장음표시 사용
31쪽
ti palismi dutem motin evinea natura esse pesnt , tres tantum uirin tures, non plures nec pauciores. eor scilicet qκi siste inustem sicant ad re Ios angulos . hi enim fili quemadmodum π exei super qui bins, i determisati ac certisunt. reliqui uero indeterminati er in itisust, propter quod nec in natura esspersipossunt, si enim Giu eorum 6se post sit per se hi natur pari ratione er omnes po sent . at in nitum nubium erindeterminatum per si esse pρtest hi natura,qua re nec plures Axei per stnec plures motus es possent, quam tres iri Aquin ad rectassic;t angulos. sid nec pau e f . Eorum autem motuum qui in Iuli,
tudine uni ad restos angulos cum σquis
nothali ab Hipparchi quidem teporibus usqae ad nostra aut nulla cognitio fiJ uide, tur alit nulla epinio. quidem PtoIemais vinter primos An tiones recipi non esse alios in sthaeris motus, quam si,
G, alterum qui ab ortu in occasum per aequinoctialem',alterum qui ab ocνσιμ ad ortum ilhque per sdiacum centragatur. ante Hipparchum vero
quandam de se motibin vinionem MF apud Eudoxum er Carippum ccniectarum licet ex se accipere,quae AristoteIes circa primam philoi phiam reliquit. restri enim edis burram quandam posuisse , cuius poli in se diacosisti usint. At vero re antiquiorem de his motibus epinionem extiti se apud uetustigmam silam Iuvilarum gentem,sdem quandam praebent ea quae Pomponius Mela ex Herodoto accepta de ea gente scribit his uerbis.mandatumque litteris struant ex quo AEgyp μη quater cur fiusAuos uertiinside ra,acssem bis iam occidi ,n de nunc Oritur, atφ ortum ubi nunc occidit. At qui eccidiF inquam te inde nuc oritur nura profis uia alia intelligi pol cluam per praeditios motus,de quo insequentibus nonnulla dicemu .
Primus ιrtute nostra Io.Baptista Τurrius inter alia multa quae diuinopes ne i tuo inuenit,uidit instherarum natura oportere tres illos motus per
se e .reliquos autem alios emnes per accidens inexstere.persi autem dico usi non una in1ybaera lid in uniues ea natura , in qua principales etiam n tureses sint tres illiproedicti motuι. oportere autem ita esse, ueri similesqvid m rationes satis habet ..primum quidem quia se astitis e fatissime erregulariter ea omnia monstrari possunt,quae Acassidera apparent.non oci
32쪽
o propter bonum ac friem necisFry in naturasybararu uidentur c enim non filum perfecta eriisphorrit ratio ,sed re alia pes et magis . per hoste enim metu feri paulopost ostendemu,nt putillus cmnis qui in sthina est, quandoque ubique fui, oe ad omnia dequaque D conuertat. quod
necessarium quidem uidetur,quo virtutes ei sub orbibus i thuc dimittuntur, undique re ad punitam omnem impartiantur, re quorc p pessibilia sint in natura feri, quandoque etiam fant. aliae prosisto generationes in mundo Irrent forte fortuna fit per aequinoctialem uti per Eclipticam iter tenes ret. Futurum igitur est nisi quandoque uiam illam teneat, quosnt irae generationes. in natura enim quod pos biIe Ui,necessarium etiam s. ad uespraterea infularnm mentiamin, generationes si quis resticiat, uideatep temωΠu illud ui 1st,quum e maris ti re olim mari contesti fuerint, futurumprusus,hi qua mare nunc integit habitabile olim fat, quodque habitatur ae
colitur,condendam quandoque Oceanofre,tum uideat maximas iras terra mutationes,eIuliiones , exasones,magnas 3 Uates illas,atque hiemes,qua
Aristotelis restri. Nnset evidem in corio mutationes es oportereripstanta Octant,longe alias maiores,quam ita sint quas quot die videmus in angusto admodum constitutus. atque equidem crediderim hoste motus eos iras si quos infleris Iutere primum vaticinatus est Albatenius, mox π fuimus vir I oannes e Regio monte quodammodo est auguratus,quum firma t. siue igitur instramenteram incertitudo hanc uarietatem immiserit, siuera motum quendum adhuc nobis occultumsterismis natura indiderit, diffriis ad modum est,e erit 'nius motus qualitatem metiri.
