장음표시 사용
61쪽
48 lauit , pariter hic sua industria, & laboribus detestabile ignorantiae monstriun debellauit . sed nil mirum omnes enim ad medicinam addiscendam necessarios habuit duces,quod magnuso ponit Hipp. in lege, videlicet, naturam, doctrim . nam, institutionem a puero, mores, locum stu- dijs deditum, summam industriam,&tempus, nil mirum inquam , nam ex ungue Leonem, a debilibus debiles, a fortibus fortes, a sapientibus sapientes procreantur filij. Virum celeber- urimum habuit docentem genitorem suum, meus 1 olim discipulum , nunc vero tanquam opti- ροα mum praeceptorem veneror, cui in Omnibus, in quibus me deprecatus fuerit, fatisfacere debeo, iussit enim,ut cum proprio certarem filio, in pugnare tamen vereor, ne, ut Hercules Anthaeuhrachijs eonstringendo , illiusq; dyastolem , atq; systoles prohibens, in aere sutacairit, ita nouus Hercules sut doctriniet vinculis me absorbeat; pugnabo tamen.&de illius victoria gloriabor, & cum vulgari Poeta hilari fronte canam:
E det suo Vincitor sta gloria it vinio. M
m Contendam igitur, non tamen morsu , sed mleui, beneuoloq; latratu , ut quemadmodumacirca
62쪽
circa Theoricam. ita circa praxim acuties ingemriij Adolescentis Lucensis luceat. Quapropter propono tibi Iuuenem curandum aetatis annorum viginti quinque, tempe' ramenti biliosi,qui ob varios errores commi ilOS Iin sex rebus non naturalibus, & praecipue circa Venatione, & vini Falerni potionem. incidit in febrem, cuius principium fuit cum rigore, &doloribus punctorijs circa peripheriam,paroxis mi status cum calore mordaci, siti, pulsu frequenti, flavis loti)s, biliosis excrementis, declinatio cum sudore , accessio non pertransibi
duodecim *atium horarum, secunda die bene 'se habuit; tertia die redivit febris eum iisdem e symptomatibus. Quaero igitur huius fibris essentiam , causas antecedentes procatharticas, atq; coniunctas, signa diagnostica, &progno'stica, ac tandem prudenti1umam curationem.
63쪽
no curatione proposito morbo adhiέemia.
Audes, quibus me exornasi; vir cete berrime, si non in praesenti; mere bo, fors ah in futurum, auspice praeceptore, i cuius faecundissimo ubere, prima, & suauissima medicinae alimenta sexiste, meus etiam parens D. Prothomedicus fatetur ingenue, & veneramur uterque. Quemadmodum Protogenes ex linea Apellε cognouit, sic ego ex signis mihi ab Ekcellentiu1mo D. propositis facile conqcio morbum, quo praefatus iuuenis confiictatur, esse febrem tertianam, simplicem, exquisitam , de genere putridarum intermittentium ; quae quide in
definitur, quod sit intemperies calida, &sicca .cordis facta a staua bile putrescente extra venas. lEt ex hac definitione designantur morbus,cau
64쪽
S Isa ipsius, & pars affecta. Nam morbus desiae gnatur per intemperiem calidam, & siccan itas cum materia. Causa duplex est,nempe externa,& interna. Externa est multiplexin c5pra hendit omnes calorificos excessus an sex rchus non naturalibus . Interna vero rursus duplex est,
se nempe Antecedens,& Coniunctat, Antecedens y xxjρὶςη ςst, nempe AEt 3, temperamcntum, & εἰ habitus corporis. Coniuncta vero ost unica , Γ nempe ipsa flava bilis actu putrescens. Pars afD secta distinguitur in primariam, de secundaria,2 nam Cor primario afficitur , secundario vero
totum corpus, praecipue vera hepatis cauitates, d cystis, cholidochae, caeteraeque adiacentes, in quibus flaua bilis , aestuans , naturam irritans ,& per sensibiles, inempe membranosas corporis partes delata. rigorem, ac febrem accendit.b Dixi hanc febrem esie tertianam,quoniam deo tertio in tertium invadit: dixi, simplicerii, quiae non est mixta cum pituita , neque cum melancholia , ad differentiam tertianae nothae ; ac tan c dem dixi, putridam intermittentem, ad disse- π rentiam ephemerarum , dc ethicarum, nec non fibetiam continuarum.
