장음표시 사용
81쪽
Est fluxus cruoris ex podice praesentibus iube culis rubris, duris , dolorificis, aut iisdem in recto latentibus ; vel sanguifluxus ex mariscis podicis. Distinguitur ab he patirrhasi cruenti, in qua purus cruor etiam ejicitur , ex eo quod sint signa designantia originem mali esse in podice vel in recto , scilicet tubercula haemorrhoidalia ; ea signa sunt , quod dolor in dejectione referatur tantum ad podicem , quod tubercula illa vel videantur, vel ab aegro persentiantur tanquam nuclei persicoruni intra anum. A dysenteria & tenesmo discrepat quod nulla sint in abdomine tormina dejectiones praecedentia quod nullus tenesmus , nulla m colitas, & maxime quod purus putus cruorticibus induratis ut plurimum supera susiit , non vero cum illis dissolutus , ut in dyse
teria. I. Haemorrhois moderata. Haemorrhois catameia
Mialis Hippocr. lib. de morb. muliar. Galen. lib. aphor. 33. Fluxus haemorrhoidalis Auchorum.
Illa est ex qua aeger aptior evadit ad sua mnia, vel per quam a majoribus morbis liberatur . ut a morbis haemorrhagicis , convulsivis, febrilibus , dolorificis ; sublevatur usu panis se- catini , pomorum , uvarum quae alvum 1aXam servant , clysmatum ex aqua , potu acidulorum , halneis domesticis; abstinendum a curis , studio , vigilia , venere , aliisque alvum exsiccantibus.
a. Haemorrhois immodica. FIux hemorrhoidal im
Supponit conatum naturae ad plethoram minuendam , sed nimium propter stimulum ortum
ab acrimonia sanguinis , a phlogosi podicis , a materia febrili. Scopus Μedici de t esse ut trajectum sanguinis ex Vena haemorrhoidali i
82쪽
terna per Venam portam faciliorem reddat per diluentia , exercitium moderatum , & impetum ejus in mesentericam inferiorem & hypogastricam imminuat situ horletontali, phlebotomus ex brachio ; ut omnem stimulum ex podice detrahat per clysmata emollientia , catharsim ex cassae
pulpa , usum seri lactis , atque anodyna intus& extus adhibita'; demum si metus sit nimiae debilitatis debent ipsa astringentia parti admo-Veri , ut Vinum rubrum , in quo solutum sit almmen , vel ex pilis leporinis , bolo armena Malbumine ovorum fiat cataplasina vertim intus succus plantaginis, aqua rosarum, decoctum mille-
folii , geranti, seminum urticae debent usurpari,& aeger abstinere a victu calido , ab aequitatione, cursu & exercitio actuali, maxime a vigiliis , studiis & sollicitudinibus. Vidi ex longo usu lactis pro omni cibo & linctu catelli mariscis applicati , atque lacte affuso allectati , curatum morrhoidarium jam febre lenta exhaustium.
Novi plures homines curatos admota radice Cataplasmatis instar contusa verbasci seu thapsi barbati.
In pulsu haemorrhoidali si fides Clarilis. de
Bordeu post tres quatuorve pulsationes contra
tas, Vividas, rigidasque subaequales , succedunt duae tresve pulsationes paulo ampliores, minus aequales quas excipiunt tres quatuorve pulsatio nes dicrotae: ast in omnibus adest quid tremuli& magis frequentis ac contracti quam in aliis pulsibus inferioribus.
83쪽
MORBORUM CLAssis IX. 83 Latinis Ei fouitas intestinorum & tormina ueCoelio Aureliano Rheumatismus cum ti cere. Paracelso Morbus dissolutus.
Character. Frequens torminosa mucoso. cruenta esui dejectio. . Theoria. Arteria quae tenue intestinum irrigat arteria mesenterica superior e quae Vero crassum , vel longa gonem, est mesenterica inferior; Venae quae ex ambabus sanguinem revehunt sunt magna megaraica Winsiovi , quae ex tenui , &parva megaraici , seu haemorrhoidalis interna, quae ex crasso intestino sanguinem revehit in ve-Nam portam deferendum e vena porta ex his duabus venis & ex splenica coalescentibus oriunda subit hepar , in quo dividitur in ramos suo
cessive minores, ex quorum ultimis Venae hepaticae sanguinem ad cavam refusurae trahunt originem ,scque sanguis hunc verticem seu circulum absolvens his arteriosus & his venosus evadit. Circumstentia & capacitates relativae horum Vasorum inventae sunt in sene.
