De natura humana liber / cum duobus commentariis Galeni. Ejusdem De victus ratione salubri liber, cum Galeni commentario. Hermanno Cruserio Campensi interprete

131쪽

eontrariariam virium sunt, non prisma specie docuimus procurari omoneis morbos.Corporis vero natura, id est,temperamentum non restituis tu omnis per contraria Nel vero ves anni tempora,vel aetates. Stat e enim teperata quaeda, ut alia etiam quaedam intemperata Temperatos rum consimilibus conseruatur tenas Peries. Intemperatoria intemperies contrariis corrigitur.Verum de his Inopere de sanitate tueda exacte disputauimus Cotendentia laxet, contendat laxata Non redite atq; ordione oppositionem morborsi instituit. Nam contendenti laxantia, laxatis contenta proprie opponuntur. Contendentia enim laxantiam de caussis dicuntur proprie, non autem de la

sis corporibus.Contri contentaec laxata, corporum sunt,no morborum nomina contentorumac laxatorum:

ut etiam durum, molle, rarum, spis sum.De quibus melius in sexto libro 'ulgarium morborum diimim est millo capite:Cutis dura emollitis,cootentae remissio. Hoc in libro dei

132쪽

ceps etiam de conspissiando actu est, suod rarefactioni repugnat. At hoc idem valet quod densare,sicut dens satum idem quod conspissatum

Orbi vero fiunt, partim a uiuendi ratione, partim ab spiritu, uius attractioe vivimus.' ictu ra Uiuendi ratione vocant nuc ipsa

sita esculeta ioculeta.Saepe etiam eo nomine vitae sortem complectuntur,quemadmodii nunc dierum acocipe.Neque enim cibi modo2cio' tiones,verum etiam balneae, exercio rationes,otium, vigiliae,moeror, ira, frigus aestusque pariunt morbos.fre

Charon quenter vero anima, quam adduci aru fossa Vinius noxam dat ut in locis, quaeru emi Charoneae dicuntur

euadie V nesabimultivno morbo hovietii pro mines corripiuntur eadem temo sectorum pestate mi id colareda causa est, discrime quod sit comunissimia,quo Imaxime utimur uniuersi. Hoc est,

quod spiritu attrahimus, Tunc

133쪽

enim victum cuius ue nostrum

nequaquam in caussa esse amo festo constat, cum morbus ornat eis iuxta attingit, tam iuuenes

quam senes, ta foeminas, quam Viros,perinde vinu ac aquam biibentes,tam qui ossam,quam qui panem commaducant, tam qui multum,quam qui parum labo, rant. Ergo non fuerit victus rastio in caussa uni homines quosque victu utentes in eundem inacidunt morbum.At ubi diuersis eodem tepore morbis homines afficiuntur suus cuim victus si,

ne controuersia caussa est.

Quod communemultarum aegra, Causta cotudinum est,comunem hoc caustam munis.

habere recte dixit, ut reliciua huius capitis omnia. At non rege tamen Comunium morborsi ortum in una aerem colari.Siquidem qui in no Causi corrassante fame vescerentur egumis muniumnibus,cruribiis debilitabantur. Qui morboru

134쪽

vero erua essent, hos genuum dolor corripiebati Neque hoc nos ignora mus, cum in fame ciuidam frumenotum semiputre coacti maducare essent,in comunem comuni de caussa incidis. morbum. Aliquando etiam euisus infecta aqua esset totus exercitus,similiter amictos omneis miliores fulsis Caetera huius capitis ci ra sunt.

morbi ex is curationem molieris,mors

victu. rubi occasioni repugnado, uti

nos alias declarauimus:& victus mutatione.Nel sane obscurum est,quibus cibis uti homo est si litus,hos ei incommodare vel osmneis,Vel plerosi,vel eoru cerate unum. Quos cum exploraue ris,commutabis, ait habitario minis ratione aetatis,sorm temporis,ann modii morbi ad curandum aggredier nunc detra hendo,nuc augendo,ut olim do

cui ad singulas states, tempo

135쪽

ra anni, formas, morbos tau medicamentis spectandum,qin victu esse. At vero ubi morbus Curatio unus vulgetur , plane victus in morbi causa non sit, sed quod spirado vulgaris haurimus,hoc caussam sustinet. quod quide clare morbos quos, dam excitat. Hoc tepore homianibus hic prsscribes,Victum,ut, qui innoxius sit,iae immutent:csterum corpus curent,ut minime tumeat, sit debilissimu desci, bis auferat & potione,quibus cosueuerunt uti, paulatim. Nam si subito victum couertas, ne quid incorpore grauius ab immutastione innovetur, periculum ess .

