C. Cornelii Taciti opera

21쪽

GERMANIA. II

secunda , sed plerumque improcera ne armentis quidem suus honor , aut gloria frontis numer gaudent : eaeque sol e gratissimae opes sunt Argentuma aurum

propitii an irati dii negaverint, dubito.

Nec tamen adfirmaverim nullam Germanice venam argentum aurumve gignere

quis enim scrutatus est' possessione Musa haud perinde adficiuntur. Est videre apud illos argentea vasa , legatis principibus

eorum muneri data, non in alia vilitate quam quae humo finguntur quamquam proximi ob usum commerciorum aurum de argentum in pretio habent , formasque quasdam nostrae pecuniae agnoscunt, atque eligunt interiores implicius 3 antiquius permutatione mercium utuntur. Pecuniam probant Veterem , dc diu notam Serratos, Bigatos Que Argentum quoque magi , quam aurum sequuntur , nulla affectione animi, sed quia numerus a

genteorum facilior usui est promiscua ac vilia mercantibuS. VI. NE ferrum quidem superest, sicut eX genere telorum colli tur Rari gladiis , aut majoribus lanceis utuntur hastas, Vel ipsorum vocabulo frameas gerunt, angustod brevi ferro , sed ita acri ad usumnabili , ut eodem telo, prout ratio Poscit,

A vi

22쪽

pedites missilia spargunt, plura singuli,

atque in immensum vibrant nudi, aut sagulo leves nulla cultus jactatio : scuta tantum lectissimis coloribus distinguunt: paucis loricae vix uni alterive callis, aut galea. Equi non forma, non velocitate conspicui sed nec variare gyros , in morem nostrum , docentur. In rectum , Ut

uno flexu dextros agunt, ita conjuncto orbe, ut nemo posterior sit. In universum aestimanti, plus penes peditem roboris eoque mixti proeliantur , apta c congruente ad equestrem pugnam Velocitate peditum , quos ex omni juventute delectos ante aciem locant. Definitur c numerus : centeni ex singulis pagis sunt: idque ipsum inter suos vocantur : quod prim b numerus fuit, jam nomen lonorest. Acies per cuneos componitur Cedere loco, dummodo rursus instes, consilii quam formidinis arbitrantur. Corpora suorum etiam in dubiis proeliis referunt Scutum reliquisse praecipuum flagitium nec aut sacris adesse, aut concilium inire ignominioso fas multique superstites bellorum , infamiam laqueo finierunt. VII. Rimari ex nobilitateri duces ex

23쪽

si ante aciem agant, admiratione praesunt. Ceterum , neque animadvertere , neque vincire me Verberare quidem, nisi sacerdotibus permissum non quasi in poenam, nec ducis jussu, sed velut deo imperante quem adesse bellantibus credunt: essi giesque, signa quaedam, detracta lucis, in proelium ferunt. Quodque praecipuum

fortitudinis incitamentum est, non casu , nec fortuita conglobatio turmam aut cuneum facit , sed familiae tropinquitates de in proximo pignora unde feminarum ululatus audiri, unde vagitus infantium ' cuique sanctissimi testes , hi

maximi laudatores. Ad matres , ad conjuges vulnera ferunt nec illae numerare aut exigere plagas pavent. Cibosque chortamina pugnantibus gestant. VIII MEMOR 1 proditur quasdam acies , inclinata jam labantes , a feminis restitutas, constantia precum δίobjectu pectorum, V monstrata cominus captivitate , quam longe impatientius se minarum suarum nomine timent indein, ut efficacius obligenrur animi civitatum ,

quibus inter obsides puellia quoque nobiles

24쪽

I C. Go I TA C I a imperantur. Ineis quinetiam sanctu aliquid , c providum putant : nec aut consilia earum aspernantur, aut responsa

negligunt. Vidimus, sub divo Vespasiano, Veledam , diu apud plerosque numinis loco habitam. Sed Molim Auriniam , ccompluris alias venerati sunt , non adulatione , nec tamquam facerent deaS. IX. Di omin maxime Mercurium colunt, cui certis diebus humanis quo

que hostiis litare fas habent Herculem ac Martem concessis animalibus placant: par Suevorum de Isidi sacriticat. Unde causa, origo peregrino sacro , paruim comperi nisi qubd signum ipsum in modum liburnae figuratum , docet advectam religionem. Ceterum , nec cohibere parietibus deos, neque in ullam humanioris speciem adsimulare, ex magnitudine

