Johannis Cratonis a Kraftheim archiatri caesarei Consiliorum et epistolarum medicinalium libri septem studio & labore Laurentii Scholzii medici vratisl. in lucem editus ... Cui accessit eisdem autoris introductio ad artem medicam. Cum duplici indice

321쪽

3o1 -EpisTOLAR. MEDICIN. Heli deum timidius illud exhibere, etsi ut sua omnia ex Nicolo desumpta magni faceret , &venditaret, animadverti. Non erat solide doctus Helidatus, sed usum artis magnum, pro pter hominum opinionem, sibi comparaverat. Fit en m maximus concursus ad illos Medicos,

quorum opem ij qui sapere videmur, licet interdum egregie desipiant, & stolidae credulit setis poenas dent, utuntur. Bene vale. Pragae e Regia.xv. Decemb. Anno Is79. Iohannes Crato, Med. Caes. sec. Lalirentio Lboleio. Med.S. D.

GRAeti AM tibi habeo cum mei memoti .am retines. Nil ego amplius facere possum,qun vel mihi, vel aliis pros m. tanta , ut ne excogitare quidam aliquid, quo

paululum recreer, concedatur. Catarrhias acerrime me urget,& singulis diebus, imo horis propemodum ad vitae exitum vocat. De Eri caputo me tibi dixisse .Reperitur in multis veterum libellis,&tutissimum remedium esse arbitror. Non feci periculum, neque scio qui ea sit usus. De Nobiliscemina quae tignificas,non dubites eam laborare Mesancholia hypochondriaca. Varius & difficilis est hic morbus , &siepe indicationes curativae miscentur. Rectius emplastris , quae me scis adhibere ex ladano & cera , quae calefaciant &

322쪽

Bene factum quod in meo libello vertendo operam non sumsisti. Litigant nunc de eo Typograpiti Norinbergenses & Franconrtenses. Haec concivit D. Monavius , qui nimis agnam potestatem sibi in meum libellum sumsit. Latinum quoque scriptum est: Franco furti editum. Eo me suis quaestionibus D. M o. navius redegit, ut duas epistolas libello addere fuerim coactus. Pestis Pragae praecipuas sum in morum luminum Aulte familias invam. Itaque magna trepidatio. Quid hic fiat nescio. Inter chirurgos tum m as contentiones e se scio. Male igitur de aegris agitur. Meae aedes in majori runt perici lo propter vicini malum. Deus nobiscum sit in tribulatione & eripiat nos. Ni hil possum scribere amplius, parcendum qst ieni, S qui ea curat tantum, quae ad brevi morituros spectant. Bene vale. Uratis lavrae vij. Octob. Anno 1S8S. D. Iotanni Hermanno, Principis Bregensis Me-

lCUoo ad humanissimas literas tuas non

illico respondi non id accidit imminutione benevolentiae , aueremissionet observantiae

323쪽

meae erga te, sed quia multis , iisque m lini mis occupationibus distraetus & impindi usui,ut alia quoque necessaria officia .es. coactus iaetim. Quaeris autem quid de medicamentis Paracelscis 3 Quid sat ' liud agunt isti qui ejusmodi remediis ut quam quod humidum radicate violinus

remediis depopulentur , ac pro eo& rodentes humores corpori inferiaremque alienom in corpus invehuntiant alii quantum veli ut oleum vitrioli triolatas tincturas , quas pro margariti'

lijs lapid bus preciosis Principibus ca respicientibus placet enim color lucidui sanor acidus isti cum magnificis prae mexhibent ' Ego tot documentis & exem

edoctus,non facile autor ero cuiquam, myminus Principibus huasor esse velim, ut usurtione temisaria Screbra ista rureru rodentii

quisquam se discrimini objiceret. Vidio multo usu vitriolatorum istorum coitin si mones calore vitrioli ejecerint. Alteri solutum frustulatum excretum putabatur divi quosdam morti proximos iam enta bili deplorare temeritatem suam,& magnis vo . rationibus detestari seipsos prae dolorhin manitate , & interiora sibi uri &ist inutili clamasse. Pictor quidam egregius apud podagram se depulsurum sperans in uiu amoleo vitrioli sedulus erat. Verum atite b