rutos angulos sicent, minorem motu proγ Aprio successue iis opposita omnia mouere. ut si orbis maior ab e d .habeat medium circulam bd. quificet medium circalum asterius orbis ae e 1 ad rectos anguli primum quidem circinnducetur orbis minor in latitudinem. quoni; motu, qui in Ictu furit non sist impediunt, ma,
iores ducere miseres o contentes distum est. Poet ut miser circundustus in latitudinε mo
tu proprio in opposta emtua successive per fima
33쪽
ueat hi ocriJentem,la Orientem, insipient e re meridiem. cidus e seol,quὸd circundulta orbe in Iatitudinem,partes permutantur,re quor Auspra erat It infra,s' e centrario .permutaris autem partibus, necesse est remotum proprium permutari. μηjus enim circulissuperior pars is eccasiam, laestrior is ortum mouet i igitur partes irae permutentur,totus motus coim mutabitur. quod facile e sic uidere. istelligatur minoris motin esse a e in a per I ab Oriente scilicet in occidentem in una medietate. in alia uero esse ab a m c per e . ab occidente is orientem. quoniam igitur circulaε hic a e e s . circunducitur a maiore orbe in Iatitudis em per b d .pa,
Iam quod 1 quandoque fit ubi d quandcque ubi e quandoque ubi b .
r postremo iteram abi f. Ergos nunc monet ab oriente in occidentem quum erit ubi d. et motus a latentrione in meridiem . quam vero erit ubie metus erit ab occidente in orientem. quum antem ubi b motus agetur a
meridie insipientrionem. ac postremo redeute s ad primum Iocum motin
retibit ab oriente in occidentem. Confideranda autem sunt re inter me dia Ioca. Horum autem duorum orbium maiorem illum,qui circunducit, Aocemus circumducentem.minorem uero qui circinducitur,ac proprio motu successue in omnia opposita mouet, uocemus Circitorem. uti enim his nos minibus necessariumsurpe nobis erit . quare ut quamfacilime interigamur, Iegentes rogamus,ut ad lac nomina bene ac memoriter aduertat, Aty qgendo a nobis adducentur plane intelligamur quidper e igni cemus. Cap. i4.si Circitori alicui alius orbis contrustratur in latitudinim superpoIis Circunducentis, hunc centrauectum moueri a Circitore motu trepidationis.
Postremo θ irui nobis recipiatur, si circitcri orbi alius instrior ten,
trustratur in latitudinem er Aserpsis Circ ducentis, contraveoctum hunc a Circitere eo admirabili motu aut consimili moueri, quem trepisdationem uel accessum re retesse uocant. Est autem motus is quem tres pidatione appellunt,ut duo puncta e diametro opposita qualia 6sint aequi noctia lagantur ut paruos describant circulos laticinbus simperopposi tis. Punctus antem mediusqui tropici aicemsuppIesimodo uersius unum eorum punctorum duorum,modo uersius alium accedat in eadem simper ii nea maneηs. ut f a υ b sunt aequinoctia e tropicus,purni quidem circus iter mi a d e I ex parte a. ex parte b autem b g h I. uerlimperastriti circuli non sunt hic sed Ouales quodammodo, perstiti autem solum sunt 'o es, quos describunt duo pintita ab ulu redii distantia, quanta 6isi
34쪽
Amtur circularum priorum. circa a Lquidem l m n o. tirca b vero p q .r s. Hac ergo motu agi necesse es fi aliquis orbis mirior Circitori citra latur in Μlatitudinem. quoniam enim omnis circiter duos habet motus unum datum a circuri ducente,quo circumstrtur in latitudinem, alterum proprium,quo Accessue monet in omnia opposita, per priorem quidem motu nihil mouebit contrauectum hunc tertium in latitudinem, quoniam illι centrortur ualiter,per proprium autem motum mo, Tuebit,trepidationem uocatam afferens. naquoniam Circitor per motum suum mouet
in omnia opposita ut dictum qi sit qui,
