N. Parthenii Giannettasii Bellica

발행: 1699년

분량: 400페이지

출처: archive.org

분류: 시와 노래

121쪽

yi BELLICO Ru M

Qui pedites ineunt nune praelia, nunc equitantes Conflictus sese permistent inter equestres: Id ei reo Amphimachi Grajo mihi nomine dicti. Et quoniam primi, statuit cum bella Senatus, Hostiles soliti in terras irrumpere, & illas

Continuo complere metu, atque incea dece flammis Et ferro vastare, tremendo nomine nostri

Ideirco horribiles appellavere Dracones'. Hi tibi, dux, vasto sint corpore, & ore feroci, Viribus & validi: majori mole cavatum AEs gestent in bella: brevem sed cingulus ensem

Deserat adnexum: solido cui eorpore Iantus Sit capulus, quantum patet os stridentis aheni. Nam ear tamen ubi eo nantur inite pedestre, Et propius conferre manus, tune ille et illi In vacui capulum detrudunt ora metalli,

Atque pilae subigunt capularis ad usque supremum. Hi ne selopis, gladiisque simul coeuntibus, enses

Praelongos reddunt . atque his tune eminus hostem Invadunt, certasque ferunt per vulnera mortes.

Ergo suis ubi cinctus Eques splendescit ab armis, Insequitur labor alter, equum legisse ferocem: Multaque delectu in tali tibi eura adhibenda est. Nam si bellae em, faei Iemque ad faena, pedesque

Pernicem sortitus equum pugnator equestris, Promptus & ipse ducis mandata capesset, & Omnem Ire viam poterit, versusque,& signa tenere , Aeer & in Martem assurget, pugnamque ciebit.

Id ei reo primum studio nitere sagaci Ouq rere equum insignem factumq; ad munera Martis. Sed quibus inflictis talem dignoscere possis, Accipe, non multis, properans ad eae rera, dicam. Sit tibi procerus sonipes, & eorpore magno Sese verser, agens, pulchroque ornetur amictu.

122쪽

Est etenim e ertum species externa reposti Argumentum animi. potior fie villus habetur , Cui eo lor ex albo fustus , nigrisque frequenter Distinctus maeulis : vel sit spadieeus auro Immixtus: nigra melior ferrugine tinctus. Altior emineat e ervix angusta, iubaeque Ex armisque ea dant, eo litaque volumine longo. Sintque pedes nervosi, agilesque εc pectora lata. Non pavidus, viso ne fors tibi restit et ipso In cursu : duro nec fraenos ore recuset. Neve ferox nimium insultet: non eat et tret asper Non renuatque pati dominum, & parere lupatis. Verum tam ne ilis, quam sit generosus: & ae et Exultet, capiatque animos et 8ngore tubarum . Et certamen amet, cursumque intendat in hostem, Re eaedes inter gaudens , fusumque cruorem , Aerior urget ubi Mavors, sese inferat ultro lSit eursor, patiensque sitim, & ieiunia serre. His anima 8 versis , eonfestim ea cura sequetur , Nimirum Mavortis equos ad munera lectos Instruere, & domitus crebro exercere palaestra . Nam velut in vaeuo proludens aequore tiro,

Assii estit sensim bello, & formidine pulsa ,

Quae non sueta armis pertentat pectora, primas Dum pugnas agitant, & quid Mars, experiuntur , Induit audae es animos, ipsumque per usum Dissiciles paulatim artes, & praelia discit. Non aliter sonipes domitura doctior, aequor Prosilit in medium, ne ilisque ad jussa magistri , Se Varios agit in gyros, quaque actus habenis , Pronus it, atque fugam pulsus ealearibus urget, Et certaminibus, tonitruque assuescit, & igni. Quin & Eques pariter sit equestri instructus ab arte,

Ut sic possit equum ductare in praelia: & illum

Nunc

123쪽

Nune stimulis eunctantem urgere,& flectere in orbe. Nune & eontractis fraenis retinere volantem :Αddere nune animos et amore, ei latior liostem Utruat adversum: nee sulmina rauea, nee ignes Horrestat, pili ve aetem sormidet acutam.

