장음표시 사용
31쪽
petitioni. Oete. In Lio. C. de J. , FJ. extat iste textus plane clarissimus in contrarium et
cum quis us ignorans indebitam pecuniam so
et erit, cessat repetitio: per ignorantiam enim acti tantum repetitionem indebiti soluti compet, re, tibi notum est R. Hanc legem intelligendam esse de ignorantia juris crassa & supina , quam neque ego prodesse censeo ; Ut evitetur contrarietas jurium, & obtineatur finis legum conditionem indebiti concedentium , qui latet aequitas naturalis. Ceterum acceptio indebiti est quamcontractus, quia per consensum legibus inductum accipiens censetur se obligare ad reddendum , quoil indebite recipit. io Dico r. Solvi debet tempore, & loco debito . Ratio, quia saepe multum interest credit ris aut debitoris, quo tempore & loco fiat solutio; nam solidum non fostitur, non minus quantitate, quam die L8h. t. Et plane non raro debitores morosi, si diu differant solutionem, creditori graviter nocent, adeoque peccant mortaliter, &tenentur damna ex dilata solutione creditoribus iecuta resarcire. Sed quo tempore & loco facienda est solutio 3 R. ad i. Si tempus est per conventionem determinatum, observari debet, quia dies interpellat pro creditore csn. de locato se l. ix C. de contr. cir commit.stipui si non est determinatum, disterri regulariter potest solutio, donec
creditor exigat. ut docet communis ex l. D. C.
de pignor. Nec obstat, quod in L Iq. q. de R. I dicatur: in omnibus obligationibus , in quibus dies non ponitur, Praesente die debetur; nam debetur quidem statim& in praesenti, sed non Pro PM- senti, ita ut urgeat statim obligatio solvendi non exigenti. R. ad 2. Si locus est conventus, sine consensu utriusque partis in alio loco nec peti nec
feri potest solutio hs. c. b. t. l. I, de eo, quod
32쪽
De Dovationibus. 23 certo loco. Si non est conventus , tunc fieri debet vel in loco rei acceptae, uti si quid debeatur ex contractu in utriusque utilitatem cedente, aut in utilitatem solius debitoris, ut in commodato, aut in utilitatem latius creditoris uti in deposito et vel in loco , ubi res, quae peractum gratuitum alteri est donata, promissa , legata, tempore donationis extitit ; vel in Ioco, ubi moratur creditor, uti in debitis ex delictis ortis, & quidem sumptibus debitoris eo transferri debet, quod debetur ex delicto. D Dico S. Effectus selutionis proximus reis spectu debitoris est liberatio ab obligatione fg .ss. 5 t. respectu creditoris acquisitio dominii rei solutae, si solvens habuit ejus dominium. E fectus remotus respectu debitoris est exceptio solutionis fastie, jus petendi apocham a creditore Obseriptam tanquam testimonium factae solutionis, & jus repetendi chirographum, creditori datum per condictionem sine causa t. D. C. h. t. Lx. C. de condict. ex lege.
sUMMARIUM. x x Quid se quotuplex sit donatio.
s suinam donare , siuae res donari valeant, O quantum.
I Ab se quando revorari possit donatio inter
s uectus donationis.1 I 'Onatio stricte & proprie diis a est liberalisis 1 propriorum bonurum alteris a concessio. B s Sib
33쪽
sumitur ex Lis. st h. t. ibi: aeonami videtve . quod nulla judie cogente ronceditur , h. e. quod nec ex Justitia nec ex gratitudine vel aliunde fit debitum. Si accedat residitio rei donatae squam per se, saltem de iure recentiori non reis,quirit, est donatio realis&perfecta, estque pro- habilius contractus, cum ea am habeat ; Perquam a nudo pacto distinguitur contractus: nfiat fine triditione vel per stipulationem, quae est contractus civilia & verbuis, vel per nudum nactum, vel per meram pollicitationem, quando nempe quia proprio motu se alieri aliquid daturum promittit ( Em tamen pollicia Rationem alter acceptare debet, alias est ad n tum revocabilis dicitur verbalis vel imperfecta
