M. T. Ciceronis, Epistolae familiares, cum commentariis clarissimorum uirorum, Hubertini Crescentinatis, Martini Philetici, Io. Baptistae Aegnatii, et Badii Ascensii. Item Georgii Merulae Alexand. & Angeli Politiani obseruationes scitu dignissimae. H

발행: 1545년

분량: 757페이지

출처: archive.org

분류: 로마

691쪽

LIBER DECIM

Ego auten, hoc miserior sum, quam tu quae es miserrima,quod i pra calamitas comunis est utriusque nostru : sed culpa mea propria est. Meum suit officium vel legatione vitare periculum, vel diligentia &copiis relistere, vel cadere fortiter: hoc imiserius,turpius, indignius nobis nihil suit. Quare cum dolore conficiar,tuin etia ira pudore. Pudet enim me VXOr Iacie O

ptimae, suauissimis liberis,uirtutem & di

ligentiam non praestitisse. Nam mi ante oculos dies noctesque versatus squalor vester,& moeror, & infirmitas valetudinis tuae: spes autem salutis pertenuis osteditur. I nimici sunt multi: inuidi pene omnes. Eiicere nos magnum fuit:exclude

re facile est. Sed tamen quandiu vos eri

tis in spe, non desciam, ne omnia mea cul

sa cecidisse videantur. Vitu: ὁsm , quod

iboras, id mihi nunc facili inum est, que etiam inimici volunt vivere in his tantis miseriis. Ego tame faciam quae praecipis. Amicis,qqibus voluisti .egi gratias:& eas I iteras Desippo dedi: meque de eorum of

ficio scripsi a te certiorem esse factum. Pisone in nostru in mirifico esse studio i nos& officio,& ego perspicio,& omnes prae

dicant. Dii saxint ut tali genero mihi praesenti fecum simul, & cum liberis nostris smi liceat.Nunc spei reliqua est in nouis Tribb. pleb.& in primis quidem diebus.

Nam si inueterarit, actum est. Ea re ad testatun Aristoc ritu in misi,ut ad me conti

nuo initia rerum,& rationem totius ne

gotii posses scribere Seis Desippo quos

ita imperaui, statim ut recurreret:&ad fratrem misi,vtςrebro tabellarios mitteret. nain ego eo nomine sum Dirri lachii hoc tempore,ut quam celerrime quid agatur audiam Ic sum tuto. Ciuitas enitiore

semper a me de sensa est. Cum inimici nostri venire dicentur, tum in Epirum ibo. Qu6d scribis te, si velim, ad me ventura:

ego vero cum sciam magnam partem istius oneris abs te sustineri ite istic essevolo. Si perficitis quod agitis,ine ad vos venixe oportet: sin autem, sed nihil opus est re

liqua scribete. Exprimis, aut summum se

VSQVARTVS. CCCXLIII.

st de ipsius restitutione. Ab Ar.liberto nostro non quas scripsi, sed quas attulit a te. Delevi, conseri, Delo iConficior, consumor. Culpa est mea, iue sola sa- Conficior

cit hominem maletum. Legatione,suscipiendo legationem aliquam , ius praetextu uitabatur infamia& periculudit diximus supra de interfectoribus G. quoniam ut ostendit Linius, ius legatorum apud omnes gentes temper inuiolatum fuit. Copiis, facta multitudine armorum qui metuerentur. vel rade. uel mori. Fortiter, animose eum laude resistendo de non fugiendo. Hoe, quod feci. Squalor, sor-

des quae ex luctu de moerore fit. Inimici enumerat aliquot causas quare spes salutis sit tenuis . . Excluder tenere extra urbem. Quod, quia. Uiuere, at

maior sit poena in miserrima uita quam in morte. Desippo,is erat unus ex domesticis Cic. Praedicat, aperte dicunt. Farint,iaciant, quod notandum est Faxo apud oratorem, quoniam quidem falso diei ne tantum esse poeticum. 'in pti. di in initio magistratus eorum. in inue. i.in longius deducta sit de iacta uetus. Actum est. . nihil fiet,quia res stigescet, Ndeserti et r. Lo no .ea causi. lilio . curandi reditus mei. istic, Romae. Quod agi.qnod tractatis & qutritis. ut redire possim. Sin autem .s. non perficitis, aposiopessest. Subauditur enim actu est de me uel aliquid tale. Ad summum. i.ad extremum, quod uulgo dicitur ad plus. Constituere, iudicare uel

certe deliberare. Rem, impetrationem reditus mei,

uideor itidere ex affectu amoris,q te oculis meis uidetur subiieere.virg. illum absens absentem auditq; uidet. de ovi. in Ponto at uxorem.Te loquot absentem,te uox mea nominat unam.

AC pi Scae. Iterum sibi dolori esse seribit ψ ASCEM

culpa sua si causa doloris uxori de Iiberis, α

τ ignaue discesserit ei iti Potuerit remane te in patria si uoluisset se inimicis opponere. Dicit se facile uitam tutari cum etiam hostes ipsem si e uiue

re uelina, certior autε fieri uult quid ero se egerint. Ordo est. Ego accepi ab Aristocrito, id est quas Aristoetitus libertus noster attulit tres epistolas, quas ego prope. i.sere deleui lachrymis. Eni .i. quia o mea Terentia,ego conficior, id eu pereo moerore, id esε tristitia,nee meae miseriae excruciant me magis quam tuae Sc uestraeae. omnium, hoe est δἰ tuae S libero tu no strorum. Ego autem tum hoc, id est tanto, aut in hoc miterior, quam tu quae es miserrima, 1 ipsa ea lamitas est communis utriusq: nostrum, sed eulpa est mea propria .i .mea solius. Ossicium meum fuit euitare periculum. s. exilii aut proscriptionis, legationeLeausa hono ris in aliquam prouinciam impetrata, &pluribus contingebat,uel res stere. periculo, diligetia &copiis. . manu armata,vel cadere sortiter si resistere ne quissem.Nihil fuit nobis misse us,turpius, indignius,hoς.i. quam hoc quod patimur.c modo. Quare cum .sita sit et aisicior dolore,tum etiam sirp. anteior 3 multo magis pudore. Pudet enim me,non praestitissea. exhibuisse uxori optimae,& liberis suauissimis uirtutem .i.sortitudinem animi, O diligentiam . . sin resistedo aduersariis. Nam squalor i. sordiditat, do situs uester,& moerorii. incestitia, & i firmitas ualetudinis tuae uersati ir mihi ante oculos, dies Se noctes

Autem, id est sed spes salutis osteditur pertenuis..i .ualde tenuis. Mult sunt inimici. saperti, Si pene omne, sint inuidi, id est inuidentes gloriae meae. Magnum fuit elicere nos, mila potuissem rostere: Deile est excludere.Cereptum. sed tamen quadiu uos eritis in spe.s restitutionis meae, ego non deficia . sin procuranda salii e ne omnia. C, exilium de man. sio in exilio uideantur cecidi se culpa mea .i.per cul

692쪽

rixa creticus

EPISTOLARUM FAMILIARIUM.

