Theologia moralis divi Alphonsi De Ligorio 9

271쪽

168 Lib. VII. De Censuris, eis. O. do. Holam. Pr II. n. 77. M. Dic. Cum Bon. Castroρ. et Lugo apud Creta tibi I. n. 337. Sed 'ppositum tenent Suarea , et Farinacius utid Salin. de Censur. c. 4- n. 7 2. Sed vide quae dicentur hic in fine hujus numeri. Aciautem incurrant censuram legentes manusciripla haereticorum Z Assirmant Hoti . l. c. et Crota I. I. n. 339. cum Suar.' Sanch: Dicast. Stor , Pignat. Stephan. et alii commuialter ut asserit. Sed negant Vioa ad Prop. 45. Abem Vm n a 6. Dorer P I 23. num. 39. ac Azor. Βαμ.

n b. apud Croiae, qui putat probabile , quia sevὸ a 'manuscripta non sunt libri , qui facilius, cum sunt ἰmpressi , habentur, et libentius IE-guntur. Idem sentit Θloius Uud Croix dicens:

LGri mantisor ii communicari Aossunt ad Ictis gendum , nam tantum. Prohibentur, ne comm-nicentur ad imprimendrum. Refertque. MDitis , sic etiam declaratum suisse a S. C. Sed his noti obstantibus , magis adhaereo primae sententiae , tum quia est communior, tum quia manu scri- ista etiami veniunt simine libri , prout quidem ibri didebantur, antequam typum invetitum suisset , et etiam nunc Parochorum Baptismorum , Mathimbniorum, etc iu Rituali, et communiter appellantur libri. De contraria autem Declaratione S: C. ait Croiae non gatis Constare. Ceterum advertunt Sata. c. 4. 73. Di sin. quo cl ' in Expurgatorio Romano, edito ex Decreto Tridentiai , prohibetur sub excommunicatione notata mea reservata legere omites seripturas ab haereticis compositas, etiam breve, , et quam via '

haeresim non contineant donec examineatur et approbentur. 294. v 5. Non susscit una, alterave linea v Immo secundum Sanch. Rodr. et Sa , nee icin tegra pagina , etiam magni voluminis i quod

272쪽

n lamen son. et Lum. l. c. nou concedunt ;η licet citc fateatur , consessario id posse ad hoc u servire, ut non continuo damnat peccati mor-n lalis, et excommunicationis eam , qui bonos sine, vel etiam ea curiositate unam paginam

295. v 6. Non innurritur, si retineantur librin parvo tempore, v. gr. uno .lterove die ; quian sicut materiae, ita et temporis parvitas ex -n sat. Lum. n. 7. ex Graj. Sur. Sanch. etc. Hoc satis probabile est, ut dicunt etiam Bon. D. 6. q. a. ρ. . 3. n, 15. Holam, P. 128. n. 7 . o. Dic. O. et Pal. tr. 4. P. clo . . u.

Io. Idque admittunt idem Palaus , et πινα ψ.5. an I. n. 9. contra Marea ), etiamsi quis

retineat librum illo modico tempore , animo semper retinendi , quia tametsi peccet, non incurrit tamen excommunicationem ; nam qui retinet Per modicum tempus , non dicitur notabiliter

retinere. Immo Sanch. Dec. l. a. c. IO. n. 65. Lam. l. a. tr. I. ci 5. n. I. cum Som, ac

Gram. et Pignateli. ac Stoa Vud Croiae l. 7. n. 35 i. excusant eum, qui retinet librum longiori tempore, expectans tempus opportunum ad tradendum Superiori, vel alii licentiam h henti. 296. n 7. Excusat ignorantia , etiam crassa, is si vel nescias esse haereticum, vel tractare den Religione. Lum. n. 3. Vide Sanch. lib. 2.n Mori c. I 8. n. 3. et L 9. de Matri d. 3a. Communiter docent DD. non incurrere censuram qui legit , aut retinet librum cum ignorantia crassa facti vel juris quia in Bulla damnantur scienter legentes , etc. ita praeter Bus. Larm. et Sanch, dicunt non. D. I. q. a. V.