Dixi, stricte se proprie dicta, quae nimirum fit
ex mera liberalitate donantis & vocatur gratuita di nam si fiat ex alia causa , v. D remn rationis aut gratitudinis , remuneratoria vocatur aut antidoraliae , & est impropria , uti de si fiat propter nuptias et si sub conditione: sub
modo sea onere , v.m ut donatarius, cui donR-tur, fiat Doctor, sequatur militiam 3cet. et Praecipuae divisio donationis est in donationem inter visos, & in donationem mortis O D. Istae fit intuitu mortis futurae, & sub expressa mentionemortis, licet donans forte adhuc valens sit &sanus et illa autem fit sine ulla mentione mortis, Iicet forsan fiat ab aegro vel morientdit et q. de mort ea . donat. In dubio potius pra
fumitur donatio inter vivos, ut notant comm
niter ex Lur Leoa est. S. I quia est magis proprie dicta donatio, quam quae fit ex momtis, vel alia causa, & sic non ex mera libertate Inter utramque simi notabiles differentiae; nam donatio mortas causa semper dc pro libitu est revocabilis, etsi res iam sit tradita, di facta id
34쪽
De donationibus. Mnatarii, imo propter solam convalescentiam re vocatur, si intuitu certi vitae periculi factast: dein non transmittit jus ad rem donatam , si nondum facta est traditio ad haeredem donatarii, si iste moriatur ante donantem M. Aliter se res habet in donatione inter vivos.s Dico I. Donare inter vivos possunt, qui rerum dominium & liberam administrationem habent, nec specialiter prohibentur. Ratio, qnias e quisque rei moderator atque arbiter ephir. c. mandath Hinc etiam filiusfamilias majorennis sine consensu patris de bonis adventitiis ,
pleno jure possessis, recte donat INov. Econtra donare nequeunt pupilli , & prodigi
declarati, item minores t exceptis iis donationibus, quas alii similis conditionis facere solent) sine consensu eorum, quibus subsunt: proin
curatores, tutores , ct curatores de rebus suorum clientum, exceptis donationibus remuneratoriis, quae non excedunt merita in suos principales colIata, & iis , quas conmetudo permittit: Religiosi sine consensu Superioris et rim Iati Ecclesiastici de rebus Ecclesiae immobilibus de mobilibus pretiosis sine consensu capituli & Sup rioris, de mobilibus autem aliis nonnisi moderate , vel remuneratorie, vel ex causa pietatis,ele
mosynae, misericordiae &c. quia id probat consuetudo , exigit honestas, ut vitetur suspicio avaritiae , & suadet virtutis studium. Si Episcopus in sua dioecesi extruat Monasterium, usque ad quinquagesimam partem de reditibus Episcopatus, si aliam Ecclesiam, usque ad centesimam Pa
st cae s. h. t. Denique pater invalide donat filio
35쪽
nortem, vel emancipationem, per eas convale scit donatio. Si pater donaret filio nondum emancipato ex causa, v.g. studiorum, honesti opificii, ad gradum Litterarium, propter nuptias M. t neret donatio. Quid sit de donationibus conjugum , Hicetur in lib. IV. tit.xo. Dixi, donare imper Divos; nam mortis causa donare valet, quis, quis testamentum facere LI s. g. de mori. cail. aeat. imo & filius. familias de bonis adventitiis, regularibus quoque, cum consensu Patris. - Dico x. Donari potest res in humano commercio existens. t. Si tamen ultra sm. solidosi hae. aureos, seu ducatos, quorum unus defacto valet q. florenos & ultra quis uni eodem mox iter tempore donaret mere liberaliter sine insinuatione apud Iudicem, donatio non valereTquoad excesium, licet, si nec donans, nec ejus haeredes revocant , donatum retineri in foro conscientiae interno possit Molin. d. 2 8. n. T.