secundis literis tuis constituere poterimus, quid nobis faciendum sit. Tu modo adnie uelimoia diligentissime perscribas: et si magis iam rem , quam literas debeo expectare. Cur ut valeas ,& ita tibi persuadeas,mihi te chari' nihil esse, nec unquam iuisse. Vale mea Terent i a quam ego videre videor: itaque debilitor lachrymis. Vale. Prid Calend. Decembr,

eam meam Id quod laboras modo. s. ut sim tuto i .in Leo tuto, est mihi nune facili mum,ut pote, quem Otiam inimici uolunt uiuere in tantis mile iis quae morte sinitentum quia ut dicit Flaeeus in epistolii, mors ultima linea rerum omnium. Ego tamenneiam Ap.ea quae praecipis. Ego egi eratia, sup.illi, amici, quibus uoluisti.Et dedi Delippo. sdomesti eo nostro,eas literas iup. quas uoluisti di seripsi me esse fa mim eertiorem a te de officio eorum. quos mihi sani fieasti. Εt.i. simul ego perspicio & omnes, Praedi eant Pisonem nostrum .i gener esse mirifico studio & offieio in Lema nos, Dii farint,neiant ut lice at mihi frui tali genero praesertim simul tecum &liberis nostris a. prole legitima . Nune se es reliqua est in nouis trib. pleb. de quid E in primis ciebus i.magis ratus eorum. Nam si inueterarit.i.in obliuionem res abierit,actum e Li. nulla spes est reliqua. Et teci propterea ego misi patim ad te Aristoetitum ut posse, seribere continuo ad me initia rerum & rationes totius negocii. Et imperaui quoq: Dςsippo ita ut recurrat statim,&misi ad fratrem. LQuintum ut mitteret crebro. i. frequenter tabellarios. i.nucios literatum. Nam ego sum Dirrhae hii ian eo oppido Macedonis hoe tempore,eo nomine. i.ea ratione ut audiam quam olerrime suid agatur scilicet deme Romae I sm tuto,id est extra periculum&in loco tuto. Cntita, et iiii hae est defetis a semper a me, eum.i.quando inimici nostri dieentur uenire, tum .i.tune ibo in Epirum Quod seribis te uenturam ad me si uelim ego uero .i.reuera eum sciam magnam partem istius oneris sustineri abs te uolo te esse isti .ubi nune es, hoe est Romae.Si per fiet iis led:cet tu&tui adiutores suod agitis .i. prata n diu ,hoe est reditum meum oportet me uenire ad vos. Sin autem. .sed si , sup.non petii citas, uoluit dicet emiserrimum esse eam in exilio uiuere aut exulem sequi aut quid simile, quod per arctiori iam decerter teti t. sabaeusti sed nihil est opus seribere reliqua . Nos poterim ui constituere.i. decernere ex primis aut ad summum .i.maxtinum numerum exsecundis literii tuis quid si faciendum nobis.Velim modo.i. solummodo lup. iit tu perseribai ad me omnia diligentissime,& sui. tantus, ego debeo iam magis expectare rem scilicet optatam,quam literasu ea signifieantes .cura ut ualeas & o et suadeat tibi ita, nihil esse mihi charius teneque rutile unquam. O mea Terentia, vale.quam ego uideora per fantasiam se desidetio coram uidete itaq; i. ct ita,debilitor tino debilis. lachrymis .i.ob lachrymas .Pridie Calend.Decembr.

urent.licet inferat mentionem fi liorum: ostendit autem quanto adolore consciatur cum ad suos scribere cogitur. Deinde exponit

ubi si tiquo iturus ti quia seri- pserat Terent.se ad eum ituram si ei uideretue releribit Ci M.quid sentiat. postremo

quid egerit de familia seruorum de qua in prima epitiola a 3 Teten. mentionem secit, & eam hortatur ut ualetudine in suam sustentet, reliqua ex textu colli- gunt ut . Certe,saltem. Aut non mia.quia eito petisiem. Minus est erano non peccauimus, si uuae cupidi sui mus,dummodo aliqua spes st. Fiaa.stina immutabilia ut aliquando non possint in melius couerti. In tuo complexu .in tuis ulnis. Naso ad uxorem. Atque utinam lugenda tibi non uita, sed esset Mora mea morte fores 1 ou relicta mea, spiritui bieperte patrias exisset in oras, Sparsissent lachrumae eorpora nostra pili. Retulerunt, reddiderunt nobis quod nictuimus. Neglexit peri.quia lata suerat acerrima lex,iit diximus' b.l in eos qui Cice.exceptiassent quia erat ei interdi ctum aqua & isni. Legis nequispiam me reciperet. Habeo imus nim .semper erimus memores, di existimabimui nos ei obligatos. Profecti sumus,diseesiimus. Ciricum.Cietieus ciuitas Asiae in Propontide ab Hemonii, condita ut ostendit Ouid.in pes.ltisaesue po.tiam utrunq: opus in Ponto factum est. Hic Propontia eis harentem Uzi noris Cyzicon Hemoniis nobile gentis opus. Rogem, cum interrogatione legendum est. Cosectam debilitatam asilictam. Corpore, propter u letudinem. Animo.propter sortunam nostram &dolores, quos capis. Sun, pro ero .sae agam , ut sin s ne te. Transactum, actum&sine ulla spe . sed quasi dicit Tui .latentem lubdit eausimne vadat. Miselles egieet Tul. lomonioate discedat a marito.

M. T. C. Terentiae & Tulliae&Cice. S. P. D.

- . . . .. D

G O minus saepe

do ad vos literas quam possum, pro

pterea quod cum innia mihi tempora sunt misera, tum Vero cum aut scribo ad vos, aut ve

stras lego, coficior Iachrymis, saevi serre non possim .Quod

utinam minus vitae cupidi fuissemus, certe nihil aut non multum in vita mali vidissemus. Quod si nos ad aliquam alicust commodi aliquando recuperandi spem sortuna reseruauit, ininus est erratum a nobis : si haec mala fixa sunt, ego vero te qui in primum mea vita cupio videre, &in tuo compleΣu cinori: quum neque dii, quos tu castissime coluisti: neque holes, quib' ego semper seruiui, nobis gratiam retulerunt.Nos Brundusii apud M. Lenium Flacciun dies XIII suimus, virum optimum, qui periculum sortunarum , dccapitia

693쪽

LIBER DECI MVS QVARTVS. CCCXLIIII.

tapitis sui prae mea talia e neglexit meque V Go dcci scribit ad Terent. licit inserat mente sis improbii, imae poena deductus est se xi00ςm liberorum, ostendens quanto dolore

quo minus nolpiti l oc amicitiae ius,o,iici de ea ponit ubi sit & quo iturus,docem an Terentia unaque praestaret. Huic utina in aliqua do ad i uenare uelit,& alia quaedam ho eordine. Ego do

gratiam referre possitnas, babebimus qui

dem temper. Brundisio profecti sumus in . . - οῦ -a n e Ga

ad V.Calend. Mai. per Macedoniam Cyzicum petebamus. O me perditum.O ait:

sichim.quid nunc rogem te ut Uenia si mulierem aegram,& corpore & animo com

sectam no rogem sine te igitur si mr Opinor sic agam:li est spes nostri reditus, eam

tuo, transactum est, quoquo modo potes ad me fac vemas. Vnum hoc scito fise habebo, no mihi videbor plane piisse. Sed quid de Tulliola mea fiet' iam id vos videt eunt hi deest consiliu in . Sed certe quoquo modo se res habebit, illius misellae& matrimonio& famae seruiendum est. Qu,d Cicero meus, quid aget I ste vero sit i sinu semper & complexu meo. Non queo plura iam scribere, impedit moeror. Tu quid egeris nescio: utrum aliquid

