Institutionum juris canonici sive Primorum totius sacrae jurisprudentiae elementorum libri quatuor. Authore Francisco Antonio Foebeo Societatis Jesu

411쪽

Tt. III. De laquFilambus . orvi, etiam pro ipsa certi uni fines praestituti,

ut neque in omni circumstantia , nec ex

quolibet commissi criminis indicio adhiberi

possit, ut constat ex toto tit de quaestionib-Primo enim ex L Edictum'. f. d. non ad hibetur nisi in criminibus gravioribus, quo rum poena sit mors, vel mutilatio, vel tri remes c. ne alioqui mngtomum majori sit, quam pςna, qua crimen ipsum sim bareturo puniendum esset , ut accideret adhiberetur in criminibus levioribus. Secundo non adhibetur , Reus to queri possit quia de jure aliqui prohibentur torqueri, ut puta ob arta m impuberes, hoc est qui annos non implaverunt , L de minore Io on L ex Mero IS. . eod. ob de bilitatem senes obi periculum abortus -- lieres praegnantes, ob privilegium viri ill stres aut in dignitate constituti, sic dereliquis , de quibus Anton Gome νesoL.ω-3. cap. 23. num.3.- Clari u M. Tertio non potest subjici Reus tori rae, nisi vel fuerit semiplene probatum ejus crimen, ut is per depositi mem unius t stis omni exceptione majoris , qui deponat Meroprio viiii c. vellestem nisi suffcientia indicia militent contra ipsumci quia ex cap. cum in contemplatione 6. de regia iuri

in ipso causae initio non est a quaestionibus Ohoc est a tormentis Linchoandum. I Dixi sufficentia indicia. Iuristae enim et inque gradus indiciorum distinguunt, quorum aliqui assicuint, aliqui non sumiunt ad torturam, ut videre est apud Leg. lib.a de Iust cap as dab. 17. In primo gradu i fimo sunt levia, probisilia tamen, quae des aucis

412쪽

ω Insit Caηοη. Lib. m. inore criminis pria, bilem ingerunt usi picionem. In secundo gradu sunt probab, quN praesumptionem Mimam. In restio sent indicia gravia , qua voca inue iam indici; juris , atque legituri . , bant in quinto sum indicia gravissi h . , quae etiam sippellamur indula stata. i 8 Primi e secundi gradus indicia nox sussicium ad toxturam, sed solvi ad ' matrines capieturus,in etiam Mimalem c pluram persena 4 sumiunt in lagravia graviora simu graduuini cua inmodi sunt fama publica aliquibu* liis a mim lis iuncta, ut si accolat aliquis testis minus idoneus confessio Rei mirajudicia, lis pro agai per duos testes omni excepti

ne majores assertio duoxumi vel trium so--Monesi latita, ubi su cio non est, ili xea malevolentia Uscisci , dictuin eminunius secit utpote inis minus do i noni sinceret, nisi esset simul injunctum evininianua vel Maus alancione imo nec assertio vula erat, in ea usque ad N tempersistentis, ex L s quis 3 st ad s. c. siritiuet, tum a non sirit uetatus, ut sol- vicere gestes, tum etiam quia praesamum :ex omisisse aliqua vel errore dia sis intium fuga vatim patrino scelere inita conjuncta cum suma est sinisicione comm ni ex L Lege C-π- Μ. I, e M. Immi otia Davis cum aliis iudiciis asea pendentibus,

tempore circa illum locum visus ea quo. homicidi cestis amissum ac lac β tia Mulauio Rei, -m Mninatiar sp .ctata