Aestium arbitrantur luco ac nemora consecrant, deorumque nominibus appellant secretum illud : quod sola reverentia

vident. X. AUsΡICIA, sortesque, ut qui maxime; Observant. Sortium consuetudo simplexu virgam , frugiferae arbori decisam , in surculos amputant, eosque motis quibus

dam discretos, super candidam vestem temere ac fortuito spargunt si

25쪽

G N et A. a publice consuletat , sacerdos civitatis, sin privatim , ipse paterfamiliae , precatus deos, casumque suspiciens , ter singulos tollit , sublatos , secundum impressam

ante notam , interpretatur. Si prohibue runt, nulla , de eadem re , in eumdenidiem , consultatio Qua permissum , auspiciorum adhuc fides exigitur. Et illud

quidem etiam hi notum , Vium OceS, volatusque intorrogare. Proprium gentis, equorum quoque praesagia ac monitus experiri publice aluntur iisdem nemoribus ac lucis , candidi. nullo mortali opere contacti, quos presbs sacro curru sacer dOS, ac reX, Vel princeps civitatis, comi tantur, hinnitusque ac fremitus observant.

Nec ulli auspicio major fides, non solum apud plebem , sed apud proceres , apud

sacerdotes. Se enim ministros deorum, illos conscios putant. Est&alia observatio auspiciorum, qua gravium bellorum eventus explorant. Ejus gentis , cum qua bellam est , captivum quoquo modo inter ptum, cum electo popularium suorum , patriis quemque armi committunt victoria hujus , vel illius, pro praejudicio

accipitur. XI. D minoribus rebus principes con sultant, de majoribus omnes ita tamen

26쪽

Ut ea quoque, quorum penes plebem a bitrium est, apud principes pertractentur. Coeunt, nisi quid fortuitum de subitum inciderit, certis diebus, cum aut inchoatur luna , aut impletur nam agendis rebus hoc auspicatissimum initium credunt. Nec dierum numerum , ut nos, sed noctium computant. Sic constituunt, sic condicunt: nox ducere diem videtur. Illud ex liber tale vitium, qubd non simul, nec ut jussi conveniunt, sed in alter tertius dies cunctatione coeuntium absumitur. Ut tu bae placuit, considunt armati Silentium per sacerdotes, quibus tum d coercendi jus est, imperatur. O rex, Vel princepS, prout aetas cuique, prout nobilitas, prout decus bellorum , prout facundia est, u diuntur, auctoritate suadendi magis, quam

jubendi potestate. Si displicuit sententia,

fremitu aspernantur: in placuit, frameas concutiant. Honoratissimum assensus genus est , armis laudare. XII. 1 CE apud Concilium accusare quoque discrimen capitis intendere. Distinctio poenarum ex delicto proditores transfugas arboribus suspendunt igna vos imbelles, corpore infames coeno ac palude , injecta insuper crate,

mergunt. Diversitas supplicii illuc respicit,

27쪽

tamquam scelera ostendi oporteat, dum puniuntur, flagitia abscondi. Sedra te vioribus delictis , pro modo , poena

equorum pecorumque numero Convicti multantur pars multae regi, vel civitati,

pars ipsi qui vindicatur , vel propinquis ejiis exsolvitur. Eliguntur in iisdem conciliis, principes , qui jura per pagos vicosque reddunt. Centeni singulis explebe comites, consilium simuli auctoritas, adsunt.

