Theodori sanctissimi ac doctissimi archiepiscopi Cantuariensis Poenitentiale, omnibus quae reperiri potuerunt ejusdem capitulis adauctum, per canones selectos ex antiquissima canonum collectione ms. ... expositum, praeclaris ecclesiasticae disciplina

261쪽

ior CANONES SELECTI EX ANT. CAN.

CANON m GANGENSIS.

Era XIX.n Si quis eorum . qui continentiae studere possunt,ab sque necessitate corporea tradita in commune jejunia , & ab omis Ecclesia custodita superbiendo dissolvit, anathema sit. in Com. Gangrens. n Inte . nec Dionys nec Isid. DE IEIUN IO FERIAE SE A TAE. IN DECRETALI INNOCENTII PAPAE.

Sabbato jejunandum esse, ratio evidentissima demonstrat. Nam p si Resurrectionem Domini nostri Iesu Christi, per sin gulos circulos hebdomadarum , ipsius diei imagine frequen. ramus , &sexta feria q jejunatur propter Passionem Domini, Sabbatum praetermittere non debemus, quod inter tristitiam& laetitiam illius temporis videtur inclusum. Nam utique constat, biduo isto vel Apostolos, r vel majores in moerore fui me: j dc in tantum eos jejunasse , ut nec sacramenta peni-nitus celebrarent. o Ep. Inn. I. ad Decentium cap. IV. p Add. st Var. σ Ieiunamus. ς D.est. s Add. or Vari

CAPUT XXIX.

De hoc, quod ossertur ad altare , υeI quod offertur ad domum sacerdotis r Vel de Oblatione. . CANON A MATICENSIS.

b omnibus Dominicis diebus oblatio e tam panis quam vini ab omnibus viris ac mulieribus in Ecclesia offeratur. dQui vero per inobedientiam hoc e contempsit, anathema sit

a Conc. Matisconensis I. c. IV. b Multa precedunt. c Var. d Add. Evacuare contendunt. . l

262쪽

DE OBLATIONIBUS DIEBUS DOMINI S. CANON GANGENSIS. AEG f utar. g Si quis oblationes, fructus, vel primitias Ecclesiae debitas voluerit extra Ecclesiam accipere vel dare sine conscientia Episcopi, anathema sit. f Conc. Gangrensis c. vim g Interp. nec Dionys nec ID. CANON HIΡΡONIENSIS. O h xxx m. Nec amplius de primitivis i in altare omeratur, quam de ovis & frumentis. x Alia omnia ad domum Sacerdotis deferantur ad benedicendum.

h Conc. III. Carth. c. xxiv. in integro cod. Eces. Afri c.' xm. . In sacrificiis. x Miat. Vari in ed.

CAP. XXX. De communione: Et ut populus missas perspectit'CA NON ANTIOCHENSIS

AEM II. omnes qui ingrediuntur Ecclesiam, nec communicant in oratione cum populo , sed pro quadam intemperantia se a perceptione sanctae communionis avertunt: tamdiu de Ec clesia removeantur, quamdiu per confessionem ac poeniten-itiam Indulgentiam consequantur. a Interp. nec Dion . nec Isid.

263쪽

1 o CANONES SELECTI EX ANT. CAN.

stem non communicaverint, e inter Catholicos non --beantur. c Catholiciei non credantur.

Nullus presbyter confertus cibo, aut crapulatus vino, crificia contrectare, aut missas e facere praesumat. f Quod si prie inipserit, amittat honorem. ἁ Concit. Miuisconen. II. e Privatis sestisque diebus concelebrare. ε Add. ct Var. CANON LAODICENSIS. ra g. XIII. h Solis autem ministerio deditis, ad altare ingredi, Ecibidcm communicare licebit. s Conc. Laodiceni c. xix. h Pati ulum disert ab interp. mion . . A is x L lv. Mulieres ad altare ingredi non oportet. . ἐ Interpret. nec/Dion . nec ID. Era k in II. Non oportet in domibus oblationes L sacerdotibas aQn stcrari. c. LVIII. Interpret. nee Dionys nee Isid. CANON NICAENUS. . εκα I xa V. Generaliter autem a cuilibet in exitu posito poscenti communionem tribui ab Episcopo probabiliter ex Oia tione decebit.'l Idem num. ninupret Rus a qua diserepat hoc Ioco sic- σ ἀ Dianus

re Isid.

