장음표시 사용
341쪽
inhabitare, ubi ejusmodi Lemures adsunt, quamvis p ea animalculum sit vi pulice maius. n.
Fila diose virginis, quae agros tempore vernali seminandos tegunt, rustici de nube ut meteora cadere iis prognosticon esse genuini jam temporis serendi, credunt, cum tamen innumerpe parVae Aranei filamenta haecce duXerint.
PulCerem pyrii instar atrum, per vias subinde velut ordine stratum, horis matutinis aestate rustici nostri observant, inque admirationem rapiuntur videntes illum salientem seque moventem, quod non nisi magica arte actum firmiter sibi persuadent; inde pedibus illum calcare nefas ducunt perniciosum, ignari innumeras Poduras et minutis lima animalcula illum constituere. Tempore quoque matutino myriades insectorum per semitas in Betuletis humidiusculis tela subtilissima in carceratorum, quae agg-orma dicunt dum cernunt, pedibus hominum aut brutorum, si
calcentUr, gangraenam accelerare Xistimant .metuunt oculos autem si adVerterent, numeros stimas Phalti mirmn larUas in societate viventes, quavis
fere nocte ejusmodi retia nectentes, perspicerent. In Bothnia occidentali haud ita pridem accidit, ut semina quaedam numerosa fila texturae suae quolibet mane intercisa miraretur, adeo ut, illis connectondis, dimidium diem impendere quotidie necesse haberet existimans inimicos esse, qui hoc damni ei accelerarent ejus rei certior futura noctem quandam insomnem agere statuit, neque tamen hoc profecit unde magicum quid nec corporeum, sed spiritus malignos id efficere non dubitandum existimabat Aniculas consuluit, Variisque superstitionibus sine succestu usa est. Tela tandem perducia, caussa apparuit nimirum trices
342쪽
spectra ' Dec. 926.9, qui intra veterem carieque exesum Vol volum se insinuarunt, unde in usu, nidorum ex fili materiam sumturi, noctibus gregatim egrediebantur laque praescindebant; 1 miraculum istud disparuit caussa naturalis detecta fuit. g. U. Genuina potius insectorum miracula dicenda sunt, cum plura vel vegetationis leges ob insecta quasi mutenturo Plantae insectorum caussa aliam formam' structuram induant, quam iis amatura destinata sit cujusmodi fere innumera Xempla enumerare vires meas longe superat pauca itaque
Popidus nigra ex ipsis petiolis soliorum monstrosias baccas rubras, magnitudine cerasorum, hinc gibbas, inde rima hiantes, a fructu legitimo maXime alienas producit, ut hospitium praebeat Aphidibursoriae Fn fuec. 35s.9 Has dum observat plebs in arbore mascula, quae alium fructum non erit, se arborem possidere jurejurando Hrmat, quae gerit loco seminum insecta intra baccas, quod ignaro nequit non paradoXon esse. cI. Stoc h. 742. pag. 232. cons. n. Nec. 3SS. Populit nigra folia sua reflectet .in vesiculas mutabit, ut Aphides ejus sub iis ab imbribus, sole, ventisque immunes degant. Populus tremula foliis & petiolis peregrinas baccas rubras globosas, magnitudine pisorum geret, ut parvam Aphidem ursarium cs n. suec. 33SSO producat, foVeat, nutriat. Populi tremuli folia ab insectis secantur convolvuntur in metam artificiosissimi cuculli, marginibus radiatis, subcrispis; omnes admiratione impleat is ab insecto sic formatus. Populus
343쪽
Populus haec tremula ad apices ramulorum tria petiolis erectis folia in fornices reflexos compinget, ut ejus Aphides sub iis commode habitent. Quercus gallas globosas' rubras ab inferiori latere soliorum promit in gratiam cujusdam ni-pis. Fn. suec. 94 7. Alia species nascitur e petiolis juxta gemmam Raef. N. 12. t. s. 36. Alia epagina inferiori folii, globosa, magnitudine pisi; alia similis ast hemisphaerica aliae gemma, formaconi lupuli. Quercus transformabit spicas suas oriseras in racemos e nodis conglomeratos, ut intra hos alat quaedari insecta, ipsi a natura educanda commissa. Salix monstrosis grossis in ramis, foliis Wpetiolis deturpabitur, ut insecta M. suec. 942 2.3. S.9
Saliae imbricatis foliis mentietur osam viridem, ut foveat ova, quae deposuit insectum. G. suec. 94I. 9Carpinus propter insecta formam foliorum Variabit fiet sui impar, marginibus inflexis, crispis, secundum nervos tumidis vid. Iter W-gotb. p. 73.