dem ut requinoctia punita contrauecta orbis,quaepetissimum Circiter resticit uti polos circunductionis motusiu' ipsa in opposita omnia successive ducuntur,ante,re irridextra, o finisse π si intermedia, atque in summa taliter, ut ab 's parui cim tali describantur . quorum Didiameter
tanta erit,quantum Circiter mouere potest in una quarta circunductionis in latitu, dinems .erwnt autem oppostueste perlationes aequinoctiorum,quoniam unius circulisi mus paeni mouetur in unam partem,oppostus in opposita si per gitur. qi Pur a ante ducetur , bretro serri necesse est,er quam a dextra b snstra sectere. Sit m disus circulus centrauecti Orbis uit y per quem in latitudinem contrastrotur.diuidatureae circumductio Circitoris in quattuor quartas,meueat austem per quartam v qμα fit I teηtrionalis instrior, palum quod partim
in longum,partim in latus mouebit qssare poIos contrauecti quos potissimures icit, ρο in longum, in latus Uet titionibus semper oppestis . atque a quidem iri latus mouebit versus miridiem, in longum uero uersu erien tim.quocirca ab a describetur arcu a d. c uero in Iesus quidem uersiu eptentri nem,in longum uerses occidenteni ducitur,dscribeturque ab ipso arcus b a. Rursus uero moueat circitor per alium quartam circaducti
35쪽
rro Monis et i quire= inferior meri alii, d quidem mouebitur Alivam
nersus orientem, in Iatus uero uersius ῆptentrionem,duceturque ab eo arcus d e. k uero oppositus in Iongum uesu occidentem agetur in Iulus uerssus meridiem,designabitque arcum k h. Porrὸ Circitore monete per aliam
quartam t y quae est meridionali uperior e in Iongum ursis occidentem 1 Iettit in Iulus uersiussi ptentrionem secto arcu e f. at h oppositus arcu trahet b g. Postremo per ultimam quartum y u quae est si perior si ptentrionalis I, a Circitore mouebitur in Iongum quidem uersus occidens tem, η latus versius meridiem fietque arcin f a .periati circalo ad e fag uero oppositus describet arcum g c focto circulo b b h g b. non Iunt autem biperfecti omnino circuli sed oblongi magis quam Iuti. quoniam Iisnes ab c quandoque fit in e s. quandoque o e q π Iatitudo ma maesi m o quae continenter versiis punctum medium angustatur. unde' ut diameter Iongitudinis a e maior fit quam diameter latitudinis d f. Perstili autem circulistisiunt ii duo quos destribunt ι ab uina parte re pab alia. horum enim tanta est iameter Iongitudinis . luanta er Iatitudinis. quoniam circa maximam latitudines: t.ab iss uero omnes Hy ouales sidit, o tanta oblongi magis quim Iati,quanto pocto medio proximioressunt. Dubitet autem fri se aliquis circa ea qua dicta μιηt. videtur enim centrauecti orbis polos debere a Circitere maueri,non ita ut circulos ficiant hi idem redeuntes, sid helices magis re umbili,
cos. qui ab angusto fisi continenter magis πmagis expandant,qualis est a b c d e f. ita Dautem es oportere uidetur ignato med:o tis culo cotruuecti orbis. quem Circitor motu proprio de puncto impμηctum Accessuesicat,atque eleuat. uiaetur enim continue magis re gregis torere eum debere . quod si fat,necesse est re potis centisve matu. Er magis per umbili clim actos expςnii, non σμtemper paruos circulas in idem reuerti ut dictum l. Ad quod vicimu δεῖ nimirum quis ita existimet centrauectum orbem
moueri,ut per umbilicos agatur . neque enim id accidit ut medius circulineiuι continenter magis oe magis toratur. quandoquidem nihilo plus eleuas ri ire potest, quo Circitor tollere in Ua quarta circo ductionis ualet. nisi medius circulus cotrauecti sit a b c d e Circiter aulam in una quarta sis
circun Iuctaenis non plus tollere ipsium possit quaim fit b e, dico quod me diu circulus ille nunqssam elevabitu supra lineam e s h. fit enim q*od in una quarta circitor estAa ierit b μ queat g secto Dicirculo age.