ferre aliquando. . tandem gratiam s. parem quidem .i. certe aut saltem habebimus. in animo semper.sdonec uiuemus. Nos sumus prosecti.i dileessimul Brundusio ad quin tu m Calend. Maii per Μacedoniam,& petebamus Cieticum urbem Asiae in Propontide ab Aemoniis coditam.o me perditum, o mea rictu quid, deliberanti, st,&neta Et is quid faeete debeat stip. eia, rogem scilicet praeerne te nune mulierem aegram&eonsectam .i.consumptam,& eorpore &animo,ut uenias sed ieci ad me.q.d id non de re. Non rogem .i .nunquid debeam non rogare. Igitur stilicet si non rogem ut uenias,sim .i.oportet me esse sine te quasi dicat id tristissimum sore. Opinor quas inuento cons-lio ego agam se. Si spes reditui nostri est,s tu confirmes causam S adiuves rea. medium quo fiet aut rem familiarem . sin,ut ego metuo,est traiinctum .i .penitus actum & desperandum de reditu meo, sae ueniat ad me quoquo. i.quocunque modo potes. scito hoe unum,si habebo te,ego non uidebor, nihil perlige plane i. omnino. sed su p. si ueneras quid fiet de Tulliola mea. s. filia uidete iam uos qui domi esti, id quia eonsilium .i .uirtus deliberalitia non est mihi. sed eerte quoquo.i. quocunque modo res habebit se,sei utendu .i. consulendum est & matrimonio & famae illius misellae.1.ne amissa per inopiam a ut desolationem fama repudietur. Quid Cieero meus .issae et supple. Tu uero seis .ss hie esses temper in sinu & complexu meo, uoluit addere & ille miser mendicibit, aut quid tristius, quia etiam pudieitiae illius imminebat periculum. Ego non queo iam scribere plut moeror impedit, eseio quid tu egeris 1 a. TENEAs aliquid.de bonis nostris, propter quae Missa. ad tabulam valeriam ea deductam se audisse supra 'sunt mihi misera iasiricta,tum uero .i. sed tunc maxime S quas ad uetum cum . i. quando, ego aut scribo ad uos,aut lego uestras s.literas, confictorii.consummor lachrymis se ut non possim serreadustinere. Quod .i. propter quod utinam fuissem minus i non tam cupidus uitae, eerte nos nihil aut non multum mali uidissemus in vita.snostea. Quod s fortuna reseruauit nos ad aliquam spem alicuius ommodi re perandi aliquando. i. tandem minus. I.non ta multum est erratum a nobis, si haee mala sunt fiYa.i. firmati diuturna. Ego uero cupio uidere te o Terentia mea uita, ct emori in complexu tuo, quando. i.

quandoquidem, neque dii quos tu eoluisti ea mili me,neque homines quos ego seruaui.,.saluo inei se Der. Retulerunt nobis gratiam.s.pro benefactis nostris. id aute de deo impium est eogitare nedum seribere, sed miseria saepe ea ligant oculi. Nos fuimus dies xiv.Brudusii apud M. Ennium Flaeeum uirum optimum,qui neglexit perieulum fortunarum & eapitis sui pro salute mea, quia eo mitatum mihi prae stiti in quo si deprσhensui fuisset S rem & uitam amisisset. Neq; deductus est. i absterritus aut amotu, poena.i. propter poenam, improbissimae legit aequa interdictum erat Ciceroni aqua &igni, & quicunq; eu hospitio reeepisset poenae eapitali lubiectum iri: cautum est quominus a. ut non plastaret tui& Οὐ-eium hospitii ct amicitia . Utinam nos possimus reteneas, an, quod metuo, plane sis spoliata. Pisonem scribis', spero re semper nostrum. De familia liberata nihil est die moueat. Primum, tuis ita promissium est te facturam esse, ut quisque esset meritus. Est autem i officio adhuc Orpheus:

praeterea magnopere nemo caeterorum

ieruorum. Ea cauta est,ut si res a nobis abesset. liberti nostri essent, si obtinere potnissent:sn ad nos pertinerent, seruirent, praeterquam oppido pauci. Sed haec minora sunt. Tu quod me hortaris, ut animo

dixit. De familia seruorum,diximus in prima epistola ad Terent. Liberata. manu missa ita enim teri ferat Ciee.se nesse. Tuis.semis. Vt quisque esset meritus i.te & retenturam in seruitute qui mererentur & manu missuram etiam qui bene essent meriti. Est in offieio id est fidelitet seruit. Praeterea. praeter eum. Virg. in xi. Si duo praeterea talis idaea tulisset, Terra uiros. Liberti nostri, id est manti mics. si res a nobis abesseta. si nihil ad nos pertineret. Oppido ualde, Ea eausa a est talis. Minoea, id est paruat comparativum pro post tuo. Recte cua liquo effectu. Quando interrogatiue legendum est.quasi divit nunquam. si esset licitum, si mihi permissium esset a nautis. Flotuimus. transatio est. Ouidius. Nos quoque floruimus,sed flos suit ille eaducus. Quod non amisimus animam cum orna

mentis

694쪽

FAMILIARIV M.

sim magno,&spe habeam recuperandae

salutis: id velim iit eiu sinod i , ut recte spe

rare possimus. nunc miser quando tuas

iam literas accipiam, quis ad me perferret qua; ego expectassem Brudisti, se Diat licitum per nautas, qui tempestate praetermittere noluerunt. Quod reliquum est, sustenta te mea Teretia vi potes. Emnestissime viximus,floruimus: non vittium nostrum sed virtus nostra nos afflixit. peccatum est nullum, nisi quod non una

animam cum ornamentis amisimus. Sed

si hoe suit liberis nostris gratius, nos Vi

uere, caetera quanquam se reda non sunt,

seramus. Atque ego qui te confirmo, ipse me non possvin.Glodium Philhetaerum, quod valetudine oculorum Impediebatur, hominem fidelem remisi. Sallustius officio vincet omnes. Pescennius est per benevolus nobis:que semper spero tui sore obseruantem. S icca dixerat se mecum fore: sed Bruncksio discessit.Cura quoad potes,ut valeas: sic existimes, me vehementius tua miseria, quis mea comm

ueri. Mea Terentia fidissima atque optima uxor,& mea charissima si iola,& spe, reliqua nostra Cicero valete. Pridie Caledas Maias. Brundisio.

EPISTOLARUM

mentis, id estnis in hoe quod non mortui sumus

eum dignitatem amitteremus id est eum eliceremuteκ urbe quod Deere debuimus. Me non possum. eo firmatur. Remisit. Romam. Valetudine. morbo.

Fidissima ei blanditur,lieet esset impudica, ut tali iudicio & laude em alliceret ad honestatem .se Ouid. ad uxorem eum esset legatus. Adde quod & rerum sola es tutela mearum. & paulo post, Nam tua dum stetimu, turpi sine erimine mansit, Et tandem probitas irreprehensa suit. Terentiam autem turpiter se gessisse seribit Plutarclaus. T R v Μ teneas aliquid. rerum, an quod me tuo sis spoliata plane. i.omnino. Ego spero, ut seribis,Pisonem.cgenerum nostru fore.i.futurum sem- pet nostrum .i .nobis fauente. Nihil est quod moueat,mouere S turbare debeat te de similia liberataci. de manumissione seruorum profugiens enim Ct ro ne serui in alienam potestatem uenarent, aut spe libertatis obtinendae in dominum insurgerent manumisi eos,sed tamen non omnes , quia qui uxoria nomine dotis erant , in eius arbitrio reliquit: unde addit: Primum.q.d. prima est ratio ut mouearis.promissum est te facturam esse tuis sterilis , ita ut qui taque est meritus. Autem i. sed , Orpheus est adhue ino Meio .i.debito seruitio, praeterea.i. praeter eum nemo exterorum seruorum magnopere,sup.in officio