n. 8. uolam. P. III, n. 76. Dic. a. et alii

273쪽

α o Lib. VII. De Censuris , es . passim ; et hoc est juxta dicia n. 4 . An autem

excuset ignorantia assectata Τ Vide n. 48. et t. 6. n. LI 24. circa Ita. Nullo modo tamen excusatur, qui legit aut retinet , sciens ex sama

publica , vel saltem a viro fide digno librum esse prohibitum, ut docent Lugo, Sanch. Non. et alii communiter cum Cresae L 7. n. 345. 297. n 8. Nou excusatur is , qui librum vel η in aliena domo . vel alieno nomine, vel ani n mo non legendi habet ; Item nec is , qui as

n dum. Item, qui impedit , ne comburatur :ου qui disputationis causa deseudit. Ita Bon. quin tamen excusat eum , qui laudet stylum , velu ingenium auctoris vel bonam doctrinam, quaes in eo est, sed non quatenus in eo est ὁ V. gr. , si dicat: hie liber esset bonus, si non haben ret haeresim ; quia talis non defendit. Vide B Lyrn. l. c. Bon. D. 2- q. 5. P. 4. 298. Ex communi sententia docet Suar. D.

de Cens. P. 9O. q. a. R. 4. et Saltu. c. 4. . 74. Croix- l I. n. 347. et Bon. D. I. q. a. ρ. n- 5. cum Ol. Gmss. et Sotisa, non effugere excommunicationem qui deponeret Ii-hjum haereticum apud alium, non abdicando a se dominium 3 quia is qui relinet dominium , adhuo dicitur librum retinere , cum Possit rein petere quando Vult. Idem dicetidum cum . Croiae l. e. eae Plign. et communi contra Dtiaraum)de omnibus aliis libris prohibitis , de quibus adest Prop. 45. damnata ab AIex. VII. ubi rLibri prohibiti, nec e urgentur, POSSunt metineri , usque dum adhibita diligentia corrigantur. Et idem dicendum de eo qui retinet librum alterius in dep04ixo , commodato, aut Pi6nore,

274쪽

Cap. II. De Excom. Dub. IV. 2 rut Sata. l. e. et Croiae d. n. 3 7. cum Pignate Il. et Dilardo. Dicit tamen Croiae n. 353. cum Verius , bene satis Iacere qui tradit librum in locum sequestratum, qui solet assignari in singulis Monasteriis. ceterum , si quis deponeret librum apud habentem licentiam cum Pacto ex Presso non repetendi , ita ut alter non teneatur re dere nisi post expurgationem , vel post licentiam obtentam , hunc non damnarem , quia in hoo Videtur adaequale cessare periculum legendi; et tanto minus damnarem , si donaret librum hahenti licentiam , sub conditione , ut reddat si deinde. ipse licentiam obtineat. 'a99. Qui autem habet librum haereticum , tenetur tradere Inquisitoribus ex praecepto Iulii III. et Pii IV. Hinc dicunt Suari Barb. Diacast, etc. vud Croii l. 7. n. 355. incurrere censuram , qui illum comburit in loco , ubi viget Inquisitio. Sed excusant Sata. d. nutu, 74. MCmis n. 355. eum Sanch. Fulluc. et Pigura. quia , eum liber comburitur , nequit dici quod retineatur. Attamen Iulius III in . sua Bulla , Cum meditatis , expresse prohibuit in virtute Sanctae obedientiae omnibus qui habent libros vetitos cujuslibet speciei , ne eos lacerent , aut Comburant, praecipiens eosdem deserri ad Inquia sitorem , aut Episcopum.

Facultatem legendi libros prohibitos lam in Bulla , quam in Indice solup Papa , vel S. C. Iudicis, aut Concilii concedere potest. Tantum

in casu magnae necessitatis ait Vioa q. 5. art. s. n. IO. Posse eam concedere etiam Episco-Pum. filio autem quaeritur , an ipsi Episcopi possint legere libros prohibitos 2 Videbatur amr- mandum i omnes enim Episcopi , ubi formale Tribuual S. Ossicii non adest, sunt Inquisitores

275쪽

α a Lib. VII. De Censnris, etc.

nati , qui valent via ordinaria prooedere contra delinquetiles in materia Fides. Sed omnino negandum cum S pio L. 3. q. u. a. 3. COves. a. in 'in. Barb. de Pol. D. P. 3. Ali. M. n. 8.