Nune blandus palpo , & poppismate placet amico, Ut ponat ea Iidasque iras, animosque feroces . Quae cum sie habeant sese, Pro eonsul, equestri Nullus nobilium , plebisve ornetur honore , Ni prius in stadio domituram edoctus equorum , Experimenta dedit tibi plurima, se quibus artem Egregiam didie isse probet. Quin proderit urbi, Magnifieo structae sumptu si semper equorum In plano pateant eampo , Xystove palaestrae: In quibus insigni sub praeceptore juventus Egregiam artem, & disciplinam distat equestrem: Et quibus infraenes pulli domitentur, & artem Ipsi etiam patriam, & Mavortia praelia distant. Me quondam Parmae memini sub moenibus altis,

Zmiliae qua rura virent eampestria, & inter Pastua laeta greges, armentaque mille pererrant, Amplam, magnifieam, luxuque, atque arte superbam Cornipedum instructam domitu vidisse palaestram: Qua nitida iuvenes exercebantur arena, Indomitosque simul pullos ad fraena vocabant. Quin etiam lusus nonnunquam ludere equestres Magno affectabant plausu,& et amore theatri.

Est domus ampla, nitens, mediaque assurgit in urbe Porti ei bus praeeincta altis, saxoque superba Barbari eo, pictisque renidet plurima signis. Hie flos Nobilium studio delectus ab omni Ausonia, eoetu laetati, & legibus iisdem unanimi degit eonsensu , atque omnibu Suna Mens est, ingenium excolere, assiduoque labore

124쪽

LIBER V. sp

Αrdua conditi quaesitum arcana latentis Naturae: nec eo stat curam adhibere minorem Ingenuas Musarum artes, &jura doceri r Civilesque simul cultus, quaeque indole digna Patri eia, & belli quaecumque aptantur ad usum. Et quoniam vires animo facit aemulus ardor, Fervet amor cunctis studiorum, & nobilis oti. Hi ne iuvenum e ulti mores, & principe digni , Mens aeris, generosa, animosque edocta mereri Omiis, studiisque exeulta , dc Palladis arte . Hi ne & tantus amor docta praeludere arenae Et modo quadrupedem cursu domitare serotem. Et simulata modo stimulare in praelia: & hostem Urgere; atque animos sonitu irritare tubarum, Et sesopi tonit tu, & nigro consuescere nimbo.

Hujus ego pubis memini ,& meminisse voluptas, Fgregium forma juvenem spectasse, palat stra

Hae se exercentem cursu , pulchrumque domantem Cornipedem. primo vernabat flore juventae Fastibus insignis majorum,opibusque supeIbis. Humana major species, & plurimus olli Praesulgebat honos oris, venerandaque frontis Majestas oeulique ardebant iride pulchra . Aurea caesaries non sese pendula collum Per niveum laxabat: erat sed tortile flexu , In que modum plectae ei reum religata rubenti Tarnia, ut illius lex est sanctissima eoetus. Sed species neglectus erat non ultima. celsum Fibrina eaput ornabat de pelle galerus ,

Serica quem ei reum argentoque, auroque retexta,

Vitta ine ingebat stoeeo praedivite fulgens. Sed quam pule her erat juvenis, tam rara modestioris erat speetes, & gratia amica pudoris. Idcirco Musis, & Phoebo gratior alter Non

125쪽

ss BELLICO Ru M

Non illo insignes inter degebat alumnos: Essent & multi quamquam, & florentibus annis , Indole que, specieque,& Palladis arte de eo ri . Quin & Martis amor, laudisque immeoia eupido olli erat: ingentesque animo res praee ee partu Edere jam puer affectabat, ut inelyta facta

Majorum eum utare novis per Martia posset Praelia, perque sua palmas virtute relatas . Illum, inquam, memini stadio vidisse deesto Exereentem equitem insignem, eui villus ab albo In sustum vergebat, eratque interlitus atris Hari illae maealis, alta & eervie e superbus,

Atque iubis ibat magnis ,&pectore Iato. Ipse sedens habilis, medioque immotus ephippio,

Attali eo e filo intertexto, auroque corusco, Et gemina insistens erectus sta pede, lusus Sie, tota juvenum ei reum spectante corona, orditur: Virgae sonitu nune molliter urgens, Cornipedem binis agitat deeursibus: & nune Cire uitu versat longo; totumque per orbem , Per ealeata ferens vestigiae nee magis unguem Seu Iatum dextra deflectens, sive sinistra Pernici torquet cursu, mirabile visu lNune gyri medium simul ae perfecit, anhelum Nieet inflectit sua per vestigia retro. Nune redit, alternaque fuga curritque, recurritque, Et labyrintheos depingit in aequore flexus. Et premit interea ea Iearibus, & eitat alta Irritans voee, & laxis dat eurrere habenis .

Mox inhibet eursum , & multo sudore fluentem Sistit, agens laeva frenos et tus ille et ad se.

Nimirum exhaustus eursu revoeetur ut aeri

Spiritus, & docto distat parere magistro; ut que e vestigio suescat subsistere cursu.