413쪽

rit. III. Inqui tumbas. σ3ctata qualitate personae causae . Si quis visis sit exire tum strilla ex aliquo i co ubi reperiatur aliquis interfectus . si res sublata reperiaturapud Inquisitum, nec docere possit avide eam halinat , supposito quod sit persena vilisis mala famae. D mini conmusis aliquo gravi suunto, vilis persona, quae ibi frequeme versari solet , appareat repente dives λα- sic de miru

et hi musinodi autem casibus a jure peristit eidem neque semper, neque nunquam sit Mes liabenda: nam ut dicitur in I. I. s. an

causa tributorum 1 de quaestion res est fra- ,δει mulosa quae veritatem sal l lat et aram plerique patientia Me duritia

torme morum, ita tormenta come-- , ut

ut etiam vario modo fateantur , ut non tam tumse, verum etiam alio scriminoram. Inde

factum est, ut ad damnandum inquisitum non satis sit eumdem in tormento suisse eonfessinii crimen, nisi etiam procul a tor mento suam confessionem ratificet quamvis si illam revocet, possit itemini, etiani tertio quinioni subjici , non autem ulterius quia, ne a muriam inlioso proceda tur sine termino si tertiorortus tertio etiam

confessionem in tormento factam revoc vit, damnaui non potest, imo debet ab lui. it in eo tam inlatas*--.η-27. Iul. s a Clari

414쪽

lo Trit. ηοη. Lib. IV. Clar. q.21. n. 36 relatus ab Amri iis eis caes et Hactenus dicta de non damnando ex

indiciis Reo, procedunt potissimum . quoad

damnationem, per quam imponatur cena,

quae pi ato crimine imponeretur . et

rumu indicium aliquod gravissimum contra Reum detur , unde violentissima capiatux praesumptio, tunc eum illum puniri possis poena aliqua extraordinaria minori s prout

iudiei videbiturin caula postulabit, recein

tum esse testatur Clar. b. u.qo ubi etiam

addi positum esse in arbitrio Iudicis, eum

in eo casu vel gravi quaestioni subjicere, vel nite poena aliqua extraordinaria minori. 1tem quod dictum est, neminem exuuliciis puniri debere poena criminis ordinaria, imienigendum est extra particulares aliquos casus a legibus approbatos , quos enum rat Lessi in eis. 'ca . dub. I, in Oete. - Adde ex aequitate canonica expressa Dis. In visitiois a N. accusatrimi si inquisitum, atque convictum, hon semper puniendum necessario esse illa poena an nica, qua puniretur, si fuisset in naliter accusatus atque convictus . . Distinguitur iis ibi , utrum crimen, de quo aliquisi quisitus, convictus est, si talis generis, ut impediat exec*tionem suscepti ordinis aut retentionem beneficii etiam post peractam poenitentiam, quale est 6 gr. crimen homicidii utpote irregularitatem inducens, aut simonia commisi in affecutione Ordinis seu beneficii , vel utrum sit talis generis, ut post ueracitam poenitentiam non impediat ordianis Mecutionem aut retentionem boracii.

hi primo casu inquisitus in convictus su-

415쪽

Tit. II De Inqui η s. os mendus est eadem poena Canonica , quaput iretur, a contra is um processum ei ti per criminalem accusationem, videlicet de Iositione, cum sit canonice inhabilis adibu ossicilin, vel beneficium. At in semin do casu potest judicantis discretio moderari

poenam secundum perisnae merita Sinu litatem excessus Rationem assignat Panor,

ibid. quia in judicio inquisitionis proceditur sine accus More cum ergo Reiis in uno Favetur, aequum est in alio relevari

nc initiorem poenam ei imponi. a Demum quod attinet ad inquis1tionem mistam, quam diximus esse tertiam speciem inquisitionis, nihil sere difficultatis eu sup . litis iis, quae dicta sunt tum circa inquii tionem generalem , tun cimi specialem me q*bus illa veluti componitur . Illudi me in controversiam vertitur circa ipsam a Doctoribus, utrum de delicto particulari certo ac publico, cujus auctor iwaratur , licitum sit Iudici generaliter inquirere con- tra personas, quis illud secerit , quamvis ceteroquin de ejusdem criminis aucto e mi, lai sit infamia, nullum indicium et 'et an hac coniniversita quamvis aliqui Theologis quos citat iasi in eit da dubaq.