36쪽
autem quaru et ipsum e inuenietur Abi I . ficto aliosimiciscula b f d. f.pra s autem non tolletur c. quoniam fi supra tolleretur ut in h. siosueretur quidem ut Circitor pias mouere poclet in una quarta er eleuare, suam usib g quod est contras positum militer d tessetur usque ad h, non ultra propter eaηdem rationem . er ita de aliis omnibin pu sctis sucosiue dicendum est. nurus enim Apra lineum g fh elevabitur. sed omnes fuce spue illum tangent de puncto in punctum. unde re si re siue noui re noui si circuli fent atyi punctis ιblatis,alys Absidentibuι in coronam er quodam quasi tripudio,qua re m motus iste fi re te consideris tur, tripudiatio magis uocari,quam trepidatio mereretur, eo quὸd puncta omnia ceu tripudiantia unum ps aliud,haec qhidem teruntur ra Abopu t. hac de causa quantum medius circuIus eleuari potest a Circitore in aquarta,tanta er diameter est paruorum circulorum, qui destribuntur
37쪽
MOMO. rorum,circa stae mentiri nefas atque impium fit. Ex omnibus autem gna apparent,iae π pri niu π comm ηissimus si si fieri motus, qui ab ortu in
eccasum tanta celer. late conuertitur . eo constat circumagi stellas omnes alporbes qui munistiti sunt nobis. uerum non aequat iter omnes sed a ios riti alios tardius,citissime quidem omnium Apianem, mox Saturnum, mox Ioaue deinde Martem,tardissimam uero omnium Lunam . Solem autem Uesnerem ac Mercurium aequaliter quidem inter siesuperioribus uero tribus puneris Ο Iane tardius. Haec igitur ita si habere illis credendum est,qui cuncta diligentissime obseruauere. Adhaec autem re illud in hoc motu consfus,circules qui describuntur acteris tum inerrantibus,tam planetis in idε non redire. ut fab a inceperint non redibant quidem per b is a sidis e . Ur rursus non in e per d fidis e . qua ACE re non ueros eri circulos muniflum est,sid he, - has ac liras migis. non quidem quae contineno 1er precedant Iedlus intra certos terminos concludantur,hinc quidem in meridiem inde insi, ptentrione constitutos. Porro er circa constectum ortum p atque occasi siderum differentia mortalium non parua est. at steras omnes quae in uniues sunt caelo circumsticere possunt. alii quasdam 'um.quibusum certas'dera n uam conduntur. certa nunquam stectantur. certa oriuntur re occidini. quae oriuntur m occidunt aliis citius aliis tardius , quaquam sub eodem meridiano degant . Cop. a.de causis eorum quae apparent hi diurno metu.
