장음표시 사용
811쪽
quam necesse suerat. Pater, praeter notam signifieatione, qua habet in promptu , significat etia senatorem: nam senatores patres
conscripti appellantur. illi propter aetatem, hi propter cura hoc adnotaui ne quis decipiatur Aecursij verbis, in illud Iustiniani. lib. I O. Institutionum, tit. quibus modis ius patr. pol sol.Que sibi principe patru elegit.
Peculatus frutum est rerii publicarum, cςptum die a pecore eo tepore quo Romani nihil praeterquam pecudes possidebant. Sallust. in Iugu. Peculatus aerari factus est. hinc apud Iurisco- sui .in lib. dig. tit . est ad leg. Iulia peculatus. Peculium,verbum quoq; frequens in iure ciuili, ut ait Seruius in illud Virgil. nec
spes, libertatis erat, nec cura pecu li j. Et simpliciter pa
stri dicebat a pecorib. in Pbus eoru costabat uniuerta
substantia, sed postea illud tantum appςllari coeptum est peculium, quod seruus in potestate domini j, & stiliussa milias in potestate pauis consti tu tus possidet. tera P. et 66
Pecunia praeterea. dicta est a pecude, quonia, ut inquit Varro,e pastor ib. horti v cabulorum sui t origo. Pli. lib. 33. pecuniam accepisse nomen scribita nota pecudis nummo impressa, sed iam pecunia appellatione omne illud continet,quod pecunia mensurari potest. Paul. de verborum signiscatio. l.pecuniae. Pecunia inquit, appellatione rem significari. Proculus ait, hoc est patrimonium . infra eodem ti. Vlp.Pecuniς, inquit, non solum num ratam pecuniam comple
Pecus, pecudis, est omne animal, quod caret ratione atque eclgie humana, nam, .& de piscibus Horat. in I. Carm .dixit: Omnecta Proteus pecus agit altos viscere modo tes. Caius tamen lib. '. dig. tit. ad leg.Aquit. l. lega. A quit. Seruius , inquit, nostris exaequantur quadrupedes, quae pecudii numero sunt, &gregat habentur, veluti oues, ca prς, boues, equi, muli, asini: lues etiam, sed canis inter pecudes non est.
812쪽
pedametum dicitur vitis sul- ge: Pellex ara Iu nonis nee
cimentum.Varro in primo de re rustica. Qui b. stat recte vinea dicuntur perdamenta: quae transuersa iunguntur ruga. V D. lib. 7.de tigno iniucto: Vinei, inquit , necessaria perticae pe
Pedules, calceatui aptae fasciae tangito: si tanget, Iunoni crinib. demissis agnu st mi
Flaccus scribit pellicem vocari, quae cum eo, cui uxorsi, corpus misceat, aut quet
uxoris loco fine nuptijs iudomo sit. erant, quibus antiquiores Penaria cella & penarium, ut utebamur. Plin. lib. 8. Mu- inquit Varro, locus est, bires, ait abrosis e Carboni Imperatori fascias, qui b. in
calceatu utebantur. Tales fascias Vlpianus crurules& pedules vocat. in titu. de auro,& arg leg. l. argumento. Fasciae, inquit, crurules
co sunt, quia parte corpo- Penus perioris,sue penus, usi is vcstitat: ubi crinales pro est, ut ait Cic. in II. de nat. curules legitur. penus reponitur atque adseruatur. Cic. I. in Verremas. Cato sapiens Siciliam cella penariam reipu. dicebat. Vlp. ti. de pen.lcg. I.qui pcnum . Quae horrei penari j vel celae penatiae, instituendae gratia habentur. Periurare, quotiesi libris dig. legitur, est vitiu scriptoris, quoniam in Pandects Florentinis, semper pro eo legitur peierare. Pellex cocubina est illius,qui habet uxorem: eoq; distat apallata, quae est concubinac libis: dicta est autem pellex a pelli cedo, quod videlicet attrahat allici atq; alterius virum. Cui mulierum
generi plina est a Numma Pompilio costii uta hac le- Deo. Omne illud quo vescuntur homines. Atque ut Phavorinus apud Gellio. ostendit, penus est,qd longae visionis gratia cotrahit atque reconditur ex eo di- et mn , t non in promptu sit, sed intus reconditur &habeatur penus. Apud Iurisconsul. tit.de penu legata hoc est, i)s de rebus,quς adseruatur in penario ad longum tempus; iuim quae ad breue, in proptuaria sane
813쪽
in promptu fit, quemad- hostes: nam hostes dicebanmodum penus in recessu interiori.