Bullis Iu in III. Cum meditatis , et Pauli IV. Quia in futurorum, ac Pii I V. Cum Pno munere , relatis ab Auctoribus praelatis , in quibustam Episcopis , quam Inquisitoribus interdicitur

librorum Vetitorum lectio , Ameterquam excipitur J Seniorabus , et Commissariis haereticae pravitatis. Intelliguntur , to Commissariis illi

antum Inquisitores , quibus commissa rat aliqua particularis causa , quique legere possunt tantum thros ad illam materiam concernentes , et tam tum pro tempore quo commissio viget, ut scri-hit , et explicat Bon. l. c. 3oo. Principaliter autem excommunicationem Papa Iem incurrunt Baeretici , eorumque Fauto-Ies , Reneptatores , etc. ut habetur ex prima clausu Ia Bullae Coenae. Prius igitur agamus de Haereticis , postea de Fautoribus. Ut Haereticus

I. Ut haeresis sit formalis , scilicet, cum errore antellectus , et pertinacia juxta dicta apud Bα- semb. l. a. n. 39. ille autem pertinax dicitur, qui adhaeret suae opinioni , non obstante, quod am noverit eam adversari doctrinae Ecclesiae Romanae. Ita S. Th. I. P. q. 32. n. 4. Crin communi, et Salin. c. 4. n. 49. 3oi. Sed hic quaeritur i. An iricurrat hanc excommunicationem , qui errat ex ignorantia culpabili Z Si ignorantia sit tantum Su Pina, Communiter excusant DD. ut Tol. Sanch. Bon Ar Fri et Plures cum Salm. c. 4. n. 5o. Batio quia hanc censuram non incurrit nisi ciui est licus formalis ; sed ad haeresim formalom constat requiri Veram .cientiam erroris , alias

276쪽

Cap. II. De Excom. Dub IV. deficit pertinacia , ut supra , requisita. Dubium

est , an incurrat errans cum ignorantia affectata y Assirmant Canus , Val. Nas . apud Siam. n. 5a. Sed pra babilius negant Palaus fr. 4. ρ. 3. s. a. n. 3. cum Agor. Arag. hi Farinac. Salm. c. 4. n. 52. cum Conin . Siaa et , Sur. Banu. etc. Ralio , quia Ecclesiae non contradicit , qui nescit se Ecclesiae contradicere , ob quamcumque igit orantiam hoc saciat ; et ideo non potest dici pertinax contra Ecclesiae do

ctrinam . . .

3oa. Quaeritur a. An incurrat excommunicationem tamquam haereticus sol malis , qui circa

res Fidei dubitat Τ Quidquid alii dicant , quo

rum plures nimis obscure loquuntur, dicendum cum Sententia communi , quod si quis positive dubitat de aliquo dogmate fidei ab Ecclesia jam definito , judicans illud esse incertum propter rationes oppositas , procul dubio hic est haereticus i et excominu uicatioxiem incurrit , ut habetur ex c. l. de meret. ubi dicitur : Dubitis i ι de iusidelis est. Secus Vero , si quis uςgati se Φθ haberet super aliquo articulo , suspendendo judicium , et ad alia se divei tens , ne mentem satiget , vel ut ad aliam cogitationem se applicet. Aliamen advertendum , quod si ille deliberato et pertinaciter assensum ideo suspenderet , quia judicat motiva contraria fidei inceriam reddere veritatem illam , tunc pariter ut haereticus habendus est ; ipse enim revera positive dubitat de veritate fidei , dum format deliberatum et pertinax iudicium non esse certa Omnia dogmata , quae ah a colesia ut ceria Proponuntur ; ita c. de Lug. l. 3. D. 2O. de Ide n. i6, Sa&e. 3. - 2. a. q. G. ar. 1 . rigan b Tn. 2. Exam. 3. q. II. Antoine 1 act. M. Viri. Theol. c. 3. q. 6. Salm. de constar. Jr. ι . c- έ t

Diuiti eo by Cooste

277쪽

2 4 Lib. v II. De censuris , etc.

11. et 56. Cuniliat. Tr. 4. de x. Princ. c. 2.