Rofa producet e ramulis tophos quasi ex muscis constructos, Bedeguar ossicinis dictos, ut intra hos saevitia climatis defendat alat minutissimas Cynipes En Suec. 938 9. yuniperus fructum alienum in formam mictus obversi triglochidis geret, cujus tria folia exteriora duplo majora fiunt, conniventia, ore patula tria
vero interiora exactissime conniventia, ne aerem
admittant, ut intra haec Tipula juniperinai Fn. Suec. II So. commode habitet. Abies baccas fragisormes ex apicibus tumulo. rum formabit ad minimum insectum tegendum,
344쪽
Imus folia sua plana patentiaque con VolVet in vesculas, ut insecto sub iis habitaculum fiat. Aphis tam Fn. u. OS. Rihes mutabit plana viridiaque solia in gibbosia, Iacunosa' rubra, ut Aphidibus suis Fn Su. o4. prospiciat. P acia Terebinthus, Lentiscus follic os vel siliquas producet longas & spithamaeas omnino peregrinas' fructu proprio alienas, it in Hispania Oriente domicilium porrigat minutissimo insecto Q. Aphidi 'trectae; Fn. u. p. 388. in de quibus D. LOEFLING in literis ad Nob. D. PRAESIDI M, datis adriti Novembr. 17s I. ita scribit Polliculos Terebinthi in Extrema iura superstu vidi, qui ab insectisenus at erant Oariniformes, dilatati X acui, ad basin tenuiores plerumque X hiantes. Insecta horum minima erant, ut gentι haud discernere possiem, ad Aphides tamen mandanda mihi obveniebant, licet farina obducta erant, quo interior ust in latera tegebat, Mea propter for nn melius inter Germes numeranda Maxime funendmirandum, levissim haec insecta tantas eaecitare υ gimy. Structura, non ero magnitudine, ad is populi nigrae, Itium accedunt.
Hieracium murorwn Fl. u. 637. hirsutum murem quasi caule effinget, in receptaculum insecti conis Hieracii n. u. 9so. quod in eo habitat. Glechom hedera e R. u. 486. peregrinos formabit ex foliis Ductus, forma rossularia: scabros, ut habitaculum praebeat insecto sub sua infantia. Θn s lac homoe n. saec. 9ψ0.9Veronicita aedios Fl. v. q. in summitatibus suis soli transmutabit iii valvulas conca rasin clausas, ut insectum inter ea immune adolescat.
345쪽
Cerastium discosum n Su. 379. fructificationes
suas mutabit, petatis diminutis calycibus triplo Iongioribus factis, ventricosis, foliis in capituliminflexis, ut insecto Chermes Cerassit n. v. 695.
domum praebeat. Immo omnes fere herba formam suam naturalem deserent ob speciem quandam insectorum atque assument alienam, tamen figura determinatam monstrositatem. g. V. Oeconomiam n sectorum perpendentes proprietates eorum miraculosas cernimus ab Omnibus sane admirandaS. Apis oeconomia omnibus notissima est,is osse debet. Xo Una communis, plures mariti, plurimi vero spadones, ad placentas cellulosas conficiendas mel conserendum sociantur. Femina maritis contra naturam animalium vim infert Spadones in alveari excubias agiunt, reginam suam ubique circumvolantes, eaque fugam petente, Omnes coniugiunt. Vespa familia praecedenti maXime congruit. Methodus earum muris papyraceis se circumcingendi, merito miraculosa existimatur Introitus sui custodes etiam habent. Formica vitae genus non minus miramur. Spadones omnes acervi ambulacra conficiunt, Deminis cum maribus nuptias celebrantibus, eisqUe occurrentes iam pandunt, usque dum ova sua deposuerint, in quotidie apricantur' maxime solliciti
curant, hisque peractis parentes Xpellunt. Att. Stoc h. 74 I. p. 39. Vespa cribrarii, quae Vespa Ichneumon , antennis referis, pedibus anterioribus elut obpeatis, Raj.