Penes, praepositio, ut inquit Festus, differt ab eo, quod est apud , quod apud perso ita tisa cum loco signat: ut si dicas, pecunia est apud me possis id recto dicet eat
si tua uo sit. Penes vero notin persona, & locum desi- Enat, sed et ditium: ut si dicas, pecunia est penes me,
Ptatis ..Vlp. in ii. de ver.sig. i. penes te. Penes te, inquit,
aram apud te eit,quod qualitercunq. a te teneatur, penes te est, quod quod amomodo a te possidetur. Peniculus pictoris, est instr m quo inducit In pictura colores id ri& penicillus, utruque per diminutionem ab co, quod est penis, hoc est,tur,quos nunc vocamus peregrinos. Cic. in j. oss. Eilde illud animaduerto, P qui proprio note perduellis es.set is hostis vocaret, lenitate verbi tristitia mitigante. Caius in titu. de ver b. sig. l. quos nos,inquit, hostes appellamus veteres perduelles appellabar,hinc perduulio, onas, P ipsa in rcp. aut in principe hostilitate e Ita qui hostes patri iudieari sunt. Suet.in Iulio. Subornauit, qui Caio Rabirio P- duellionis die dicere: Perduellionis crimine primus
totum damnatus est Horatius , ob sorore interfecta ,
sed absolutus. Vip. in titu. ad i. Iulia. leg. is qui. Qui. perduellioni, inquit, reus est, hostili animo aduersus rem publicam , vel principem anima tus est . cauda, inclinatum: nam in Pergula est meis, in qua opi- modum paruae cauta pro- fices opera sua vendeda ex-
mineat fetae ex quib. fit peniculus. m. lib. 3 s. Arrepto, Peniculo lineam ex colore duxit. Martianus in titu. de sun. instruet. l. Pictoris. Peniculi, inquit, est cautheria, & conchae.
Perduelles,ab antiquiorib.dicebatur, g postea dicti sunt ponti t. Hic Pl. scribit Apellem tabulas quas pingebat trasse uti populo iudicada; i pergula cosiue uisse,pponere, Vip. li. 9. dig. ti .de iis, qui deiecerunt a. si vero. Cu pictor,inquit,in pergula clypeum, vel tabula exposita habuisset, eaq. excidisset. Pharura
814쪽
maeon interpretatur venenum,quod tam Grςed, qua Latine medium in differes est ad bonum, &adimatu . Caius de verb. sign.l.qui venenum dicit. Philyra siue philura arbor, qa Latinis tilia dr, appellant quoq;. philurae tuniculae q. dam intra philurae arboris cortice atq; inde librario-xu quoq; chartae ad scribe.
sint ex tilia, siue ex quacuni que alia materia. Marti
nus de philologiae nupti js ti b. 2.Rari vero libri in
philyre cortice subnotat. Herod.quoq; lib.j. mentionem libelli facit e tenuissima philura. Pli. lib. I 3. Praeis paratur inquit, ex papyro, chartae diuisae acu in praeteneus, sed quam latissimas philuras. Vlpi. tit.de leg.3.leg .librorum appellatione. Sive in phylura,inquit,aut in vitellitia, ut non nulli eonficiunt. Philippi , orum, colonia est Thraciae, siue Macedoniae, de qua Luc.in primo Pha-
POS . Extat epistola Pauli Apost .ad Philippenses. Philippensis coloniae meminit Iuriscon. in ii.de censibus. Pristinum dieitur locus, siue machina, in qua frumen- tu molitur dictu a pinsendo, hoc est moledo,& pistores qui molunt, & pristin xij, qui pistrini cura gerui. Paul.de verb.sig. Pistinum,& horrw insulae dotali aDiectum .in ii.quoque de impensis,l.j.& cepe alias. Pityocape vermis est, siue eruca in nucibus pineis: nam
eruca. Pli. lib. 23 .Pinorum,inat, erucas, quas pityocapas vocant.Item lib. 29. Eadem in pityocapois in pinea nascetibus. eadem bu
presti similiter pr paratur. Marci lib.48 .ad legem Cornel. de veneficijs, &sie l. eiusdem , ubi pro bu pre stim, & pityocampis bubostrum, & pityocarpas mendos E legitur.
