장음표시 사용
621쪽
De Edueat .ne. 663 sexu Hebraeorum adhibuit, Exod. I. O Malleus Male . pari. a. talibus e Xem plis abundat, De hinc institutioni incumbendum, ut si quid bene natum fuerit , recter educe tur , alioquin facile in pejorem partem deflexurum. Paucos enim , ait Veget. lib. 3. viros fortes natura procreat, bona institutione plures reddit industria , quod ex Maurit . de milit. desumptum est, qui ait: ολίγους, η b ἀγα- πιει πηλους. Aut si quid prava indole natu m, ut hac via corrigatur. Socrates enim cum Chiromanta cum salacissimum diceret, talis, inquit, futurus eram, nisi me correxistem. Idem ollendit Lycurgus canum duorum diversis studiis ob diversam assuefactionem , Plutarch. de educat. puer. Vnde e Elian. q. de var. hist.
que evadere demonstεat, qua libas obedientem accommodaverit aurem. 'Subprimis vero annis, quid possis puerum docere, nisi velis eum sensim affuefacere, quod a teneris assuescere multum . Ber- nard. in tr. de ord. vii. pueros a puritat ddictos putat, quod, ut Iuven. ait Sat. I in . Nil foedum dictu visuque haec limi na tangere debeat, intra quae puer est, &c. Εοῦ paulo post: Maxima debetur puero reverentia: si quid, turpe paras, nec Lapueri contemseris annos. Hoc enim tem O o - por
622쪽
s61 C A P u et XV III. quod propter incontinentiam mulierum
conduci soleant: quae tamen ratio perpetua non est. Dum vero enititur infans ex utero, Obstetricum hodie opera desideratur, quarum tamen officium olim multo latius patebat, ut constat ex Theat. Plat. Galen. S. L D. Com. 62. l. I. g. sed& obstetricem , de extraordin. opi. l. idem obstetriciari l. l. Aquit. Neria pari. 2. Epist. Medic. lib. I.
D. I. c. o. Nam id de foecunditate judicabant , idoneos conjuges consociabant& medicinam mulieribus faciebant , quam cum, ut verisimile est, temere saepe adhiberent, edicto vetuerunt Athenienses mulierem medicinam discere , cujus
edicti i niquitas apparuit, cum Agno dice, quae sub persona virili medicinam didi.
cerat, mulieribus coepisset manum ite-xum admovere , Huin. li. fab .c. 27 . Multas enim morituras citius verisimile
est, quam viris vitia detegerent. His igiis tur praescribere debet Potiticus& peritia dc pietatem. P lato enim in Theae t. steriles & virgines ab hoc officioi, propter
imperitiam' removet, nec minus puniuntur propter malam curationem, atque' medici, l. item obstetric. ad i. Aquit. Si vero
malitiosa fuerit obstetrix, quis nescit , quantum periculum nascituris immineat, quos nemo leviori negotio interficere possit, qua de causa Pharao, nec alios , quam obstetrices in extirpando masculo sexu
623쪽
De Edueat ove. εσ3 sexu Hebraeorum adhibuit, Exod. r. in Malleus Males . pari. 2. talibus exemplis abundat, Dehinc institutioni incumbendum, ut si quid bene natum fuerit , recte educe tur , alioquin facile in pejorem partem deflexurum. Paucos enim , ait Veget. lib. 3. Viros fortes natura procreat, bona institutione plures reddit industria , quod ex Maurit . de milit. desumptum est, qui ait: ηφυοπς ολιγους, η b επιμελειοι ἀγρο--ει πηλους. Aut si quid prava indole natum, ut hac via corrigatur. Socrates enim cum Chiromanta cum falacissimum diceret, talis, inquit, futurus eram, nisi me correxissem. idem ollendit Lycurgus canum duorum diversis studiis ob diversam astite factionem , P lutarch. de educat. puer. Unde e Elian. q. de var. hi
que evadere demonsuat, qua libis obedientem accommodaverit aurem. 'Subprimis vero annis, quid possis puerum docere, nisi velis eum sensim astu e facere. quod a teneris alliuescere multum , Ber- nard. in tr. de ord. vii. pueros a puri caledictos putat, quod, ut Iuven. ait Sat. I . Nil foedum dictu visuque haec limina tangere debeat, intra quae puer ell, dcc. Ecpaulo post: Maxima debetur puero reverentia: si quid, turpe paras, nec taPucri contemieris annos. Hoc enim tem αO O ' poro
624쪽
D/ Edueat;one. patentum conversatione, vosuit optimos ex juventute institui Lycurgus, Plut. in Lycurg. sicut dc Socrates in Rep. a Platone sibi tributa. Caeterum, quia haec in
stitutio extergit He ας naturales, jurique domestico injuriam infert, meri isto rejicitur, dividiturque institutio, cum
rissol. 8. Polit. cap. I. in publicam de privatam. Publica pertinet ad Rem p. totam, sicut Mec cena docebat Augu- sum de instituenda Rep. Hoc quoque. lnis quit, te hortor, instituas, ut patritii eque strisq; ordinis homines, dum adhuc puetitiam agunt, ludos literarios frequentent.Dion lib. 2.&Trajanum laudare lin. in Paneg . quod paulo minus quinque millia ingenuorum conquisierit, quos suo aere educaret, ut jam inde infantia parentem publicum munere educationis ex Perirentur, crescerent de suo , qui crescerent sibi, alimentisque suis ad stipendia sua pervenirent, tanquam sibi omnes, quantum quisque suis parentibus,
deberent. Nec ea tantum cau1a est, pu
blicae institutionis, ut animi civium ab initio perenni conversatione conglutinentur, aut principi magis obligentur,
sed, quia ratio institutionis dc utilitas Rei p. idipsum exigit.