est. Causa est ea .i.talis.i .hoe consilio id feei, ut stes.i.possessio iusta abesset a nobis. i.egemus petuati omni te nostra, ipsi manumissi essent liberti nostri, ii potuissent,obtinere i.eonfirmationem manumitas Otiis. sin.1. sed s,ipsi pertinetent ad nos .siure, licet omnia nostra essent subrepta,ips seruirent. i.manergi inseruitute,praeter quam oppidou .ualde pauei, qui sorte manu mittetent ut ut dominum persequerentur. sed lixe sunt minora 1.damna. Tu hortatis me, ut sim animo magno,& habeam spem salutis recuperandae,ego uelim lia p. ut id si eiusmodi,ut possimus sperare recte. i.non frustra Pune miser,quia procul abest,quando aecipiam literas tuas, quis perterret ad me. Quas . literas, ego expectati sem Brundusii: si licitum esset .i.lieuisset .i permisi sum fuisset per nautas, qui noluerunt praetermittere tempestatem a.temporis & aulae opportunitatem ergo tem testas etiam bona est. Quod reliquum est mea Terentia sustenta te, ut potes, nos uiximus honesti sit me, floruimus. sin foro &senatu,non uitium nostrum .sed uirtut nostra,quia uiriliter eoiuratos a Mivimus, afflixit nos, Nullum peccatum est.s nobis,nisi φ non amisimus una luimul cum ornamentis. ostris, animam a. uitam sup.nostram. sed si hoeino, uitiete fuit natiui.i.utilius liberis nostris, fetamus extera mnon sunt serenda. Atque ego qui eonfirmo.i quod dicunt eonsorio te, non possum. confirmare me. Ego remisi tibi Clodium Philaterum unum ἡ familia,sci.quia impediebatut ualetudine.i.mala dispositione Oealorum appositorie hominem fidelem. salti s seruus aut libertus noster. Nonra.de Crispo illo histori eo loquitur,uincet omnes spes.s.quas de eo habuimui officio simpertiendo. Gennius alter libertus est, perbeneuo Ius,quem spero fore semper obseruantem. Leultorem tui. sieea alter familiari et dixerat se fore semper mecum sed discesserat Brundus o ita a me qui eram Brundusi, nisi forte Brundisio legendum si ut dueefferat Bludusi su p.a me.Cura,quoad potet ut ualeas & existimes si me moueri uehemetius miseria tua et mea. o mea Teretia fidissima atq: Optia uxor,& filiola mea eliarissima.isTullia,& Cicero spes nostra reliqua.i.sola relicta.Valete Pridie Calendas Maias.i .ultimo Aprili,. Briandisio.i.ex eo oppido maritimo in Italia

il tu &. Primo Cieero se ibit se nauigasse Atheia . nas aduersis uentis eum haberet se m Ciee. filium. Deinde signifieatie aecepisse literas Terentiae&aliorum multorti ab Achasto allatas, ex quibus ossedit se intellexisse bella eluilia fore Postremo orate eam, ut sibi aduenienti' longissime poterit obuiam procedat δἰ instrtiit ea quod agere debeat de haereditate euiusdam Praeliana. sua uisimus, tu cundissimus, lecto filius. AscaN. a tu & .seribit se nauigare Athenas aduersi uentii eum haberet seeum Cice filium: deinde signifieat se aeeepisse litera, ab uxore & postremo orat ut sibi obuia ueniat cssime ualeat

dom qd agere debeat de haereditate quada. ordo est. M.T.C. Terent.&Tul. Suis. S. P.D.

I iu & Tuli ia lux nostra vale, ego&suauissimul Cice- ro valelli'. Pridie Idus Octo

bris Athenas venimus, cum

sine aduersis vetis usi essem', tardev &

incomode nauigassem'.De naui exeunti

bus notris, Acastus cu lateris praesto fuit.

695쪽

CCCXLV.

si tu de Tullia Llix nostra ualetis.C onceptio est personarum. Ego &ci . suauissimus,scilicet filius noster ualemus eadem est figura. Nos neninius, applicuimus nos Athenas, pridie idus Octob. eum usi essemus uentis lane id est multum aduersis,& eum nauigailemus tarde,& incommode,nemo tamen sit tam stolidus, ut a Calend.Ma.quibus Brundusio soluit,super aquas suime putet,quia tune Cic.secu uon habuit, & postea Dirracti moratus est,unde haru epistola longe post Icripta est, neque tum semata est ratio temporum in colli endis epistolis: Achastus, stitieet libertus nosternit praesto, id est praesens do paratus eum literis, scilicet dangs nobis exeuntibus navi.i T v, ct Tullia lux nostra. Quo tempore scripta si patet. .RV.C.

No & uiresmo,id est uisesimo primo post dic HUBER. uno&vigesimo die,sane strennue, accepi ςςssu luxum Roma. Sane. ualde. strenue. celeriter: sane

tuas literas, quibus intellexi te vereri ne 22 '

Iuperiores mihi redditae non essent. Om- dius de Galantide in mustellam mutata, Priscaq; stre

nes sent rediis, tagrari ue a te

perscripta lunt Oinniaudque mihi grati L habebat filium secum. in quam, id est qualem, quasi simum fuit. Neque suin admiratus hane d Rex 'ςnt .m, Spectare, pertinere tendere. Ad

epistolam,quam Achastis attulit, breuein

fuisse. Iam enim me ipsum expectas , siue dux r-t, d quem multi constuxeranti ex iis igitur sus

nosii Psios, qui quidem quampriinta ad vas

venire cupimus: & u in quam rempublica Caes. m& Pompeium. Dissimul are, occultare. Il-Venimus 3ntelligo. Cognoui enim ex mul 'f' P x num hiς enim moriens scripserat heredem

Ciceronem: fuerat autem iurisconsultus, ut G pra ad

torum amicorum literis quas attulit Acha Trebatium libro septimo.quod scribit de illo Praeliastus, ad arma rem spectare: ut mihi cum ve RQ iuris 'ruito, ego te ei non desino commendare.

nero, dissimulare non liceat quid sentiam. Sed quando subeunda fortuna est, eo ci- discesseris. tius dabimus operam xt veniamu, ouo D N ' - PNNψ gysimo te, taliret post diis Ascrv.

citius de tota re deliberemus. Tu velim est multum strenue, quibus intelleat te uereri ne su- quod comodo valetudinis tuae fiat, quam pςς ψ , inlicet lixς tua non essent redditae mihi. i r . Omnet iupple literae sunt redditae, Scomma sunt per longissime poteris , obuiam nobis pro- scripta a te dilinentisit me,&id suit mihi gratisiimtim. deas . De haereditate Praxiana, quae qui ςqης sum admi tus hanc epistolum quam Achaia

dem mihi magno dolori est dr enim

illum amaui) sed hoc velim cures,si auctio pimus uenire quam primum, id est ualde cito ad vos. '

ante meum adu fiet, V POMPUiu ,

aut liis minus poterit , Camillus nostrum praesentis temporis, quasi dicat, in turbulentissima negotium curet . Nos cum salui venera 'eni' ςognoui ex literis amicorum, quai Aelia , stus attulit, rem spectare,id est tendere S inelinari admus, reliqua per nos agemus. Sin tu Iam arma, id est bella ciuilia. Quia iam mortuam intelia

Roma prosecta eris, tamen curabis ut hoe i attuliam tulit Caesiris filiam uxorem Pomp4ii, &

itata. Nos sidii adiuuabunt, circiter Idux

Noueb. in Italia speramus fore. Vos mea quia id multo post contigit. Nam Cicero post redi- suauissima&optatissima Terentia sino, ' Cil nuerat prouinciam, Equa reuersus

hanc commotionem repperit:dicamus ad arma id est amaris ,curate ut valeatis. Vale. ad resistendum inimicis ut, ut lictat mihi eum uene-