264쪽

De Praedicatione. CANON a ARELATENSIS.

Hoc etiam pro aedificatione omnium ecclesiarum , & pro utilitate totius populi placuit, ut non solum in civitatibus . sed etiam in omnibus paroechus verbum faciendi daremus Presbyteris potestatem: ita ut si Presbyter pro infirmitate non potuerit praedicare, sanctorum Patrum homiliae a Diacono recitentur. Si enim digni sunt Diaconi, quod Christus in evangelio locutus est, legere i quare indigni videantur sanctorum expositiones publice recitare

a Mide aeiqvid hujus eanonis antiqui in Concilio Arelatensi vi. e. M.

CANON AFRICANUS. Era b XXX. Sacerdote in Ecclesia verbum faciente, qui egressus de auditorio fuerit, excommunicetur.

Qui die solenni praetermisso Ecclesiae conventu ad specta

Mulier quamvis docta dc sancta, viros in conventu do-αere non prae sumat. d Stat. Eccl. ant. c. xxxviI. Conc. Carthag. IV. c. xcIT.

265쪽

Dicus praesentibus Clericis, nisi ipsis jubentibus docere

non praesumat.

CAPUT XXXII.

De hospitalitate. CANON AFRICANUS.

Episcopi vel Pressive ri , si causa visitandae Ecclesiae a terius Episcopi b veniant, in gradu suo suscis iantur: Et tam

ad verbum faciendum , quam ad oblationem consecrandam

invitentur. s Stat. Eccl. ant. in eod. Sarb. c. CVI. conc. Carth. IV. c. XXXI I., r.

si aliquis vim perpessus est, & inique expulsus ,& venerit

ad aliam civitatem, non prohibeatur immorari, quamdiu aut redire possit, aut injuria ejus remedium acceperit, etiam lariaga benevolentia & humanitas exhibenda est ei.

e Hospitalitate freconciliari si quis nostrum non admornuerit, aut g exemplo exhortationis suae, aut ipse se prius hoperari non comprobaverit, indignationem proculdubio in currit Domini majestatiy. Praedicetur hoc juxta i possibili. ratem nostrae mediocritatis in auribus omnium Chri hianom.

266쪽

coLLE T. DE DISCIPLINA ECCLES. in C A PUT XXXIII.

I Decernimus,m mos antiquus a fidelibus reparetur , &decimas Ecclesiasticis famulantibus ceremoniis populus o nis inferat. Quas sacerdotes, aut in pauperum usum, aut in eaptivorum redemptionem' prorogantes, suis orationibus populo pacem ac salutem impetrent. Si quis autem contumax nostris statutis saluberrimis fuerit ,4 membris Ecclesiae e sepa

retur. Ejusdem cone. e. V. b Multa praecedunt. o Adae omni tempore..

CAP. XXXIV. De Viduis, Pupiagis, S pareperibuό, infirmis o Currerari s , o dis M' M. pauperes & senes Ecclesiae plus ceteris honorandos. s vi duae quae corpore debiles sunt, sumptu Ecclesiae , cujus vi

duae sunt, sustententur.

Ad reatum Episcopr vel Presbyteri pertinet, qui parco.ehiae praeest , si sustentandae vitae causa adolescentiores vi duae vel sanctimoniales Clericorum familiaritatibus subii

Eorum qui pauperes opprimunt, dona a facerdotibus rota

267쪽

CANON MAT.I CENSIS.

Decernimus, ut judices non prius viduas 8c pupillos veniant, nisi Episcopo nunciaverint , cujus sub velamine degunt. Quod si Episcopus praesens non fuerit, Archidiacono vel Presbytero cuidam g denuncietur, ut pariter h causas eorum communi deliberatione ι termidentita juste ac recte. ut deinceps de talibus antedictae personae non aquassen Tur. Quod si is qui judex est, aut impetitor eis injuriam gesserit, aut definitionem tanti Concilii transgressus fuerit , a communione suspendatur.

c Conc. Matiscon.M. c. xv.fQuam. g Dees . b Sedentes. i Caesis eorum terminos figant.

NOTA. V. Cl. . S RΜo Nnus. Dision. non quassentur. Anti mnon causentur. Ex quo liquet collectionem Andegavensem quam vidit I. Sirmondus, aliam esse a nostra, de qup l. Morinus locutus est. V. nostram Praefarionem. GA NON AURELI AN EN SI S. AEna S m. Episcopi I pauperibus vel infirmis, qui debilitate faciente non possunt suis manibus laborare , victum & vestitum , in. quantum possibilitas mest , largiantur.