Quam multos enim videas adeo im prudentes ut, quo pacto filios commΟ-
de instituere debeant, ignorent λ Alii suptibus destituuntur, nonnullis obstat ni
625쪽
C 4 v α π XV ID.mius amor, quibus obtingit, quod quae, dum foetus nimium exosculantur , comprimendo necant, P in .lib. δ.cap. s 4.
Ab his ab dueendi sunt liberi in se holas publicas imperio magistratuum, ut ibi ad
salutem totius Rei p. educe glar, quam e ducationem privatae longe praeferunt. xii ibi. lib. I. inst. e. 3. Regi s Gaduc. puris
Forum c. 2. O 3. Ante omnia enim ait
Suint. cui in publica celebritate ui en dum est, assuescat jam a tenero non refo mi dare homines, neque illa solitaria de velut umbratili vita pallescere. Attollen . da mens semper est, quae in huiusmodi se cretis, aut languescit, bc quendam velut
in opaco situm contrahis, aut contra tu .mescit inani persuasione.Necelse elh enim sibi nimium tribuat, qui se nemini Cominparat. Adde, quo a domi ea solum discete potest, quie ipsi praecipientur, in t cholis etiam, quae aliis: audiet inulta quotidie probari, multa corrigi, proderit alicujus obiurgata desidia, proderit la data industria, unde excitabitur aemula. tio . turpe ducet cedere paIi, pulchrumst per a s e majores, &c. Quia vero non omnes possunt in Rep. esse sapientes, nec cuicunque datum est liabere nasum Martial. a. Epig. ΦΣ. ne ingenia omnium ad id nata sunt, quorum delectum habere stulto se solebat Ais pollonius, die endi Magister , ut eos lauis tum ad oratoriam admitteret, quos ido-
626쪽
De Edueatianee s 6 neo ad id putabat esse ingento , allo uoad alia sudia adhortaretur, o c. de oνat. Propterea non debent omnes promiscue ad artes liberales cogi, sed qui crassiori apparent Minerva , ad alia Rei p. necessaria studia averti, ne ipsi operam perdant,& Respii. interim aliis studiis careat. Nec abs re faceret Resp. si artificiis exercenis dis observaret regulam . queyrois I. react. de Rep. non ess uni homini, nisi uni artificio , incumbendum, quod ipsum Lybie quoques pypti regina suis subditis imis
peravit, haud ignara. inquit Isocrat. im laud. Busiνid. eos, qui sui, inde aliud atque aliud munus susceperni, nihil ex quis ter cognitum habere. In genere vero omnes cives ad honestum aliquod zerus vitae adigcndi & ab otio avertendi sunt, quod , ut caro dicebat, homines nihil agendo mater agere discant. Vita humana, ait Caro de morib. est , ut ferrum . quod si exerceas , usu conteritur, & cum splendore quidem ,sn minus exerceas rubigine exedi tur: Sic homines exercendo conteruntur qu dem: si non exerceas , inertia atque torpedo plus illis detrimenti facit, quam exercitatio , Gellius libet . II. cap. 2ADigna est de haere lex Amasis regis AEgyptii apud Herod. lib. i. Diod. lib. I. digna , inquam, est, quae in usum revocetur: quae jubebat singulos cives quotannis com Tam magistratu comparerς α docere .
627쪽
qua ratione quis vitam sustentaret. Quoasi non probasset, se ex fluctibus praediorum, aut honest9 quaestu vitam agere. aut convinceretur otio diffluxisse, ca- pite plectebatur, Plato. g. de Repub. oti--osos homines, tanquam bilem & pituitam , ex corpore ejiciendos putabat. In Ut uerae idem Solon imitatione AEgyis pilorum , seu , ut Plutoch. suspicatur in colon. Pisistratus, seu etiam Draco, ut
Lasas autumat in orat. eoni. Niciam, dederatque potestatem in otiosos animadis Neriendi Areopagitis.Dis n. lib. I. Valeri Maxim. lib. 2. cap. I. Isocrates in Areopag. Plutarch. in Solon. accusationem Vero publicam fecerat, Laetr.in Soloii. quod uide rei, ut loquitur Alesiand. Piceo l. l. 4. Insii tui. Moral. cap. I 2. che it mero otio si sast med infiniti disordini, & poco honesti pensieri. Id quod conquerebatur etiam App. Claud. in sed tione plebis. Ocio scilicet& non alia de causa lascivire plebem.&c. Liuius lib. 2.