Athenis ad x v. Calend. Nouemb. m. Dissimul re, quid sentiam. Sed quando, id est

quoniam, fortuna, id est dubius euentus rei, est sub- eunda, nos dabimus eo citius operam, ut ueniamni reaitate Praeliana , ici eli quae nobis obuenat per testamentum promurisconsulti nuper destincti,quae quidem est mihi dolori. Ego enim amavi illum licit Pettium ualde,liosis auctio,idest uenditio rerum per auctionem,qua res dantur plurimum osseretibus fiet ante aduentum meum,ut Pomponius,sellicit Attieus aut si iaminus d est non poterit,ut Camillus euret ne ocium nostrum,ut pars haereditatis sit nobis integra. Nos eum ueneruntis, scilicit in urbem salui, agemus reliqua per nos. Sin, id est sed si, tu eris iam prosecta Roma tamen eurabis, stilicet per nuneios aut lateras ut hoc fiat ita, id est ut res euretur per Pomponium aut Camillum, si dii adiuuabunt nos, speramus sorein Italiam circitet Idus Nouembris. Vos o mea suauiisma& optatissma, Terentia di Tulliola, scilicit filia si amatis nos, eurate ut ualeatis. Vale. Athenis ad x v.Olendas Novembris. . NEC sere. 4

696쪽

LIBER DECI M V S V A RT V S. CCCXLVI AE

letudinem tuam veli in cures: deinde, sui- i i est iclect-bilior uita nostra. Hubertinus exponit,

bi videbitur, villis iis utere longiui sed non procedit: non enim solicitudinibus suis alle- me aberuta militibus .Fundo Arpinati be- cita ut ait lixit uxorem & iis iam, sed inter si licitudine,

ne poteris uti cum familia urbana, ii annona carior fuerit.Cicero bellissimus tibi salute plurima dicit etiam at* etiam. Vale. Datum. I tr. Idus Iunii.

habuit, id est annumerauit eas amictas, miserrima sq:. 'Autem, id est sed, ego intellexi postra die pro vi me sequenti postquam disees a uobis, quid causae, leti ieet

quod molestiaseiecerim,quia ego eieci statim cholen. id est Oleram,aetaton, id ela puram ae meram noctu,&sup .lum leuatus, scilicet a grauedine morbi, ita ut deus aliqui uideatur Dei ire mihi medicinam,idest meeurasse,quia deorum euratio est subitanea. Cui quide deo,tu satisficias,id est perloluas uota debita, pie & easte quemadmodum soles,hoe dicit ut si non fuerit solicita incipiat assuescire. sane erubescindum elu nobis si Ethniei non putauerunt deos suos qui demonia sunt non polle placari nisi pie &easte satisfiat,si putauerim uid eum uerum ab impiis aut immundis placari posse. Sed dicit forte aliquis si dii gentium δε monia sunt,quo& pietati, & eallitatis amatores erante Ad quod respondere licet, non propter bonum hominu ab illis uirtutes laudatas,sed ideo ut ueros dei honores qui sine pietate &eastitate nulli sunt sibi usurparent, quibus nihil duleius illis contingere potest, nam in illa peruersa cu piditate aequa ii di te deo in qua aecideriit oblimati sunt, ideoque idolatriam introduxerant,non solum ut homines in errore teneret, di a coelestibus ledibus arcerent, sed etia in ut deo latriam praeriperet,aut ideo ut homines in illo errore perstringeret.Sciebant enim quia amoeuirtutum inseraptus eli pectoribus nostris, propter syneres in nihil probari posse quod non sit uirtuti eo illo num,atque ita minime diis accomodandum uidera. ut ergo in idolatria genus humanu semper tenerent & ut uarias superstitiones & Ludore & cerimonialium gentilium astruerent, uirtutu quae negari no Ioterant se finxeret amatores. Sed ordinem persequamur,ne sorte ignoraret Terentia cui deo satilia eiendu sit, addit A pollini&Aeseulapio scilieet Apollinis filio qui summi mediet putati sunt. Ego spero nos habere naue ualde bonam. Dixi prius epistolas non esse repositas quo ordine seriptae lunt. Nam his scripta erat cum Athenas profugeret eum filio. Et in illa. situ & Tullia &e. fignis rauit se redire ego seripsi haee simul atque id est immediate postquam eonstendi in eam. Deinde, id est posthae eonscribam,id est simulieribam, ad familia rex nostros multas epistolas quibus,scilicet epistolis,aut quibus, scilieet familiaribus ego commendo diligentissime te &Tulliolam nolitam. Cohortarer uos quo .i. ut essetis sortiores animo, nisi cognoseerem uos sortiores quam quenquam uirum. Et tamen spero negocia,stitieet nostra esse eiusmodi, ut sperem. Et, id est simul, uos esse commodissime,lllie, et lieet Romae,&me defensurum aliquando rempub. eum similibus nostri utpote eommunis boni & iustitiae amatoribus. Uelim sup .ut tu cures primum ualetudinem tuam. Deinde s uidet ut tibi, utere iis uillis quae aberunt longissime a militibus. Tu poteris bene uti sun do Arpinati, id est iuxta Arpinum eum lamilia urbana id est ea quam Roma habere solemus, si annona fuerit eatior, id est nimis rara, p. Romae Cieero bellissimia, , id est maxime bonus es lepidus filius noster dicit tibi etiam atque etiam Olurimam salutem. Vale. Datum tertio Idus Iunii M N Es molestias. Manisello leti pia epistola eum iam nauem eonscendisset, in Pompeiana cassiana - P. V.C. uigans. Tres pusilae quae sequiintur epistolae nulla orta indieta habent,quibus temporibus scriptae stit: arbitramur tamen eum Brundusii esset Ciceronem eas scripsisse. In prima agit de Caesaris literis de quibus etiam ad Attream seribent illis uerbi, nisi fallimur) egit. Non meo uitio si hoe quide tepore cante enim est pecea tuo ut me ista epistola nihil eosoletur.&in oratione pro Qu. Ligario, Qui ad me ex Aepypto literas misit, ut e sic in idem qui fuissem. Quamuis penultima huius libri epistola agat de Caesari, literi, sibi redditis& non antea Romam allati, quas sane esse credimus illas quas in oratione pro Ligario intellexit, ut eae sortasse de quibus Terentia, de Allieus scripserant,diuersae ab illis fuerint,nam multi, modis priore, has Cicero suspecta, habebat di a Caesare non esse iudicabati de .llis autem,quas aecepit ipse uereri non uidetur,ne sctae sint .in secunda de ualetii dine Tulliae,de qua etiam ad Att. Tulliae meae morbus,& imbeeillitas eorporis me exanimat .in tertia iubet Terentiam eum Attico loqui, ab eo enim intellecturam esse quid feri uelit. seribebat autem de omnibus rebus ad Pomponium,ut cognosci potest ex epistolis,quae sunt in x i. lib. ad Atticum ipsum missis.

M. T.C. Teret. Suae S. P. D.

I vales bene est: ego D idem

.lvaleo. Valetudinem tuam velim uri cures diligentissime. Nam mihi & scriptum, & nuntiatum est , te in febrim subito incidisse . Quod celeriter me fecisti de Caesaris literis certiorem,

secisti mihi gratum. Item posthac siquid

opus erit,siquid acciderit noui,facies ut sciam.Cura ut valeas. Datum. I III. Nonas Iunias.

Si uales .Hortatur Cic.Teren .ut euret ualetudine HVBER. suam quam intellexerat ex febri laborare. Deinde dieit pratum s bisuisse, quod ab ea de literi,

Casa. certior factus esset.