324쪽

LIBER V. 3OS inporis omnibus per totam seperficiem corisi puris, veluti cuspides acuum pungentium sentire se miserabiliter conquerebatur. Porro Antimonij,& vitiioli nomine jam propemodusenescente, alia emergunt magnalia, videlicet, primum ens sulphuris, liquores margaritarum, corallorum,t incitura solis quae, nisi the lingua& nares decipiunt,ex camphora est ac multa insuper alia sunt , quae arrogans illa&ignarachymica turba, sed ad imponendum eruditis sima magnis praeconiis & gloriis ornat &vanissimis jactatiotaibus celebrat. Talibus ima postoribus ignotis , imo etiam adverso rumore laborantibus nonnulli Principes nunc sua committunt corpora, non adhibitis,atque etiam spretis reliquis Medicis. Sed faciunt id suo periculo,&brevi exitus acta probabit. Verum de his nimis multa. Vale Datae Francofurti t. Iun. Anno I 37S. D andrea Dudithio, Con cassec. Pet

T Iis , qtias primas accepi omnium , eaia

que exoptatissimas, nuper adeo respondi :interea aliae ad Fratrem meum allatae sunt , inqu3bus, at denuo ad te scriberem, mihi occasit onem praebuisti Rogas de stibio, sive antimo Ilio, num illius usum ita perniciosum esse di

325쪽

3ος EPISTOLAR. MEDICI .cam , ut plerique censent i Hoc mihi videtur camarinam movere velle, quam im m otam relinquere melius esset adagium pronunciar Non enim te latet , quanta cum animorum contentione controversa haec Mummis ingeniis nostro tempore agitata & pertractata siti aliis hoc aliis aliud amrmantibus. Dicam tamen,quando ita vis, quantum ei us in praesentia in mentem venit. In stibio igitur duplices facultates non incommode statuimus, Manifestam unam, liceat enim nunc ita appellare oc- . cultam alteram. Quod ad priorem attinet, non dis sentiunt a veteribus moderni. Omnes enim fitenrur vim ei inesse, V .g. refrigerandi, ficcandi astringendi, reprimendi. Unde etiam teche ad ulcera a sordibus repurganda , eaque consolidanda,& ad cicatricena perdMenda adhiberi potest καΘαρτικης δα/αεαειος, quam reeentiorum quidam praeterea illi tribuum clim veterum nullus,quantum constat, illius meminerit non item una est omnium sententia. Neque verb hic tam quaerimus, an omnino purget,hoc est,humores e corpore vi expellat illud enim experientia satis superque testatur quam qualinam facultate illud praestet,&an tu ibassumi queat. Purgantium ce te quae proprie hoc nomine donantur,non una

est differentia , & quanquam Omnia irritando& stimulando naturam s de quo & ipso lis, nondum est compositis , obtrudentibus plerisque

326쪽

etiam ex recentioribus nescio quam ele hivam humorum attractiqnem P hoc suum ' scium exsequantur: diversi tamen nihilomi in illis gradus reperiuntur, quos inter sese tingui necessiim est. Itaque stibium magis

ligna.& velut venenata qualitate, qua natu adversum est, purgatorium evadere cense- s. Indicio est vehemens illa,atque violen- ommoίio qua exigua etiam quantitate, &ticorum gianorum numero assumptum,ium superiora,tum per inferiora vacuat, &prin symptomata quae sequuntur arrocissima,

a ventriculi subversio , inappetentia, mali us,virium distatutio syncope, & id genus Unde jam de altero quoque paulo ante posito capite constat,nimirum, minus tutoud intra corpus deglutiri posse. Etsi autem agistri scholae Paracelsicae pro sui defensione

cant modo enumerata incommoda a crudo

tum don autem a legitime correcto Anti- iunio pervenire,quaerendum tamen ruisus vietur, num praeparatio illa,qua ipsi uti consue-εxant,hujus medicamenti malignitatem proris testat , & an potius ignium vi illa acuatur, MA'imininuatur. De quo si placet alias plura , .n Wrre licebit. Nunc enim tempore exclu- abs te peto,ut rudiora haec, nec ta

si dint , elaborata pro solita humanitate tua irias. Plane enim silere ad tua interrogata heq qua decuit.vale .uratisi. 12Julii .an. IN 7s.

327쪽

' Domino Andrea Dudii his cens

DUBiTAR a te de quibusdam in positio se i

bus meis affirmatis significas,ne ab ex e mentia refellantiar,utpote , quod a veolis e Tum,& radicibus, atque etiam .appendi inserui. Ego vero 'el ad hanc ipsam pr0v. re ab iis qui diversum sentiunt, non erube . pra sertim cum testes ut puto,fide dignosam VesaIlium& Columbum . quorumnem se idem mecum manifeste asserit. Plane pernego neruulos ab imis radicibus ad usque pet medium dentem propagari d

enim notriantum contra rationem

rae providentiam . quae nusquam soIet m. corpora, quales hi nervuli sunt, ex terrio Aia nervorum cerebri derivati) durissimis cisu reabsque aliquo medico et verum etiam ψω , experientia contradicito Nemo enIm hujus rei periculum facere non possit,cer, partem dentium superiorem, quae nudo S exerta, nequaquam sentire, sed illam xat, quae intra gingivas latet, notissimum circa radicem,ubi nervus in membran destae, Quae Mercurialis de compq sitione Mediλ mentorum in medium protulit e nuptis qque penes me esse negavi. Credo talis eno Mai opus sit,habere possς. Sementiam

