phythagoram. rufus idem in secundo de Oratore non haesitanter ait Numam permultιs fuisse annis ant quam ipse Diagoras . vides auctoritate tantorum homi num explodi bellam de Pythagorae cum Numa congressu . Non defuerunt, i tectatur Plutarchus,qui vulgata vini nil suscipientes defensionem dixere, ante Digboram S mium extitisse alium Dibagoram Spaetiatam, qui Radium vicisset in Olympia , sextadecima Olympiade, cuius anno tertio ιn regnum Numa constitutus est, eum errabuodum circa Italiam cognouisse Numam. Sed quissidem babeat narrationi tam obscurae de Diba-gora Spartiata adeo antiquo adeo docto, cuius tamen nomen sileat io fuerit praeteritum a conditoribus Ahinalium Ne autem miremur extitisse non paucos, qui tempor confundentes apud Romanos, PIthagoram asseruerint se Numae magistrum, quandaquidem antiqui imis temporibus in Italia Chronologia negligebatur, nec iucere erat, quo tem

pore qui A. Rex, aut vir insignis floruisset. Nonne hac quoq.

tempestate Turca temporum praeteritorum memorias neis

sciunt, aut si quassium prorsus commis entfasceatim, si stconfundunt P

56쪽

stigium Sapientiae perigit ξ Respondere licet eum Liuis suopte ingevio profecisse Nomam non instructum peregrinis artibus, sed disciplina tetrica, ac tristi Sabinorum. nam fabulam de eius cum tbagora congressu magis ac magis iugulat , dum narrat constare Philosopb.m Samium Serum Tu

lo regnante Romae, centum amplius post annos , n ultima Ita-tia ora circa Metapontum , Heracleamq. in Crotonem iuin

enum a mulantium dia coetus babuse . quod Uubliliter de natura rerum disseruiset Numa posset quis urgere bst ricos ,scireq. melle, quo ducernetrasset Numa abdita phialosophia ' at jopraecepta tulit de ijs, qua facerent adfat gem Regni ads cultum Deorum, quarum rerum cognitione mi qu/s imbuatur non necesse est aliquot annorum patio vacare docentipbilosopbo. qua omnia ostendunt philos pbiam tempore Numa pedem Romana uou intullas urbi, fedetur principium ad subsecuta rejeiendum tempora , as tamen ectgrauitatem morum, quae in Numa eluxit, bis excipere

numeris.

Non Numa Pythagorae profecit lege Magistri ,

Tempora si numeras , historiamq. legis. Sed paruis natus Curibus, genitore Sabino Augusto didicit tramite ferre pedem. Quin puerilem animum incoxit grauitate seuera, Ne vitia hauriret, neue lateret iners. Sic Sapiens meruit dici, poniq. Sophorum In coetu, qualis Zeno , suitq, Plato.

57쪽

rs De Philosophia apud Romanos

Augures Numae nequaquam cum philosophis esse confundendos. Cap. III. FXρυμ fabula de Dibetora, erit nihilominus , qui ad

. Numae Regnum referat philosophiam , quandoquia vim non a fuerunt tune, qui auibus obseruatis diuinarent auguralem autemscientiam videri esse philosophorum propriam , quan tρρω dem Magi apud Persas sie philoseph

Cic. r. bantur , ut in fano colloquerentur , augurando divin os d Ri0' rem . Magos porro Persarum philosephoi constat fuit'. aequa νὴ uis sic proferantur non tamen largsar philosophiam vigus esub Numa. Nam auspicia nec apud Troianos neg εbantur, magni fiebant heroicis quoq. temporibus apud Gricos, Ut nos docent Homeri poemata. Non inde immen quis collegerii Vates illos , quorum nomina valde inci ruerunt , philosephue fuisset ῬBas. grauiter prose mimpingerat, qui omni nationi philosophiam imputaret ,run an que eos pronunciaret esse philosophos , qui de rebus futuris conie ctant. An Tuscia inuenit philosophiam, aut Tages fuit pbilosophus , quia apud Tuscos coepit aruspicina exerceri ξ Largiamur apud Pιfas eosdem huisse Magos ,rpbit sopbos, ην augures, bae e t Magos auguralem exercuille dia Icjbnam, num bine exculper eandem esse auguralem cum Phil subita scientia e Nam Iulianus , ut refert Ammianus Marcellinus, habuit in suo comitatu aduersos Persas cum se conferret , aruspices , augures , Philosephυ , inter quos magnum cum foret discrimen Villatim consule. bantur. imo ab ιer apparet respondisse Imperatori, qui cum