125 l uales. Monet ut salutem euret,& dii genter quae AscrN. seire oporteat perserabat dieEi. si uales bene est,ego quidem ualeo,uelim sit p. ut eures diligentissime ualetudinem tuam,nam ct scriptum & nunciarum,scilicet ore est mihi te incidisse lubito in febrim. Quod secisti me eertiorem celeriter de literis Cisaris,id est quas Caesar misit,feeissi mihi gratum. Tu ficies item id est smiliter post hae,uts eiam si quid erit opus s quid aeciderat noui.Cura ut ualeas die.

Vale.

697쪽

LIBER DECIMUS QUARTUS

CCCXLIX.

ne id consilii ceperimus , quod non facile VOD M. Dicitiis uereri ne profuerit in ita- ASCEN.

explicare possimus . quantum p

tes adiuua. Quid aute possis mihi in men- obuiam tibi prodeat dicens. Quod gaude, nos,id est

tem non venit. In viam quod te des hoe Wς sit 30 2 italia uelim sup ut gaul n o o ., Mnas perpetuo, d cit ut gaudium istud possit essὰ ph tempore,m nil elt,oc longum est iter, vi no petuum ita ut exaduentu nostro nihil mali subsequatutum ,& non video quid prodesse posta tur. Sed metuo ne uos nerturbati dolore, S magni r, a. Κ, iniuriis creperimus,id est intuerimui id eonsiliis elli 1is,u veneris. Vale. Datum Pridie No. ehi i dentidi in italiam quod non possimus fae te eYNouemb.Brundusio. fieare, id est difficultatibus eximere. Quare adiuua,

scilicet nos illud explicare quantum potes. Autem dest sed non possum eonsderare quid id est non possum eonsderare,quid.i in quo possisse licit nota dii ua re. Nihil id est titilla eausa est,quod dei te in uiam, id est ni uenias ad nos hoe tepore. Et id est smul, iter est longum & non tutum propter inimicos,& non uideo quid possis prodeges ueneris. vale. Datum &e.

re quo bello tu eluilium tumultus orti sunt, cum dic Gallia reuerteretur eum Cic. abesset,

v UM ILLI M aia LU PLUAιuram seribit ad Terentiam quid agendum sit in tali pertur-teris de nuntio remittendo, batione,eam quaest praesens iudicare posse. Concita

& quae concitatio multitudi- o D scripsi &e. scripserat Cic.ad i orem de ASCEN.nis, ignoro .si ine tuendus iraia nuntio remittendo,ut sciret quo animo Caesa. siue ex Q i ii in is o Gallia,siue uictoria Pharsalica redierit in urbem de

tus est, quies tamen ab illo fortaue nascem qui re iterum eam monet dicens. Quod scripsi ad te ur. Totum iudicabis quale sit, & quod in proximis literis, idest in proximis literi, de nuntio, sci

miserrimis rebuNm lacinii putabis, id ru

cies. Vale. vi. Idus Quint. eitatio,id est commotio multitudinis, scilicet populi

in aduentum eius. Si,id est sed etsi lup. Caesar iratus, scilicet ob negatu m imperium est metuendus,tamen quies,id est tranquillus status urbis, naiae tui sortasse ab illo. Tu indicabis stip.mihi totum,sei licetne elum,qualest. Et tu facies id quod putabis miseram minime, id est seeundum interpretationem Lau. vallae nequaquam aut in ulla parte, sed quia non est uerosmile in miserrimis rebus aliquid est e nequaquam minimu aut in illa parte miserum,putem hoc loco minime pro minimum postum,eo quod meliui sonat minime miserum quam minimum miletum. Ninime autem secundum vallam negat minimum eomparat,id est pro minima parte.Dicamus ergo quod putabis minime aut minimu, id est in minima parte miserum in rebiis miserrimis. 4 vale.&c. 1OQVOD scripsi ad te. lneertum tempus quo seripta si,&sane nonnullis locis obscurior epistola:quamuis P.RC. suspicet eum Brundusi esset nam in epistola quadam ad Atti.de quo hic etiam agit,inquit: placet immigiturcii lem etiam tibi nuntiit remittimon tamen affirmatam idem negotium in hae,& in illa tractari. -

Tullius Teretiae,& pater Tulliae duabus,

animis suis:& Cicero matri optimae, suauissi inae sorori. S. P. D. I vos valetis, nos valemus.. Vestium iam consilium est,no solum meum, quid sit vobis faciendum. S i 1lle Romam modeste venturus,recte in praesentia d mi esse potestis:sin homo amens diripiendam urbem daturus est, vereor ut Dolabel

la ipse fatis nobis prodesse possit. Etiam

illud metuo , ne iam intercludamur, Ut cuvelitis exire, no liceat. Reliquum est, quod ipse optime con syderatis, vestri similes foeminae sintne Romae. Si enim non sunt,

V idendum est ut honeste vos esse possitis. Qu9modo quidem nunc seres habet, ino

EsTRUM iam. Uenturo Caia. Roma HVBEM 'tit supra di imus scribit Cice.ad Terent. sieut in superiore epistola ea facilius pos se eonsultare quid sit agendum, declarat

tameneonsilium suum&sententiam de iis rebus, prseipue ut Terent. faciat quod facient aliae mulieres eius similes.Vestrum est co.id est ad uos pertinet eonsultare & deliberate. Modestiui. sine iniuria iusquam. tanquam bonus esuis. Recte, honeste & Recte eo mode. Diripiendam praedandam,depopulandam. Ut,id est ne. Dolabella genet nostet qui multu apud Caesa. potest. Intereludamu cilicet in urbe multitudine militum, legitur & intercludamini. similes ue. honesti & ali ius dignitatis. Videndum,considerandum. Vt si,quemadmodum. Me m.ubi ego fuero. In nostris praediis, uel in Cumano, uel in Tus uno, uel in Arpinati,uel enim Popeiano haee in praedia ha bebat Ci.quae praecipue ab eo memoratur,credo tamehabuisse alia. Fames propter penuria rerum,s Citie eam oecuparit. Labienus .is ad Pompae cotulerat, cuius eonsiliu Ciaaudat. Adiuuat .causam nostra: Piso. eer Ce. Discedit ab urbe.in aduentu CΣ.Qui reli- oui senatores.Luca. Danda tame uenia est tantorti danda maloru,Pope.fugiente timerit.Sceleris,appellat sceleratu Cae quod contra patria arma simplerit. Quintus. s. frater meus. Pater. qnia subdit di filius, lassicit eius i.filius Quin.itatris .notandu est etia supra inscrixis. ptione

698쪽

LIBER DECIMUS QUARTVS. CCCXLVIII

bam : tamen nescio quo modo& ipse ve- rsi fis iis animi hoc faciente. Qui ferat, selliret lite stras literas expecto, & scribo ad vos cum habeo qui serat. Volumnia debuit in te of ni legere quid sit, quid nunc dicit Cicero eam fecisse.

ficiosior esse quam fuit :& id ipsum quod

fecit, potuit diligentius facere α cautius. FOET si. Dicit se libenterseribere&accipere literas, AscEN. quanqualm alia sunt quae magis curemus. . vi. tque volumniam neglecti officii. ordo est. Ε t si

in . tempora sunt eiusmodi ut nihil inerarum habeam.

magis y doleamus: quae me ita coniiciunt, quod autem expectem a te, aut ipse scribam ad te, ta-vt ii voluerunt qui ine de mea sentetrade- men nescio quomodo. Et,id est 1imul,ipse, id est uotruserunt Curavr valea .ri Non. Ian.

nia,t elliere matrona illa Romana debuit esse ossiciosor in te quam fuit, S potuit facete diligentius S eaut tu, idiplum quod iacit quanquam sunt alia quae curemus magis, S doleamus magis, scilicet quam sactum priua tum Volumniae. Quae,scilicet alia negocia,conficiunt me, id est consumunt, ita ut ii uoluerunt qui detruserunt id est uiolenter di ieedere fecerunt me de sententia mea,id est firmo proposito. Cura ut ualeas Loquitur de rebus inter se duntaxat notis.1oET si eiusmodi tempora. Non positim facile constituere quo tempore haec epistola seripta st , utrumne P.V.C. post uictoria Caesaris eum Brundusii sederet,an multo tempore antea cum exulerat. verba illa,ut ii uolueret, qui me de mea sententia detruserunt, aperire uidentur tempus, quo scripta st:tiam aliis in loci, reprehenditeonstitim suum, qui iis paruerit qui in uita eum retinete uoluerunt, cum ipse sibi manus asserre cogitaret, postquam patria pulsus est. Quamuis accommodati etiam possint tempori,quod Brundusi mansit,ut stiliciequeratur de illis qui inuitum eum coegerunt partes Pompeianas relinquere: docet enim se supra magnis iniurii, eompulsum id eonsilium eepisse,quod non facile explicari posset.ln episso.ad Atti. inquit, Quae me causemouerint,quam acerbae,quam graues,quam nouae & quaesequuntur.ut hoc uerius esse putem.