Emigis h. t. n ES. Pars I. sustinetur communiter
eae t. t. v. se C. de don. Si tamen res aliena d naretur, valeret quidem donatio in tantum, ut transferatur conditio usucapiendi , seu potestas illam praeseribendi, non ut dominium immedi te transferatur per traditionem per c. 2 s. de R. I.is 6. Pars x. a communi traditur, & fa datur in . inst. I. 3 . e, 36. s. M. C. h. t. Porro per intinuationem intelligitur declaratio mentis di voluntatis donandi apud Iudicem in vel extra judicium, cum petitione, ut donatio in acta redigatur, ac super ea conficiatur Scripturar vel intelligitur denuntiatio donationis in scriptis facta Judici , quod aiunt sufficere ex recepta consuetudine: Iudex autem non necessario debet esse proprius , & alias competens Per t.23. Ogo. C. eod. De jure Bavarico ad imo. florenos redacta
est haec lamma soci solidorum , ct loco insu
36쪽
De Donationibus. et 'nuationis Assiciunt quoque s. testes tit. I. ar. r. ct ibi docet Cancell. Schimid. U. I I.; Dico S. Donatio inter vivos, tam verbalis quam realis per se revocari nequit l. r. 6r smC.de rem .don. quia per eam alteri jus, pers nate vel reale, acquiritur: sed jus absolute quaesitum invito auferri regulariter non potest etiam a Principe, nisi ob causam publicae utilitatis vel necessitatis. Excipiuntur tamen tres casus. I. Si sit inofficiosa , seu tam immodica , ut cedat in aliorum praejudicium, praesertim liberorum aut parentum in legitima; tunc enim, saltem quoad excessum, rescindibilis revocabilis est Lia . . . C.Dinoinc.donation.&ibi DD. t. Si donanti omniae bona , vel notabilem e rum partem, prius nullos liberos habenti, postea nascatur proles una vel plures ex legitimo Matrimonio L8. C. de redoe. don. & ibi DD. Echoc casu donatio (intellige de mere liberali
censetur revocata ipso jure: si tamen facta fui set Ecclesiae vel causae pice, vel cum juramento
de non revocando, tunc non revocatur tota, sed
solum quoad legitimam quae liberisdebet salva
dc plerique alii. Demum p. si donatari up incipiat esse ingratus erga donantem, nemp* violentas in donantem manus injiciendo et atroces injurias inferendo reales: aut grave damnum in
bonis fortunae: struendo insidias vel periculum vitae; tunc enim donatio ( iterum intellige demere liberali, non facta causae piae, & cui ju-Xamentum de non revocando adjectum non est propter unam ex recitatis ingratitudinis speciebus (probaebiliter non propter aliam, etiam m-jorem revocabilis est a donante instituta actione, text. & DD. in I. in. C. eod., c.,n. t. Si tamen donans ipse, ingratitudinem sciens, nota
37쪽
revocaret, ab ejus haeredibus revocabilis non an plius effet, & donatarius maneret securus in conicientia, ejusque haeredes; quiae haec actio revocatoria oritur ex delicto donatarii, proin es personalissima, nec ad nec in haeredes transitoria . Objie. Juramentum ad ui adjectum sequitur naturam ipsius actus tanquam accessorium: ergo, fg donatio ipsa propter ingratitudinem est revocabilis , velut factae sub conditione non secuturae imgratitudinis , elim erit revocabilis, licet ipsi adjectum sit juramentum; cum pariter involvat dictam conditionem. R dist. ani Juramentum a sertorium , quod adjicitur in confirmaetionemachus, sequitur hujus naturam velut accessorium. C. ant. Iuramentum promisorium de non revocando donationem alias revocabilem .ant. ,
cons quia tale juramentum stat per se, &parte obligationem saltem Religionis ; cum omne j ramentum sit servandum , quod sine peccat servari potest c.8. , 18. de Iurejur 6 Dico . Eslectus immediaetus donationis inter vivos derbalis est obligaetio tradendi rem donatam , licet pacto nudo sit facta c. I . , , de pact.s.2. inst. h. t. mediatus vero condictio ex lege, d natario concessa E. in . 13s. C. h. t. Sic enim appellatur actio, quae eg natura negotii non competit sed eae speciali astis entiae Legis t. t. f. de
condici. ex lege Quamvis autem donatarius habear hanc condictionem ad compellendum donatorem, ut rem tradat; Per eam tamen Petere
fructus a donante interea perceptos non Potest, minus usuras propter moraem is xx ff. h. t. E fectus autem donationi&realis est translatio dominii in donatarium, vel, si res aliena donatae sit, conditio usucapiendi I s. cit sust.&t.t. pro donato. Donans tamen liberaliter rem alienam
38쪽
. TITULUS XX De pecudio Chricorum. SUMMARIUM.