XIII. NIHIL autem neque publicae neque privatί rei, nisi armati agunt. Sed

arma sumere non ante cuiquam mori ,

quam civitas suffecturum probaverit. Tum in ipso concilio, vel principum aliquis vel pater, vel propinquus scuto frameaque juvenem Ornant haec apud illos toga, hic primus juventae honos ante hoc donatis pars videntur , mox reipublicae. Insignis nobilitas , aut magna patrum merita principis dignationem etiam adolescentulis adsignant. Ceteri robustioribus ac jampridem probatis aggregantur nec rubor inter comites aspici Gradus quinetiam .ipse comitatus habet judicio ejus , quem sectantur magnaque in cornitum aemulatio , quibus primus apud

principem suum locus i d principum ,

28쪽

cui plurimi c acerrimi comites. Haec dignitas, hae vires, magno semper electo rum juvenum globo circumdari in pace decus, in bello praesidium. Nec solum in sua gente cuique , sed apud finitimas quoque civitates id nomen, ea gloria est,

si numero ac virtute comitatus emineat: expetuntur enim legationibus, muneribus ornantur ipsa plerumque fama bella profligant. XIV. Qui ventum in aciem , turpe principi virtute vinci turpe comitatui virtutem principis non adaequare. Jam vero infame in omnem vitam ac pro brosum , superstitem principi suo ex acie recessisse. Illum defendere , tueri, sua quoque fortia facta gloriae ejus adsignare, praecipuum sacramentum est. Principes pro victoria pugnant ' comites pro principe. Si civitas, in qua orti sunt, longa pace itio torpeat plerique nobiliuni

adolescentium petunt ultro eas nationeS,

quae tum bellum aliquod gerunt; quia Sc ingrata genti quies, facilius inter

ancipitia clarescunt, magnumque comita tum non nis vi belloque tueare exigunt

enim principis sui liberalitate illum bellatorem equum, illam cruentam victricem. que frameam. Nam epulta, quamquam

29쪽

GERMANIA, Is

incompti, largi tamen apparatus pro stipendio cedunt Materia munificentiae per bella, raptus. Nec arare terrarn , aut exspectare annum, tam facile persuaseris, quam vocare hostes c vulnera mereri:

pigrum quinimmo ciners videtur sudore adquirere , quod possis sanguine parare. XV. Quo TIEN bella non ineunt,

non multum Venatibus , plus per otium

transigunt, dediti somno , ciboque Fortissimus quisque ac bellicosis11mus nihil agens , delegata Omiis , dc penatium d agrorum cura feminis senibusque , ciniirmissimo cuique ex familia , ipsi hebent mira diversitate naturae , cum iidem homines sic amen inertiam, moderint quietem Mos 1 civitatibus , ultro C viritim conferre principibus , vel armentorum, Vel frugum , quod pro honore acceptum , etiam necessitatibus subvenit.

Gaudent praecipue finitimarum gentium donis , quae non modes singulis , sed publice mittuntur: electi equi, magna arma, phalerae, torquesque. Jam de pecuniam accipere docuimuS. XVI. NULLA Germanorum populis urbes habitari, satis notum est ne pati quidem inter se junctas sedes Colunt discreti ac diversi, ut fons , ut campus,

30쪽

M nemus placuit. Vicos locant, non in nostrum morem , connexis e cohaerentibus aedificiis suam quisque domum spatio

circumdat, sive adversus casus ignis re

medium . sive inscitia aedificandi. me

informi, citra speciem , aut dele ta tionem. Quaedam loca diligentius illinunt terra, ita pura ac splendente , ut picturam ac lineamenta colorum imitetur Solent S subterraneos specus aperire , eosque multo insuper fimo onerant, suffugium hiemi receptaculum frugibus D quia rigorem frigorum ejusmodi locis molliunt: si quando hostis advenit, aperta populatur : abdita autem defossa , aut ignorantur , aut eo ipso fallunt, uddquaerenda sunt. XVII. TEGUMEN omnibus sagum fibula , aut, si desit, spina consertum. Cetera intecti, totos dies juxta focum atque ignem agunt. Locupletissimi veste distinguuntur , non fluitante , sicut Sarmatae ac Parthi sed stricta .sinquios artus exprimente. Gerunt ferarum pelles , proximi ripae negligenter , ut te riores exquisitius , ut quibus nullus per commercia cultus. Eligini feras, tae-