126쪽

Nee tanto indignus sonipes sessore, repent εIn tergum incubuit, stetit ilicet, di tenuit se. Hi ne ubi tantisper requie instauratus amica

Spiritus est, mollisque abscessit corpore sudor :Et demulsit equum juvenis poppismate , lusus Rursus init, simul haee: Nostrae qui eumque juventae

Hi lusus fuerint, nostri quae gratia coetus , Partheniis grati Musis, Vatique dicamus Parthenio, nostras qui nune invisere ledes, Lusibus de nostrae dignatus adesse palaesti ae . Contrahit hine se a nos, de signum flexile virga Cornipedi faeit, atque in ludum invitat equestiem. Tune ille edoctus nutum, quem eumque dedisset Insidens dorso puer, exaudite, repente Anteriora jugo sub stollens e rura sub uno Porrigit in sublime, haeretque immotus. δc inde Deprimit, ut juveni visum est. rursusque sub auras Surrigit illa, tenens in eurva, & pendula, nisu Tam faelli, mira quam perficit arte. jubato

Interea collo,& eapite arduus eminet alto: Arduus dc juvenis simul eminet r. Sc stat in ipso Immotus dorso, & strictas moderatur habenas. Mox velut ad numerum docta scitissimus arte Arrigit alternis, 3c deprimit utraque crura δΑnteriora prius, mox Sc posti ea. videri

Haud equidem quidquam poterat formosius illo . Dein et tus agglomerat, dictu mirabile l Sc aequor Lege ferit e erta : veluti qui tympana pulsat

Ictibus alternis, sonitusque alternat eisdem . Et salit, 3c resilit sua per momenta: ehoreas Ad modulos illum dixisses dueere equestres . Tandem signa dedit eum virga sessor, anhelus Constitit, ore vomens spumas, Ac naribus ignem. Ut cessavit, equo plauserunt murmure ovanti ,

127쪽

Emeritaque equitem vexere ad sydera Iaude, Quotquot erant socii, iuvenum lectissimus ordor Cuotque graves aderant Patres, doctique magistri, Est commissa quibus delectae cura juventae: Artibus humanis omnes, studiisque Minervae, Et multa insignes pietate, & moribus aureis. Ast ego promeritas tanto pro munere grates Reddere promisi: promissaque earmine solvo

Hoe, quodcumque meae memores scripsere Camoenae. Fortunate puer, vivent si earmina nostra , Nam simul ipse illis ventura in secula vives . Plura tibi: magnum sed stat percurrere campum , Qua vix ulla patent vestigia trita priorum :Et Mars urget equum,& rauco tuba murmure clangit.

Quin & plura forent , quae possem dicere equorum De cultu, domituque, & ludi plurima equestris: Ludere seu Trojam affectas , plausumque referre ,

Collimare velis, seu eurrens praepete cursu , Α nnui uni in appensum , & recta dexterrimus hastam Inserere , emeritoque frui et amore theatri: Et gemma illustri, & torque insignirier aureo. Quae tamen, audae te properans insistere coepto, Praetereo, atque aliis post me dicenda relinquo: Musa quibus ne ilis, tanti nee cura laboris.'

His igitur spatiis longε dises usus, in aequor Restituam me Martis Eques praesulsit ubi armis,

Et donatus equo, ritusque edoctus equestres , State onflare manu S, & aperto exponere eampo . Sexaginta viri component ordine turmam

Bis seno positi: quinos & quilibet ordo Fae habeat versus: primaque in fronte loeato, Qui plura emeriti stipendia r qui qua retentem Erudiant pubem dictis, & sortibus ausis. Sie etiam Vragi e laudentes ultima signa ,

128쪽

ssLIBER U. Expertae virtutis erunt certamine multo. Dux toti praelit turmae, qui fortis in hostem AEgmen agat, faciatque animos, cunctosque gubernet. In elytus id ei reo factis, & fasce. se eundus Sue cedat parili virtute Viearius: agmen Cui vice Rectoris deducat: quique necesse Cum fuerit, tergo praesit. sit Signifer unus Ordine de primo, saera qui ν ex illa sub auras Explicet, & validus dextra tutetur ab hoste. Sitque Coactor: erit qui pubem doctus equc strem Instruere, instructamque suo ductare fenore . Praeter & hos , cunctos praecedens aere can CloInee dat Tubicen, qui Martia praclia cantu Sustiter, & iuvenes , animosque accendat equorum . Hic reliquos inter praestantior arte legendus. Icilicet ut doeilis multos perferre labo ies, Atque habilis, doctusque tubas animare loquace S, Et eantus variare, notisque aptare cano Ii I. Sive monendus Eques,ut se induat ilicet armis: Seu conscendat equum; veniatque ad signa: movenda Via si eastra dueis jussu , eampusque secandus. Seu conferre manus , pugnamque urgere necesse est :Sive ut confestim se in ea stra redueat, & ensem E jugulo revoeet morituri, & temperet irae et Seu tandem tae itis sit eundum passibus, hostem insidiae ut structae lateant: praeque occupet armis Illum improvisis,& eerto funere plectat. Perge, tibi postquam conflatae ex ordine turmae, Protinus ex illis alam eo inponere praestat: Quae legio hoe arvo pariter voeitatur equestris.