Nihil enim Reipub. detrimentosius
accidere potest, quam si inutilium ponderum multitudine gravetur, quae nec ipsa ad salutem ipsius quicquam conferunt& aliorum operas devorant. Antonini
Pii laudabilis vox est, qui otiosis salaria eripiens o nihil , dixit, esse sordidius imo crudelius, quam si Rempub. arroderent ii, qui in eam suo labore nihil conferrent, Di, capitol. h oro .Pist.
628쪽
tuperat Heraclit. inpolite eamque Theba norum potestati subjectam fuisse refert quod turpe iis putaretur artem discete vel agros colere : & floruerunt contra aquae perpetuis laboribus suos cives exercuerunt e eaque res mirum quam floridu& freqnens faciat hodier Chinensium regnum, Boter. 2. paat. Cosmograph. qui fortasse antiquorum Gymnosophistarum disciplinam imitantur, quos scribit Pa trit. I. de Rep. cap. 8. discipulis cibum non praebuisse, nisi eum laboribus prius fuerint demeriti. Qii in&in vagos mendicantes adverti
Majestatis Hispaniae edictum, quo vaga hundi mendici ad triremes poscebantur, ut provinciae, inquit, inutilibus & perniciosis Reipubl. hominibus repurgarentur , quod Zc Carolus V.& Philippus Reges Hispaniae sanxerant in statutis Me
Chlin. . inno. Isod. edilis. Augustus Elector Saxoniae nullos in sua ditione mendicos patitur : In Constitui . Saxonia pag. II . exteris ic aliunde adventantibus o Atiosis hominibus, ne hospitia qui de prae. bet , pag. Ιχ. Item Maximilianus Primus,& Alberius Quartus, Drax Bavariae in Zigaros vel Zigenos, qui anno I 4I7. duce Zindelio primum in Germania apparue
Iut,pto ut merebatur, advertit, riter. Zie
629쪽
De Edueatἰone. s atem prius didicis iet, Plutareh. ἰn Solon. quo vero sit instituenda modo oecono mi eae relinquit. Ad publicae vero propagationem collegia instituit, in quibus striis
dia excolantur: Cumque Reipub. intersit quae studia tractentur, cautum est legibus, nequis sine autoritate Rei p. Nova colle gia instituat, i. collegia. 3. F. de colleg. l. mandatis F. eodem. I. Neque I .f. tauod cuiaque univ. l. semper. I. Suibusdam de fur. immun. plurimaque conciliabula, quae sine SCti auroritate coierant, sublata memorat . con. Pad. in Corn. O Pison. Imis peratorque i. deflud. liber. Rom. O Const. Iib. I I: vetatMagistros privatos sine conis
sensu Reipub. discipulos docere, quod
jam antea cautum erat de privatis scholis
Rhetorum , Suet .de clar. Rhetor. in princis Gell. l. s. cap. II. cum etiam ordines Monachorum sine Papae autoritate obortos prorsus prohibeat Gregorius x. c. uni in concit. Lugdun. Inanis autem esset collegiorum instatutio, nisi potestatem, quoque praecipiendi haberent, quia eluderetur, l. mand. g. I. snsn. deinc. v schi mand. jur. propterea potestas facta est collegiis de rebus
suis statuendi, l. sodales F. decollat. si major pars consenserit, i. 3. de decret. ab ordis fac. l.3. Buod cujusque univ. L proximast. eod. nisi statutu oppugnet leges publicas, i. sodal. de collat. Data est etiam potestas singulos collegas leviter coercendi , L.
630쪽
CApuae XVIII. Munieipii, fide decret. ab ord. fac. aut ejῖ- ciendi ex collegio refractarios , quod innuit Cicero Epist. 7. lib. 2. dum scribit Mercuriales & Capitolinos M. Furium hominem nequam equitem Romanum er colis
legio ejecisse. Et quidem aliis collegiis de
hae potestate plus indultum est , aliis minus . imprimis liberalium collegiorum Vniversitatibus, quas Academias hodie
vocant, Imper. Fridericus Mut. Habita.
Nesil. pro part r. multum concessisse videtur : quam Aul. qui liberaliter indulta Principum interpretando contendunt, etiam merum Imperium largiri statuunt, ecursad d. Aut. Scipio Gentil. t 3.de ju-νUd. c. I 7. Nec enim de jurisdictione du-hium est , quam Imperator ex epresser no minat, quamque ad Rectorem delatam oportet, ne Scholaribus a judicio seculari exemptis , impune percare liceat. Sed de mero Imperio nequit plus conserri, quam Episcopis competit, cum Schi loco Rectoris ponantur Iudices. Sed
hos a sanguine prorsus abhorrere constat ex cap. his Modica tamen coercitione omnes uti Academias videmus,
alias majori, alias minore , sicut de Pist. s.cthaec omnia in pro ae m.Τ. Episcop. O Pros . Berytientibus in studiosos juris potestatem facit. Nec facile permittunt judicio seculari potestatem in Scholares papitaliter advertendi. Nam Iaron aus, qui postea creatus fuit Archiepisc. . Guesnentis,