Si quid haberem. Dicit Cicero se nihil habere, HVeER.

quod scribat ad Terentiam, eam autem posse intelligere ex Lepta & Trebatio,quomodo ipse stassectus id est quomodo habeat & sit animo & eorpore dispositus.l quid die. Dicit se nihil habere quod se ibat ad ASCEM uxorem, eamque posse intelligere ex Lepta di Treba-M - 4M . YMM- - ἹUM tio quomodo ipse si afflictus. Ordo est. si haberem

modo sim asteae,ex Lepta & Trebatio po- quid d est aliquid quod scriberem ad te Leerem idci. veris cognoscere.Tu sacvt tuam & Tulliae ς, i simul, pluribus uerbii, dcauimul,

. laepius,nunc uides quae sunt negocia. Autem.i.se tu valetudinem cures. Vale. poteris sognoscere ex Lepta di Trebatio.Lamicis nomis, quomodo ego sim afflictus. Τu fac ut cures ualetudinem tuam & Tulliae stitieet stiae nosteσ.Post quod dictum ut saepe admonui stustra adderetur. Vale. ros I quid haberem. Constat seriptam fuisse eum Brundusi esset mam ad Atticum etia tu ne scribens,inquit: .p.V.C. ΑΩ.Quantis curis afficiar,& si profecto uides,tamen cognosces ex Lepta,& Trebatio.

M.T. C. Tul.Teret. Suae. S. P. D. ποῦ Ons ς naum. Eodem est sere argumento Hv3ξκ. Ν 3naee epistola quo illa superior quae incipit. Onlideranduin vobis etiam hJestrum iam eo liu iussuod in fine mo latque an iniae meae diligenter -rnet ci. Terentiam ut faciat quod domu, hal . 4 o beat propugnacula, si aliqua uis militum immineret. puto quid iaciatis , Romaene per Dolabella id est auxilio & fauore Dolabellae. Re- sitis aut mecum in aliquo tu- gio.Campaniae. Etiam atque etiam,id est saepiusti di- rtia atque

to loco. Id non tarn M. T. C. Tul. Terct. Suae. S. P. D.

I quid haberem quod ad te scriberem, facerem id& pluribus verbis & saepius. Nec quae sunt

negocia vides . Ego autem qu

contilium est, sed etiam vestrum. M ihi ve- Et propugnaeula bello tuta parant .Et praedium, scili- eul: δniunt in mentem haec, Romae vos esse tu- xn-bς-t Ppugnacula n quo iPle erat futurus. Ce

to polle per Dolabellam : eam prem posse 1ωConsiderandum &e. Eode eii sere a

o quam uim militum imminere intellexerit. Ordo est. Ego o animae mes Terentia &Tullia puto considerandum sup. esse nobis etiam ate argumento quo AacEN.

nobis adiumento esse, siquae vis , aut squae superiosiqus incipit.ves rum iam eonsilium, nisi rapinae seri coeperi ni. Sed rursus illud me ut curet domus iacienmouet , quod video oes bonos abesse Ro-

ma,& eos mulieres suas secti habere. Haec .. - . . .

- . - ri ri que etiam, d est ire aventer&dilipenter quid faciatii.

aute regio, in qua ego suin, nostroruin est, 1 n . cum oppidoru,tum etiam praediom: ut &multum esse mei,& cum abieritis,como-

de& in nostris praediis esse possitis. Mihi

ne,id est an stis Roniae ante meeum in aliquo loeo tuto. id eonsilium est non solum meum, id non incubit mihi soli, sed etiam uestrum, id est sed ineumbit etiam uobis. Hae ueninni mihi in mentem,uos pos se esse Roniae tuto,id est sub protectione,raro legitur

lius. Vos videte quid aliae iaciant isto Im I posse esse nobis adiumeto siqua uis,scilicet militu, aut si quae

699쪽

EPISTOLARUM FAMILIARIVM

co tam inae: & ne cum velitis exire, non li

atit s quae rapinae coeperint fieri. sed ruritis.1 .e contrario illud mouet.i.turbat me, quod uideo omnes bo- .

nos. i.reipia. amatores abesse Roma,& eo, hab re mi, ceat, id Velina diligenter etiam at 3 etiam lieres, id est uxores suas secum. Haec autem regio, id vobiscum & cum amicis consideretis. Do

est iuxta Formios in qua ego sum,est nostiorum tum . r

oppidorum, id est quorum patronii, sum, tum Eitim in V Vx propugnacula ut praesidium habeat, prediorum it pol sitis,&,id est simul, esse meeu mul- Ptulotimo dicetis. Et velim tabellarios inhi, atrum .i an Romae manere,an ad me uenirest me .literas accipiam. blaXime autem cate opelius.v idete uos, quid aliae tam in s isto loco,ideil illi' ram ut valeatis, si nos vultis valere.

Octauo Calend. Formiis.