gumento ducti, quod juxta sacros Canones per inquisitionem non procedatur , nisi de auctore sit fama, vel saltem indicia, ex . qualiter is quando A. c. Inquisitionis a I si 'porteat. 19 accusat amanent re ceeta praxis in foro Ecclesiastico saeculari minarium sinere videtur, Muitam o

loquvatur ingenore , q*is delictum fecerit '

416쪽

m distis Canon. Lib. m. non autem in partieulari , an illvit sere te Petrus, nisi de eo sit aliqua fama, vel in-dieii, de quo videtur semio essi in citatis juribus. Huc etiam facit ratio, qua probavimis , pro inquisitione omnino generali non est opus infamia vel indiciis praecedentibus : quia videlicet nisi tales inquisiationes serent , gravissima sequerentur in Rempub. incommoda, di aliunde ex ejus--κli inquisitionibu vimini fit injuri cunicontra neminem in particulari inquiratur, atque ita hanc sententiam docet Innoc inc Bonae 23. lest Leae eis AEE Iis Farinari in praxi crim. p. I lib. de imast tis.1. .R. nisi re aliique plures,

a Per eiusmodi autem inquisitiones via Iudici aperitur ad impiisitionem specialem: nam 'imo interrogat eos, quos putat esse criminis auctor non ignaros, an sciant quis illud commiseries Quod si omnes dicant se nescire, time interrogat eos genea

iter de fama an sit aliquis de eo infamatus ;& si ex ejusmodi insermationibus resultet sus,cio id indictimi probabilis colura alia quem tunc incipit specialiter inciuirere com-ipsana, siniendo si clato intor tione

ut tradit Clar. in praxi crim. f. n. q.

s. - p.3. 13. c. o. postrisci' II men contra ali luem po est, u- diu manifestari prinis quasi per modumaei visci secundo , per modum excepti

417쪽

esis seu sedefenditii liliri reptilando Ad versarii intentionem . Cum igitur in flem cedentibus titulis dictum si ut de runio modo opponendi , qui per accusationem seu denunciationem instituitur 3 sequitur ut de altero breviter disseramus. Nomine exceptionis in genere quid intelligatur , patet est dictis lib. --. in speciali rubr. de Meeptionibus, ubi illain definivimus, Actio,ihi, vel istemisi He--φηem Exceptio igitur criminis tunc seri yicenda a , quando quis crimen contra aliquem objicit ad repellendam ejus actio,

dein vel intentionemri ut puta si aliquis contra te estis aut Accu1ator accedat : tu autem illum repellas opponendo illi a la thnem, propter quod redditur inhabilis ad accusandum vel testificandum. Ex hac natura occeptionis emitur: quemlibet ad excipitesidui de crimine ad- , uti posse, etiam triminosum , qui etsst uin sit inhabilis ad aedusandum in is siticandunt , ut colligitur ex e omηibus

s. q.α uti memini 'i' suum stolaquei ti obitat criminis exeeptio, nisi aliuhdeeχeriis aliqua sit suspectus, ct ea quae neciessariae defensu,nis sunt, nemihi denegantur, cap. Agri averam Iti aereption. Quod autem attinet ad particulam l. ges, quibus regulanda est exceptio de triniinibus, illud prae reliquis attendi debet: vir in crimen deducatur in judicium per excepti nem criminaliter, innini ii iliter, de qua divisione sermo est apud Abb. in cap. supre

' si de crimine exciperetur ad vindictaui

418쪽

ita , naturali alterum , si excipereturvi crimine ad privat commodum seu interesse excipientis. In primo casu eacceptio illa vim quoque habet acculationis, quae de natura sua tendit ad poenam seu vindictam publicam unde sit, quod sicut accusatio, ita ejusmodi exceptio tractari non possit per gocuratorem, ut desimitura contrario se eod. cap. super hii ac praeterea cetera serva a sint, quae in judicio Rccusationis seo. Vari debent,cui talis exceptio, quς ad puniendum tendit, aequiparatur , ut docet Clar in