S. 3. n. 4. Nat, Alex. de Sulcri ord. lib. 4.ant. 8. reg. 23. . Bonac. de Censur. D. 2. q.

5. P. I. n. 3. Concina CO . lib. 3. Hiss. i. caρ. 9. n. 3. , P. Ferraris Bibl. pere. Hareisticus n. 4. et alii. 303. Requiritur II. Ut error internus externe significetur per verba, aut signa eX he , vel ex circumstantiis haeresim manifestantia , ita communiter Lum. l. a. tr. 1. c. I . num. I. et

Salm. de Censur. c. 4. num. 4 uino docet LVm. non incurrere hano excommunieationem x. Qui est haereticus pure mentalis. 2. Qui abis stinet a Missa , a jejunio, ab adorando Sacramento , etiam quia haereticus est ; possunt enim haec attribui oblivioni, vel pravae conscientiae , nisi ex circumstantiis clarius manifestetur error. 3. Qui diceret: Non est Deus , tacito verbo , Christus; vel qui hoc scriberet charactere non intelligibili : Ratio, quia ad incurrendam ex. Communicationem voces , aut signa debent ex se haeresim exprimere. 4. Qui assereret se antea secutum fuisse haeresim , vel tunc propositum hahere sequendi in futurum : quia sic non iudicatur haereticus praesens; Ita Lab m. n. 4. cum Aaor. et Sanch. 3o4. Requiritur III. Ut Actio , haeresis manifestativa , sit moraliter mala ; quare non in- Currit excommunicationem, qui se manifestat adpetendum consilium. IV. Requiritur , ut ille suam haeresim manifestet, animo eam profitendi, ut docet Liom. l. c. Alioquin in his omnibus casibus , quia haeresis tantum ratione excommuis nicationis est reservata , potest ipsa a quoIthet Consessario absolvi , sicut et excommunicatio illi annexa ex alio jure , nempe eX c. Christus, etc. de Sentent. exo. ubi e1communicatio coutra

278쪽

Cap. II. De Excom. Dub. IV. a s

Haereticos universe lata est, sed non reservata ita communissime DD. Vide Salm. c. q. n. q8.3ob. Advertendum vero I. quod, ut ex Ommunicatio incurratur , sufficit , ut manifestatio erroris etiam occulte fiat, quin aliis innotescat; Prout certum est , et commune cum Sata. de Cens. c. I. n. 142. in M. ae Aaοm Aoua ,

et Cornejo ibid. et aliis passim. Quod si manifestatio .suerit notoria , Haereticus tamen non est

vitandus , nisi sit etiam nominatim declaratus , et insuper publice denunciatus , Satur. cv. 4. n. 47. in sitie , iuxta dicta D. II a. Adverten. dum a. quod illi qui in haeresim incidunt, in-Vincibiliter excommu uicationem ignorundo , eam non incurrunt juxta dicto lib. 6. n. 74.3o6. Deinceps hanc excommunicationem incurrunt etiam Haereticorum Credentes , idest qui

rum erroribus se assentire externe manifestant,

V. g. si quis dicat : Credo , quod credit Cul- Minus , vel quod Caluinus fuit sanctus pir- In currunt etiam Fautores , idest qui Haereticis sa-vent aut omissione, omitte udo scit . cum possint et tenentur ex ossicio Haereticum capere, cu Stodire , punire : aut commissione , illum laudacido , vel adjuva udo , ut fugiat. Recmtatores , qui hospitio recipiunt , vel occultant etsi semel ) Haerelicum , ut effugiat poenas suae haeresis. Defensores , qui errores illius defendunt, etsi interne aliud sentiant , vel qui impediunt, ne ille a iudice capiatur, aut puniatur; ita Suarea de Censuri D. 2 . seSS. a. n. 6. Sancti. l. a. c. I9. n. a. et Salui. c. 4, 63. cum aliis communiter.