Sed ictus hanc rationem habes bis,si quidem eum nihil homine cernas tandere. At spiritus ut fluxus quam parcissimus corpus

subea v sit quam familiarissi

136쪽

HIPPO e R. I Emus,prouidebis . at s solum,quoad eius facere poteris in quo morbus vigeat,vertes, corporat Xatenuabis Ata enim minime muls

tum spiritum frequentem ho

mines requirant. Communiti morborum, quos ea rit aer, curationem non prodidit instegram.Nam non raro itagnorii reo spirationes, vel paludum,vel locorsicoenosoria, vel eiuscemodi terrae,eos morbos sicitant: Interim solum tes statis te peramentia Italin evaporationibus, potius toti proprietate ementiae, quam nuda qualitate ossen dentibus corpora, ordine curatione tradidit, in duo referens proposita, loci vicissitudinem,&pauculae attrahedae usum animae. At in iis,que aradunt qualitate, non solum curatio morborum iam existetium, sed etiavi prorsus ne suppullulent, contra' rils qualitatibus praecautio instituestur.Na si corpus ut ab immodico calore affectu, refrigerantibus: si a Diagore, calfacientibus similitericis

137쪽

tum compositis. Nam de indicatio anibus,quae ab aetatibus, nil tem' poribus,d temperamentis corporis sumuntur,antea explicaui. Illud quidem hic diistum αντi τού προσφίσι ι cum morbis per contraria agere Nain Asia etia hodie dicitur aliquis

--cας,οῦ ἀπικνῶς, hoc est, cum quopia bene agere, ves amice, vel perfide. vel crudeliter.

Morbi ex corporis validi Morbi ex

' 'o membro exorti, velle, validissis metissimi sunt. Nam si quo loci naem coeperint,illic perstiterint, affli, et validissimo membro uniuersum comus necesse est assiciatur.

Quod si ad imbecilli' u vasetissimo discesserint, dissiculte dis,

cutiumr.At qui ad firmiora permeant ex infirmioribus, tolluta, tu facilius. robore enim iustu

138쪽

xus facile arcebitur. Ualidita Siue membrum,sive corpus dicemia mem re validissimum velis, proprie appelhrum aut labis illud, quod optime ad strenua corpuS. sit opera comparatum quo quidem modo Herculem fuisse dicimus,aolidissimum. Altero modo, ad cero tam actionem validum hoc corpus, e membrii: ut ad aliam aliud Atmsit aliquod,quod undequam habeat quolibet in munere robur Aliud in Actio, alio eorum valet.Est aut una actio luntaria voluntariarum animantis motionia. Vt si aut currat,aut animalia aliqua complectatur , aut diuellat verant' mal, vel inanimia corpus, aut 'vir Actio vi piam etia reuellat. Vna iam alia est talis virtus, eaque in actione continetur vitali,qua arteriae doco pulsant. At in iis quae genere inter se distat,alis sunt quaedam diuersae,atque his non Amones tantum animalia, sed stirpes etiam nutritiue sunt praeditae quamobremas nomisnamus naturales attractrix, alterastrix, retetrix, ε expultrix. Alias glatur valet in alio ait alio corpore vir

tutem habere venter firmissima, ad

139쪽

NA TvRA iv M. ες certam actionem,ut aut retetricem aut alteratricem: nuc secur, vel lien,

vel aliud. Contra in eodem animali debilissima est venter vel attractra,ce vel expultrice virtute,iecur robustissima. Sed haec scriptor huius ca' Pitis praeteriit.Videtur aute validii validum

mihi pro eo accipere, quod praeter quod aere morbificis causis cedat,estiam hanc scilicet vim obtinet, ut facultate expultrice, ubi aceruata in ips se humoria exundantia sit, in aliud

eam derivet membru-Sit vero enas totens oportet eo valentius, quod res cepit. Proinde omni in corpore alio

quod erit imbecillimu,alia validitania id quod apud omneis medicos e vulgus in cofesso est.Dicut enim imbecillimos pede podagricis esse. Sic uniuersum genus articuloru ars thriticis quibus dolet caput, infir missimum caput. Item lien,qui splenici natura sunt.Oculos,qui lippitudinibus sunt opportuni. Eodemque singulis in partibus modo At vero quando caussae morbificae sunt genes

140쪽

is e re duplices iam hae sunt externae, morbim ipsi propagantur: eo dubii, tia ad externas offensiones aliae nos

stri partes sunt nonnunquam debi' les, aliae ad internas. Ita uel ipsa rum caussarum non eiusdem genes ris sunt facultates. Ex nobis enim, si abundent humores , vel corrupti sint, scatent morbi. Externae caussae vel quod inteperiem aliqua creent, vel quia contendunt, vel incidunt, animantium laedunt corpora Nam luxatio ab utrisque videtur neruSi quidem ipse solus,ut cum altero nocongrediaris, luxes vel genu ambus lando , vel mentum oscitando, alio Γmve articulum, cum aliud quid a gendo, tum couertendo. Iam etiam absq; externa caussa rumpas in coropore membrum, ubi te dubito cono . uertas, vel salias vehemetius.Qua' Cauniis qui, genera sint caussarum, Omi IRR dem facile patietium vel renitentiumembroru infirmitatis o roboris. Proinde morbi, quos humores gi:

gnunt, omnia, Prout struus sint ei