Nobis igitur de apparentium causis agentibus qgriam cum alis communia erunt,quaedam non commu, Rria. in multis erum, illis debendum est,qui primi de r. bM Astronomicis tractauere. in multis uero fi . nos principium des nobis trigratias habere poterunt,qui ea a nobis acceperint . in primis igitur ea Cmortalium disserentia, quae circa con 'ectit hierum,ortum' atque occasem eorum uersetur,e diuestate horidntium pendet.quo
38쪽
fleras omnes quae in uniuerse coeIoso uidere possunt. quoniam in σqnis ηρ mali habitant,er aequaliter ad polum utrumque 1 tritant. Eorum κυνο quibuι obliquus est Heridn,nab 'iras omnes uidere possunt. sed quas dam nunqua uident,quasdam semper in censpectu habD.qusdam istori stur π occidunt . quoniam obliqui Horidηvssemper una pars supra Attarum pelorum eliuatur ut K e. alia insta alium deprimitur ut Κ f. poli sunt e . d. horisn ebliquus e f. quae igitur serae latra polum c σinculum e g ab e descriptum continentur,ira' nunquam ab se videntur quibus obliquus Hortyn est e f . quae uero continentur intra polum d σrirculum s b descriptum ab s. irae semper is eorum pros et tu sunt, nu
tiquis Horisentibus dicendum est. Qui uero βιb polis degunt nep ortum neque occasium ullius Ilerae habent ei stellas inius medietatis omnes'per vident, alterius nur steriture pollunt,quoniam eorum Ηοridn est quino itialis. ultra quam,quae funistellaesemper coduntur,qge citro per in propatulo sunt. Porro quae sint in ea medietate in qua Ab polo Ηρripn premitur irae citius iis oriuην tar, qui depressiorem Horisntem habent. citius enim redeunt stellae in K dquam in KI. π K h. quae uero sunt in medietate ira,in qua supra polum eIeuatur oridn,eae
citius iis oriuntur, qui minus eleuatum ha*bent Horisentem. citius enim perueniunt in K g. quam in K e. et K e. Cur autem circuli qui hoc in metu destribuntur Glissis non is idem re
ἐeantsdstiras tralan causa non alia Use potest, nisi quod motus ire, qκοperae in occasium circunfruntur,unus o simplex non esim compositus eduobus.dictum est enim insuppositionibus primis motam fmplicem esse,qMab eodem in idem redit.hic ergo,quum in idem non reuertatur ,fmplex π-- up nen pete' ,sed duo commis lisimuI,quorum uinus is laMum,alius in Iatus sit.eius modi autem motum nulli orbi proprium Use pesse muni liis e sispositis a principio. diximus enim unum Orbem non nisi in m mos tam per se habere posse,π eum simplicem.duo igitur quum sint motus,si Astir per se assi orbi inerit,alter de necessitate per accidens erit,. ab alio da bitur. ergo de utroque quaerendum est,qualis qui quesit, o cui orbium per se,cui per accidens is fit.prius autem de eo agamus,qui in longitudine l. θηρ orbis omnes operae circamaguntur in occusem nedius antem circvlud
39쪽
aequiso': δυ.toli uero in si huc ergo motu quum omnes scinti, cantur orbes,necesse est,aut omnes per si eum motum habere,aut omnes per accidens,aut aliquos persee,aliquos per accidens.na qui horsi unumquodsque dixerint, inuentisiunt. Cap.3.quoi motus in lan tudinem per si infit primo orbi,clyra accidenti FVere in primis nonnuri,qui putarint omnibus orbibus innatum deps inesse ab ortu is ecca .m in lingitudine ferri.quare non solum primum orbem hoc motu agisi er Saturnum . Iouem et alios, id ri autem iri orientem per siserri,no quidem quod ita sitsed qu)d appareat filum,quoniam steriin aliquanti per planetae quam 'Iane in occasium redeant, ν insecr ipsis,alios etiam tardi salios tarde minus.quoit ut redeunte ad occarsum Aplane diebussingulis pauIulum quid derelinquuntur ab occ6Fanesis quod in dies repetitu cit,ut quotidie magis er magis Redere ab occasu orientem uersu uideantur,qusi nihilominur per se semper in eccasum βεrantur ed certe uel magnopere seruntur hisrimo quidem quia si motus iste vectus in Iongitudinem 'stus ab oriente in occidentem per se planetis messui proprius,per accidens certe iserit illiquus isse alius,quo totum d diu