Lumina Aortae . . . 4 3T. Linearum. . I 36. 9Venae portae. I9. . . . 3ε- Ιsplenicae. IS. . . . 22. Smesiarcticae. 12. - . . II. 8arteriae mesent. super. 9. . . v I
Hinc sequitur quod capacitas Venae portae sit
minor respectu arteriarum ex quibus sanguinem accipit quam capacitas Venae cavae respectu Hortae ,
adeoque quod minori facilitate sanguis transeat ex arteriis mesentericis in suas venas ac in aliis paritibus.
84쪽
Sanguinolenta tamen aqua infusa in aortam multo copiosius & citius transudat in intestino rum & Ventriculi cavum, quam in alias partes ut expertus sum in canibus vivis & in cadaveribit; humanis : ergo facilius est sanguini impulso per arterias mesentericas, maxime si difficilitis hepar permeet, suum serum cruentum in intestina di mittere quam in aliis partibus ab aorta irrigatis. Quantitas sanguinis per arteriam mesentericam superiorem transmissi est circiter 16'. pars ejus qui transmittitur per truncum Aortae , ut sequitur ex ratione luminum & ex hydraulicis experia mentis; ast qui transmittitur per inferiorem me- sentericam est quinquies minor quam qui per superiorem , unde pronum est concludere intest, num tenue esse circiter quinquies ponderosus crasso aut saltem longius. Eo facilius serum sanguinis per secretoria intestinorum elabitur quo fortitis trudetur ab arteriis & quo magis ipsi resistetur a Venis , hinc patet cur in dysenteria etiam si liberum sit hepar
modo febris adsit, cruor debeat secretoria intestinorum vasa diducere , dc per ea effundi, ut in hepatirrhoea ; si hepar obstructum fuerit aut male affectum , etiam si nulla febris adfuerit, serum sanguinolentum poterit facile in intestina delabi : non potest sanguis fortius trudi in ultimas arteriolas quin illarum ramulos lymphaticos diducat de inflammet, unde phlogosis intestinorum & simul effuxus cruoris in cavum , hinc symptomata essentialia dysenteriae subsequentur: Verum alia de causa possunt etiam inflammari intestina , scillaei ab acrimonia corrosiva tum muci in intestinis secret1 thm aut alterius fluidi peregrini
fistulam intestinatem prementis ; inde enim similia
85쪽
subsequentur symptomata. Intestina motu pertia tallico propellunt reliquias alimentorum a pyloro versus podicem , nec ille motus peristesticus potest fieri in partibus inflammatis citra redintegrationem doloris ; cum itaque boli crassiores materiae expellendae ad locum inflammatum pervenere , aut suida mucosa ejus loci contractionem sollicitabunt, vi stimuli fiet illa tum 1ntestini, tum musculorum epigastricorum contractio expusilva, quae doloris Vehementiam augebit cum sensu torsionis intestini , unde dolor torminosus in umbilicati circiter regione , si ibi sit sedes imsammationis , inde vero ad dejectionem eo majus labetur tempus quo magis distat locus inflammatus a podice , ita ut inter tormina & dejectionem nulla mora fere interponatur, si intestinum crassio laboret phlogosi; ast major , si ileum vel jejunum : continua adest in dysentericis molestia , pressione abdominis detegenda, sed non
continua tormina excretionem quamlibet antecedentia : tormina itaque non a phlogosi , sed a comtractione intestini dependent , adeo que errant illiqui. alio modo rem se habere leviter determinant. I. Dysenteria benigna spontanea 'Vallai ; cruenta dejectio eritica Hoech steteri, Deca a. obf. I. Zacuti de princip. med. histor. lib. a. obf. 1 F. Illae sent quae redundantem tantummodo semguinis copiam arguunt sine febre, & sine obstructione hepatis : talis observatur in pueris per plures menses perstare; in mutilatis qui lautius Vivunt& phlebotomiam omittunt , in desidibus si1cci plenis ; in lactentibus infantibus recti prolapsus
fere comitatur stysenteriam. a. D senteria carampniatis Horsti1 , pari. Eb Gobf. ar. Gal. 1. de loc. issect. Dejectio sani