In secundo casu sistitur intra limites

pura exceptionis , pro qua distinguendum etiam est , quare opponatur is quand piit distinguitur in eod. c. super bis Vel enim objicitur praecisse, ut ab accusatione vel te- sificatione aliquis repellaturci vel opponiatur, ut quis excludatur a promotione officii vel benencii. Si opponitur solum ad repe 1endismaccusatorem ab accusati me , ela se a tellificatione tanquam criminosum inhabilem, tunc opus non est, ut ita exciariens se inscribat adignam pro casu, in quo non probaverit crimen oceptum, 'e .c. super his, quinimo etiam postquam proba- tum fueriti m crimen, non propterea ferri pinest sententia condemnatoria criminalis contra convictum , quia de hoc non fuit Uunxa: nisi per nobile Iudicis ossicium conir eumdem convictum alia inquisitio , aliusque processus instituatur. Huc fictu' ea , quae Oiximus lib. praeced. iit de sententia , o reJudicata, ubi visum est, sententima ferri, - here

419쪽

τit. IV De ex m. mminu . bere consormiter ad petitionem belli rei ad genus actionis in Us propositum, em L ut fundus 18. f. commvn dividum Si mitem exceptio eriminis opponitur, ut ius excliadatur a priniurione officii

velis neficii ad quod genus exceptionis

admittiintur omares illi, quomin interest ne ille ad officium vel beneficium promoveatur, ut puta omnes subditi seu Dicet sani admittuntur ad excipiendum contra

Electum in Episcopum, omnes Parochiamc intra promovendum ad Ecclesiam Cur tam , c. quia cujuslibet inter st habere Pastorem legitimis ius alibis excutiatum notat Abb iniit super bis, Io ωHost. Visio si inquini ad excludendam ejusnvida

promotionem exceptio criminis fiat 1 tunc iterum ex eod. p. super bis distinguendum est , ulmi ea exceptio opponaturae ante confirmationem, vel post coiifirmationem 7 Si ante confirmationem, ut cum ille, contra quem excipitur, electus est, sed iis dum ens electio confirmata, tu excipiens de crimine non se inscribit: at excipiens post confirmationem , cum scilice irdinandus fuerit aliquis, aut etiam consecratulus, tunc ad extraordinariam poenam fecundum arbi

triuin Iudicis discreti citra vinculi1M insc-ptionis est excipiens astringendus, des .cerit in probando. Ra is paritatis indic turibidem quia majoris damni est exceptio contra Confirmatiam, quam contra praecise Electum . Exceptio enim contra Confirmatum, rum probata fuerit, non solum impedit ipse ab ordinatione, vel consecratiotae, eduliam in consequenti m privat lare ante

420쪽

enter acquisito per confirmatumem Propter connuarionem aurius de , in do- Α . At exceptio contata prae cis Electum, ratione connexionis, privat dumtaxat jure antecedenter acquisito pecElectionem majoris autem damna est Wivari jure per offirmationum , quam Iure: per Electionum acquisito, cum primiti siens in re, alterum autem jus ad rem Ἀr, Ictum in in prata tamitibus titillis domusici genere, quin supercriminibus in judicio priss onustur et consequens eis, ut talpsiscrimitibus dininius, sed tamen brevile videamus, initiosai a gravioribia, qua solati Deum principaliter offendunt, qualiasunt Simonia,Haeresi, Ap

fata, dictu quoque suadetis,

etiam homuribus laesionem inserunt . vi

lia sunt hom indium , sertum , usam dic Inter delicta primi generis, detestandae

pravitatis est Simonia, quae nonnumquamini a Camam a pessi vitium ut μαμ.I.q.λωνοι Misae s. ιν Simmet quia Sim iacus vendendo remspiritualem, Sacram, vel speculative putat ipsam esse venalem vestinam ita operatur, ac simitaret ipsam eme venalem, quod est vel esse haereticum, vel ira mu i , ut operaretur rura elicus.

Est enim simonia fudisset eupiditas seu volamas em in mi vendisvi a vids--- et spintirasi innexuam, ut desini-- communiter a Theolagis, Canonistis post