obeunt, Saturnus quidem annis. 3ο. Iupiter annis. ia. Mars duobus. Sol Uexus er inrcurius uno, Luna diebus. 1 .heris. a. quare motus hi ab alio disbmtur planetis. at certe si hoc dicatur,magna nimirum inconuenientia atoque ahsurda consequentur.impossibili enim est in aliquo orbe haec duo fimus use,ut motus in Ion tudinεpersi si motus uero in Iatus insisper accidenso asileriori alio distur . tum quia orbis dant motum in Iulus semper obli 3κubit motum in Iongum sectum, er medium circuIam sectet, ut non peri liinoctiali ratur. uesic eueniet ut metus retitus er iis tingsi actus noquam per σquino italam agatur,crius contrarium apparet.tum quia siqueretur Iem et planetas alios non in eadem medietate oriri atque occidere, sis f insipientrione oriantur, accidet in meridie occidere. quod aperti semessem est. Ruitur autem hoc,quoniam flexo medio circulo flis et aliorum ob eo Orbe qui motum in latus pruribet,pares eius erit insipientrione,pars in meridie.quum autem perposita percurratur quotidie afle et atyi per si circhias ire quodstri in occasum ,fiet quidem nt f in septentrione oriatur sy, eccidat procul dubio in meridie quod plane 'sum est. Constat enim in ea .em parte er oriri ετ occidere. Praeterea si obliquus motus ab aliquo Aperiori datur,eoguntur quidem hi fieri Deriores Orbes ducere ετ instrio
.rti. ρκρυ it i stra quidem est dicere planetas per foratriis orta in
40쪽
ea um, quandosuscit superior orbis aut communis irrerigentis , qui eam reorum dent.ac postremo impossibile est planetas in idem chm Aplane et primo orbestriserius autem circinuerti er derelisqui quotidie ab occasu ut ipsi aiunt . dictam est enim si uri orbes in idemstruntur, instriores fimper Melocius agi quam Auperiores . quum igitur illud mam iissimum sit plane, eas tardius in occasium uerti quam 'lanem et primum orbem,impossibile esipsos per se motum iram habere,qui in occasum fri. Alii uero sunt qui penitus contraria opinantes dicant nulli orbi per se in se in ecca um mouerised per accidens omnibus, ponunt autem hi commus nem de qua supra diximus intelligentiam . quae per si nassi fiosum orbi applicita totum ipsum primo moue ceu animal unum,chius partes sunt orbes.
ipsi uero ceu anima. de pio, quoniam satis dictum est supra, nihil in pronetarum videtur aliud dicendum. non enim ut existimamin,efingipotest communis unafrma,quae id moueat,quod unum per se non fit. Rectiss ergo est exigi mare motum in Iongitudinem qui per arquinoctius Iemstri,primo Orbi proprium esse,π illi per si competere,reliquis uero per accidens, a primo illis dari. quod enim is motus primo orbi debeatur,ex
his manimum esse potest. qui enim primo Britur,fimplicissimum ess opor,
te cuius neque poli neque circhias medius mutationem unquam recipiant.
talis autemflus ire est,qui ab ortu in occasium per αqninoctiale sit. υ enim nec poli eius nec eirculus medius hoc est quinoctialis mutationem unquam recepere. quandoquidem in quo situ nunc isnt, in eodemsemper er patres nostri,υ nationes omnes obstruallere.reliquorum uero omnjum,tam poli,sii
med3 circuli mutationem pati, T situm uariare consticiunitur. f igitur primo Zebetur qui in Iongitudinem motus sis,primus autem reliquos vehere posis ut dictum est muni sumquidem est quod reliquis aliis per accidens inos,'a primo datur,non quidem immediate omnibus ,sed fecundo flatim, tertio autem per secundum,σ ita resiquis, 31 mediantibus qui prope sunt. ita igituriste habet motus qui in longitudinem ab ortu in occasum sit. CapA.de altero motu qui in Iulus i. , NVnc ratem de eo motu qui in satus si, percurramus. Hic ergo In primo inesse nullo pasto potest: quidem unus erbis inlim tantum motura Lb t ut dictum Pit diprimus alterum illum habebat motum qui in longitudinem stur,tanc ergo per se habere non potest . sed nec per acci dens quiim primus sistra quem,nurus est alius a quo per accidens detur. rilitati alutem al3spersi inesse omnibus necesse est . quonjura alter motu