86쪽
86 GENERA E T s P E C I g sguims copiosa tempore mensum, & periodicta recursus a suppressa narium haemorrhagla Forest.
3. Gria Pansaca Iunckeri. Ea quae advenas ab aquarum inassuetantinum divexat ; oritur quidem statim a diarrhoea toriaminosa, sed successu temporis dysentericus evadit efffixus cum tenesmo , & sanguinolentis dejectio
nibiis ; exigua est virium prostratio , febris parva vel nulla , inappetentia non est notabilis, unde , maligna discrepat. Non solum Parisiis , sed etiam Londini, Amstelodami , & maxime in Indiis
Orientalibus peregrinos discruciat hic morbus abstinendum ab aqua sequanae , a carnibus ; vino Alicantino indulgendum ia . D entena Grapidarum Fores . Non paucae sunt recens nuptae irae per aliquot dies dysenter iam hanc experiuntur , an a su pressis cetamen iis , an a turbato circuitu per
viscera pelvis ; si sub finem graviditatis, ea a
partu sponte sanatur. Curatur clysmatis laxantibus & potu ex decocto geranti Robertiani praemissis emollientibus oleosis ; imo si nulla graviditas, phlebotomia ac leni catharsi.
Dysenteria quae ab atra bile incipit, lethalis
ex Hippocr. Illam praecedunt rigor, calor, nausea, Vomitus biliosi , comitatur febris synochus biliosa , vel amphimerina putris quotidie exacerbans cum fili , Virium prostratione , oris amarore , cardialgia , pervigiliis , colore pallido faciei. Accedunt praeter tormina , & tenesmum , de Iectiones brunneae , virescentes , vel atrae foeti'
87쪽
ssissimae, deinceps urinae coloris casse ire sedimento, caeterum Viridescentes atrae , putridae, foetidissimae; totum corpus cito extenuatur; laviore morbi adest hiuria, accedit singultus, si1dor viscidus. Lethalis est ut plurimum haec species atrabitarios , succis acribus , viscidis in sanguine & hepate congestis onustos aggrediens. Videtur pendere a febre mali moris cum alia hile in sanguine copiosa.
Ista frequentior est priori , cum synocho putri juncta , lingua sordida , tumore , Vel meteorismohabdominis, catare, sti , urinae ardore: aut identidem suppressione; sed differt quot excreta Murinae non sint coloris obscuri, fusci nec tanti
setoris . Videtur naturae conatus quo a sanguina acrimo niam quamdam per colatoria intestinorum exce nere nititur, repetitis cordis nisibus in arteriam me mericam superiorem potissimum conversis
intestina seriatim percurrit phlogosis tandem in recto sedem sigit. 7. D muria castren Is Ramamini de morbis
castrensibus. , mi 637. Fluxus virviamus SAXOniae, D sentaria Indica Bont11 Medie. Indor. senteria Pestilentialis Amati, centur. 3. cur C . Schenckii ,
L REM Illa epide ce grassatur, symptomata pejora habet ac graviora etsi plures auferat quam sana tos dimittat, pestilentialis audit magnus excrementorum fetor veluti cadaverosus , diversusque color, pulsus febrilis sed parvus mollis ; vires Prostratae ab initio : his adjungunt se delirium
88쪽
Circa finem aestatis seequentius accidit eommuni latrina utentibus , suspicio est ne com giosa sit per halitus putres ore & podice exceptos. Hoc morbo laborant soli milites qui noctu tenatoriis suis excedunt & frigori exponuntur; nulla febris, initio marrhoea est, succedunt tormina,
vires prosternuntur , purus cruor eXcernitur.