Placuit, o ut uniuscujusque civitatis leprosis, qui intra ter ritorium civitatis ipsius p sunt, ab Episcopo Ecclesiae ipsus ali. menta Ec vestitus q sussicienter administrentur , ut illis per alias eivitates vagandi licentia denegetur. r Ut Episcopus guber-n Cone. Lugdun. III. o Etiam uniVerso concilio. 8 Nascuntur aut .via dentur consister q Var. I In ed. desideratur. Disitigeo by

268쪽

COLLECT. DE DISCIPLINA ECCLES. i s

nationem viduarum , dc pupillorum, ac peregrinorum non per seipsum, sed per Archidiaconem vel per Archipresbyterum agat. CANON AURELI A NENSIS.. Era L XV i. Ri qui e in carceribus deputantur. ab Archidiacono seu Praeposito Ecclesiae singulis diebus Dominicis requirantur,ut necessitas vinctorum secundum praeceptum divinum miseri corditer sublevetur 3 atque a Pontificeti instituta fideli de dilugenti persona, quae necessaria sunt provideat: ut competens victus de domo Ecclesiae tribuatur

Hoc 3 per omnia provideatur, ut non his desit misericor dia ς, quos per duram infirmitatem intolerabilis constringit

inopia. x H d. concἡc. xxi. I Add. ct War. e Misericordiae cura.

CAPUT XXXV.

Qualiter res Ecclesiae Episcope dispenset ves regat de his quae in altari damur di s de Basilicis per piamchi ου. CANON A U RELIANENSI L.

Era a M.

De his quae in altario b conseruntur , medietatem sibi Episcopus vindicet, & medietatem e Clerus accipiat secundum gradum uniuscujusque dispensandam , praediis de omni commoditate in Epicoporum potestate durantibus.

a Conc. Aurel. I. c. xiv. , Oblatione fidelium. c Vam.

269쪽

AEG d xl. De his quae in parochiis, in terris, vineis, mancipiis, arique peculiis e quaecumque fideles Obtulerint, antiquorum Canonum statuta servcntur, ut omnia in episcopi potestato consistant. De his tamen quae in altario accesserint , tertia fideliter f deseratur,

omnes Basilicae , quae per diversia constructae sunt in ca , g in ejus episcopi, in cujus terriIorio sitae sunt, potestate consistant. x Vel quotidie construuntur , placuit secundum priorum Gin uini uuin,

dei Zc vitae meritis quaerat. h In eod. R.arb. e. iv. concit. Carthag. Iv. c. v. s Dignitatis suae a storitatem. k Fide.

Exa I xv. Ut Episcopus rebus Ecclesiae, tamquam commendatis

on tamquam propriis utatur. ι In cod. Barb. c. xv. conc. sarthag. IV. c. xxXI.

270쪽

COLLECT. DE DISCIPLINA ECCLES. ιγ CAPUT XXXVI.

De Rebus, qαω sacerdos suis Clericis dedit CA NON LUGDUNENSIS.

b Res vel quascumque munificentias, quas Clericis aut servientibus e suae Ecclesiae d facerdos dederit, subsequentes pontifices non e auferant. Si quid tamen culpae extiterit, pro qualitate personarum, vel regula canonum praecedentium, in persona habeatur, non in facultate districtio.

a Concit. Lugdunensis II. b st' edam praeedunt. e Sive de rebus E Hesiae in usum, aut de propius in proprietatem. d VM. e Nullatenus a ferre praesinnant.

CAPUT XXXVII.

De Rebus quae Ecclefiis damar. ANoma AURELIANENSIS. AMAE R Si quae oblationes in quibullibet rebus atque corporibus collatae fuerint, Basilicis in civitatibus constitutis, ad potestatem Episcopi redigantur &. in du, sit arbitrio quod ad reparationem Ecclesiae aut obscrvantium ibi substantiam deputatur. De facultatibus vero parochiarum vel basilica rum in pagis b constitutis, e per omnia singulorum locorum consuetudo servetur. a Cone. Aurel. III. b Civitatum. e meo . CANON AGATHENSIS. AEM VI. Pontifices veris, d cum ab extraneis dumtaxat aliquid, d Ruibus in summo sacerdotio e iistit tM,