65쪽
Praeterea signa recensenda sunt: qute distinguuntur in Diagnoitica, &Prognostica . Diagnostica sunt illa, quae abunde fuerunt recensita ab Excellentissimo Domino , videlicet rigor validus in principio febris, ac totum corpus concutiens, cui polbinoram calor successit acer, ac siccus, pullus magnus, celer, & frequens, sitis valida,inquietudo,& capitis dolor, necnon etiam biliosus vomitus inter rigorem, & calorem superueniens,& demum intermissio febris per integrum diem , sed tertio recedens. Prognostica sunt triplicia, quorum alia significant futurum euentum, alia tempus, & alia modum euentus. Quoad futurum euentu iuxta doctrinam Hippocratis, dico, fore salutarem, dummodo non fiat continua, neq; perniciosa,aut maligna. Quoad tempus pari ter iuxta
doctrinam Hippocratis, septennis ad summum m
circuitibus iudicari solet; Et quoad modunti vi iudicari solet, vel per sudorem, vel per Vomitum, vel per diarrneam biliosam. Ab his expeditus curationem aggredior, quae civi dogmatica sit, a suis indicationibus elicienda est. Indicationes autem desumuntur ab his,
66쪽
quae sunt praeter naturam , nempe a morbo, causa ipsius,& a symptomatibus; M ab his quae sunt secundum naturam,nempe a viribus, Morbus igitur cum sit intemperies calida, & sicca indicae refrigerantia,&humectantia ; Caus ipsius nempe bilis fluua sui praeparationem , &expurgationem symptomata siti mitigationem, & vires sui conseruationem. Pro quarum indicationum compIemento multiplicia sese osse- runt remedia ex triplici Medicinae armamentario desumenda ; nempὰ Chirurgico. Pharma-ceutico , & Dietetico . . ad Chirurgicum praemissa primaruniam viarum lenitione, detrahendus est sanguis ex . basilica dexteri braciiij ad uncias quinq; vel sex, eaq; si opus fuerit, vel repetenda ex altero bra n. chio, vel promouenda ex memorrhoibus hyru- - durum admotione . Verum quidem est, quod aliqua disputatio nonnullos auctores distractos tenet opinantes cum Avicenna sanguinem, utpote fienum bilis no esse in hac febre detrahen-cti dum,& praecipue, quod Galenus in libro de artes curativa ad Glanconem, huius febris curatione id docenῖ, nec verbum quidem' de hoc remedici
67쪽
I facit. Verum tamen cum praecipuis Medicinet Doctoribus censeo. esse detrahendum sanguinem , quandoquidem in doctr i na eiu idem Ga leni in omnibus putridis febribus,1aluberrimum est sanguinem detrahere, ibiq; Galenus loquitur de particulari huius febris pharmacia i non autede Chirurgia, quam alibi uniuersalites indica
Quoad Pharmaceaticum sesel offerunt me di camenta duplicis generis , nempe alterantia, &purgantia. Alterantia designantur cumpis matutinis restiferantibus & humectiinti bus, quales sunt syrupi de succo limonum , de succo ribes , de succo omphae , de sicco oxa i-dis , alijq; huius generis, diluti cum aquis refrigerantibus, nempe en diuiae,. Oxalidis, ibiaci, boraginis &c. in hoc censu recensenturetham. varia refrigerantium. potionum genera,cOmpo sitarum, vel ex praedictis aquis stillatis; vel ex aqua hordei alteratis cum admixtione, vel prae- dichorum struporum, vel succorum., vel con
seruarum refrigerantium. ι - .Purgantia vero sunt, vel lenientia , vel cle.ctive purgantia , sed eradicantia a Lenientia
68쪽
o maxime necessaria sunt in principio morbi ad tollendam hiliosam cacochyniam stignantem in primis vijs, eaq; exhiberi quidem possunt, vel in forma vomitorii j vel in forma clysteri j, vel in forma deiectorij, mihi autem maxime arridet in forma deiectorij r Quamobrem sit placet in forma boli, potest exhiberi pulpa cassiae , & tamarindorum ad unciam unam cum dimidia , vel si in forma potionis potest ex hiberi syrupus rosatus solutivus ad uncias 3. cum totidem unc ijs syrupi violati, cum aqua bora- ginis. Purgantia vero locum non habe nr, nisi declinante morbo, scilicet iam patefac is signis pepasmi. Exempli gratia poteri dari potio su- pradicta addita drachma una rhabarbari infusi . Quoad Die teticum conuenit victus frigidus, o humidus, ac terruis . febricitantibus omnibus communis Potio sit ex aquae hordei crassa, velisi ex limonea, vel ex similibus ut unico meos verbo expediam , lex rerum, non naturalius usum morbo omnino contrarium institue debemus.
69쪽
C POSTULATI OBDOCTORALIS GRADUS
Onis Virtutis erit anima , .si Lam una Eboquentia Dγnasia adhibenda' eis fides, quo amoto ima mori tur virtus 3 ide, ut inchoata inta me mistus, suas tonsequaτur Nires,
70쪽
ἔvitta Decretum prius: comannii vivae vocis
ae. Deinde Archiatrorum omnium secretis i N 2 firmatum. E Octoratus Laium, quain merito ax nobis posulas .viNCENTII BELGN- sANi , fili in promptu .est, illam, pes hun)oviter tibi praeparat ca L
timis. calculis eviberriti us hic Archiatrorum Romanorum sonsessus ; etenim in extatis