3o7. Quaeritur hic.I. An hi Fautores , etc. ut supra , incurrant excommunicationem , et alias Poenas , si non ex inotivo favendi haeresi, sed Ratioue consanguinitatis , dimicitiae , aut . similis

279쪽

Lib. VII. De Censuris, etc. Baereticis favent i Prima sententia affirmat , et

hanc tenent Pal. de Cens. D. 3. P, 2. n. 5. Tolet. in e OS. B. CoemB c. I. n. T. Vioa de Cens. q. 5. M. a. n. 7. in . item Syr. Siaar. etc. Salin. c. 4. n. 67. Sed valde probabiliter negat Secunda sententia, qua n teneutSanch. I. 2. c. Io. n. 5. Mn. D. a. q. S. P. S. n. a. et Salm. Num. 18. cum Soto , Azor. Arag. Fagn. etc. ac probabilem putat L m. Ratio , quia , cum Ecclesia excommunicat Fautores Haeretici ,. tunc lantum eos damnare Cenissetur , qui Baeretico favent, quatenus haereticus est. Hinc probabiliter excusantur ab exoommunicatione parentes , filii , et etiam fratres Hae retici eum receptantes , ut docent Lum. et Salm. m. in Gne. 3o8. Quaeritur II. An incurrat , qui Haereticum recipit , ne capiatur vel Puniatur; si nihilominus in essectu ille jam incidat ira manus audicis t Prima sententia , quam tenent

Sanch. Dec. l. a. c. IO. n. 9. NON. D. P. q. 5. P. 3. num. 4. ac Siaan. D. 2 . Sos. 3. n.

B. et nil Leand. et alii Uud Salin. c, 4 n. M. qui probabilem putant , negat. Rutio, quia fau-xores seu receptatores excommutii an ur tu ordine ad fovendam haeresim ; ergo si accidit haeresim non foveri, excommunicationi non Subsunt. Secunda vero Sententia , quae inihi magis arridet , et tenent Pal. D. 3. P. 2. n. 5. Sor.

I. 3. c. 5. n. 4. ac Duard. et Grasi. GPud Salm. n. Io. amrmat. Ratio , quia ipse tunc quod aliquis Boeticum recipit , sequitur asseclus favoris , et ille censuram incurrit , cum de facto jam haeresim foveat , impediendo ne Reus capia tur , saltem illo medio temporis quo eum servat absconditum , unde non officit quod postea cesset per capturam essectus receptionis.

280쪽

Cap. II. De Excom. Dub. IV. 27

309. Excommunicationem autem Bullae incurrunt insuper Ι. Surripientes bona Christianorum naufragantium , sive in navibus existentia, sive' , in mari ab eis ejedia , sive in litore inventa. Requiri iur tamen I. ut acceptio sit injusta , et o certa scientia , quod illa suul hona naufragantium. Ita Vipa Q. 5. Ar. a. n. 3. Requiritur I. ut hona non habeantur ut derelicta ;Binc excusatur . accipiens papyrum , sartu in , accharum , et similia projecta, quia talia communitor pereunt in mari , statim ac proiiciu

iur. Iia pariter , qui accipit hona quae diu ita litore jacuerunt, quia merito Praesumuntur illa dino haberi a dominis pro derelictis. Ita mos

l. c. et Salm. c. 4. n. 8a.

3IO. II. Incurrunt Domitii, qui in Terris suis sine privilegio imponunt pedagia, idest tributa pro transitu personarum , sive rerum, veIj ro resectione , et custodia viarum , aut gabel as , id est impositiones' pro delatione, et venditiove mercium. Tale autem privilegium habent omnes Principes Supremi , prout ' Pontifices , Beges autem , Respublicae , et Universitates, ad subveniendum Civium necessitatibus bene etiam possu ut collectas sibi imponere, ita Visa Q. 5-or 2. n. 4. et Salm. c. 4. n. 83. cum Vasq. Dic. etc. Vide alia apud Vioa sti Salm. u. cc.

depraedantes Christianos in mari Eeclesiastico. IV. Falsificatores Littetarum Ap OSlOIi earum. U.

Transmittentes arma , sive armorum materiam

ad hostes infideles , sive haereticos declaratos. VI. Injuste impedientes deserri victu alia ad Roman. Curiam. VII. Vexantes eos qui accedunt, Vel recedunt a Romana Sede ob uogotia ad illam spectantia. VIII. Vexantes peregrinos, qui devotio uis causa Romam petunt. 1X. Vexantes,