Petri Nannij Alcmariani Apologia super annotatiunculis in Theophilum, aduersus quendam Iacobum Curtium

22쪽

DIA I OGUS

PETRI NANNII ALCM :

tiam: Louanti in collegio trilingui ' Latini prolitaris De milite

a l l l . peregrino.

Olympius S Xenophon. . OIym. Atis diu est Xenophon,quod ex An/glia rediisti, perfunct' felicissime tua legatione, adducta in nostras partes potentisi regς, adeo ut liceat in hoc tuo reditu,no min' patriAcj tibi gratulari. Nee debes mea gratulationem ut sera existimare,cia ut scis nunc primum te uideam,hactenus in castris bello Gellico detentus, quod bellum cum dc nostram dc maiorum nostrorum aetatem satis garit,nunc tandem sinem acccpit.& ut ingenue dicam , non minus mihi ci tibi gratulor, quod saluus sub tui patriaeque conspectum redierim, cuius in mihi no longum usum promittere pos sum . Audio enim me denuo relegatum iri ad curas Getricas,ut Principis abArangia ducis de fortissimi &felicissimi cosiliis interlim, quo ola in noua prouincia ita costituantur,ne ulli dem ceps motus timeri possint. Magno uelle me hic

23쪽

latum posse, quantu sortassis ab aliquibus eminstimor: atlutina mea canicies ea haberet prudentiam, quae istis annis familiaris est e solet . Postqua enim corporis robore deficimus, nihil supercst uotis , nisi ut mentis lapicnti' uircs Cptemus. Xcnophon. Video in possessione. prudcntie eandem esse auiditatem, quς in diui eiis,quς quanto plures possidentur, tanto curnu Iatiores acci ssiones desideratur. minimam cste utrobii cupiditatem, ubi minimu pcssidetur. Ego te arbitror potius hac in parte gratias Deo debere agere, es noua uota concipere. Alioquin nisi in te insignis uis mentis suisici,non toties ditio Burgundica tuis consiliis filicissime usa suis set. Vires tibi corporis decreuisse non minus doleo, q credo,sed tamen eas no plane absumptas esse indicat in pximo bello militaria tua opcra.

Olymp. Relinquam' ista Xenophon, quae

videtur habere μα redeamus p ad tuos

Britannos. Quid quoo illi de nostis armis scosere cum apud Sittardiam cquitatu ulacram peditatu ut hi fuimus, cotra spem omnium, a

xime cum in istis maiorem, qua in illis siducia

24쪽

pi de nostris armis bene sperauerunt, si nostra causam amauerunt, alioqui consortium armorum cultassent. Nemo enim sanus sua ista cum aliorum rebus desperatis coniungere solet, qua obrem ex societate bellueorum iudicium de no

stris armis facile intelligis. Sed tame melius de nobis sensuri fuissent, si iplorum more pIus spei in ciuilibus copiis, sexterno mi te, & plus in sagittis,uin bom bardis reponerem'. Nec si quid

aduersi nobis accidit, in alias causas reserunt, qquod milite cxterno potissimu utimur,& usum sagittarum omnino abiecimus. Aiunti nos qua parte ciuiles copias habuim', uictores extitisse, qua externas, uictos fuisse. Equitatum enim ii cet magna ex parte tyronem,quia tamen potis simum ciuibus constabat, insignem opera in eo praelio edidisse,peditatum ex mercenario mili te hinc inde collectum turpissime fugam iniisse, adeo ut equitum decus corruperit.Credidere tamen hostes nostros tadem omnino debellatum iri, apud Q nos uictoria, sed seram futura, uera Caesaris interuentum omnia maturiora secisse. Hae diuinatione aiebant se ex istis rebus colli gere, Clivusem habere quidem peditatu acerria D si mum ,

25쪽

DI ALo GVx DE EXTERNO mum equitem ueteranum, aediu in nostris inis

stris vcrsatum , ncc minus sus a nostrae discipli nae peritum.sed pecunia destitui, ac proinde ad ictum pugnae ualere,ad longa belli tempora durare non posse , ac propterea illum similem esse Philopemeni Acheorum duci pedibus mansebusque eximio, sed uentre carenti, qui ea membra aleret: cuius Artuna a forma corporis non abludebat. Easebat enim inlignem peditatum, qui manibus, equitatum , qui pedibus compaeratur, sed aerarium nullum , contra nostras o

pes longissima bella sustinere posse. Olymp. De fine belli pulchre diuinarunt,&ut decet AngIos sagittarios, scopum attigerunt, quantum ad militem externum spectat, non cadem felicistate, saltem ut mihi apparct, uidentur is cula xi. Nec deest quod illorii rationibus obiici pose sit, quibus non male probaueris nostram con suetudinem bellandi lesitimis causis sustultam esse. Caeterum tum ea dicenda puto,cum in Anglos inciderimus, iccum enim mihi nulla con trouersia est, quem scio a patriis moribus non

dissentire. Xenoph. Quaeso te mi Olympi, noli capectare Anglorum occursum, sed me, si

26쪽

libet, Anglia puta.cupio enim ex ic audire, quae illis respondeam, si denuo illuc redeundum fuerit. Olymp. Vidcs mi Xenophon praeclarassimas respublicas Carthagine, de Athenas cater no milite usas suisic, atq; etiamnum omnes sedirnc Europsos uti,ut si multitudini exemplorum standum sit, habras ingente numerum eorum, quos sequaris.cotra mira est eoru paucitas, quisitos tantum ciues ad bella producunt, iidem illi obis ij quod desit pecunia redire cdo mi/liti,uidentur id facere, atq; in hoc negocio non suum iudicium,sed necessitatem sequi. Quibus autem in liber delectus,nec, ssitatis consilia amplecti non; debent. cum nccessitas non optione habeat, quid malit,sed quid cogatur habere. Certe quaecunq; respublica antea domesticis copiis bella sustentaverunt,tandcm ad milite ex ternum desciuere, non relicturi consuetudinem expertam , nisi alterum genus militis praestan tius iudicassent. quod mihi non sine ratione ui dentur secisse,maxime,quod qui externo militei utuntur,etiam si bis aut ter Martem aduersum sentiant, penitus tamen non debellantur, quod contra eueni t i' illis,quorum ciuis in acie ceci diti

27쪽

dit. Ibi enim abductis ex agris in militiam colonis, ex civitatibus oppidanis, etiam ante praelia agricultura deseritur, opificia destitu utur,qusestus commercial frigent,ut quod infelix pugna adferre soleat,iam statim ante pugnam sentiat.