Plagae sunt retia rariores maculas habentia. Vir. . Aen. Retia rara plagae, lato venabula ferro. Vlpia in titu .defuit .instruc.l.quq situm. A
cupes, inquit, & plagae humiusmodi instrumento continebuntur. Acc.plagas palos esse putauit, qui b. retia fulciuntur. Plagarius, non tam eii significat, qui surripit seruos alie
815쪽
Ros, quos putauit Accur L. quam eum, qui liberii homine in seruitutem trahit,
ber u es se sciens vendit, aut eo utitur quasi seruo. Plagium vero est ipsa poena, quae plagiarta infligit. Martialis. Impone plagiario pudorem. Plagiariorum qu ue meminit Paulus Apo-olus in I. ad Timotheuepist. apud Iurisconsultos titulus est de plagiarijs ad legem Flauiam. Polio, onis dicitur, qui arma polit, Iulius Fir.lib. 2. Mar. inquit,& Mercurius in decimo ab horoscopo loco po-- liones faciunt. Callistratus libra so. de iure immun. l. quibasdam .
morbo laborat. est au te polypus, ut inquit Celsus lib.
septimo, caruncula modo sub rubra, quae varium OL si i nhaeret,strangulatque hominem, maximE Euro,aut Austro flante. Paulus quoque Aegineta: polypus,inquit,tumor est praeternatu Ta, in narib. consistens, a s,
Dominatus, quod eius cammi similis sit. Galen. libr. 3.
de ea meridon multa de origine,& cura illius scribit. Vlpia. lib. 2I. dig. tit.de sdit. edi. l. Qui clauu habe timorbosus est.& polyposus. Pol in istores dicun tur funeris paratores, nam polincere est funus parare, Plautus in Penulo; Epterea apud vos dico confidentius, quia mihi polinctor dixit, qui eum
polinxerat. Idem in asinaiaria: Equis currit polincto
Demenetus, VI p. de instit ria actione.l.quicunque. Si libitinarius, inquit, seruupolinctorem habuerit, isq. mortuum spoliauerit, da dam in eum quasi instito.
riam actione. Itaq; non nihil interest, cum Libitinarij videantur qui funus curat, polinctores si efferunt. Podina locus est ubi edulia Gsculentaq, parantur hominibus non satis honestis. V nde Lucit. Infamemq. tu
disse popinam . Nonins: Quos nunc dicimus taberis narios a popinis, vel luxu-1iosos ,qui se popinis dedu ede legat. 3. lege caetera. Ad taberna inquit,vel popinas
Postliminisi, ut inquit Festus,
816쪽
detur: nam postliminio, inquit, receptus est is, qui euextra limina, hoc est, termi- nos prouinciae captus fuerat rursius ad propria reuertit.Cic. tamen in libr. Top.
ex aut horitate Servi j Sul. ipostliminio nihil esse putat nisi postliminium vero nihil significare, sed tantum nominis esse productione, ut timus in legitimus,& finitimus, & tullium in meditullium,& subdit. Postliminio redeunt haec, homo, nauis, mulus, clitellarius a. quis, e qua ' a fraena recipere solet. Vis in libris dig. titu.e st de captiuis, & post-Ii mi uio reuersis. Praeses is dicitur, qui prouincla armis tuemur, ne desci
stat, atq; rebellet,a dfiio illius, cui est subiecta. Sed quemadmodum Vlp. in ti- tui. de ossicio praesidis ait, ad illud pertinet potissimuut pacata, & quieta sit prouincia,quam regit. sic Euagelista Pilatum Iudaeae praeside appellat, sub quo Christus passus est.
Praema iura dicuntur poma nondum venerunt ad maturitatem. Oean lib. 7. Ad
tapinas: Agmina compuli. mus , & sic per trana lati nem mur, pr matura dx,q
Cu significamus coactius, quid factum.& festinatius, tunc rectius praematur id factum esse dicimus. Papi. lib. s. digesi ti ulo, de stipulationibus,t. liber homo qui bona fide . Decem, inquit, hodie dari spondes dixi posse vel ab eodem die
pecuniam peti, nec videri praematurius agi no finito stipulationis die praematui ius exponendum est, i. s si inantius. ut apud Gest. Praetorium, non solum est domus,vel Praetor habitat.vel ubi ius reddit, sed etiam regum,principum,& summorum magistratuum. Vnde uauis praetoria,& cohors praetoria,& porta pr toria. i. ad regem, vel principe pertines. Signa ficat quoq; praetorium, villam in agro magni fi .extructam, in qua significatioe accipitur apud . Iuv. Criminibus debet hor
Ad lapidem Torquatus haber prς toria, quartum. Sueto.in Calig. In extructionibus, inquit, pi torium atq;
817쪽
ne nihil ta essicere cocta pi- .scebat, essici polle negabar. Nerar. ba. tit. de ser. I u. pr d. l. ru.piae'.Vel cloacainatiquit habere licere pviciti domum , vel praetorium, vel protectum habere ii cere. Vip. de verbo. sign. l. urbana . Sed & si fore stabula sui, vel alia meritoria in villis, &in victuis, vel si praetoria voluptati tantum deseruietia, quia vibanum praedium non locus facit. sed materia. En quomodo utrobique praetori u pio aedificio in agro ponitur. Pridie, cum accusativo, & cuge uitiuo constitui tuta nam ut ait Prisc. teporalia, & localia aduertua in praepositiones transferuntur, ut pridie calendas,& pridie calendarum. Vlpia. li. 24. tit. sol u.