328쪽

L 1 AER. v. 3O' si , io, quam puto multis, ii silue firmis rationibus munitam,& subnixam, tibi non plane improbari laetor. De experientia mea nihil haε in parte magnifice praedicare queo : assentior talia en facile iis, quae temet obuiuasle scribis, quorum testis es interea tamen hoc ira illi inmcnteria venit ;Talia medicamenta, quae tam magna vi agunt,saepe symptomatis m agis mederi,quam morbis,& plerumque aliquid analignitatis corpori imprimere,quae paulo post sese demum prodit. Nostra, fateor,remedia, pe minus cito opem ferunt, & plusculum molestiae in assumendo adjunctum habent; hoc tamen vcre pssirmare ausim , magisl riuo semper administrari poste,quam Paracelsi corum illa in igne & fornacibus exusta pharmaca. Ac, nisi fallor,quae de militia laudatus Imperator crebro in ore habuit, etiam ad medicinam nostram accommodari possunt: crata p- ἀμείνων ἰοι-τρος.. Naturam ce ite, Ut dominam & magi-stiarn in omnibus imitari studiose oportet, cujus actiones . ut vulgo dici solet,omnes fiunt

semel hoc etiam audivi, dum Basileae fui a fide dignis hominibus, qui publice idem profiteri

non erubescunt si otquot Paracelsus ille magnis morbis, remediis suis vulcaneis, aut,ut ipse vocat, spagiricis, liberaverit, eos ferme o. rimes intra annum,aut saltem paulo post, inte-

329쪽

riisse: ut ut sese egregie sanitati restitutos ex Vimaverunt. sed de his quidem in praesenti

tis Non destituuntur ossicinae nostrae ind-i Mechoacam,tistopere celebrata, ut lupui, 4mo etiam extractum ejus habent, cujus minime rarus est. Est ita quemadmodum

cis: parum molestiae sumentibus exhibet; si

tamen propter tantam locorum intercapit , nem minus integris viribus ad nos deser te.primo cal.Octob. Anno 1378. Domino Andris Dudithio, cons. s. m. -

DF τ7τuτus hactenus selibendi nolui te inanibus meis legendis occupatum reddere. At nunc iuppeditatqκ proximis tuis ad fratrem argumento silent*α rumpere placuit,praesertim cum tu id a mei

ri pro iure tuo postules. Quaeris vero ea , , Quidnam de potu illo sentiam aquae mi quem vini loco,a quo nisi fallor,natura abh- res,siabstituis 3 Ad quod problema summi in responsionis haec esto e Non videri consuetudine temere reeedendum, cui isti annos continuo ir aeres, &quam tibiles Hbrem non fuisse reipsa huc usque expertus Etsi vero rationes quaedam in contr-ium du stae , te nonnihil perturbant , nisi men plane fallor,eaetanti momenti noti sun

330쪽

L1BER V. propter illas tam longi temporis consiletudo iubito immutari debeat. Ignem,ais,subtilioribus partibi: s resolutis,&in vaporem atque halitum conversis , aquam crassi Orein , impu-Iaorem , 5c magis crudam reddere , ita ut ad penetrandum illa ineptior multo fiat. Ego paulo aliter,nec fortalle sine ratione statuo. Dubium enim mihi non est, percoctionem ea incommoda maxima ex parte tolli, quae aquae simplici antea haud pauca & parva inerant. Primum enim frigidatas nativa ἐμ- μοι elixationis ope impressum,multum retunditur, & coriigitur. Deinde partes faeculentae de terrestres,si quae sunt, vi ignis separatae infundum subsidiunt,ut puriorem ac leviorem,quam

ab initio erat exadere prorsus sit necesse. minetiam per spuniam in superficie post ebullitionem collectum aliquid impuritatis aereae secernitur. Quod autem metuis ne sirbtiliores, &nobiliores partes penitus exhalent, ei incommodo duplici remedio facile occurri potest, si nimirum,primo loco fictilis olla, in qua aqua coquitur, operculo, ut fieri plerumque a talet, superne muniatur, ac ipsa aqua lente ita decoqui permittatur deinde ii, ut te facere significas,mollis aliquid admisceas,quod propter sua viscidi tale & tenacitatem, ut de detergendi facultate sileam , aquarisminus evaporare sinit, de substantiam iuius vehementius resolui pro hibet.Jam si praeterea etiam cinnamomi non-

Corale