Quod si bellum infelici pugna multos absumepserit,non supersunt,aut no satis supersunt, qui moenia tueantur. Saepius uicti sunt a uariis gentibus Athenienses,ad Cheroneam in Boeotia,ad Syracusas in Sicilia,ad Corinthum in Achaia,

idq; serme cum internecione exercitus,Respub. tamen incolumis mansit. Occisis enim mercenariis supererat civis. Lacedaemonii contra, quo rum exercitus ciue constabat, semper antea ui

ctores, ubi semel in Leutrica pugna uicti fuere, clade non multo maiore, ci quin Q milium ho minum,plane in perpetuum fracti sunt, sine ut Ia uicistitudine aut recuperatione prioris sertuns. Nec mirum,cum cnim ciuis periit,nec adest externa manus,quid hosti obiicies uel ad agroqrum uel ad moenium defensionem Certe cxpe ctandum,donec noua pubes ad militiam adole scat, nisi muliebrem manum obiicere uelis, qd

apud Spartanos accidisse serut . No potuit Cli

28쪽

uensis urbes suas defendere, integro adhuc ex ercitu.quid futuru suisset, si indigenς in pugna oppetissent i Atq utinam Galli non nili sui generis hominibus ad bella utercntur ci non in logum nobis uictariam diuinarem .Mihi certe ui dentur qui mercenarium militem usurpat,etiainto bclla quodammodo pace frui. Adest cadefrequentia in urbibus, celebritas in pagis,cuit' in agris,nec nisi in limitibus bellum sentitur,

Contra quorum exercitus non nisi ex ciue cogi

tur belli sensum non minus in penetralibus re gni q in limitibus percipiunt.Carent uel ex parte,uel cx toto fructibus agrorum, caret annona

matre & suppriliretrice bcllici conicatus, adeo tit si bellu diutius haereat nihil supersit,quo militem alas,tuaq; ipsius fame,quasi in obsidione, perdomeris. N cc leue illud mihi commodum uidetur,quod ubi peregrino milite utimur,optimus ciuis domi retinetur, perditissimus quis ad stipendium evolat, ita ut eo modo Respub. quasi bile eiecta se purgare uideatur. Ae set. fit, ut mercenarius iste uel mortem in bello, uelpida inueniat, nosti enim illud, aut cito mors uenit ut uictoria icta. Quamobre e castris uel

29쪽

DIALOGWs DE EXTERNO

ob pinguiorem fortuna manus turbulentus ad Remp.redit,uel omnino non redit.Quod si perplura commodorum genera eundum est,nec sielud mihi iriter leuissima numerandum uidctur, quod ciuis qui domi manet, malaetudinem retinet,uitamq; no cx libidine,sed legum arbitrio modcratur,cum contia qui in bello uersantur,

ita picruq; efferas cui,& uiolentiae & im inanitati alluesiunt, ut ocium postea S legum imperia iniquius ferant.Notum est illud Hanibalis,qui cum Carthagine oratorem c tribunalies detur. basset,atq; ob eam uim quiritatio in populo fieret, Ego inquit,ocium inter arma togatae uitae consuetudinem dedidici. Ipse adeo Plutarchus Marium de Scipionem Africanum uiros in bello maximos, ciuilibus negociis parum idoneos pronuntiauit. Quod si tanta insoIentia imperistias legum in praestantissimis ducibus reperi

quid sperandum de milite gregario, quem se xunq; dc infelix educatio ante bellum,& in beLIo sui mores corrumpunt, ut cuius u ita studiis alcet druiliolentis potissimum absumatur. Haec sunt mi Xenophon , quae mihi obiter in mente

usacrς , quae pro nostia niuiuia dici possunt.

30쪽

Scis enim nos ex improuiso in hanc disputatio nem incidisse,iu qui cum Anglis hoc negotium tractasti, plura prsmeditata habere potes,qua obre tuas rationes libentissime audiero. Xen. certe Olympi, quanquam extemporaliter,ian ta tamen dexteritate nostris moribus patroci/natus es, ut si quid dicere uelim, aut eadem plane , aut nihil omnino dicturus essem . Deinde magis memor sum, quid illi contra nos dixe rint, q quid ego responderim. acrem enim me moriam in animis relinquunt aduersariorum rationes, maxime si eas non satis seliciter resumtaueris. Quamobrem si libet, reseram tibi eo rum uerba,ut simul de tuis ratiotbus scio enim

quod praeclare respondebis di meis inuentis instrui possim , si denuo cum Anglis ad eandem conflictationem recidero. Olymp. Age Xenophon, sed interim te finge Anglum este, quod tibi facillimum puto, quia hanc gentem

mirifice amas, ut eodem ardore ae pectore,quo ipsi, hanc causam peragas. Volo enim nos non tanquam ad palum,sed quasi in uero prςlio ex erceri,quamobrem quantum potes illorum causam communitam facito. Xenoph. Faciam

E i quod