Hane tibi bis sanae poterunt, si plurima pubisCopia sit, turmae compingere; si se eus illam A ut sex pro numero eonflari, sive novenisI'ιaecipies . Αlam praesectus dueet, avitis

129쪽

Praeclarus titulis, & palmis si te relatis :Et sit eonsilio, & dextra promptissimus. olli Non impar Legatus erit eomes additus, alam Qui seiat instruere, instructam q. in dueere in hostem , Praeripiant si Fata dueem, vel ea sus abesse Quis cogat. Casus quando, & variantia Fata Versant euncta . soli verum quia eo pia raro Tanta patet, se multus ubi de voluere equorum

Evaleat numerus, seriesque exponier omnes, Ideirco ternum, dux, alam divide in agmen.

Quod libet & quatuor, bis sex si continet ala ,Αt turmas si forte novem, tres agmen habebit .

Illarum lenior qui dux, reget illud. At ordo Agminis insequitur, moveat seu eastra , patenti Seu campo manet instructum, & eertare paratum . Illius & primum nostro quae earmine parteS , Et di eam numeros, atque intervalla iugorum.

Frons est prima, duces qua stant, & respieit hostem

Adversum , irrumpensque aceendit praelia prima. Retro olli tergus respondet: & insuper alae Sunt geminae: quarum nobis quae dextera, habetur Digna magis , laeva inferior succedit honore. Ordinibus ternis componitur : inter & illos Tantum stat spatii, quantum satis esse duobus Posset equis. versusque dabunt capita ipsa virorum: Qui se inter binis distabunt passibus; uni Quantum equiti satis est , medio si forte loeandus. A st age, si eampis tibi eura coactor, equestre Instruere agmen erit; senioris praeeipe turmam Ire dueis, dextrique cito se sistere in arvo tTotque jugis structam , tot versibus, ut modo, nostrae Te Musae docuere . dueis dein altera laeva

Se totidemque jugis, spatioque, & versibus iisdem Exponat junioris: eane juga singula in unguem.

130쪽

Tertia mox inter primam, centrumque iugati Agminis insidens, sese instruat ordine eodem. Tandem quarta, regit quam dux primoribus annis,

Quod reliquum spatii sibi vindicet: atque ibi totam

Se loe et ordinibus certis, & versibus. Omnem At tibi si latis legionem extendere campis Cura sit, huc animum, paucis , adverte, docebo . Non secus ae primum vacuo fuit agmen in agro Expositum , laeva confestim expone secundum . Ut directa jugo frons utraque quadret eodem :Inque jugo tergus tergo respondeat uno. Ast acies inter geminas sectura relicta Tantum latescat, quantum frons ipsa. sed agmen Insequitur ternum disponere . praecipe, utrumque Ante ut dispositum sese sic explie et, ipsum Ut vacuum eampi spectet .r simul inter & ambo Agmina respondens recta; & tot passibus illis Distabit, quot lata patet iactura duorum, Hujus in extenta legionis ductor equestris Fronte praeit: ductatque jugis socialibus agmen. At dextrum Legatus agit: qui grandior aevo , Dux est turmarum, ducet pro more sinistrum. His animadversis, quae jam properanda sequuntur, Praeeipiam: stipanda tibi si forsan equorum Est aetes: dextros nimirum adjungere versus Versibus ad laevam: sive hos immittere in illos . Si primum , dextra immotum persistere cornu Praecipies equitum, reliquosque ae e edere ad illud; ut 'ersus versu propior sue e edat, ubι ante Ampla patescebat sectura. angultius agmenaeum tibi sic eampi, quem laxius ante replebat, Dimidio minus, Sc nexu majore tenebit.

At fuerit si parte cohors stipanda sinistra , Tum cornu laeva immotum perstare iubeto:

SEARCH

MENU NAVIGATION