8. fenima simulata Polybu Strata mari Amphiratus a pyratis in Lemno detentus a cibo abstinens & rubricam cum aqua marina dilutam bibens dysenteriam simulavit. Pyratae metuentes ne moreretur atque sic eius redemptionis pretio fiustrarentur , eum dimisere. 9. D mteria PGorum. Maiis litimi Lancisi PBosillae. Pestis Bovilia Ramaetates. Lura vac
Μorbus hic totam successive Europam & d mum nuper Galliam devastavit, atque boves eripuit. Hanc observavi apud Helvios inunitiorum jussiti ut obtemperarem ; boves ibi , m Occitania
Caprae , & Verveces infestabantur ; oriebatur ab inappetentia, ruminationis cessatione, . languore, boves passim in campis tristi& demisso capite vaga-hantur , interdum ejulantes, salivantes, dein stigebant auribus, fremebant toto corpore, alvi fluxum successive cruentum & terminosum patiebantur, hine colliquatio, feces oleosae & mucosae cruentae et paucissimi sanabantur obortis ad nares & caput. Pustinis crustaceis , & alopecia subsequente , alii quorum palearia se taceo pertusa in molem magnam intumefacta multum puris & saniel essu
Inveni cadavera exsanguia , penultimum stoma chium phlogosi tentatum, primos exsuccoSalamentis solitis siccis infarctos, tumores flatu
89쪽
sos, prilis dolorificos in panniculo adiposo , saepitis juxta lumbos , emphis emata in pulmontibus ; carnes albissimae impune ab hominibus
manducabantur. 1 o. sntaria alba Sennert. t. 3. Elmulier.
habet dysenteriae vulgaris symptomata, tormina scilicet , frequentem alvi dejectionem mucosam, tenesmum, eo solo discrimihe quod nullae sint striae sanguineae,vel paucissimae; febris adest exacerbans, sitis : Willisus addit dejectiones esse serosas &limp1das; assinis est dysenteriae rheumaticae Al.
Tralliani. II. fenteria a mesenterii vomica Ioan. Rhodii; Ab sessus mesenserit Sanctorii, Method. νὼ
Oritur ab abusu colocynthidis, laureolae, n rii, antimoniatorum, a litu mercuriali ; ea sp cies transitoria est, & non dissicile sanatur ; huc referantur fructus austeri , necnon horraei quidam largius . assiimpii , ut mala persica , armeniaca ;juvant in hoc casu narcotica, ut laudanum, pitulae de cynoglosso , dias cordium, praemissa aqua pulli ,
13. D enuria sphilitica Boyle de medicam. si LAdolescens dysenteria dudum exhaustus a vulga tabus remediis nullum perceperat auxilum; syphilidis latentis signa in suspicionem adducta sunt tanquam morbi principium ; tum Vero in desperato rerum statu , aethiops mineralis PMVa dosi, optatis sto-
90쪽
GENERA ET SPECIES inachicis astringentibu S fuit mixtus, ex qim intra paucos dies melius habuit, ac demtim con
valuit. Haec D. Giberi Alesiens. Medic. mihi post
cineres colendus.1 . D muria aequinoctialis ; D eαμ- pera pontii. Non est speetes diversa ab Europaea Vulgari, sed meretur singulares nitentiones ob climatis dis ferentiam ; clima est calidum & humidum , ita ut semestri a pluviis etiam immuni ferrum citilis contrahat rubiginem quanv in Belgio ; calidum stico, ita ut per noctes Ventus frigidus flare consuetus plura incommoda afferat quam aquilo hyeme aput Septentrionales; hoc calore diurno Europaei aput Indos laxantur, debilitantur, phlebotomiam vix ferunt, male digerunt; dysenteriam itaque procreant perspiratio retenta , fructus horarii sine Pane comesti, vinum origae holoturiis confectum . Vulgo Arae , quod Belgae bibunt avide. Cura praecipua apud Indos est infuso rhei imdecocto tamar dorum; verum Europaei ab hociquandoque in certam perniciem conjiciuntur sectim in hoc morbo corroborantibus potius indigeant quam catharticis, ut in cholera; Bontius in hoc casu suadet decoctum origae cum endi viae ει cichoraeo, atque lingua cervina; a levissimis Catharticis cruciatus intenditur; unde optimum MVerissimum hujus morbi antidotum est narcoticum CX Opio, croco , sanguine draconis , benetoino anaticis partibus paratum , & ambrae nigrae ter tia parte, aceto infundantur ad supereminentiam trium digitorum, ad solem aestivum vas clausum eXponatur, colatura eodem sole ad extractum insepissetur, cujus dosis a granis vj. ad ix. i. sentaria verminosa Vandermonte