58쪽

An sub Tarquinio,aut tempore Decemuirorum aliquid philosophiae illarum fuerit Romae e Cap. IV. AN dicemus Tarquinium ex Graecia oriundum Philiis

sopbiam Romae intulisse ξ ιd ν Wisimile exi ctimab is aliquis, quandoquidem graeca instituta cum philosophia e niuncta erant. Satagit autem quiseq. ea qui sibi maxime probantur, propaeare, atas'. commendare. Non putarameamen de pbilosophia admittenda cum Romanis egisse , cum nihil de Humodi peritia, quando ipse memoratur, abhιβο-rtiis recenseatur. Nec enim quι graeca est pr adstos elega tia , er ciuilitate, statim pbilosephus nominandus evenit . quod si ρbilosopbui fuisset Tarquinius, nos propterea iumbere in irbem Romam philosopbiam sategisset . nam iuxta mores exterorum qui vitam in tiruit, odium publicum sibi attrabit populi, quod de V naue refers Tacitus tu feeundo Aunalium. Anacharsis profecto postquam in Grseia didiae fit philosophari ad suas S tbus reuersus ideo ist Uita sp liatus,quod instituta Gracιa ipsis obtrudere, more q. Gν αco rum sacrisi care cuperet. De Hermodoro amico Heracliti quid dicemusῆγιrisimile HI eum fuisse pbilosopbica praeditum cognitione . cum aut ι mc tan-

59쪽

is De Philosophia apud Romanos

eanti factus fuerit , mi Duo emum eιus opera ,silio Ioerint ubi in concιπnanais Decem tabulis , fis carisi cet e las ais p Gys aliquid fallem ex pbιlosopbia Heracistia aquae mammi fiebat apmd Gatos, Romae illatum fuisse . iSed ba: fuspicio est, de ututa claro historicorum tecti mouio; sine quo qu3 verthmilitudini ve catur, nιhil agit nam de rebus Iesi,1 quando Vrtur opinio incerta gradu estgnitums non promouet. Ergo sileat adhue Rowapbiώ- sopbia , donec cerιiora de eius muιo detexerimus.

Ex eo, quod aliqui antiquitus excantarent fruges apud Romanos, non esse colligendum suisse ibi Philosophos. Cap. V.

coniungebant, et philosophos cum Magis, quorum artes merιrae, eommscebant. ipsi dicerent viguisse Ronapbιώfubiam ctim a Decemuir ιs conderentnr leges. Cur ιtae quia in XΠ. tahulis de Magia non exercenda lex sancita . se enim habebat: Si quis alienas fruges excantassit, ca lib. pirat esto. quo respex ι Seneca in quaestion. Naturali. Et p. 7. apud nos in X ll. tabulis cauetur, ne quis alienos seu ctus excantassit. Rudis antiquitas credebat attrahi

imbres cantibus, , repelli. quorum nihil posse fieri, iam palam est, ut huius rei causa, nullius philosophi Schola intranda sit. si odiero pbisesopbi cum Magueongressi sint,docet Suidas,cuius bacis ut Verba: Em pedO

cies ipse,& Pythagoras, & Democritus Magorum usi

conae

60쪽

i Liber paganini caude,th. eonsuetudine, ita diuina effati, nondum illa arte

censentur. . . . a

Sed qui argutando ex frugibus nais extant adis elisere visopbilosophiam, ille etiam mira mon Ira ex alijs legibus etio caret. prorsus vetita Magia, quam qui profitentur Maum ιν appellatur in codice, a philosophia secerneda .nam quiphni ubi congressi dicuntur cum Mets, eum chaldaeis , Sacerdotibus apud Assyrios , fir Persas sent collocuti. Eiusmodi autem Mati quales fuerint iam prid. m expose, tum est ab eruditis hominibus . certe quod fuerunt apud Adoptior omnU'bi ctae, apud Indos B acbmanes, apud Gallos Druidae, apud Giaecos philosepse, bee extiterisnt, apud Chaldaeos, aut Pisas Mart. Hi nequaquam Useu

incantationibus, mi perderent homines , non occideraem bomines , ut ex eorum fibris futura prospicerent. non conatifunt reeitatis carminibus Lisnam caelo de Arare non venena miscuerunι, ut , em sicio vitam alicuius decurtarent. Taniatum autem abest,ut pbilosophia fauealprauis vensicarii aratibus , πι vix ullus repertus fuerit pbilosophus lais nomine dignus, qui eiusmodi scelera non damnaoeris. An enim τινι excesso praeditii ingenio, sae pulcberrimarum cognitione re rumsuctit mi ad talia scelera appellerent animum ' quod si si seret asserere Romae fuisse philosophos tempore Decemωι arum, quia nonnulli excantabant fruges, Colabicisis prosem regnum abundaset praeceptis philosopbiae, nam Midea quid. non potuit praestare suis menefici ρ Thessa lae quoq. muliιν ea in coetu philosophico egent recensenda, nam ridensia perdia

issima abluerunt in prouerbium. ignis phiis spha fuisti