mat. l. fructus. Si mulier, inquit, pridie vindemias dote
dederit. Idem titu. de testamentis. l. qua aetate. Si testamentum, inquit, pridie calendarum fecerit.
Prim pilus in bello dicebatur, qui quatuor centurijs, hoc est qui quadringetis militibus praeerat. Mart.Grata pudens meriti. tulerit cu primi pilis, Mod. libr. 27. tit. de
mipilum , inquit , e pleuit, de ibiden a Qui ad Calia gatas militias ,& reliquas militauerunt i& i' eodem
constitutionibus,imperialibus, vacatione habent. Appellatur,& idem primipil ris, ut de segat. tertio leg.pater alium. Iulius, inquit, Agrippa primipilatis. Iust.
Ii. undecimo. dicis, depri. mi pilo, & dignitate, & como dis primipilatus non nihil disseruit. Priucipia in castris dicebant,
in Q b. principes castra metabantur: nam ut insit Varro de ling. Latina, milites hasti dicti sutia primis ha-cta pugnabant, pilani, qui pius: principes, si principio gladijs. Inde pricipalis porta castrorum dicitur, ut inquit Fectus, quod in eo loco est, in quo principes o dines tendunt, id est cetori figunt,&principalia in castris inde dicta, ut apud Trogum libr. r i. Si principalia
castrorum cerneres, senature alicuius reipui. priscar videre diceres. Sut itaq; principia in acie,ubi consistunt milites cognominati prin cipes Liuius. libr. 8. ab V.C.
818쪽
Lexiccn lxris clums. Principia Latinorum pro- ptum. An priuilegiar s.in- turbant clamore sublato Val. dedisci p. militari; Ad principia,tu quit, pero mue militiae tempus adesse. Tenent. in Eun. Tu hosce instrue , hic ergo ero post principia, Mart. li. '. de remit .l. ossiciv. Ossicium, inquit, tribunorum est principis frequenter interesse. Acc. princi pios exponit, cum ilites assumuntur, vel curixa aliqua nascitur. Sed niquit,absentibus hcc patio noceat. Idem Vlp. libr. ν tit. quod cuco, qui in ali ita potestate, i. sed an hic.
Rem inquit, dic clur occupantis meliorem esse conditionem, nisi quis priuilegiarius veniat. Sed neq; priuilegium dicitur, quod priuet legem,ut isti putat. sed quod sit lex prmata, hoc est propria alicui in illius
hil mitu est reconditos seu Procurator Caecaris, erat et ressus ignorasse , qui consueuit in manifestis caecutire.
Priuilegiarius is appellat, cui priuilegium aliquod est cocessum, qui ab indoctis priuilegiatus dr: pari errore illi,quod i beneficiario vocant beneficiatum, nam beneficiarius, & priuilegiati'
ea figura dnr, qua donatarius,legatarius, testamentarius,depositarius.Vnde milites beneficiarij dicti, qui
vacabat officio. Festus,Ve-fetius, & Caesar belli, Gal-ci ultimo comment. Vip. Imperatoris iucurabat. Refert Cor.Tacitus, i Cl. Caesar procuratoribus suis omne ius tradidit parteq. vim in rebus peragedis esse voluit, ac si ipse statuis et, a que, ut simpliciter loquamur. Vlp.lib. . d g. autore, procurator est, qui aliena negocia madato diti admi- nil trat, sed de ossicio procaratoris Caesaris,lit. est in I. di.li. ubi Vlp ait, lus acta, gesta suta procura tore Caesaris. sic ab eo comprobari,ae si a Caesare gesta essent. lib. i. de priuil .ered. l.si ve Promercalia diar, q ut diueneri. Quoru pecunia ad creditores priuilegiarios peruenit. Et statim bis ponit creditores priuilegiarios. Idem labria. de pac.l.rescri- dant pluris,fuerunt empta Gest. libr. . Ex ijs, inquit,qTmercalia, & usu lia. Colum. libr. I. Aut aialib.aut teb.alijs promercalibus,oceuPet.