346쪽
polle antherarum super stigmata florum cribrans
spargensque furfure tantummodo contenta ut Ro-lander in Act. Stockh. 17SI. p. 56. eleganter decla
cicada spumaria M. Su. 636. in admirationem
spectatorum spumam per innumeras bullulas nocjicit, intra quas debilis adhuc larva' pupula occultatur, ne ab avibus aliisque insectis devoretur. Act. Stochb. I 74 I p. 22Ι. Ichneumonem Rajus in Hi t. Infeci. p. 34. ita commemorat Plinii 2I. n. 1667. e maximis hujus generis vespam, speciem jam non recordoro, erucam vii, idem se is triplo majorem trahentem vidi, quam postquam me prorsent X spectante ad unius circiter perticano sero men furor i. e. Si pedes deportasset, prope oriscium cuniculi, quem sibi prius in terra excavaUerat, deposuit Deinde pilula terrea, qua proedictum orificium obturaverat, remota, ipsa prius in cavernulam descendit, parvam inibi moram iterum ascendit, erucamque, quam juxta forsimen deposuerat, apprehendens, secum in cuniculum devehit, eaque inibi relicta mox rediit Jola globulisque terreis offuintis, unam Ut alteram in cuniculum devolvit, F per intervalla pedibus anteri
ribus t pando ut canes solent pulverem retrorsum in foramen conjecit, idemque opus repetiit cum pulvere Npitulis alternatim, donec cuniculus penitus oppletus esset, ipsa aliquoties descendente, ut mihi videbatur ad terram deprimendam X condensandam, semel etiam atque iterum in pinum adytontem evolante, ad reginam forte petendam terrae conglutinetndae θ' operi consolidando. Replet foramine F cum terroe superscis coaequato, ut
aditus non amplius posset discerni, duo in folia adjaeentia assumit S juxta oriscium cuniculi deposuit, ad locum ut verisimile es signandum. Quis haec non mihi
miretur X stupea 8 quis hujusmodi opera mera machinae
ρο bet attribuere Observationem Mi in dubium facile
347쪽
facile revocarem, nisi . Rotander aestate praeter- lapsa, idem heic psallae Vidisset pluribusque ostendisset Fuit Sphe visitica. n. v. 977. Aranea tela texendo artem nostram vincit, fila Omnia ad unum centrum artificiosissime deducit . transVersim ita conjungit, ut minimam muscam, unicum lamentum si tangat, mox persentiat. Dermeses pertinax Fn. u. 38 . mirum sane animal est. Si quis eum tetigerit, caput ut Dermestes inclinat tibiasque inflectit, ut femora quasi detruncata conspiciantur,m in hac exstasi se mortuum simulat, ad motum minimae fibrillae nulla vi redigi potest. Omnibus animalibus facultas sentiendi inest, apropter afllic a se contrahunt, agitationibus, convulsionibus vexantur. ullum nobis cognitum est, quod omnes torturas pati possit, praetertini cum hunc, qui pressus', contritus disiectus immobilis permanet; immo, in cochleari super ignem positus, moritur potius, quam fugam tentat. Musca tenax Fn Su Io72. mira pollet proprietate, quae possibilitati physicae repugnare videtur. Larva enim quae inter ramenta papyracea
aquae immersia, dum appus conficitur a bibliopegis, malleis ligneis tunditur fortissimo prelo comprimitur, incolumis tamen ViUit. Lamni is noctiluca n. u. 84. in pascuis sub juniperetis frequens, noctu lucet. In Italia
America Boreali cantharides dantur alatae, a Columna depictae, quae in fruticibus ramisque arborum Versantur tota nocte fulgentes hoste quodam adveniente, cito evolant, ut arbor flammis accensa videatur. Ignis hic omnino mirabilis, qui nec ardens, nec electricus, in tenebris tamen lucens,
sub ultimis insecti ab dominis segmentis sedet, quamdiu vivat. cicada
348쪽
Fulgora Laternaria dicta, plerumque urinami America obvia, tuberculum magnum totam fere frontem obducens gerit, quod lumen de noctii pargit fulgidissimum, ut loco laternae inserviat. Ephemera horaria Fn Su. 734. miraculosi videtur, quod tunica pupulse deposita, perfecta per integrum diem vix Vivat, quo brevissimo temporis spatio aere delectatur, nuptias celebrat, parturit, o riturque. Hanc admiratione pleni intuemur, irevissimam vitam ejus inter miracula naturae nume
Bomb3cis quoque solliculus, intra quem metamorphosin subit, inter miracula non inferiora merito recenseri debet. Bombyx filum suum primum huc illucque projicit ad fulcrum domus suae, in qua dein tam regulariter ωplano ordine fila sua circumponit, ut trecentae fere ulnae momento temporis
inde extrahi possint. Filii hoc pertinax de ore aut loco ori proximo deducit ut histriones miracula sua conficientes, multitudinem ligaminum e faucibus producunt , id e humore quodam conficit, qui in eo liquidus fuit, sed extractus rigescit tenacissimus si nec aqua, nec oleo aut spiritibus resolubilis.