conditionis cuius uos estis faciant,ut ne noliceat exi

re eum uelitis. Ego uelim se p. ut consideretis diligenter etiam atque etiam, id est frequenter, uobiscum, id est inter uos & cum amicis, id, scilicet quod dictum est vox dicetis,id est ma dabitis Philotimo, scilicet liberto nostro, ut domus, scilicet nostra habeat propugnacula, id est defensoria & ut dicunt sortalicia,&praesidium,id est custodiam armatorum. Et uelim instituatis .i.ut oedinetis tabellarios .i .literarum baiulos, certos. i. on dubiae fidei,ut accipiam quotidie a uobis aliquas literas. Date autem maxime i .praecipue Operam,ut ualeatis .i. sospites sitis, si uultis nos ualere. Octauo Sci di Considerandum uobis. scripta initio belli civilis,qua re & ipsa huc importu de inculcata. Vnum admonere uolo,inseriptiones harum epistolarum,quae & elegantissimae sunt,dc amoris, ac suauitatis plenissim quales in meo libro sunt tales in medicaeo inueniri: id enimJumma diligentia custodiuimus. item etiam in epistolitquae ad Tirone seriptae sunt obseruauimus,nam illarii quoq; inscriptiones, auis imae,& ardentissime lunt. N maximis.Dicit Cicero te grauiter angia ualetudine Tulliae. Deinde se uenturum propius urbem seu t& Terentia, & alii, tui hortabantur. Aeque, id est tam , sedi recet quam mihi quia tu es mater. 3ol N maximis. Dicit sibi ualetudinem Tulliae dolori esse,&se propius accessu tum. Ordo est. Valetudo, id est mala dispositio Tulliae nostrae, stitieet filiae, eYeru elat me in maximis doloribus scilicet aliis. De qua,sei licit Tullia nihil est,quod,id est eur,seribam ad te plura. Enim,id est quia, ego seio certo sup . eam esse tibi curae aeque magnae,ut .s mihi. Quod uultis me a Gedere propius, o uideo,id est considero faetendum esse ita &feeissem iam ante,scilicet quam monuissetis,sed inulta impedi uerunt me, quae ne quidem , id est non etiam nune sunt expedita, id est ut dieunt s. aeuata. sed ego expecto literas 4 Pomponio, scilicet Attico. Quas uelim sup . ut eures perserendas ad me quamprimum, id est ualde cito. Da operam ut ualeas. N maximis meis doloribus. scripta ut arbitror OBrundusi esset, post deuictum Pompeium id mihi signifieat uerba illa, Quod me propius uultis accedere. nam ad Att. etiam scribens, eodem tempore, inquit, Quod feribis placere, ut propius accedam. in hae et ii epistola narrat te expectare a Pomponio literas, quidetiim de hae re ille sentiret,scire uolebat. Tusculanum. Monet Cicero TerEtiam ut omnia habeat parata in Tu seu lano, cust uenturus eo cum aliis multis&praecipue ut paret balneia. Plures. i. multi. Diu tius, plures dies. Labrum.genus est uasis ad lauandum apti,quasi lauab .Virg. Sicut aquς tremulum labris ubi lume Athenis sole repereusium,aut radiantis imagine lumen omnia peruolitat late loci. Reliquae quatuor epistolae sequetes nulla omnino interpretatione egent Nes: enim postunt sere facilioribus au t planioribus uerbis declarari,qua sunt seraptae a Cice.& argumentu ex lectione textus facile patet.

M. T. C. Tu l. Tere. Suae. S. D.

N maximis meis dolorib' excruciat me valetudo Tulliae nostrae. De qua

nihil est quod ad te plura scribam: tibi

enim aeque magnae curae ee certo scio.

Quod me propius

vultis accedere: video ita esse faciendum: etiam ante fecissem, sed me multa impediuerunt,quae ne nuc quidem expedita sunt. Sed a Pomponio expecto literas, quas ad

me quam primum perferendas cures velim. Da operam ut valeas. M. Τ.C. Tu l. Tere. Suae. S. P.D. N Tusculanti nos Venturos putamus aut No

nis, aut postridie ubi velint omnia parata. Plu- res enim fortasse nobis

cum erui,&Vt arbitror,

diutius ibi commorabimur. Labrum si in balneo non est, fac ut sit. Item caetera quae sunt ad victum & valetudinem necessa ria. Vale. mr.Calen. Octob. de Venus no .

N Tu seu lanum &e. significat qua do in uillam sua Tusculanam ueuturus sit ut omnia parentur,etiam in balneo sibiq: & eomitibus suis dieeni. Nos putamus nos uenturos su p. esse in Tus lanum id est uillam nostra Tusculanam,aut nonis sei licet istius mentis,aut postridie id est die proxime secuturo. rae supple ut omnia snt parata tibi. Enim,id est quia plures erunt soriasse nobiscum,& ut arbitror nos eo morabimur ibi diutiui. si labrum id est uas lauandis aptum, non est in balneo,ne ut sit. Item sae ut caetera quae necessaria ad actum & ualetudinem supple sint. Octobris. De Venusino oppido inter Luciniam & Apuliam. Quarto Calend. N Tuscula-

700쪽

LIBER DECIMVS QVART VS. CCCXLIX.

Ttistulanum nos uenturos. Haee quoque no seruato ordine hic collocata est,temptis etiam inee tam, ν Ru.C. quo seriptast: fortasse cum e prouincia rediati potuit etiam cum ad urbem appropinquaret, post teditum Cesari, in italiam nam non ante Brundisio discessit,quam illum bello Alexandrino confecto,& Phattiaee lisperato uictorem Tarentum nauibus appulisse audivit. De duabus quae sequuntur,mhil certi tradi potest su-Cleot tamen 1eriptas esse a Cicerone eum Brundisi maneret. I uales &extera. Monet ut saluti eonsulat, tit, omnibus prospicere possit,&ad se erebra, dare literas dicens. Si & eat dare operam ut conualestas, supplesi nriti' uales S supple,ut prouideas& adi nistres quod opus, id est necissarium erit, ut

M. T. C. Terentiae' S. P. D. I vales, bene est: ego valeo. Da operam ut conualescas , quod opus erit, Vt res tempusque postulat, prouideas atque adminites & tempus postulat, & mittas ad me quam sapissime literas de omnibus rebus. Vale.

stres:& ad me de omnibus rebus quam saepissime literas mittas. Vale. M. T. C. Terentiae. S. P. D. I vales, bene est: ego valeo. Nos quotidie tabellarios nostros expectainus:qui si venerint, fortasse erimus cer

ciores quid nobis iacienda

I uales di extera. Dicit se expectare tabella- ASCEN.s rios Terentiae a quibui quid agendum habeat noscat& statim rescribat. Ordo est. Si & te. Nos expellamus quotidie tabellarios ire litos, quis uenerint nos erimus certiores sortasse, quia potuissent nihil se ipsisse,quid faciendum si nobis, A faciemus te statim certiorem,scilaeet quid faeiendum sit. Ualete &caetera.

sit, faciemusque te statim certiorem. Valetudine tuam cura diligenter. Vale. Cal. Sept. M. T. C. Terentiae. S. DI vales,bene est: valeo M Redditae mihi iam tandem sunt a Caesare literae satis liberales:&ipse opinione celerius Vcni ualea & ex. Α Caesare se literas aeeepisse di- AsCEN.s est & eum celerrime aduentare, unde dubitat an obuiam eat dicens Litetae satis liberale, redditae sunt mihi tandem a Caesare,& ipse dieitue esse uenturus, scilicet ad urbem celerius opinione, id est quam homines opinentur. Cui cum eo nitituero,id est decreuero ultum procedam obuiam an expectem eum hie, eram te eertiorem. Fgo uelim remittas mihi tabellarios, setheet quos ad te mitto, quam primum,id est ualde cito. Cura & eaetera.

turus esse dicitur.Cui utrum obuiam procedam, an hic eum expectem,cum constituero, faciam te certiorem . Tabellarios mihi velim quam primum remittas. Valetudine tua cura dilige ter. Vale. D. Pr.I d. Sext.

E D DIT A E mihi iam tandem. Dubitari non potest, quin hae literae ac in seriores post reditum 1 p, P.V.C. sus in Italiam scriptae sint,rel ictis partibus Pompeianis,cum iam multum tempus Brudi si mansisset. Quod autem se adhue non statuisse inquit, utrum illi obuiam prooedat, an illae eum expectet: quid postea secit,na e

I uale, & eaetera. Dicit se nihil certi habete Ascrus de Caesaris aduentu , neque deliteris quas Philotimus a C ssare ad se habete diobatur, unde uidetur hie epistola seripta ante proxime prae dentem. Ordo est. si & extera. Nos neque haberetis adhue quicquam eerti de aduentu Caesaras,neque de literis quas philotimus, setheet libertus noster dicitur habere, scilicit a Caesare. siquid ce ti erit supple mihi faciam te certiorem & caetera. vale.

Μ.Τ.C. Terentiae. S. P. D.

I vales, bene est: valeo. i Nos neque de Caesarist ad uetu, neque de literis, quas Philotimus habere 3 dicitur, quicquam adhuc certi habemus, Siquid erit cem , faciam te statim certiorem. Valetudinem tuam fac

ut cures. Vale.III. Idus Sexti.

Et si non

SEARCH

MENU NAVIGATION