819쪽
eupet. Idem ii. i 1. de ossi c. diui,& lintea tersui. U ie.in villici. Pecuniam diat neq; in pecore, neq; in alijs reb.
Promercalib. Occupet. Pauli. 2 s. dig. tit. de impensis,l.
in qui b. impense factae sutterpres in Psalmo, Proptuaria eorum plena eructantia ex hoc in illud. Pau. tit. de penu legat leg. nam 'a Si cui quae in promptuario sunt, legata sunt. Dicitur fuerint promercales , tales ' quoque cella promptuaria, imoenti: non voluptuariae, & promus dispes aior. On sed utiles sunt. Dia a promendo dicta. . 2Prolutae. Iuli.aii thorea E m. Promulsidarium poculum est dig. illi dicebantur scholares si quin tu ia anniti iuriciuili opera dederunt, que
admodum appellabantur lytae, qui quatuor annos eidem studio in eu bere, naquod legitur coloriis, pro eo quod debuit esse piolytae, mendum est manifesta- Irum, ex Florentinis illis Pandec. de ptehensum. Sed curalli dicantur lyiae, i. soluti,hi vero prolytae, i. prae- soluti, nodum mihi liquet, nisi forte sit sunt,quos nucvocant licetiatos, illi, quos bacularios. mulso bibendo aptu. Mulsum autem, ut diximus, potus est ex maellis, &vini
commixtione concinatus. Pomp. in tit.de auro.&arg.
leg. l.& s. Scutellas, inquiu& promulsidaria contin ri, repositoria quoque eo
Proreta dicitur is, qui nauis plotae prauectus est, & est Graecum, nam proreus dicitur. Plau. in Rudem. Si tu isti naui proreta es,ego g bernator ero. Pauli. 3'. de
Promptuariu cella est, in qua Prosic nium, insit Seruius in reponunt edulia,q ad usus
eoq; differt a penario, ut in suo loco dictu est, cum sit pqnus, ut Phavorinus ait, qd longe usionis gratia coquirit. Apul.in I. de asino. Ia promptuario olcum ya illud Virg. 2. Georg. Vete res ineunt fiscinia ludi, est pulpitum ante scaenam, in quo ludicra exercen tur. Vlpianus lib. so .de polli. Probe,insit faciet Statius Rus-
820쪽
Zexicon Iuris Guttis . ti. de spectaculis. l. si qua .
Vel in theatris,inquit, proscaeni js.Vtrobiq;. Acc. nihil
vertere, cum primum aratur. Nam ad vernactum faciendum tem a primu proscinditur,deinde ostringit, siue iteratur postea tertiatur : Vil g. r. Georg. Et qui proscisso q suscitat aequore terga. Varro in I. de re
rustica. Terram, inquit, cuprimum arat, proscindere appellant,quod iterum, offringere dicunt.Pau. titulo de verb. sign.l. stiva. Noualis, inquit, est terra proscissa, non praecisis,quod delirat Accur. Pro Phyru, authore Vitruvio, est vestibulum ante domorum ianuas a pro, quod estante, & thyra ianua, aliqnetiam pro antepagmento, idest ianuaru ornator ponitur. Idem Vitruv.aliubi, Nos, inquit, prothyra appellamus, quq Grcce dicu-tur diathyra. Vlp.ti. de sundo in stir.l. quae situ. Pro thyrum domus,si velamen est, instro domus continetur . Accursaegroti somnia narrans, prothyron, a thyros,
qu04 qmasister deducit Sed quomodo magister instrumento donuis cotineatur, id se viderit. Multo a vi huc si, inniculosius in illud Pomponij. de verb. fig. l.statue. Prothyrum quod in aedib. interdum fieri solet. Prothyrii, inquit, quia procul trahit, quasi Latina dictio esset. Illud profecto simplicius, quod ingenue
fatetur se nescire quid prothyrum sit. Proto colon interpretatur primu membrum,ut sit prima illa scriptio, quam in cometarij modii tabelliones scribunt, quae sgnificantius .
totypa, aut archetypa dici postent. Cod. ii t. de taberi colla. q. V t pro locolla Pi quit, dimittat in chartas. Proxeneta, non ut vulgo legit pro seneta, latine interprotatur mediator, i .qui conciliat inter se ementes,& vendentes, maxime hospites, unde nonae deductiim est , nare nos hospes interpretat. Sen .in Epist. Nolo proxeneis nomen ruta iactent. Et Martiat.Vatinioru pr xeneta sartorum, lib. so.di. de proxenetis. l. si proxeneta, & ibidem tape. Publicanor u ordo, quemad