Phalaria oon mella En. u. 89 I. prae reliquis est mirabilis, quae gregaria cum sociis fila et
membranas texit subtilissimas, intra quas habitat ab externis injuriis libera. Saepe qui ejusmodi apud nos telam, longitudine vel latitudine duorum cubitorum, inVenerint, Ut miraculum ostendunt, quamVis apud nos frequentissima satis sit. oestrum bovinum Fn. u. Ioets. quis non miraretur Musca tam parva per aerem Volans susurro suo aestate essicit, ut sexcenti boves maximi, macilenti tardissimi, quasi cervi vivacissimi supra montes allesque currant, eos quamvis non pungat,
349쪽
sed stipe dorsum eorum parvum demittere cupiat ovum, quod intra cutem eorum per hyemem fo
Acarus Siro M. Suec. O9s. tam eXiguus, ut nudis oculis vix perci' queat, qui farinam emetam facit, idem est cum caro humano subculaneo. um Su. 194. Scabies corpora hominum saepe invadit, cujus cauina occulta fuit, infinita decocta Sanguinem purgantia scabiem saepe vi auferre valent. Multi scabie . xesi diutissime assciuntur, immo moriuntur. Non dubito, paucos admodum fore, qui insecta hanc scabiem caussare credant;
accuratius Vero adspicientes scabiem e. r. manus nostras inquinantem, Vessculam primo reperient eX-
citatam, non procul vero ab illa in ruga cutis punctum quoddam fuscum , quod nondum in vesiculam seeXtulit, si tamen duobus diebus progressis acus aculeo lens minima eximitur, quae ungui imposita halitu oris affata, in ungue cursitat. Oculis armatis ulterius apparet, insectum hoc octo habere pedes, setas quasdam in dorso, carum est jam allatum. Cum aliqui horum in corpus iis sapidum incidunt, nimis multiplicantur totumque corpus circumdant, quas a capite ad calcem lepra inficeretur; nam intra cuticulam, quas pediculi in capitibus infantum, succrescunt. In infantibus recens natis experimenta bene observata sunt, qui sub mento, agillis in inguinibus ore Zinci vel Nihilo albo, ad humiditates exsiccandas excoriationes praecaVendas, conspergi solent. Si mater aut nutrix infantem farina cereali in qua Acari saepissime habitant, adsperserit, infans in ea parte primum, toto tandem corpore, scabie laborabit. Si scabioso aliquid Acaris hisce contrarium illitum fuerit, refugium suum in ipsum corpus sumunt, ubi essentialem quandam partem dolore torquent, velin febrem
350쪽
accendUnt, quae prius non cessat, quam scabies emoruerit. Multi scabiem siccam asperam depulerunt, dein dolore rheumatico febri, donec scabies illa denuo Visa fuerit, occupati fuere Mercurialibus, sulphuratis rigoFque scabies haec fugatur, rebus autem dulcioribus multiplicatur. Hoc doctissimis nostris Medicis ansam investigandi praebuit, numne Variae .pleraeque febres contagiosae, exanthematicae, pestis, variolae typhilis ab Acaris quibusdam ortum ducant, qui sicut scabies contaminant Mob frigus retro dunt Hanc ob caussam in peste philitide Mercurialia, nuper
ad Variolas praecavendas Sulphurata, Mercurialia, Ambram Moschum, Libethumque Medici nostri adhibuerunt. Oves scabie febrique amictas ibetho Moscho sanare, pastoribus ovium ab antiquissimis temporibus mos fuit, pari successu infantibus scabiosis eadem hodie propinamus. Hoc si rudi populo diceretur, qui nulla cognitione insectorum gaudet, insecta ita multiplicariin talem essectum praebere, crederet nequaquam.
Dies prius deficeret, quam exempla, si copiis
insectorum pervestigatis, omnia eorum miraculosa describerem, quod nec exiguae animi mei dotes valerent, nec pagellae hae susticerent. Itaque tirocinium hoc pro viribus absolutum, benigno tuo judicio L. B. submitto. XLV.