a Quid fit peralium Clericorum , O qviae eo
i Quae sint beneseialia eorum superflua,
s inorum bonorum domini sint Clerici . . Au etiam redituum beneseialium. st 6 Maxime superstuorum-2 8 An , quo jure teneantur bos erogare in pim causas a Drausium, quasi pusitIa pecunia , in jurea dicitur illa portio bonorum , quam se vus, vel fili familias, qui sui juris non sunt, a bonis domini set, vel patris, separatam ha hent & quasi propriam L s.ff. de peculio. Hoc Ioco sumitur pro bonis quibuscumque Gerae rum, licet sint sui iuris . Haec bona fiunt in quadruplici classe. r. Patrimonialia, quae Clericis obvenerunt vel obveniunt ex causa & titulo mere Proiano, v. g. Imeditates Iegato, dona-aione, contractibus, labore manuum, industria, arte &c t. Quasi patrimonialia, quaripsis o veniunt tanquam merces vet stipendium ex fumctione secra , vel ministerio Ecclesiastico , utilanticoncionari , canere in Ecclesia, legere Missas, exequi funeralia , administrare Sacramentae m. quo etiam referuntur omnes reditus Stola, ut vocant, & probabilius etiam distributiones quotidianae, quae Canonicis dari solant ob sngulas praesentias in Choro . quia dantur tanquam denarius diurnus propter specialem indis-B 5 striam
39쪽
o Lib. III. Titulus XXV. t e striam in ossiciis Divinis, nec veniunt nomine fructuum Canonicatus. Et haec bona imitantur peculium quasi Castrense , non adventitium , filii-familias. 3. Leneficialia, seu prosectu E clesiae acquisita, quae t psis obveniunt ex bene cio Ecclesiastico in titulum collato , uti Decimae , fructus, ct reditus annui, seu fixi. g. Hi simonialia, quae Clerici de congrua sustentati ne, etiam ex beneficialibus sibi debita, parcius vivendo sibi subtrahunt. Haec omnia bona in alia quo sensu latiori, saltem ratione personae Cl ricalis, subinde vocantur Ecclesiastica ; quamvis proprie Ecclesiastica ac in specie, quae a quihusdam vocantur Ecclesiastica quarti generis , fiat illa bona, mobilia vel immobilia, quae ad Ecclesjam ipsam pertinent , uti paramenta sacra, fundi, praedia ad sustentationem Ministr
xum Ecclesiae, ornatum ejusdem, vel fabricam, ordinata, non vero ad ipsos Clericos spectant. ct ideo neque peculium Clericorum constituunt. et Eae bonis beneficialibus aliqua possunt esse necessaria ad congruam beneficiatorum sustentati
nem, aliqua autemsuperflua, quae nempe redui dant ultra competentem eorum sustentationem .
Congrua sustentatio autem dicitur illa, qua viritimorati ejusdem conditionis & loci solent communiter esse contenti, & quae requiritur ad e rum, ac familiae vicium, vestitum, habitati
Dem, convenientem recreationem, hospitalitatem erga peregrinos, & consanguineos exercendam , ad moderata convivia, & donationeS,Prae-lertim eleemosynas, & ad occurrendum fortuitis casibus morbi, sterilitatis &c. Quantum vero in Particulari ad hanc congruam necessarium sit, una regula univerialis dari nequit ob diversitatem lo- ici, temporis ; imo & ob personarum diversas d litates et sic utique plas concedendum est
40쪽
De peculio Clericorum. SI Episcopo, quam Praelato inferiori , plus huic, quam Decano, vel Parocho , plus Canonico, quam simplici beneficiato, plus nobili quam ignobili , plus Doctori, Graduato, aut insigniter docto, aut plus laboranti , quam aliis . Notant praeterea DD. quod , sicut pretium rerum non est indivisibile, sed datur infimum, medium, dc summum, ita etiam congrua sustentatio habeat suos gradus respectu ejusdem personae, v. g. si infimum congruae ossent ioo. medium forent reo.& summum =oo. florent annuatim . Sicut autem cuilibet est permissum rem suam summo vendere pretio, ita & Clericis fas erit summum congruae sibi attribuere. Iam quaestio est, an dc Quorum bonorum dominium dc liberam administrationem habeant Clerici maxime beneficiati . a Dico I. Clerici omnes sunt absoluti domini bonorum patrimonialium . h. Quasi patrim nialium . q. Et parsimonialium. q. Consequenter de iis libere possunt disponere ad causas aeque profanas ac pias. Ita plerique omnes. De patrimonialibus . constat inde , quod per Clericatum ea non amittant, vel incapaces dominii
reddantur . De quasi patrimonialibus exinde, quod ea recipiant instar mercedis &stipendit: arqui de ratione mercedis & stipendii est , ut transeat in domInium operarii , ut constat ab inductione ossicialium , opificum dcc. De parsimonialibus ex eo , quod debeantur propria industriae , & sint fructus quasi industriales , qui omni Jure debentur parce viventibus quasi lucrum ex industria dc parsimonia obveniens . Libera alaepositio sequitur ex natura absoluti dc pleni dominii, nec a Jure, nec a Fidelium ulla ligati, vel onerati. Restat igitur solum quaestio de beneficialibus. De quibus Dico a. Clerici beneficiati sunt vere dom ni